NIEUW: Blog reclamevrij maken?
Inhoud blog
  • Wijzigingen - aanvullingen. Maria Van Dam, slechtoffer van het luchtbombardement in Mortsel.
  • Wijzigingen - aanvullingen. De kerkklokken weggeroofd.
  • Wijzigingen - aanvullingen.
  • Wijzigingen - aanvullingen. Het aardappelcontract van Frans Geerts.
  • Zoeken in blog

    Beoordeel dit blog
      Zeer goed
      Goed
      Voldoende
      Nog wat bijwerken
      Nog veel werk aan
     
    Kronieken van Leest
    bij Mechelen
    18-02-2012
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    “Wanneer ik in 1864 tot pastoor van Leest wierd benoemd,” schreef hij, “heb ik eene schoone verbreede kerk gevonden, doch zonder meubilair.”

    Hij zou dat kort nadien in orde brengen.

    Hij begon (1869) met “den nieuwe authaer gothiek van O.L.Vrouw” (1700 fr.).

    Het jaar daarop kreeg ook Sint-Cornelius zijn altaar (1600 fr.) en in 1875 zou het groot altaar (3600 fr.) geplaatst worden.

    Pastoor Vandercruyssen wou de kroon op het werk zetten, toen hij in 1875 zijn kerkraad kon overhalen om brandramen in de kerk te plaatsen:

    “Daer ik jaarlijks uit hoofde van gezondheid eenige weken te Aken moet verblijven heb ik het geluk gehad kennis te maken met de zeer vermaarde glasschilder Schmitz van Aken, welkers voortbrengselen in de hoofdkerk en stadhuis geplaatst, dagelijks de vermaardste kunstenaars uitlokken om dezelve te gaan bewonderen. Hoorende dat hij genegen was om in België de eene of andere kerk door zijn schilderkunst te verluisteren, niet zozeer om er aan te winnen dan om zich meer en meer te laten kennen, heb ik hem uitgenoodigd onze kerk te komen afzien en te willen laten weten wat wij zouden te betalen hebben om de ramen te vervaardigen.

    Ter plaatse gekomen heeft hij aan de leden van het kerkfabriek in het bijzijn van de schepenen de utlegging gedaan van de tableau (Laatste Avondmaal) die hij wilde plaatsen in de bijzonderste der vijf vensters der koor, terwijl hij de vier naaststaande in grizaille met zinnebeeld der evengelisten zoude vervaardigd hebben voor de prijs van 2.828 franken.

    Deze voorstel is aanstonds in zitting van de eerste zondag van july 1875 met eenparige stemmen aangenomen geworden.

    De kerk heeft slechts 1.628 franken, prijs der groote raam betaald.

    De andere 1.800 frank zijn door milde giften betaald geworden, gelijk ook de twee ramen met altaren en een capellen van O.L.Vrouw van Lourdes en van de gelukzalige Joannes Berchmans door weldoeners van de kerk zijn geschonken geworden...”

    De brandramen in het koor vielen zo in de smaak, dat men terstonds de 16 andere vensters uit de kerk aan de Heer Schmitz toevertrouwde.

    Deze vensters waren kleiner dan die van het koor en kostten evenveel : 300 frank per raam. Deze glasramen zouden de eerste wereldoorlog niet overleven.

    (WLS, blz.36 en 37)

     

    1865 – De pastorij,  ruim 90 jaar oud, had dringend behoefte aan een restauratie.

                Het werd een van de eerste verwezenlijkingen van pastoor Vandercruyssen te

                Leest.

                In 1865 liet hij veranderingswerken uitvoeren die de pastorij vooral binnenin

                totaal vernieuwden : de vloer in de hal en in de keuken liet hij uitbreken en een

                nieuwe kelder uitgraven. Hij liet ook een paar binnenmuren van gelijkvloers en

                eerste verdiep afbreken. In de voorkamer, in de eetplaats en in de kamers op het

                eerste verdiep werd telkens een zware balk gestoken van 0,30 op 0,25 m om de

                roosteringen te dragen en in vervanging van de uitgebroken muren.

                Er kwam een nieuwe keldertrap in klompsteen en een nieuwe boventrap in

                beukenhout, van gelijkvloers tot de zolder.

                Keuken en washuis kregen “rode boomse geschuurde plaveyen”.

                De “zaal”, de voor- en eetkamer werden van drie nieuwe “dobbeldeuren” 

                voorzien.

                De beide buitendeuren van de pastorij kregen de nodige reparaties met aan de

                vooringang een nieuwe stoep in “papensteen”.

                De oude stoep die er vroeger lag verhuisde naar de achtergevel.

                Bij deze reparatie werd ook de voorgevel van de pastorij bezet met “doorniksche

                kalk  en scherpzand”.

                Alle  nodige herstellingen werden uitgevoerd aan het schaliedak en aan de

                slagvensters van  de ramen. Al deze ramen kregen nieuwe onderdorpels.

                Het “gemak” dat aan de zijgevel stond van de pastorij, werd afgebroken en nieuw

                gezet. Er werd ook een regenput uitgegraven en gemetst.

                In het washuis van de pastorij, tegen de buitenmuur, kwam een dubbele pomp met

                “koperen bek en sloten”.

                Tenslotte kreeg de pastorij nog een nieuw inkompoortje en op een lengte van

                18,90 m werd de sluitmuur langs de straat vernieuwd.

                Deze hele restauratie kostte 5.500 frank. Een heel bedrag in die tijd.

                Deze kosten werden gedeeltelijk gedragen door de staat (916,66 fr.) en door de

                provincie (916,66 fr.), gedeeltelijk ook door de kerkfabriek (1.500 fr.).

                Het grootste part werd echter door de gemeente bijgelegd (2.166,68 fr.).

    18-02-2012 om 18:20 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 1/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1864 – Donderdag 17 maart  :

     

                                     INHULDIGING PASTOOR VAN DER CRUYSSEN

     

    “Men schrijft ons uit Leest : Ll. Donderdag heeft alhier de plegtige inhuldiging plaets gehad van onzen nieuwe pastoor, den eerw. Heer Van der Cruyssen, voordezen onderpastoor in O.L.V. van den Bystand te Brussel.

    Rond 2-1/2 ure namiddag bevond zich de eerw. hrder, vergezeld van de zeer eerw. heer deken, den eerw. heer Segers, zijn gewezenen pastoor, den eerw. heer Van Cauwelaert, pastoor van St-Nikolaes en eenige brusselsche vrienden in dry rytuigen, aan de Adeghempoort te Mechelen, waer hen een vijftigtal ruiters afwachtten, die de eerewacht moesten vormen en hem tot aen de kerk begeleid hebben.

     

    Op de grenzen der parochie werd de nieuwe pastoor verwelkomd door onzen achtbaren burgemeester en, na hem, door de meisjes der kongregatie van O.L.V. die hem, de eene in naam der gemeente en de anderen in dengenen der kongregatie de hertelykste gelukwenschingen toestierden na hem, den eerewyn aangeboden te hebben.

    Vandaer begaf zich de stoet naar het dorp te midden van eene ontelbare menigte, die zoodanig opeen was gedrongen, dat men er bijna niet door kon.

    Hij was samengesteld uit de harmonie van Heffen, die ons met de grootste bereidwilligheid hare medewerking verleend heeft en niet weinig heeft bijgedragen om de plegtigheid op te helderen;

    zes maegdekens te peerd, het kollegie van burgemeester en schepenen, de eerewacht, die ik hooger gemeld heb en de rijtuigen van onze eerweerden herder en vrienden ;

    en de ganschen weg van aen Battelbrug tot aen de kerk was op het prachtigste versierd met boomkens, draperyen en vlaggen.

     

    Aen de pastory werd onze nieuwe herder onthaeld door M. den onderpastoor omringd van al de priesters der konferentie, die heer stierde hem op zijne beurt eene welgepaste redevoering toe en een der zes maegdekens steeg van haar peerd om hem nogmaels den eerewyn te schenken en hem op de teederste wys geluk en welkom te wenschen.

    De achtbare pastoor toonde zich zeer gevoelig aen al die heilwenschen en heeft er in zeer bevallige en diep gevoelde woorden op geantwoord.

    Onmiddellijk daerna begaf zich de eerw. heer Van der Cruyssen, vergezeld van eene talryke klergie in roket naer de kerk, waer de inleidingsplegtigheid moest plaets grijpen.

    Onzen schoone nieuwe tempel was opgeschikt op het beste en heeft aller verwondering ontsteken; en de zeer eerw. heer  Deken heeft ter dezen gelegenheid eene hertroerende aenspraek gedaen, waarin hij de verdiensten van zynen ouden leerling in de vleyendste kleuren heeft afgeschilderd en den iever voorspeld heeft, dien onze nieuwe pastoor in het uitoefenen zijner bediening zal aen den dag leggen.

    Die redevoering zal langen tyd in het geheugen van al de parochiaenen geprint blyven.

     

    Na de plegtigheid is men wedergekeerd naar de pastory waer de eerw. herder andermael de gelukwenschingen van de klergie, den gemeenteraad, het kerkbestier, de armmeesters en zyner talrijke vrienden heeft ontvangen.

    De armen werden by deze gelegenheid niet vergeten.

    Ieder huisgezin heeft eene milde aelmoes in brood en geld ontvangen.

     

    Des avonds was onze gansche parochie op het luisterrykste verlicht en men heeft in den hof der pastory een prachtig vierwerk afgestoken ;

    ook was het zeer laet vooraleer de ontelbare vreemdelingen, die van Mechelen en uit

    de naburige parochiën dit schoone feest waren komen bijwonen, onze gemeente verlieten.”

    (Gazet van Mechelen 20 maart 1864)

     

    Jan Frans Vandercruyssen zou tot 1891 de pastoorsfunctie te Leest waarnemen.

    “Geeft uit hoofde van ziekelijkheid zijn ontslag op 22 juni 1891”, staat er op zijn doodsprentje. Hij overleed kort nadien te Mechelen op 27 juli van datzelfde jaar.

    Zoals zijn twee voorgangers besteedde pastoor Vandercruyssen zijn beste krachten aan de kerk.

     

    18-02-2012 om 18:18 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 3/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

                te Leest en 2e door die van M. Busschot en door degene van M. Selleslags, landbouwers
                te Leest.

                1ste prijs voor het trekveulen van de weduwe De Laet en 1ste prijs voor het

                tweeslachtigveulen van den heer Van Roey te Leest.

                Hoornvee : 1ste prijs voor M. Scheers uit Leest...”

                (GvM-26/7/1857- 1ste jaargang nr.3)

     

    1858 – Louis Voet werd burgemeester te Leest. Hij was te Hombeek geboren op 10

                februari 1813 als zoon van Pieter Antonius en van Anna Maria De Keyser.

                Hij was gehuwd met Petronella Paulina Eugenia Lenaerts (geboren te Mechelen

                op 10 mei 1796) .

                Louis Voet was geneesheer te Leest en de bouwer van het kasteeltje op de Kouter,

                waar later de familie Moyson in zou komen.

                Dokter Voet overleed op 31 mei 1864.

     

    1859 – Leest geteisterd door cholera.

     

    1859 – Ignatius Wagram werd gemeente-ontvanger en dit tot 1889.

                (Provinciaal Archief Antwerpen, PAA 598)

     

    1860 – Op 31 december 1860 telde ons land 4.431.957 inwoners. Dat jaar stierven er 9

                honderdjarigen en vielen er 55 echtscheidingen te noteren, waarvan 11 te Brussel.

                (GvM-27/10/1861)

     

    1861 – Onder pastoor Joris werd op kerstdag 1861 een klok gewijd. Ze kreeg de naam

                “Jozef”.

                Willem Devens uit Antwerpen was peter en Petronilla Lenaerts, vrouw van

                burgemeester Voet, was meter.
                Deze klok werd gegoten bij Van Aerschot te Leuven.

     

                Gazet van Mechelen 22 december 1861 :

                “Morgen 23 december zal er te Leest eene fraeije godsdienstplegtigheid plaets

                hebben, namelijk de wijding eener nieuwe klok van 700 pond.

                De zeer eerw. Heer deken van Mechelen zal, ten 11-1/2 ure, de klok wijden,

                die M. Devens, koopman in wijn te Antwerpen, en Mme Voet, voor peter en meter

                zal hebben.”

     

                Dezelfde krant in de editie van zondag 29 december :

                “Laetstleden maendag 21 dezer, heeft ten 11-1/2 ure de plegtige wijding plaets

                gehad der nieuwe klok met name St Joseph, in de kerk van Leest.

                De klok hangt in het midden der kerk ; eene groote menigte volks wachtte het

                uer af.

                De zeer eerw. Heer Van der Linden, Deken, omringd van zijne assistenten,

                de eerw. Heeren pastoors en onderpastoors der Konferentie, was voor de klok

                gezeten. Nevens dezelven bevonden zich de peter M. Devens en meter Mme Voet.

                Met de grootste aendachtigheid werd die belangrijke plegtigheid die sedert 1806

                niet meergebeurd was in deze kerk, van al de parochianen aanschouwd.

                Opschrift der klok : SANCTO JOSEPHO Patriae Patrono ac Secundario de Leest

                Sacrata, fusa fui 1861 Rev. Dno Augustino Joris, Pastori, Devens Antwerp. Et

                Dna Petron. Paula Eugenia Lenaerts conjux Dni Lud. Voet, Med.Doct.

                Ac Consulis de Leest. Regnante Leopoldo I. Severinus Van Aerschot me fudit

                Lovanii.”.

     

    1862 – 26 januari – Gazet van Mechelen :

                “Er heeft te Leest eene groote plegtigheid plaets gehad, die lang in het geheugen

                der inwoners zal blijven.

                Het was het 25e jaer der instelling der Gedurige Aenbidding, alsmede de

                vernieuwing der zending van 1837.

                De voorbereiding begon woensdag 15 dezer.

                Ieverig werden de onderwijzingen en sermoonen bijgewoond, die des morgends,

                en ’s avonds plaets hadden, door den Eerw. Pater Maximinus, minderbroeder van

                het klooster te Antwerpen ; ook omringde het volk zedig en ingetogen in menigde

                de biechtstoelen, want verscheidene biechtvaders waren er aenzocht.

                Zondag 19 dezer, dag der Gedurige Aenbidding, was de schoone kerk van Leest

                op het prachtigste versierd, de goddelyke diensten werden met plegtigheid en

                luister gedaen, en drukkend van de parochiaenen bijgewoond, was de kerk des

                morgends 4 mael opgepropt om het H. Sakrifice der Mis bij te woonen dat alle

                uren werd opgedragen, en onder he zingen van den Ps. 102 Benedic anima mea

                Domino werd de H. Kommunnie ten 6  ure uitgereikt alsook geheel den morgend,

                zoo dat er 1000 tot de H.Tafel naderden.

                Ten 10 ure was de plegtige hoogmis, waeronder sermoon.

                Ten 2 ure de vespers, waerna het lof en sermoon.

                ’s Avonds ten 6 ure na eene korte onderrigting werd den Pauselijken Zegen

                gegeven en zoo eindigde dien schoonen dag met den hertroerenden lofzang

                Te Deum Laudamus onder het luijden der grote klok en het geven der benediktie

                met het Allerheiligste Sakrament des Autaers.”

     

    1864 – 14 februari 1864 – Gazet van Mechelen :

                “Een Koninklijk Besluit van 4 februari benoemt M. Buelens, schepene te Leest.

                De Eerw. Heer Joris, pastoor te Leest is aldaer ll. Maendag overleden in den

                ouderdom van 58 jaren.”

    18-02-2012 om 18:17 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 1/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

     

    1850 – In de vergadering van 1 mei 1850 van de Geneeskundige Kring van Willebroek,

                werd dokter Voet uit Willebroek verkozen tot adjunct-secretaris.

                Voordien was hij daar schatbewaarder.

                Deze kring gaf, zowel nationaal als internationaal, voordrachten over

                geneeskundige onderwerpen.

                Zo bracht dokter Voet in een vergadering van 1851 : “Opération Césarienne

                avec succès, malgré que la femme se débattait fortement.”

                (‘t Vaartland, nr.3 – 1974)

     

    1850 – 24 oktober : De Leestse gemeenteraad stuurde volgend rouwbeklag aan

                Leopold I, bij het overlijden van Maria-Louisa van Orleans :

                “Majesteyt, Den Gemeenten Raed van Leest, in name van alle de inwoonders,

                vertoont met de grootste Eerbiedigheyd aen Uwe Majesteyt, de uitdrukking der

                hevige droefheyd met welke de Gemeente is aangerand geworden, wanneer de

                betreurende Dood van Hare Majesteyt de Koninginne, den troost der bedrukte

                ende Weldoenster der armen, is bekend geworden.

                God geve, Majesteyt, dat den Rouw van gansch Belgenland eenige troost aan

                Uw droefheyd en aen diegene van uw famielie mag toebrengen.

                Majesteyt, dit is den wensch van Uw oodmoedigste en dienstwilligste Dienaren.

                Leest, 24 October 1850.

                Den Burgemeester C. Wouters

                De schepenen  L. Voet, C. Coeckelbergh

                De Raadsleden J.B. Dierckx, De Maeyer, Wagram, Selleslagh, A. Wauters.

                Ter ordonnantie, Den Secretaris, Aug. Fremie.”

     

    1850 – 9 november : Le Conseil, vu la circulaire de Monsieur le Gouverneur de la

                province du 20 septembre dernier, contenant la décision du Conseil provincial

                concernant l’ usage des langues  arrête:

                1) a dater du 1 janvier 1851 toutes les Ecritures de la commune seront tenues

                en flamand;

                2) l’ autorité superieure est invitee à répondre dans la meme langue à toutes

                les pieces qui lui seront transmises par l’ autorité communale.”

                (DB-1957)

     

    1851 – 1 januari : Vanaf nu zullen alle geschriften van de gemeente in het Vlaams

                gehouden worden en verwacht men van de Hogere Overheid antwoorden

                in dezelfde taal. (Gemeenteraad Leest)

     

    1852 – 17 januari : (vertaald uit het Frans) “De Gemeenteraad besluit:

                Gezien de kerk van Leest in een toestand is die de veiligheid van de bewoners

                zwaar in opspraak brengt;

                Gezien de kerk daarenboven veel te klein is voor de actuele bevolking van de

                gemeente;

                Besluit : er zal voorzien worden in de som van 3.000 frank om het aandeel van de

                kerkfabriek aan te vullen alsmede dat van de gemeente bij middel van 2.000 frank

                aan vrijwillige giften.

                De gemeente levert het kosteloos vervoer van de bouwmaterialen.”

     

                De kerk stond echt op invallen.

                Een grondige inspectie van haar gebinte had uitgewezen dat alleen nog de voorste

                en de twee achterste dwarsbalken in goede staat waren.

                De vijf andere balken waren rot, één ervan was zelfs half verkoold,veroorzaakt

                door de brand  van 1753.

                In een spoedtempo werd de aanbesteding gedaan en toegewezen aan

                “entrepeneur”  De Goeyse uit Kapelle o/d Bos.

                De totale uitgaven werden geschat op 1.800 frank.

                Onder leiding van de provinciale bouwmeester Berckmans werden volgende

                werken uitgevoerd :

                “De kerk wordt vergroot door de aenbouwing van twee zijbeuken op de geheele

                lengte van de kerk en toren. Zoo dat de werken, die het doel dezer aenbesteding

                uitmaken, de volgende zijn, te weten : het opbouwen van 2 rijen kolommen

                dragende aen ieder zijde, zeven ogivale bogen, waervan de muren, de voeten der

                gebinten aen beide zijden gaen ondersteunen, dit verrigt zijnde, zal men de oude

                kerkmuren afbreken en de nieuwe buitenmuer  en frijten met de oude gekuiste

                steenen fonderen en optrekken met nieuwe brikken, eenen nieuwen arc-doubleau

                aen de choor maeken, de zijbeuken aentimmeren, om met de middenbeuk onder

                een dak te komen, daerna de balken en roostering met plancher wegenemen en

                welfsels van gotische vorm, in timmering en plafonering in geheel de kerk

                maken...”

     

                Dat jaar werd ook aan de toren gewerkt : hoogzaal en torenzolder werden

                afgebroken en verhoogd. De facade van de toren werd “afgekapt” en kreeg een

                nieuw venster met “ogevale boog om licht te brengen op het ocsael”.

                Er kwam ook een nieuwe kerkdeur van 234 frank 17 centiemen.

                Datzelfde jaar 1852 werden de grote werken aangepakt : eerst werden de

                “twee uitspringende zijden waer de biechtstoelen staen”, afgebroken en op die

                plaats “het dak desnodigs ondersteund om in ’t droog te blijven.”

                De gehele oppervlakte van de kerk, buiten het koor, tot op een meter buiten de

                nieuwe zijmuren, werd “afgegraven op eene algemene diepte van eenen meter

                en des noodigs op 1,20 in de middenbeuk”.Daar werkten ze met vijfentwintig

                tot dertig man aan gedurende tien weken.

                “Een gedeelte van de choor en geheel de sacristijn hetwelk door dit afleegen van

                het kerkhof geen fundamenten meer had, werd in witten gekapten steen

                ondermetst”.

                Rondom de kerk werd “312 m kassey gelegt”.

                Achteraf werd de nieuwe vloer gelegd met de trappen van koor en altaar, door

                J.P.Peeters uit Antwerpen. Ook met de rest werd flink opgeschoten :

                schaliedekker J.F.Hens uit Duffel, metser Vloebergh, timmerman J.B.Teughels en

                smid J.J.Verlinden (Vander Linden) allen uit Leest waren van de partij.

     

                Een koninklijk besluit gaf ook de toelating tot het bouwen van een nieuwe

                sakristij. Zo kwam er in 1859 een tweede sakristij.

                Vloebergh herstelde de kerkhofmuur in 1863 en August Van Aerschot uit

                Herentals plaatste de “nieuwijzeren grille aen de inkom der kerk”.

                (WLS, blz.34 en 35)

     

    1854 – August Joris werd pastoor benoemd, dit tot 1864.

                “Zeer waekzame herder van deze gemeente die hij negen jaar loflijk bestierde”,

                zo vermeldt zijn grafsteen tegen de buitengevel van het kerkkoor.

                Hij stierf te Leest op 8 februari 1864.

     

    1855 – In 1855 werd de steenweg van Battel naar Leest gelegd en de houten

                graanwindmolen van de familie Lauwers in de Juniorslaan gebouwd.

                (P.J.Lemmens – Overzicht van het arrondissement Mechelen van 1830 tot heden)

     

    1855 – In 1855 verleent kardinaal Sterckx 40 dagen aflaat aan de litanielezers...

                (Wilfried Hellemans, 2003 – “Negen eeuwen Sint-Niklaasparochie”.)

     

    1856 – Willem Lipkens werd benoemd tot “ondermeester”. (DB-maart 1958)

     

    1856 – Leest telde 1436 inwoners . (Wikipedia)

     

    1857 – “Patrimoniele schoone Handwerkerstede met hof gestaen en gelegen onder Leest,

                te Mechelen te koop.

                Den notaris P.F. Van Meerbeeck te Mechelen residerende, zal ten overstaen van

                den  heer Vrederegter van ’t zuyd kanton van Mechelen, met gewin eener premie

                van 1 ten honderd publiekelijk verkoopen :

                Eene schoone in steen gebouwde Handwerkerstede met stal, schuer, dorsvloer,

                hof rondom in zijne hagen en verdere erve, te samen groot 5 aren 13 centiaren

                gestaen en gelegen in de Alemstraet te Leest, geteekend wijk C nr.37 aenpaelende

                1e de Alemstraat, 2e de straet genaemd het straetjen, 3e Petrus Joannes Selleslagh,

                en 4e d’Heer Zech.

                In gebruik bij de weduwe Judocus Meeus tot 15 meert 1857.

                De inmijning zal plaats hebben op dynsdag 20 january 1857 en de definitieve

                verkooping op dynsdag 3 february daerna, ’t elkens ten 3 uren namiddag, ter

                herberge het Damberd, buyten de Gendsche poort te Mechelen.

                Conditien en titels van eigendom berusten ten kantore van voornoemden notaris

                Van Meerbeeck te Mechelen op de Wollemarkt n° 22.”

                (Mechelsch Berigt van 11/1/1857)

     

    1857 – “Eyke en Olme strunken, dienstig voor billen te Leest te koop. Wegens M. Den

                ridder Du Trieu de Terdonck senator, op syne landen afhangende van zijn

                pachthof bewoond door J.V. Scheers onder Leest...”

                (Mechelsch Berigt van 11/1/1857)

     

    1857 – 31 januari : “Verpachting van den halven bareel van Leest op den kasseiweg van

                Mechelen naer Capelle-op-den-Bosch.

                Het kollegie van Burgemeester en schepenen der stad Mechelen maekt kenbaar

                dat er op zaterdag den 31 dezer maend ten 11 ure voormiddag in de benedenzaal

                van het stadhuis te Mechelen zal overgegaan worden tot de openbare verpachting

                van den halven bareel van Leest, nabij het brugsken op de Steinebeek, op den

                kasseiweg van Mechelen naer Capellen-op-den-Bosch, zulks voor den tijd van

                3 jaren die zullen aenvang nemen den 1 meest aenstaende en eindigen den 29

                february  1860, en dat het kohier van lasten en voorwaerden op de stadssecretary

                te Mechelen en op het gemeentehuis van Leest ter inzage berust.

                (Mechelsch Berigt, 25 januari 1857)

     

    1857 – 30 maart :  “Bij uitscheiding van handel, MEUBELEN, geit, landbouwers,

                herbergiers, timmermans en smidsgereedschappen, veel oude en nieuwe

                ijzerwerken, gerieven, nagelen, enz. TE LEEST TE KOOP.

                Den notaris Dams te Mechelen residerende zal op maendag 30 meert 1857, te

                beginnen ten 9 uren voormiddag ingevolge autorisatie verleend door het bestier

                der gemeente Leest den 19 dezer loopende maend, openbaerlijk van wege en

                ten woonhuize van PETRUS JOANNES STEVENS, herbergier en hoefsmid in de

                Thisseltbaan onder Leest, bij uitscheiding van handel, verkoopen eene partij

                meubiliaire effecten en herbergiers-gerieven zoo goed als nieuw, zulks als

                schoone olme kleerschappraei, beddebakken,, canapeeën, 5 tafels, 25 stoelen,

                engelschen biliard, 4 groote en fraeije geecadreerde printen, spiegel, veel liters

                en halve liters, extra schoonen verlekbak, 2 koperen engelsche lampen, partij

                kopere kranen, schoone en goede herbergiersstoof, bier-stelling, uithangberd,

                grooten ijzeren balk met balancen en gewigten volgens nieuw model, kleinen

                ijzeren balk met balancen  en verscheide kopere gewigten, meelbak, vleesch en

                beer-vat, drink- en waschkuipen, kinderkarken, schoone en goede geit, kruiwagen,

                zolder-leder, erwtreis, boon en brandhout, ledige flessen, enz.

                Item eene groote partij timmermans-gereeschappen, zoo als kort- en andere zagen,

                Bytels, schaven, trektangen, hamers, eggers, dissels, 2 slijpsteenen met deszelfs

                toebehoorten, alsmede alle de hoefrsmidsgereedschappen, bestaende namentlijk in

                grooten en kleinen blaesbalk, schoonen aembeeld van 250 kilos, spaerhaek, 3

                bankvijzen, boormachine met 2 zwongen, leest voor stoof-kolonnen te maken,

                machine voor ronde buizen te ploeyen, veylen, voor- en andere hamers, goede

                oude engelsche sleutels, 3 engelsche moeyer-ijzers met hunne tappen, waer onder

                een groot voor assen te moeyeren, moeyerstaak, veel oud ijzer en andere

                voorwerpen.

                Te meer eene grote quantiteit nieuwe ijzerwerken en gerieven, zulks als 4

                volmaekte ploegen, 15 spuein en schuppen, 15 rieken, 10 gaffels, 6 mesthaken,

                8 kapmessen, 2 bijlen, 2 roeiakken, 40 ijzeren ketels, 10 ijzeren verlakte

                casserollen, 2 gegote moors, 2 nieuwe tooven, 2 ijzeren honillie-bakken, 5

                potten voor stooven, 50 kilos nieuw ijzer, 4 lattenbeslag voor wielen, 60 nieuwe

                hoefijzers, 30 kilos hoefnagels, 70 kilos andere nagelen, 5 nagelbakken, 12 zware

                lighaken met oogen voor poorten, 20 paar kleine lighaken met oogen, 25

                grendelbuizen met grendels en 1 engelschen sleutel.

                Op tijd van betaling mits stellende goede bekende borgen en voorts volgende

                conditien  ter plaetse voor te lezen...”

                (Mechelsch Berigt – 22 maart 1857)

     

    1857 – 31 mei : “Extra schoon Hooi-gras van vlooibeemden onder Heffen en Leest

                te koop, ter directie van den notaris Fris te Waelhem.

                Onder Leest – Van wegen Jonkheer De Cannaert d’Hamale het hooigras in zijne

                vlooibeemden genaemd de Halsbergen, groot 3-1/2 hectaren, gelegen onder Leest

                tegen de Senne in de Molenstraat tussen de Molen van Heffen en het dorp van

                Leest.” (Mechelsch Berigt 31 mei 1857)

                Het toponiem “Halsbergen” vonden we terug in 1816 : “...beemden aen de brug..”

                (WB-1816)

     

    1857 – 14 juli : “Landbouwers-vergadering van het vijfde landelijke district der provincie

                Antwerpen. Kampstrijd van 1857.

                De landbouwers-vergadering van het 5de landelijk district der provincie

                Antwerpen heeft dit jaer zynen prijskamp voor het vee per sektie gegeven, zoo

                dat er maer drij of vier gemeenten met elkanderen kampten.

                De 14e dezer heeft de jury, onder het voorzitterschap van den heer ridder Du Trieu

                de  Terdonck, zijne werkingen begonnen te Leest en te Willebroek.

                In de eerste dezer twee gemeenten, die de sektie uitmaekte van Mechelen,

                Hombeeck, Leest, Thisselt en Heffen, heeft men allerschoonste koeijen en stieren

                van hollandsch ras aengeboden, als ook allerbeste trekpeerden en schoone

                tweeslachtige peerden van eerste croisering.

                De prijzen zijn behaeld als volgt : voor het peerden ras :

                1ste door den hengst van M. Steemans, landbouwer te Leest en door dengenen

                van M. Keulers, landbouwer te Heffen.

                1ste door de veulen-merrie van de weduwe De Laet t

    18-02-2012 om 18:13 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 1/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1850 –                                     POSSE LEEST

     

               Sinds mensenheugnis was Tweede Sinksendag de grote kermisdag te Leest.

                In 1599 vonden we de oudste vermelding van de Sinksen-kermis :

                “...betaelt aen den maeltheyd des maendags in de Sinxerdagen, wesende onse

                kermisdag, voor den pastor en de andere priesters die den dienst in de kerck

                helpen doen, met den coster en andere sangers, kerckmeesters en meijer en over

                26 potten bier alsdan gedroncken...”

                (’t Vaartland nr.3 van 1977, ook Kerkrekening, DB 1959)

                Buiten Sinksen-kermis waren er nog de kermissen met Pasen en Sint-Niklaas.

                Van wanneer de St Niklaaskermis dateert hebben we tot dusver nog niet kunnen

                achterhalen. In de lijst van de “vrije dagen” (voor de school) geeft men op de

                gemeenteraadsvergadering van 31/7/1915 aan: “...maandag en dinsdag van de

                kermissen Sinksen en St-Niklaas,...”

                De kermis op Paasdag schijnt te bestaan van 1933. Op de raadsvergadering van

                6 maart 1933 werd er voor gestemd : 5 stemmen voor en 4 tegen...

     

                Vermoedelijk rond 1850, kwam daar de begankenis van Sint-Cornelius

                bij. Dan zag de gemeente telkens zwart van ’t volk : van kilometers uit de omtrek

                kwamen mensen naar hier tot met hun kinderen. Ze kwamen beewegen tegen de

                kinderstuipen.

                De bedegangers liepen biddend driemaal rond de kerk, en drumden dan samen

                de  kerk binnen, waar onder het gejank van wenende kinderen en troostende

                woorden van hun moeders de missen elkaar opvolgden : zes uur, zeven, acht,

                negen, tien, elf en twaalf uur.

                Er werd eindeloos aangeschoven om de relikwie te kunnen kussen en de stuivers

                rolden rond het uitgestalde corneliusbeeld.

                Sommigen brachten zelfs een levend kieken mee, of een konijn of een halve

                varkenskop.

                Daar stond een mooie Gotische kevie achteraan in de kerk. Daarin werden de

                beestjes geofferd. Bij regelmatige tussenpozen werden deze levende offergaven

                publiek verkocht buiten het kerkportaal op “de steen van de garde”.

                Gewoonlijk kocht de eigenaar zijn eigen kip terug en nam ze mee naar huis.

                Voortaan was dat een “heilige” kip, de “Cornelius” op het neerhof, ze kon er

                oud worden : men bleef er af.

                Sinds 1953 werd deze kermisdag verlegd naar Tweede Paasdag.

                Het werd op de raadsvergadering beslist met vijf stemmen tegen vier.

                Nog steeds is Tweede Paasdag te Leest de hoogdag van het jaar.

                Onder de bezieling van het Davidsfonds kreeg dit feest de laatste jaren een

                nieuwe glans”. (Leest Geweest, blz.201)

     

            

                Jos De Keersmaecker in “het Vaartland” 1975 :

                “In Klein-Brabant en het Vaartland waren vooral Leest en Sint-Amands bekend

                als de bijzonderste begankenissen tot Sint-Cornelius.

                Buiten de “Seskens” waren deze plaatsen in het bijzonder bekend voor “vallende

                ziekte”.

                Kleine beewegen maar minder bekend waren ook  Eikevliet, Ruisbroek,

                Mechelen en Hellegat.

                Evenals te Diegem werd te Leest de H. Cornelius bijzonder aangeroepen tegen de

                stuipen en de vallende ziekte.

                De 2de Paasdag is de grote begankenisdag. Vanaf 5 uur ’s morgens stroomde het

                volk reeds toe. De Hoogmis is om 10 uur.

                Eerst gaat men bidden voor het beeld van de heilige –dat bij die gelegenheid

                middenin de kerk ter verering opgesteld wordt.

                Zoals op vele andere plaatsen deed men hierna drie maal al biddend de

                ommegang rond de kerk, dan driemaal rond het kerkhof. Daarna ging men te

                Vanaf 1992 werd er nieuw leven geblazen in “Posse Leest”, er kwam een Posse

                Leest comité met een hoop nieuwe initiatieve : oude ambachten, een planten- en

                bloemenmarkt, straatanimatie...

     

                zegenen in de kerk.

                Rond het beeld stond er een ijzeren grille. Binnenin bevond zich de pastoor en hij

                bood  de relikwie ter verering aan.

                Het volk werpt de blauwe briefjes binnen in de afsluiting en deed zelfs de

                nikkeltjes boven het hoofd van de priester rinkelen.

                Ex-voto’s werden niet geofferd, wel levende kippen en duiven, evenals

                varkenskoppen en hespen. Gedurende de hoogmis werden de offergiften

                achteraan in ’t gestoelte van de kerkmeesters geplaatst : de dieren in de houten

                kevie, die nog te zien is.

                Op 2de Paasdag 1935 werden slechts 2 kiekens en een koppel duiven geofferd,

                vertelt J.Geussens. Na de mis bracht de koster de geofferde kippen en duiven

                buiten het kerkportaal en vroeg : “Zijn er nog liefhebbers voor den offer ?”

                Een boer gaf 5 frank, kreeg de kip of de duif even in de hand en gaf ze terug.

                Hij offerde op die manier.

                En vijf boeren offerden op dezelfde wijze achtereenvolgens dezelfde kip tot dat de

                boer die ze eerst geofferd had, er 20 fr. Voor bood en de kip terug mee naar huis

                nam, waar ze, zoals hij later vertelde, al de andere tegen de kwaal moest

                vrijwaren. Al drie jaar offerde hij dezelfde kip.

                Een zeer oud en merkwaardig gebruik dat nog in onze kinderjaren bestond was

                het  volgende : kreeg een kind de stuipen, dan liep men, terwijl de kleine in een

                bad gestoken werd (gewoonlijk de marmit), en zijn voetjes met doeken vol

                mosterd omwikkeld, vliegensvlug naar een beroepsbedevaardster, die daarvoor

                bekend stond. Bij ons was dat o.a. Mie van Leires.

                Men huurde er langs de straat of in de dorpsschool negen kleine jongens die de

                beeweg moesten meemaken. (er waren ook 9 soorten seskens)

                In de school zater er in die tijd soms wel veertig en meer in één klas, daarom was

                men wel eens kontent er van enkele af te zijn, en men merkte dat zo niet.

                Onder geleide van het vrouwmens trok de bende op –in de zomer gewoonlijk

                barvoets. Wellicht berustte deze geplogendheid op de opvatting dat er van

                onschuldige kinderen een grotere heilkracht uitgaat dan van volwassenen.

                Bij de terugkeer kregen de kleine mannen dan gewoonlijk een paar koperen

                centen.

                Boeten en beloften doen, behoorden eveneens tot een der geplogendheden.

                Met Paasmaandag eveneens begint de novene en kan men speciaal gewijd water

                bekomen.   

                Over de oorsprong en de oudheid van de Cornelius-devotie te Leest hebben we

                weinig bijznderheden. Wel vonden we op de pastorij nog een resterend exemplaar

                van de “Litanie ter eere van den Heiligen Paus en Martelaar Cornelius,

                bijzonderen patroon tegen de stuipen, jichtigheden en vallende ziekte, wiens

                relikwieën met grooten toeloop  en devotie geeërd worden en wiens bijstand

                vuriglijk aanroepen wordt in de parochiale kerk van de H. Nicolaus te Leest.

                Tot troost van degene die aan de stuipen zijn onderworpen en bevangen met

                lammigheid of vallende ziekte en voor eeneigelijk om door de voorspoed van den

                Heiligen Cornelius geholpen en behoed te worden.”

                Het stuk is van 13 januis 1855, goedgekeurd en aanbevolen en met 40 dagen

                aflaat begunstigd door de Kardinaal-Aartsbisschop van Mechelen.

                Het spreekt vanzelf echter dat die devotie  en de toeloop heel wat ouder is.

                Dat de toeloop tijdens de jaarlijkse begankenis de 2de Paasdag inderdaad zeer

                groot was, blijkt uit een brief van 21 maart 1905 van een jaarlijkse Mechelse

                bedevaarder. Hij heeft het nl. over die grote toeloop van gelovigen, die problemen

                schiep voor het drukke verkeer op de dorpsplaats. Maar vooral aan de ingang der

                kerk, die te nauw was om die massa ineens door te laten in het begin of bij het

                eindigen der goddelijke diensten.

                Er moet daar telkens zulk “onmenschelijk” gedrang geheerst hebben dat er

                ongelukken moesten van komen.

                Het was evenmin stichtend met het “geschreeuw der kinderen en gehuil van

                grooten menschen, ja zelfs grove woorden en verwenschingen, welke niet

                stichtend zijn in het portaal eener kerk”. “

     

                Mogelijk lag de oorsprong van “Posse Leest” in 1841 toen pastoor Hermans

                het beeld van Sint-Cornelius aankocht bij de Mechelse beeldhouwer Jan Peter

                Tambuyser (1796-1859).

                Rond 1970 kreeg “Posse Leest” een nieuwe impuls. Het Davidsfonds Leest

                begon toen met zijn indrukwekkende Posse Leest tentoonstellingen in de

                parochiezaal zoals de publiektrekkers “Leest Geweest”, “Afrikaanse Kunst”,

                “Oude Ambachten-Kunstambachten”, “Fruit uit heel de wereld”, enz...

                In 1977 vond, in de gemeenteschool, de eerste tentoonstelling plaats van de

                Leestse kunstkring “Voetspoor”, met werken van Karel Soors, George Herregods,

                Flor Meyers en Friede Willems.

                Er zouden nog veel exposities volgen.

                Vanaf 1980 werd “Posse Leest” verrijkt met de jaarlijkse stand van de Leestse

                kleinveebond  “Het Rijke Nest”, een populaire stand met kippen, geiten, konijnen,

                sierduiven, enz.

                In die jaren nam het succes van “Posse Leest” steeds toe.

                Steeds meer verenigingen namen er aan deel. Een tweede kunstkring “Kwak”

                dook op met tentoonstellingen in “De Drij Gapers” met werk van Paul Van Roy

                (kunstfotografie), Georges Herregods en Hans en Stefaan De Laet.

                De gepensioneerden verschenen in het parochiaal centrum “Ter Coose” met hun

                hobbytentoonstelling en hun wafels en pannenkoeken. Volksdansgroep Korneel

                trad op het voorplan en de Chiro manifesteerde zich met hun bar “In ’t zesde

                gebod” en hun Posse-TD’s.

                Ook de Koninklijke Fanfare Sint-Cecilia droeg al die jaren bij om met een

                muzikale noot het succes van “Posse Leest” te verzekeren.

     

                 In 1992 werd er nieuw leven geblazen in “Posse Leest”.

                Onder impuls van de Mechelaar Willy De Nies werd er een Posse Leest Comité

                opgericht waarvan hijzelf voorzitter werd.            

                Willy De Nies, uitbater van het Delhaizegrootwarenhuis in het centrum van Leest,

                was afkomstig van de Antwerpsesteenweg en bracht als kind veel tijd door bij zijn

                grootouders in de Elzestraat te Sint-Katelijne-Waver.

     

     

                           Zijn sympathie voor het buitenleven was dan ook groot.

                Volgens hem was de sterkte van Posse Leest, de sterkte van de groep.

                De organisatie vergde immers enorm veel van een groot aantal vrijwilligers.

                Meer dan een half jaar op voorhand  zaten de leden van het comité samen voor

                de planning. Sponsors werd gezocht, mensen gecontacteerd, aanvragen gericht tot

                de stad Mechelen, administratie...een enorme organisatie.

                Het comité stimuleerde de jaarmarkt door o.m.de invoering van een

                ambachtenmarkt, een planten- en bloemenmarkt, dieren als kijkspektakel,

                oldtimertractoren, drank- en eetstandjes...en de nieuwe aanpak loonde.

                In 2002, bij de 11de hernieuwde editie, telde men ruim 30.000 bezoekers.

                Het Posse Leest Comité zag er in het jaar 2003 als volgt uit :

                Willy De Nies voorzitter, Paul Smits secretaris,Carl Clissen kassier, Willem

                Van Linden Webmaster & Technische ondersteuning.

                Ward Leemans Verantwoordelijke van de dierenmarkt.

                Ronny Jorssen Verantwoordelijke optredens & animatie.

                Paul Van Roy drukwerk, reportages, fotografie.

                Louis Vloebergh coördinator.

                Mark Janssens Verantwoordelijke marktkramers & klokkenwerpen.

                Ernest Nuytkens Verantwoordelijke materialen en Gauthier Clerens en Robert

                Verbruggen medewerkers.

                E-Mail : info@posseleest.be 

                (LG,Website Posseleest,Gazet van Mechelen diverse nummers, Het Vaartland)











    18-02-2012 om 18:00 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 2/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1845 – Jaak Steemans werd gemeente-ontvanger en dit tot 1860.

                (Provinciaal Archief Antwerpen, PAA 598)

     

    1846 – Dat jaar ondersteunde het “Bureel van Weldadigheid” 27 gezinnen.

                Die vertegenwoordigden 148 personen. (DB, nr.11, 1958)

     

    1846 – In 1846 volgden 95 jongens en 87 meisjes het lager onderwijs. Drie Leestenaars

                kregen les in het hoger middelbaar. Leest telde 1475 inwoners. (Wikipedia)

     

    1847 – 5 juni : Toen hij de werken ging inspekteren aan de baan Hombeek-Kapelle o/d

                Bos, stierf Pieter Jan de Meester schielijk in zijn koets, op een honderdtal meter

                van zijn kasteel. Op die plaats werd nadien een kapelletje gebouwd.

                Pieter Jan was burgemeester te Leest van 1818 tot 1836.

     

    1847 – 28 juli : Die dag schreef pastoor Hermans een brief naar het Bisdom bestaande

                uit één zin : “Humillime peto permissio nem fossam horti mei inplendi terra ex

                coemeterii”. (Heel nederig vraag ik toelating om de gracht rond mijn hof te

                mogen opvullen met grond van het kerkhof)

                Dit werd hem per kerende post met even weinige woorden toegestaan.

                De gracht rond de pastorij werd dus in dat jaar toegeworpen.

                (DB-1981-“De Pastorij”)

     

    1849 – Leest opnieuw geteisterd door cholera.

                (Sermoenen van pastoor Joris – Kerkarchief Leest)

     

    1850 – “De steenweg van Leest dorp naar “de Knip” tot de grens van Thisselt is gelegd

                bij gedeelten in de jaren 1850-1864, in zandsteen, op 2m50 breedte.”

                (GA-23/8/1928)

    18-02-2012 om 17:56 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 3/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.
    Klik op de afbeelding om de link te volgen

    1845 – Het kasteel “De Mot” werd eigendom van de weduwe Vermeulen, geboren

                Scheppers. (J.D.D in DB)

     

                                         Kasteel “De Mot” in de Bist

     

    Het woord “motte” wijst op een “natuurlijke of kunstmatige” aardhoop, bv. een aardhoop die ontstond bij het uitgraven van grachten en waarop een burcht kon gebouwd worden.

     

    Het kasteel “de Mot” dankt zijn naam waarschijnlijk aan Rombaut de la Mot die in het begin van de 18e eeuw eigenaar was van dit “speelhuys, de hoeve en de vijver, 2 dagwant 55 bunder”.

    In het “Wekelijks Bericht van de stadt en provincie Mechelen”, vonden we in 1798 : “schoone hofstede de Borcht alias de Mothoeve (omwaterd)”.

    Het woord borcht is afkomstig van het latijnse “burgum” dat schansplaats betekent, we vonden het terug in 1380 : “van der Borchtstat te Leest”. (CEP)

     

    Volgens Jan De Decker in “De Band” van november 1958 was de oorspronkelijke benaming “Hove ter Straten” = het hof (herengoed) gelegen bij de straat (= de oude romeinse heirbaan over Bavai, Asse,Mechelen). In 1596 sprak men van “Stratenborch”,

     

     

    de burcht bij de straat.

    Martin Emmanuel Pansius, secretaris van de Groote Raad te Mechelen, heer van Coninxsteen en eigenaar van “de Motte”(in 1791)  overleed in 1818. Hij was gehuwd met Jeanne Marie De Broeyer.  De laatste afstammelinge van de familie Pansius, Anne Marie Josephine Ghislaine Pansius, weduwe van Majoor  Eugène Valery Coemans overleed op 12 mei 1923 in het kasteel.

    In 1958 werd het kasteel bewoond door Octave Grégoire (oorlogsgepensioneerde, geboren La Sentinelle, Frankrijk).

     

    J. Verbesselt in “Het Parochiewezen in Brabant” over “de Mot” :

    “...het deel Smal-Brabant kunnen wij, zoals te Hombeek, indelen in grote blokken, afgelijnd door wegen. Bij deze blokken hoorden ontginningshoven.

    Te midden van het blok, omschreven door de Daelandstraat, de Bieststraat, de Aabeek en de Kapellestraat (sectie C) stond de Motte , later uitgegroeid tot kasteel.

    Dit hof is ongetwijfeld het centrum van dit deel van de grote heide van Hoksdonk op de grens van Kapelle, Hombeek en Leest, waartoe de Biest, de Wavers en Wennekens hoorden als latere velden. Aldaar liepen verscheidene wegen uit : de Mottestraat de voornaamste die de Biest en Kapellestraat verbond, de Waversweg, de Wennekensweg en de Kleine Molenweg.

    Het hof was geheel omwald en vertoonde een ovaal blok (nrs.77-78 sectie C), daarrond lag oorspronkelijk een brede wal, gevormd door percelen nrs. 117, 80 en 70-72. Aan het uiteinde lag een lange en smalle poel, nr.64.

    Door zijn vorm en dubbele wal vertoont dit hof alle kenmerken van een oude middeleeuwse motte, waaraan het zijn naam dankt. De regelmatige verdeling van het ganse complex in rechthoekige percelen , gegroepeerd tussen vn. Rechtlijnige wegen, verwijst nochtans niet naar een zeer oude uitbating.

    Het gaat er duidelijk om een winning op de heide van Hoksdonck. Daarbij horen zelfs een aantal grote blokken vooral langs de Aabeek, die naar oud bosgebied verwijzen.

    Over de oudste geschiedenis van de Motte weten wij omzeggens niets...”.

     

     

    “In 1784 werd er op de wijk de Bist het kasteel De Mot gebouwd, waarbij van uit het park een brede heirbaan werd aangelegd met kreupelhout omzoond, doorheen de Kleine Heide, die in rechte lijn de Tisseltbaan kruiste en zo naar en door het Zure Bos, alover de Gentse baan tot in het Blaasveld Broek, als verbindingsweg met het aldaar staand kasteeltje.

    Zo zagen de daarlangs wonende en werkende landlieden, bij voor- tot najaar, in met adellijke schilden versierde koetsen, het heen en weer brengen van hoge heren en dames uit vreemde en eigen streek, als gaster ter feest.

    Van toen werden de mensen der huidige Kleine Heidestraat vernoemd als “die van den Bulvaar”. (Boulevard)

    Bij het einde der 19e eeuw was die heirbaan reeds gans verdwenen tussen kasteel De Mot en de Tisseltbaan...” (J.A.Huysmans in DB, juni 1979)

     

    Later sprak men soms ook van “het kasteel van Lamot”,  nadat één van de eigenaars van die brouwerij het had bewoond.

     

    In mei 1976 kwam de Antwerpenaar Jan Peutermans zich in het kasteeltje vestigen.

    Hij kwam van Kalmthout alwaar hij een tiental jaren een “hondenhotel” had uitgebaat.

    Deze zaak zette hij te Leest verder tot grote ergernis van de buren.

    Het enerverend geblaf van de meest diverse hondenrassen, in het topseizoen wel 30 honden plus katten, zorgde voor enorme geluidsoverlast.

    Kwam daar nog een onuitstaanbare stank bij van ontsmettingsmiddelen en vliegenzwermen...

    De rust in dat deel van de Biest was voorbij.

    Na herhaaldelijk protest van de buren werd een handtekeningenaktie op touw gezet. Het Ministerie van Volksgezondheid bracht een negatief verslag uit, maar het hondenpension bleef geopend.

    Tot de memorabele 3 juli 1979 toen, rond half elf ’s avonds, brand uitbrak in het kasteeltje.

    Bij aankomst van de brandweer sloegen de vlammen reeds torenhoog uit het dak en stond gans de rechtervleugel van het gelijkvloers in lichterlaaie.

    De brandweermannen legden de zwaarste brandslangen aan en pompten water uit de vijver van het domein, tevergeefs echter, het ganse gebouw brandde totaal uit.

    Slechts troosteloos zwartgeblakerde muren bleven overeind staan.

    Op het ogenblik van de brand bevonden zich vier personen in het gebouw, de 62-jarige schoonmoeder van uitbater Peutermans en drie Waalse jobstudenten.

    De vrouw werd door één der studenten door een raam van de eerste verdieping naar beneden gelaten. Een student redde zich door vanop het dak langs en regenwaterpijp naar beneden te klauteren. De derde jobstudent moest vanop het dak in één der vlakbij groeiende bomen springen.

    Na de blussingswerken werden in het huis de kadavers aangetroffen van 9 honden en 5 katten. De honden lagen vastgeketend aan de leidingen van de centrale verwarming.

    Het Mechels dierenasiel kwam de krengen ophalen.

    Twee pensionhonden waren zoek.

    Het kasteel was ’s morgens de dag van de brand nog in het nieuws gekomen toen de nacht voordien een onbekende de deuren van een achttal hondenhokken had opengezet, waardoor de pensionhonden op de loop waren gegaan. Van die gelegenheid had de inbreker gebruik gemaakt om bovendien nog 58.000 fr te stelen.

    De dader kon dezelfde maandag door de gerechtelijke diensten worden aangehouden.

    Het betrof een Antwerpenaar die vroeger in de kennel van Peutermans als helper was tewerkgesteld geweest.

    De brand richtte voor verschillende miljoen frank schade aan.

    Het gebouw was verzekerd voor 10 miljoen frank.

    Volgens Jan Peutermans was kortsluiting de oorzaak van de brand.

    18-02-2012 om 12:27 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 3/5 - (3 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    “Den Briat” ging tot hoge leeftijd mee, zekere dag was het verschrikkelijk heet en velen werden onpasselijk van de warmte. Laatstgenoemde  heeft dan al de pakken van die “zieken” samengebundeld en op zijn schouder gebonden. Hij heeft ze kilometerslang zwetend als een paard meegezeuld...

    Zo was “den Brioen” elk jaar op post aan ’t kapelletje te Bonheiden, hij was een uitstekend zanger.

    Jozef Brion ging in 1943 voor de zestigste maal mee, zo ook Frans Van Den Broeck uit de Elleboogstraat (geboren 7/8/1882 en broer van de honderdjarige Stanne). Hij haalde dat aantal in 1958. Frans was 16 bij zijn eerste voettocht.

    Bij de terugkeer van de bedevaart in 1960 (8 mei) vernamen de Leestse bedevaarders, ze zaten aan de soep te Keerbergen, het overlijden van hun voorzitter Frans Van Den Broeck.

    Frans kreeg een prachtige uitvaart omringd door de getrouwen van de Kompagnie.

    “...Beste vriend Frans, geachte familie, het is voor ons een droeve plicht en een harde taak de beste van de onze te vergezellen naar zijn laatste rustplaats.Als ik zeg, de beste uit de onzen, dan weet niemand wat zulks betekent vriend Frans. Wij bedevaarders, pelgrims van O.L.Vrouw, wij weten het maar al te best, wij weten wie we verloren hebben. 62 jaar hebt gij aan het hoofd onzer Compagnie gestaan, 62 jaar hebt gij u geofferd voor ons, uw kinderen, want voor u waren wij uw bedevaart-kinderen. Steeds stond gij paraat om moed in te spreken, zelfopoffering aan te moedigen wanneer de vermoeidheid zich van een pelgrim meester maakte. Met uw vrolijke verschijning, uw vaderlijk gemoed, hebt ge steeds onze Compagnie weten hoog te houden.

    Wat een harde pijn en zware beproeving was het niet voor u, toen wij verleden jaar voor het eerst een “geestelijke leiding” mede kregen van uit dit dorp, en gij weerhouden waart door ziekte van uw zuster, en dus niet kon mede vertrekken.

    Met welken moed en vast vertrouwen hebt gij een vol jaar gewerkt en gezwoegd, van links naar rechts gelopen om alles weer in orde te maken voor de grote tocht ; hoe verlangend was uw hart neit ook onder een geestelijke leiding te mogen gaan.

    Helaas, het heeft niet mogen zijn, O.L.Heer en O.L.Vrouw verkozen u, de bloem was te schoon om hier op de wereld te verwelken, daarom is O.L.Vrouw ze komen plukken, terwijl wij met hart en ziel met u verenigd waren, is zij de Hemelse Moeder met u meegegaan.

    De slag was hard, maar als bedevaarders moet men alles kunnen verdragen, zelfs de zwaarste onder alle slagen...”  

     

    Een andere legendarische figuur was Louis Van Den Heuvel uit dezelfde straat.

    Louis deed in 1940 aan ’t front een belofte : als hij heelhuids uit de oorlog kwam, zou hij te voet naar Scherpenheuvel gaan zolang hij kon.  In 1984 ging hij voor de zestigste maal! Die tochten verliepen niet altijd rimpelloos. Zo verbrandde hij in 1926, bij een ongeval op zijn werk, één zijner voeten. Het gebeurde in de week van de tocht.

    “Ne goeie windel rond, niemand die dat wist en onderweg regenen, regenen. Maar het schoonste van de zaak : na acht dagen was mijne voet genezen !”

    Nadat te Leest de jaarlijkse voetgangers-bedevaart was afgeschaft ging Louis enkele keren moederziel alleen, later vervoegde hij de bedevaarders van Tisselt.

    Deze mannen huldigden hem bij zijn 60-ste bedevaart. Bij die gelegenheid kreeg Louis een tinnen schotel van “het logement”, een medaille van het bedevaartoord en een brandglasraam met O.L.V van Scherpenheuvel van de bedevaartgroep uit Tisselt.

     

    In 1960 namen 47 bedevaarders deel aan de tocht “te voet naar Scherpenheuvel”, waaronder 13 vrouwen. De jongste was de 11-jarige Marcel Van Hoof uit de Scheerstraat. In 1961 noteerden we er 55, waaronder 16 van het vrouwelijk geslacht en in 1965 namen  45 wandelaars deel.

    1968 gaf een eerste dieptepunt : slechts 14 deelnemers, die dag viel weliswaar samen met

    de eerste kommuniedag, maar toch was de fut eruit, want het jaar nadien werd de  

    bedevaart afgelast.

    Als reden vermeldde De Band dat er twee voorstellen waren : de bedevaart laten doogaan te voet heen en te voet terug of te voet heen en terugkomst met een vervoermiddel. Omdat het tweede voorstel een jarenlange traditie afbrak werd besloten de tocht af te blazen.

     

    In 1970 was Louis Van Den Heuvel de enige van de kompagnie die te voet ging, vijftien “bedevaarders” gingen met de autobus...

    In de periodiek van Milac De Band vonden we het bestuur uit 1954 terug :

    Voorzitter : Frans Van Den Broeck.

    Bestuursleden : Gust De Prins (Juniorslaan), Viktor D’Hondt, Jan Keulemans, Modest Van Steenwinkel, Jan Spruyt, Phil. De Prins, Fr. Bruggeman en Louis Van Den Heuvel.

    Kruisdrager was Modest Van Steenwinkel.

    De trouwste bedevaarders waren toen Frans Van den Broeck (met 54 bedevaarten achter zijn naam), zijn broer Ivo, Marie Symons, Louis Spruyt en Louis Van Den Heuvel.

    Louis D’Hondt vergezelde die periode jaarliljks de processie met zijn wagen.

    (DB, diverse nummers van 1955 tot 1984)

     

    In 1990 kregen de Leestenaars volgende folder in hun bus :

     

    Beste Leestenaar,                       Voetbedevaart Scherpenheuvel 1990.

     

    Twintig à vijfentwintig jaar geleden ging men ook al jaarlijks van uit Leest te voet naar

    SCHERPENHEUVEL.

    Op initiatief van enkele parochiale verenigingen zouden wij die bedevaart terug willen invoeren en wel de 2de zondag voor O.H.Hemelvaartdag.

    Konkreet betekent dat in 1990 : vertrek vrijdagavond 11 mei te 22 uur en terug te Leest op zondag 13 mei te 15 uur.

    Bij het organiseren van zo’n bedevaart komt heelwat kijken.

    Om vooraf zeker te zijn van een voldoend aantal deelnemers – wij denken aan mnstens een 20 à 30-tal – vragen wij aan diegenen die wensen mee te gaan dat ze hun naam en adres zouden opgeven aan één van onderstaande initiatiefnemers.

    Het zal u niet verwonderen dat dergelijke bedevaart ook enige kost met zich meebrengt : er moet worden verzekerd, de slaapgelegenheid meot betaald, enz.

    Nadere gegevens in verband met bedevaart en onkosten krijgt u na inschrijving.
    GA MET ONS MEE, EN BELEEF DE DEUGD VAN SAMEN OP WEG TE ZIJN.

    Beste groeten,

     

    Inschrijven tot 15 januari bij :

    De Wit Marina, Kouter 13.

    Leemans Alfons, Blaasveldstraat 24.

    Plaskie Rosa, Aland 7.

    Peeters August, Tisseltbaan 15.

    Van Lanen Leo, Kerkenblok 10.

    Vloebergh Louis, Winkelstraat 28.

     

    En de trein was opnieuw vertrokken…

     

    “Op zaterdag 12 mei 2001 op een onmenselijk uur (namelijk 4 uur ’s morgens) stonden er 51 bedevaarders klaar om naar Scherpenheuvel te vertrekken.

    Na een tocht van 47 km onder een bloedhete zon kwam Scherpenheuvel in zicht, waar de pastoor ons opwachtte.
    Hierna volgde nog de kruisweg en een eucharistieviering onder de schaduw van de bomen.

    Na een verkwikkende douche en wat verzorging kon iedereen de inwendige mens gaan versterken, voor de ene tot in de vroege uurtjes, voor de andere om na een paar uur al onder de wol te kruipen. Zondagmorgen om 5 uur was iedereen weer paraat om de terugtocht richting Leest aan te vatten. Na een laatste verfrissing begeleidde de fanfare opgewekte en keuvelende bedevaarders naar de kerk, waar nog een bezinning plaatsvond. Hoewel moe en misschien voorzien van een paar blaren was iedereen tevreden over het verloop van de tocht.

    Misschien mogen wij dan ook aan iedereen zeggen tot 27 en 28 april 2002.

    (Website Leest,19/3/2004)

     

    18-02-2012 om 12:20 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1843 – Vanaf 1843 staat in de boeken te Scherpenheuvel voor de eerste maal een

                bedevaart van Leest vermeld. (J.D.D. – DB – 1954)

                Naar aanleiding van het overlijden van Judocus Van San (°Leest 30/9/1824,

                +Mechelen 17/1/1872) werd op dinsdag 30 januari 1872 een derde lijkdienst

                georganiseerd, “wegens het Broederschap  van O.L.V van Scherpenheuvel in de

                kerk der H. Joannes Baptist” dixit zijn doodsprentje.

                In “De Band” van juli 1959 schreef  Jan De Decker dat men “beweerde” dat

                de “Kompagnie van Scherpenheuvel”  te Leest zou bestaan sinds 1743. Hij

                heeft daar nooit een bewijs van teruggevonden.

     

     

                              De Kompagnie van Scherpenheuvel

     

    Volgens Modest Van Steenwinkel (DB-1960) bestond de “Kompagnie van Scherpenheuvel” uit een groepje mensen die jaarlijks, in naam van gans de parochie, te voet op bedevaart gingen.

    Ze hadden geen ledenlijstenm en wie een paar maal meeging werd vanzelf als lid beschouwd.

    De meeste Leestenaren gingen al eens mee, sommigen hielden het jaren vol.

    Elk jaar werd een omhaling gehouden om de algemene onkosten van de bedevaart te dekken. De rest van het geld werd besteed aan enkele missen voor de overledenen en de zieken van de parochie. Ook werd er jaarlijks een grote mooie kaars geofferd “die hield dan gans het jaar wacht : als stille getuige van onze liefde, bij het beeld der Lieve Vrouwe want O.L.Vrouw van Scherpenheuvel draagt de kenspreuk : ik bemin die mij bemint !”

    De kompagnie was ook vertegenwoordigd in de Leestse processies, daarvoor werd in 1953 nog een prachtig houten  Mariabeeldje  aangekocht, 30 cm hoog en met de hand uitgesneden. Het droeg een brocaat zijden kleed en mantel, een massief zilveren kroontje en scepter, en  een gouden ketting en kruisje, dat laatste was een gift van één van de leden. Louis De Hondt vervaardigde een speciale draagbaar.

    Traditiegetrouw werd de bedevaart gehouden acht dagen voor Sinksen.

    Men vertrok om 4 uur ’s morgens aan de St-Annakapel. De meeste bedevaarders hadden in de parochiekerk dan al een mis bijgewoond.

    Een eerste maal werd halt gehouden te Bonheiden (aan de Sint Annakapel aldaar) waar de eigenlijke processie gevormd werd.

    Rond acht uur bereikte men Keerbergen alwaar koffie werd gedronken.

    Volgde een kort oponthoud te Tremelo, Betekom, het middagmaal te Aarschot en Rillaar.

    Rond 16 uur werd Scherpenheuvel bereikt waar ze processiegewijs werden opgehaald door de geestelijkheid van de basiliek.

    Godsdienstige oefeningen volgden : lof, beeweg in de kerk, rozenkransweg, kruisweg, enz. tot 18 uur waarna de vermoeide bedevaarder zich kon gaan verfrissen, eten en rusten.

    Jarenlang waren “In de Lindeboom” en “In ’t Wit Huis” de vaste logementsplaatsen, soms kwam daar “De Sleutel” nog bij.

    Rond 3 uur in de morgen stonden de bedevaarders op, woonden een mis bij aan een zij-altaar van de basiliek en de lange terugtocht kon worden aangevat.

    Ontbijt te Aarschot, middagmaal te Keerbergen, met meestal een bord soep(heel vaak van asperges) of een glas bier naar keuze, op kosten van de kompagnie.

    Onderweg werd gebeden voor de zieken en de overledenen van de parochie, ook voor de geestelijkheid, voor de soldaten, voor de jeugd en voor allen die om een gebed hadden gevraagd.

     

    Aan elke kapel die ze tegenkwamen werd even een halte gemaakt.

    Te Bonheiden werd de kampagnie traditiegetrouw bijna altijd met een regenbui bedacht.

    Ondertussen waren reeds heelwat familieleden van de bedevaarders  en dikwijls ook de

    Chiro de kompagnie tegemoet gekomen.

    Rond 17 uur kwam gewoonlijk de Sint Annakapel in zicht alwaar de bedevaarders werden opgewacht door pastoor en onderpastoor met een woord van dank en proficiat aan al de tochtgenoten.

    In de parochiekerk werd de zegen gegeven met het H. Sacrament en tot slot een danklied aan Maria gezongen.

    Zo’n bedevaart was vroeger jaren een heel avontuur.

    Zo moest er in Keerbergen, bij gebrek aan een weg, een uur lang door het mulle zand gemarsjeerd worden en bij warm weer kon men zich alleen beschutten door zoveel mogelijk de schaduw op te zoeken van plaatselijke dennenbomen, want de huizen waren zeer schaars.

    Het is ook gebeurd dat iemand met stukgelopen voeten op stokken moest meegesjouwd worden, niet te vergeten dat elke bedevaarder ook zijn eigen ransel op de rug moest meedragen.

    Na de eerste wereldoorlog werden de bedevaarders gevolgd door paard en kar. Dit gespan voerde dan al de bagage mee.

    “Fons van Stienes” was het die de eerste jaren voor het vervoer instond, uit dankbaarheid omdat hij tijdens de Duitse bezetting zijn paard mocht behouden. Na Fons werd Frans Piessens(“den Blokmaker”)  bereid gevonden.

    Wegens het immer stijgende aantal bedevaarders volstond een gewone kar niet meer voor de talrijke pakken. De familie Van der Hasselt (Ferdinand en Frans) stelde zich graag met een “landbouwcamion” ter beschikking. Meestal werd die  voortgetrokken door de paarden van Victor Verschueren en Sus Van den Brande.

    Later begeleidde “Louis van Jonker”(L.De Hondt) de bedevaarders met zijn “automobiel”.

    “Figuren” uit de bedevaart waren : Toon Leemans die een vijftigtal bedevaarten lang het processiekruis meedroeg.

    18-02-2012 om 12:16 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1836 – In 1836 werd Carolus Wouters burgemeester. Hij zou dit 22 jaar blijven.

                Carolus Wouters werd op 25 april 1797 te Hombeek geboren als zoon van Louis

                en  van Anne Marie Jacobs.

                Hij trouwde te Leest in 1824 met Anna Catharina Huysmans, die weduwe was

                gebleven van J. F. Steenmans. Ze woonde op het Hof ter Halen.

                Carolus verbleef op die hoeve tot aan zijn dood op 21 juni 1858.

                Zijn oudste dochter Marie Louise huwde een twee maal met Mattheus Buelens

                die in 1865 burgemeester werd.

                Een andere dochter, Marie Virginie hertrouwde eveneens met een burgemeester

                nl. Jaak Bernaerts.

     

                De gemeenteraad bestond uit de schepenen Jean B. Scheers en J.Fr. De

                Keersmaecker en de raadsleden M.J. Moortgat, Charles Coeckelbergh,

                Dominique Busschot, Guillaume Sellslagh, P.J. Verhoeven en Jean Baptiste

                Dierckx.

                In 1840 werd Englebert Verschueren als raadslid geïnstalleerd en hetzelfde

                overkwam Jacques Steenmans in 1843.

     

    1836 – Martinus Jozef Moortgat volgde Jan Frans Van Vaerenbergh op als koster te

                Leest. Op het ogenblik van zijn aanstelling was Martinus reeds een tiental

                jaren orgelist van de kerk “un homme vertueux et jouissant d’une bonne

                réputation, très instruit...” stond in het verslag van zijn benoeming.

                Martinus Moortgat was gehuwd met Joanna Coeckelbergh die te Leest geboren

                was op 5 axml:namespace prefix = st1 ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:smarttags" />pril 1804 als dochter van Karel, landbouwer en van Anna Catharina

                Verbruggen.

                Martinus Moortgat zelf kwam van Steenhuffel, geboren op Allerheiligen 1807.

                Hij schonk Joanna Coeckelbergh 9 kindjes :

                -Gillis Louis (29/8/1829) werd schoolmeester te Leest en overleed op zijn

                 25-ste op 3 maart 1854.

                -Pauline (6/12/1833)

                -Karel (5/1/1835)

                -Gaspar August (30/3/1837) ontgroeide de wieg niet en stierf op 21 juni datzelfde

                 jaar.

                -Clotilde (17/4/1838) stierf op 7 juni 1862.

                -Jan Baptist (19/8/1840)

                -Francisca Victoria (10/12/1842)

                -Euphemia Maria (15/10/1845)

                -Amelie (30/11/1848)

                Joanna Coeckelbergh overleed te Leest op 13 april 1876. Haar man Martinus

                Moortgat leefde toen nog. Van zijn overlijden vonden wij geen spoor te Leest.

                (De kosters van Leest – De Band, november 1985)    

     

    1837 – 2 januari : inhuldiging te Mechelen van de spoorlijn Mechelen-Dendermonde en

                voor de Leestenaars de eerste trein die hun dorp aandeed.

                (DB-september 1959)

     

    1837 – 28 september : de spoorlijn tot Gent werd door Koning Leopold I ingehuldigd.

                De inhuldigingstrein uit Gent passeerde het grondgebied van Leest tussen

                12 en 13 uur.

                De locomotief heette “Karel V” en sleepte 16 wagens.

                In 1935 verzochten de buurtbewoners van Steinemolen om een stopplaats. Ze

                kregen geen voldoening. (DB-september 1959)  

     

    1839 – Adrianus De Wit werd de opvolger van veldwachter Meuldermans.

                Hij was geboren te Mechelen in 1804 als zoon van Jakobus en  was

                gehuwd met Coleta Verbruggen. 

                Hij had vier kinderen : Clara Virginie (1831), Jan (1840), Hendrik (1843) en

                Desiré (1849).

     

    1840 – In 1840 kocht pastoor Hermans van Tambuyser twee beelden : een Sint-Cornelis

                en een Sint-Markoen.

                “Geplaetst in onze kerk op verzoek van de kerkraed en met toestemming van den

                heerweerden Heer landdeken”. 

                Voor die beelden betaalde hij 290 frank 24 centiemen en hij liet ze schilderen

                en vergulden door Loos voor 73 frank en 73 centiemen.

                Voor de twee “consolen” van die beelden betaalde hij 127 frank 62 centiemen.

                Dat jaar ontstond waarschijnlijk de begankenis voor Sint Cornelius te Leest.

                Tot deze heilige man nam men zijn toevlucht tegen de “stuipen” of andere

                kinderziekten.

                Sint –Markoen of  Marculphus’ hulp riep men in tegen kliergezwellen.

                Om deze heilige aan te roepen trokken de mensen van hier vroeger naar

                Wezenbeek.

                Het is niet verwonderlijk dat deze beide heiligen zo’n succes kenden, als men het

                aantal “kinderoverlijdens” ziet.

                Een derde van de sterfgevallen waren kinderen. Daarbij kwam de gesel van de

                besmettelijke ziekten : de pest (1467-1472, 1571-1574), de koepokken

                (1515-1522), de rode loop (75 sterfgevallen te Leest in september 1741) en

                cholera (1832,1849,1858,1859,1867).

     

    1842 – Dat jaar werd het “Kasteel van Moyson”  in de Kouter gebouwd.

                Het “kasteeltje”  werd er gezet door dokter Louis Voet, de latere burgemeester.

                Zijn broer Joannes Voet bezat een grote boerderij op de grens tussen Leest en

                Hombeek en die zou een bijna gelijkaardig herenhuis neerpoten te Hombeek

                rechtover de kerk.

                Na de dood van dokter Voet, werd het kasteel opnieuw door een geneesheer

                betrokken : dokter Van den Broeck.

                Rond 1896 kwam de familie Moyson zich daar vestigen. Vader Moyson was een

                neef van dokter Voet.

                In 1902 werd Frans Moyson er geboren. Hij werd onderpastoor te Mol en later

                aalmoezenier van het bejaardentehuis van Bornem.

                De indrukwekkende beuk aan de straatkant heeft een omtrek van 4,25 m.

                Hij zou geplant zijn in 1840.

     

     

     

    18-02-2012 om 10:37 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

                - Louis HELLEMANS, gehuwd met Victoria Teughels.

                Na de dood van zijn vader in 1885 werd Louis koster te Leest.

                Hij was te Kraainem geboren op 30 december 1871 en huwde in 1897 met

                Victoria Teughels, de jongste dochter van Petrus en van Monica Van Hoof.

                Ze woonden rechtover zijn deur en hij ging daar inwonen.

                Na de dood van Louis zou Victoria dat huis aan de kerk verkopen en het werd

                officieel het kostershuis. Dat huis werd enkele jaren geleden afgebroken en

                vervangen door de huidige Raffeisenkas.

                Victoria was te Leest geboren op 23 februari 1861.

                Louis schonk haar 4 kinderen.

                Hij overleed te Leest op 25 februari 1916.

     

                - Jozef RHEINHARD, gehuwd met Elisabet Diedens.

                Hij was voordien koster in St Jozef Coloma te Mechelen en gaf ook les in

                Gregoriaanse zang aan de seminaristen.

                Hij was te Mechelen geboren op 23 februari 1879 en er getrouwd in 1902.

                In 1916, na de dood van Louis Hellemans, kwam hij naar Leest om er de

                volgende 30 jaar het kosterambt waar te nemen.

                Elke dag na de missen nam hij de trein naar Brussel waar hij werkzaam was

                als bediende.

                Zijn vrouw Elisabet Diedens was eveneens te Mechelen geboren op 17/3/1880.

                Het echtpaar kreeg 8 kinderen.

                Jozef Rheinhard woonde met zijn gezin achtereenvolgens in de Vinkstraat (de

                toenmalige Koestraat), in het huis van meester Moons, de latere woning ook van

                Peer Spruyt. Rond 1920 nam hij zijn intrek in het huis op de Dorpsplaats, waar

                zijn voorganger Louis Hellemans had gewoond. Een paar jaren nadien ging hij 

                wonen op de Kouter nr 6, in het huis van de familie Wouters (Moyson).

                Jozef Rheinhard was ook componist. Hij gaf een bundel liederen uit op teksten

                van René Declerck.

                Hij stierf te Leest op 14 april 1947.

     

                - Tony TEUGHELS trad in dienst toen Jef Rheinhard nog in leven was, dat was in

                1946. Hij bleef koster tot in 1952.

                Tony was te Leest geboren op 13 maart 1927 als zoon van Door Teughels uit “de

                Roozelaar”  en van Emma Blommaert.

                Hij overleed op 24 mei 1985 bij de zusters Franciscanessen in de Katelijnestraat.

     

                - Edward FIERENS was te Hombeek geboren op 2 oktober 1930. Hij was koster

                te Leest van 1952 tot 1956. Toen werd hij koster te Rijmenam waar hij in 1960

                trouwde met Lina Van Cauwenbergh uit Zaventem.

     

                - Freddy PEIRS was afkomstig van Zulte. Bleef niet lang in de parochie.

     

                - Luc DE KEERSMAKER was de zoon van een dokter uit Kapelle o/d Bos, hij

                werd geboren op 8 april 1914.

                Hij aanvaardde de job van koster omdat hij op dat ogenblik zonder werk zat en

                een hekel had aan stempelen. Hij kwam elke dag over en weer van Kapelle.

                Luc vond Leest wel “een klein dorpke met een oud kerkske met schone

                meubeltjes in”, maar toch gaf hij er de voorkeur aan naar Brussel te gaan werken.

                Zo liet hij in 1965 zijn kosterij vallen en verdween hier uit de cirkulatie.

                Luc bleef heel zijn leven jonggezel en woont nog steeds in Kapelle o/d Bos.

     

                - Luc PLASQUI, de huidige koster van Leest, is drukker van beroep en kwam in

                dienst in 1965. Hij is getrouwd met Maria Philippo.

                Het echtpaar heeft vier kinderen.

                Zijn broer is koster te Hombeek, een ambt dat zijn familie al meer dan een eeuw

                in die gemeente waarneemt.

     

    1830 – Leest telde 1291 inwoners. (Wikipedia)

     

    1831 – “Tot in 1702 lag er in Leest geen enkele kasseiweg en kon men slechts over een

                houten paalbruggetje naar de Warande en zo langsheen de beemden bij de

                Battelse Bergen naar Mechelen.

                Of langs de Bleukensweg in de Kouter van waar men te voet of met kar en paard

                bij laag tij over de harde bedding van de Zenne Stuivenberg kon bereiken.

                In 1760 werd van uit Battel op de toen nog niet uitgegraven Bergen een kasseiweg

                gelegd tot aan de Kouterbaan.

                In 1831 werd die doorgetrokken naar Tisselt, met gevolg dat er voor de herberg

                “In den Barreel” genoemd naar een daar te draaien afsluiting om bij hun

                toekomen in, of wegrijden uit Leest, van alle voertuigen uitgezonderd

                landbouwers van Leest en Warande, een tolgeld van 1 cent te innen als

                vergoeding  voor het gebruik van dit kasseitje.

                De bazin liet soms bij wat meer verkeer het barreeltje open, met het gevolg dat ze

                sommige geniepige ontduikers roepend moest achternahollen om na de te betalen

                jaarpacht, aan die job te verdienen.

                In 1890 werd de Zenne met minder bochten en van dijken voorzien, met een

                ijzeren brug overspannen, en het tolgeld afgeschaft.

                De Zennewerken werden uitgevoerd door merendeels Hollanders, huizend in

                barakken of schuurkens.

                Aan den overkant der herberg “In de Kroon” staat er nu 1978 nog een

                gevelbergplaats , die toen verdeeld was in vier huisjes, 2,5 m op 5 m, met

                vuurhaard, tafel en bank, muurlegbanken en achteraan stapelbedden.

                Drinkwater bezrogde vredige buren.

                Enkele van die Hollanders zijn hier als  Belgen ingeburgerd gebleven.

                (J.A.Huysmans – DB, april 1979)

     

    1832 – Dat jaar werd Leest geteisterd door cholera.

                (Sermoenen van pastoor Joris – Kerkarchief Leest)

     

    1833 – Gabriel Hermans kwam naar Leest op 20 september, hij werd de opvolger van

                pastoor Van de Put. Hij was afkomstig van Veerle alwaar hij geboren was op

                19 mei 1798.

                Op 23 december 1820 werd hij tot priester gewijd.

                Datzelfde jaar was hij professor in het aartsbisschoppelijk college te Mechelen.

                In 1822 werd hij onderpastoor in de  O.L.Vrouwe parochie te Tienen.

                Vier jaar later in O.L.Vrouwe Mechelen. In 1830 wer hij professor benoemd

                van het Klein Seminarie.

                Pastoor Hermans overleed te Leest op20 september 1854.

     

                “Pastoor Hermans was een gewetensvol en sekuur priester. Met zijn heel klein

                geschrift bracht hij orde in de fundatiemissen en liet de nagelaten nota’s en

                geschriften van pastoor De Heuck inbinden.

                Hij schonk ook meer aandacht aan de versiering binnen de kerk. Zo kocht hij in

                1833 voor 191 frank 15 centiemen schilderijen “voor het vercieren der Kerck”.

                Dat waren geen nieuwe doeken, want hij liet ze terstond restaureren voor het

                bedrag van 53 frank en vroeg aan Van De Voorde om “Twee lijsten te maecken

                ende twee spieraemen” voor 10 frank 69 centiemen  en voor  “het vergullen van

                die twee lijsten” betaalde hij 20 frank aan Bernaerts.

                Deze rekeningen vermelden echter niet van wie deze schilderijen werden

                gekocht, noch aan wie ze werden toegeschreven.

                Wanneer hem een paar jaar later (1835) vanwege de “heeren gedeputeerde

                Staten van Antwerpen” gevraagd wordt, op te geven welke kunstwerken 

                de kerk bezit met vermelding van auteur en onderwerp,  is zijn antwoord

                heel lakoniek “dat er in de kerk deezer parochie niets aanmerkensweerdig

                existeert, als den predikstoel door Van Gheel en twee schilderijen verbeeldend

                het lijden van den Zaligmaker door Cousins.”  (WLS,blz.29)   

     

                Uit Ellectanea Mechliniensia 1949, nr. 1, artikel Mechelse eerstemisgedichten in

                de jaren 1810-1829, door F.Prins :

                “...Op 31 december 1820 droeg E.H. Gabriel Hermans “leermeester der tweede

                school in het aartsbisschoppelijk college te Mechelen”, zijn Eerste Mis op te

                Veerle.

                Het was toen de gewoonte, de Eerste Mis tot een bijzondere intentie, die van op

                den predikstoel meegedeeld werd, op te dragen.

                Hermans droeg de zijne op “tot voorspoed der katholieke lering”.

                Het eregedicht werd opgesteld door zijn “vriend en medemeester” F.G. van

                Aerschodt, van Leuven. Hij komt er in uit, naar een nota duidelijk uitwijst, tegen

                den zo pas verschenen almanak van Tot nut en Vermaek , te Antwerpen

                uitgegeven, die licht van zeden schijnt. Maar vooral gaat het om de lering.

                Hij legt den Godsdienst de klacht in den mond:

                “Ja, ‘k heb ook Belgica in mijnen schoot ontvangen...

                maar onlangs, gans verslaafd aan koningsmoorders wetten,

                gedoogt het nu een rot, mjn laatste lid te pletten...”

                En den neomist laat hij bidden : “Spaar toch, spaar toch uw volk, geef dat de

                Belg weer achte uw lering die weleer ontstak zijn heldenmoed.”

                In nota tekent hij hier bij aan : “Men wilde ons Nederlanders in plaats van

                Belgen noemen. Een vaderlands lied herstelde dien eerroof”.

                Maar welk Belgisch vaderlands lied hij bedoelt, weten we niet.

                Opmerkelijk is ook hoe de jonge geestelijkheid van het Mechelse – want onze

                Dichter behoort tot deze – partij trekt voor het herstel der Jezuïetenorde.

                Zo luidt het hier :

                “Richt u dan naar het snoer dat ons is voorgetrokken

                in dees opvoedingstaak door d’eel Loyola’s stam”.”

    18-02-2012 om 10:30 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 2/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

     

                “...item nog heeft de kerk samen met de H. Geest een huys met hofken tot Leest

                aen de Plaetse, wordt bij den koster bewoont en bij promissie hem gegund, mits

                zijnen dienst weldoende is...” (Rekening kerkfabriek en H.Geesttafel 1639,1640.)

                In totaal kostte het huis 304 gulden 16 stuyver, daarvan werd 222 gulden betaald

                door de kerk, de rest door de H.Geesttafel.

                “Cette maison appartient donc à l’église et aux pauvres”, schreef pastoor Hermans

                op 19 juli 1834 in een brief aan de aartsbisschop Engelbertus, “et le clerc l’a

                occupée après comme avant la révolution francaise..” (de koster heeft er in

                gewoond zowel voor als na de franse revolutie)

                Dezelfde brief vermeldt ook dat dit huis in 1829 in twee werd verdeeld, het ene

                gedeelte liet men aan de koster, het andere deel werd gebruikt als gemeentehuis,

                omdat men er toen van uitging, aldus de pastoor, dat het gemeengoed was.

                Vermits de koster terzelvertijd ook schoolmeester was, deed de woning van de

                koster bijgevolg ook dienst als huis van de schoolmeester. (voor het

                schoolgebouw er stond gaf de koster schoolonderricht in het kostershuis zelf)

                Om later moeilijkheden te vermijden wees pastoor Hermans de gemeenteraad, aan

                de hand van de rekeningen van de kerkfabriek, op de ware eigenaars van deze

                grond, en hij komt met hen tot een overeenkomst “à l’ amiable”.

                Zo wordt op 23 maart 1846 de grond waar het gemeentehuis en de school op

                staan  (1 a 14 ca) overgegeven aan de gemeente.

                De gemeente van haar kant zal jaarlijks een eeuwigdurende rente van 15 frank

                betalen, de helft aan de kerkfabriek en de helft aan het bureau van weldadigheid.

                Dit wordt ondertekend door notaris  Premie, burgemeester Carolus Wouters, de

                schepenen J.P. De Keersmaecker en Carolus Coeckelbergh, pastoor Gabriel

                Hermans, kerkmeesters Engel Verschueren en Petrus Demaeyer,  en de

                administrateurs van het bureau van weldadigheid August Premiesen, J.Steenam

                en B. Dierckx. Getuigen waren herbergier-landbouwer Johan Selleslagh en

                veldwachter Adriaen De Wit.

                Koster Martinus Moortgat mag het kosterhuis blijven bewonen, op voorwaarde

                dat hij “de kinderen van de ouders staende op den arme gratis zal onderwijzen.”   

     

                In 1879 kwam de schoolstrijd. Meester Dumont vestigde zich te Leest als

                onderwijzer van de gemeenteschool.

                In 1882 kwam er een nieuw gemeentehuis met schoolhuis, dat in ’t vervolg door

                de gemeenteschoolmeester zal worden bewoond : eerst meester Dumont, na hem

                meester Moons en meester De Leers.

                De nieuwe koster Petrus Jozef Hellemans, die terzelfdertijd onderwijzer werd in

                de Parochieschool, nam zijn intrek in het huis op de Dorpsplaats waar later zijn

                kleinzoon Alfons Hellemans zou vertoeven.

                Koster Louis Hellemans woonde eveneens in de Dorpsplaats, in het huis van

                Victoria Teughels  dochter van Jan Baptist, met wie hij getrouwd was. Toen dit

                huis, na beider dood, in 1919 verkocht werd aan de kerk, zou het nog een tijdje

                een kostersfamilie herbergen : het gezein van Jozef Rheinhard.

                In 1978 werd dit huis door de kerk verkocht aan Jos De Smedt.

                (DB – November 1985)  

     

                Onmiddellijk na de beroerten van de 16e eeuw was één van de

                hoofdbekommernissen van de geestelijkheid de herinrichting van het onderwijs,

                vooral op het platteland.

                Reeds in 1570 beval het provinciaal concilie van Mechelen de bisschoppen dat zij

                parochiescholen dienden herop te richten.

                Na de intrede van Albrecht en Isabella drong de geestelijke overheid krachtig aan

                op de uitvoering van dat bevel. In het aartsbisdom Mechelen wilde zij volstrekt

                zo spoedig mogelijk een school voor iedere parochie.

                Op de dorpen, waar men niemand vond die voldoende bekwaam was om les te

                geven, werd de taak van schoolmeester opgedragen en opgelegd aan de koster van

                de parochie.

                “De landdekens kregen de taak, jaarlijks bij hun kerkvisiet te vernemen en te

                onderzoeken, hoe het in de parochie gestaan en gelegen was met de school...

                Die van Leest beloofden in 1596 uit de inkomsten hunner H.Geesttafel jaarlijks

                drij veertelen koren te betalen aan den schoolmeester, op voorwaarde nochtans,

                dat de H. Geestmeesters van Hombeek ook drij veertelen zouden geven.

                Leest werd toen nog bediend door de pastoor van Hombeek.”

                (Geschiedenis der Parochie Hombeek – F.De Ridder, blz.96 en volgenden)

     

                In De Band van november 1985 publiceerde Georges Herregods een lijst met

                de namen van alle Leestse kosters die hij kon terugvinden. Het waren uiteraard 

                niet allemaal onderwijzers :

     

                                                Kosters te Leest

     

                -Anthonis van Enere : “jaar1573, Anthonis van Enere, coster van Leest,

                wordt gestraft met een bedevaart naar O.L.Vrouw te Hal om met een gaffel

                gestoken te hbben Peeter Guedens.”

                (J.Judicature Echevius 5 II nr.2)

     

                -Pieter VAN BROUCKE : zijn naam kwam voor onder de disgenoten bij de

                inwijding door aartsbisschop Hovius  van de herstelde kerk in 1599.

     

                - Bertelmies VAN GHIJSEL (Van Gijssele): geboorteplaats en datum onbekend,

                hij huwde te Leest op 29 augustus 1604 met Katrien Keysers (De Keyser).

                Bertelmies Van Gijssele overleed te Leest op 20/8/1629. Als koster genoot hij het

                voorrecht onder de kerkvloer te worden begraven.

     

                -Jacques ELIAS (Ilias) :  was een ingeweken Leestenaar. Geboren in 1611 werd

     

                hij reeds op jonge leeftijd koster te Leest, want bij zijn overlijden op 25/8/1692,

                hij had toen de leeftijd van 81 jaar bereikt, schrijft pstoor Michael Gijsens in zijn

                overlijdensregister : “Jacobus Ilias custos hujus paroeciae per 64 annos, aetatis

                81 annorum, sepultus est in ecclesia nostra prope altare B.M.B.”

                (Jacobus Ilias gedurende 64 jaar koster van deze parochie, 81 jaar oud, hij werd

                begraven in onze kerk dichtbij het altaar van O.L.V.)

                Op zijn zerk staat:” I.H.S. Sepulture van de Eersaemen Jacques Elias coster deser

                kerck omtrent 61 jaeren, gestorven den 25  augusti 1692 oudt 81 jaeren ende

                Jenneke Lepaige syne wettighe huysvrouw gestorven den 29 january 1669 ende

                Peeter Elias synen sone oock coster den tydt van 47 jaeren oudt 72 jaeren sterft

                den  17 juli 1722. Bidt voor de zielen...”

                Jacques huwde nog een twee maal met Katrien De Bleser.

                Het kosterschap van Leest zou gedurende vijf generaties in de familie Elias

                blijven.  

     

                - Peeter ELIAS,geboren 6/9/1649, zoon van Jacques trouwde met Katrien De

                Lathouwer en bij het overlijden van laatstgenoemde met Katrien Van

                Regenmortel. Hij zorgde voor een kroost van 12 kinderen.

     

                - Franciscus ELIAS,geboren 16/3/1685, zoon van Peeter, trouwde te Leest

                met Petronilla Koeckelbergh. Ze kregen vier kinderen.

                Franciscus stierf op 79-jarigel leeftijd, op 4 december 1764.

     

                - Judocus VAN VARENBERGH, schoonzoon van Franciscus Elias, hij was

                gehuwd met Anna Teresia Elias.

                Judocus was te Dieghem geboren op 19 mei 1715 en hij overleed te Leest

                op 19 maart 1801.

     

                - Joannes Franciscus VAN VARENBERGH, zoon van Judocus, was “custos et

                ludimagister” schreef de pastoor in het overlijdensregister : koster en evenals zijn

                vader ook schoolmeester.

                Joannes Franciscus bleef jonggezel.

                Na 29 september 1797, datum waarop pastoor De Heuck door de Franse

                overheersers uit zijn pastorij werd gezet en moest gaan onderduiken, was het

                koster Jan Frans Van Varenbergh die de borelingskes ging dopen en de doden

                naar hun laatste rustplaats bracht. Dit gebeurde zonder enige plechtigheid.

                De bijkomende ceremonieën van de doop werden achteraf in het Hof ter

                Moortere door de pastoor zelf aangevuld. Deze situatie duurde tot 1801.

                Toen Jan Frans Van Varenbergh oud en versleten was, hij telde toen 70 lentes,

                schreef hij op 19 oktober 1836, op aandringen van pastoor Hermans, een brief

                naar de aartsbisschop van Mechelen, om zijn ontslag aan te vragen :

                “...niet meer bekwaam zijnde door doofheyd en hoogen ouderdom om nog

                lange de plaats van coster, die ik nu reeds meer dan een halve eeuw bediend heb,

                met eer te konnen vervullen, geeve mijne demissie aen zijne Hoogweerdigheyd

                den Aertsbisschop van Mechelen, hoopende dat men zoodanige arrangementen

     

                ten mijnen opzigte zal neemen, dat ik weynig van mijne gewoonelijke inkomsten

                verlieze, terwijl ik  arm zijnde de zelve noodig heb om te kunnen subsisteren.

                Blijve met alle agting,enz...”

                Hij schreef ook een gelijkaardige brief naar de burgemeester van Leest om zijn

                ontslag te krijgen als onderwijzer.

                Dit ontslag werd hem graag toegestaan. Er werd hem ook voldoening gegeven op

                materieel gebied : hij mocht blijven beschikken over een gedeelte van het

                kostershuis (waar ook het nieuwe kostersgezin Moortgat zijn intrek nam) en zijn

                jaarlijkse inkomen (100 frank) werd hem uitbetaald.

                “de cette manière”, vermeldt het verslag van de kerkraad, “le vieux papa pourra

                terminer honorablement sa carrière...”

                Op dezelfde zitting benoemden de kerkmeesters met voltalligheid van stemmen

                de nieuwe koster Marten Jozef Moortgat die reeds een tiental jaren orgelist was

                van de kerk, “un homme vertueux et jouissant d’une bonne réputation, tres

                instruit...” zo bescheef hem ditzelfde verslag.

                Joannes Franciscus Van Varenbergh overleed te Leest op 2 november 1843.

     

                - Martinus Jozef MOORTGAT, op het ogenblik van zijn officiele aanstelling tot

                koster van Leest was Martinus reeds 8 jaar gehuwd met Joanna Coeckelbergh.

                Ze was hier ter plaatse geboren op 5 april 1804 als dochter van Karel, een

                landbouwer, en van Anna Catharina Verbruggen.

                Martinus Moortgat was te Steenhuffel geboren in 1807.

                Hij schonk Joanna Coeckelbergh 9 kindjes.

     

                - Petrus Jozef HELLEMANS was gehuwd met Stephanie Mannekens.

                Hij was te Ganshoren geboren op 27 maart 1838 als zoon van Jan Philippe en van

                Anna Marie Verhaegen.

                Petrus Jozef was eerst onderwijzer te Kraainem, maar bij de schoolstrijd kwam

                hij in 1879 naar Leest waar hij een parochiale vrije school begon.

                Toen deze school later meisjesschool werd, ging hij als onderwijzer over naar de

                gemeentelijke jongensschool van meester Dumont..

                Het echtpaar kreeg zes kinderen.

                Petrus Jozef Hellemans overleed te Leest op 19 november 1885.

     

    18-02-2012 om 10:26 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 4/5 - (1 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

     

    1828 –                                       Erin geloot…Eruit geloot

     

    “De Franse Revolutie, de sansculotten, de Boerenkrijg, de conscriptie, de loting…

    Iedereen heeft er in de geschiedenisles over gehoord en er later waarschijnlijk nog iets over gelezen.

    Om het leger van voldoende soldaten te voorzien werd op 5 september 1798 de wet op de recrutering van kracht. De jongeren van het mannelijk geslacht tussen 20 en 25 jaar werden op een lijst opgeschreven, vandaar de naam “conscriptie” .Voor de leeftijdscategorie ingedeeld in klassen werd via loting bepaald wie in dienst moest. Voor een beperkt aantal groepen zoals bijvoorbeeld gehuwden en weduwnaars werd vrijstelling verleend. Vrijwillige dienstname zoals vroeger was natuurlijk nog mogelijk.

    De loting verliep als volgt. De namen van de “conscrits” werden elk afzonderlijk op een briefje geschreven, afgelezen, in een hoesje gestoken en in een trommel gelegd. In een andere trommel werden zoveel witte briefjes en evenveel briefjes met “Militaire partant” gelegd. Alles werd goed door elkaar gemengd. Een kleine jongen trok uit de eerste trommel een naam gelijktijdig met een andere jongen die een briefje uit de andere trommel trok. Werdeen wit briefje getrokken, dan was de persoon waarvan men gelijktijdig de naam had getrokken, uitgeloot. Had men een briefje “Militaire partant” aan zijn been, dan was men erin geloot en moest men vertrekken. Na een medische keuring nadien werd de conscrit eigenlijk in het leger ingelijfd.

    In onze gewesten was die loting natuurlijk niet geliefd. Voor de betrokkene en zijn familie hingen er zware gevolgen aan vast. Hendrik Conscience beschrijft in zijn boek “De Loteling” zijn eigen ervaringen tijdens zijn  diensttijd van 1831 tot 1836, dus reeds tijdens de Belgische periode.

    Het systeem van die militaire loterij onder de dienstplichtigen met toelating van vervanging tegen geld bleef naast de vrijwillige dienst bestaan tot 21 maart 1902.

    In 1909 bleef een vervanging tegen geld mogelijk, maar de loterij werd afgeschaft en de dienstplicht ingevoerd.

    Vervanging tegen geld, uitkopen dus, bleef tot 1909 dus mogelijk. Een goede zaak voor wie erin geloot was, maar over voldoende kapitaal beschikte om een verganger te betalen. Zijn vege lijf kon hij zo veilig stellen en mogelijk beroepshalve meer verdienen dan hij moest betalen. De vervanger zal ook wel zijn voordeel voor ogen gehad hebben. Zijn minder goede sociale positie of geldnood kon wel een rol spelen bij de aanvaarding. Dus een win-win situatie op het ogenblik van de overeenkomst. Voor de laatste partij was dit in de toekomst niet altijd een zekerheid ! Hoe zo’n dienstplichtige zich uitkocht en een contract sloot met zijn vervanger leert ons dit voorbeeld uit het jaar 1928 :

     

    Op 18 april 1828 trok Joannes Franciscus Teugels, landbouwer te Heindonk, naar notaris Joannes Baptista De Keersmaecker te Mechelen. Zijn zoon Engelbertus had geloot en het nummer drie getrokken. Voor de Loting voor de Nationale Militie voor de lichting van het lopend jaar waren in het kanton Willebroek de gemeenten Heffen en Heindonk verenigd.

    Willem TROCH, handwerker of dagwerker, geboren te Leest als zoon van Joannes Troch, wonend te Leest en van de te Leest overleden Anna Catherina Smets, die ook al 6 jaren te Heindonk woonde, was getrouwd met Maria Francisca Van Campenhout.
    Ook hij stapte naar de notaris. Willem verklaarde zich aan te bieden als plaatsvervanger van Engelbertus Teugels en in zijn plaats te willen dienen bij de Nationale Militie. Volgens zijn signalement was hij 1 el en ? palmen lang, had een rond aangezicht, breed voorhoofd, dikke neus, grote mond en ronde kin. Zijn haar en wenkbrauwen waren licht bruin. Verder vertoonde hij geen andere tekens.
    Beide mannen toonden de notaris een certificaat van de militieraad te Mechelen met de goedkeuring van Willem Troch om als plaatsvervanger te fungeren. Ook een kwijtschrift van de ontvanger “der regterlijken akten” te Mechelen werd bovengehaald waaruit bleek dat Engelbertus Teugels een som van 25 guldens had gestort.

    De notaris wees op hun verplichtingen waaraan ze zich wederzijds moesten houden.

    Hij maakte hen attent op de wet van 8 januari 1817 (artikel 97, 105-108) en van 27 april 1820 (art. 29-32) waarna volgende overeenkomst werd gesloten :

    -Willem Troch verbindt zich als plaatsvervanger van Engelbertus Teugel, die bij de Nationale Militie is opgeroepen, “alle zijne verplichtingen in den dienst voor hem te voldoen”.

    -Als beloning hiervoor verbindt Joannes Franciscus Teugels zich voor zijn zoon te betalen aan de echtgenote van Willem Troch :

    1) een som van 50 nederlandse guldens op de dag van zijn vertrek. Dit om haar een melkbe(drijf?) te verschaffen en hierdoor haar kostwinning zo veel mogelijk te verzekeren.

    2) een som van 38 guldens 60 cent, in 4 maal te betalen. Het eerste vierde moet op 1 mei 1829 voldaan worden en zo verder van jaar tot jaar tot gehele voldoening.

    -Verder verbindt Joannes Franciscus Teugels er zich toe de echtgenote van Willem Troch en haar kinderen gratiste laten wonen in een huis van hem. Dit huis met stalling en verdere toebehoorten, ca. 30 nederlandse roeden erve, in de “beenhouwersstraet” te Heindonk is reeds in gebruik door haar en vanaf half maart nog voor een termijn van 5 jaar. De huurwaarde wordt geschat op 30 nederlandse gulden per jaar. De echtgenote Troch moet de grondlasten dragen. Het onderhoud van het huis moet door de eigenaar gebeuren.

    -De comparanten verklaren verder dat er buiten wat hier boven staat in het contract niets is gegeven of genoten en dat er gedurende de diensttijd ook niets zal gegeven of genoten worden.

    Als getuige traden op Cornelius Scheffenmeyer, meester schoenmaker en Joannes Baptista Van Den Eijnde, winkelier, beiden te Mechelen wonend.
    Willem Troch kon niet schrijven. De Militieraad van het Distrikt Mechelen heeft het contract gezien op 12 april 1828.

     

    Engelbertus Teugels was geboren te Heindonk op 7/11/1809 en nu bevrijd van de Nationale Militie kon hij rustig voor priester studeren. Hij werd gewijd te Mechelen op 28/8/1835, werd onderpastoor te Heffen en daarna op 19/2/1935 directeur van het klooster te Willebroek waar hij aan de pokken overleed op 2/5/1861.

    De plaatsvervanger Willem Troch was te Leest geboren op 23/2/1794 en huwde te Heindonk op 27/11/1820 waar hij later als landbouwer, dagloner ging wonen, Wijk A, nr.5. Hij leefde nog tot 21/11/1878, datum waarop hij te Heindonk overleed.

    Met zijn vrouw Francisca Van Campenhout, geboren Heindonk 12/1/1798, dagwerkster, er overleden op 18/6/1893, kreeg hij 7 kinderen. Vier ervan werden na zijn dienstname geboren : 1829, 1832, 1838 en 1842.

     

    De wet van 8 mei 1847 die van kracht werd op 1 januari 1848 bepaalde dat de jongelingen voortaan slechts zouden opgeroepen worden tijdens hun twintigste levensjaar. Dit betekent tussen de 19 jaar en hun 20-jarige ouderdom.
    De loting werd in 1938 afgeschaft en iedere jongeman werd voortaan opgeroepen om de militaire dienstplicht te vervullen.

    De dienstplicht werd later volledig afgeschaft zodanig dat het leger nog enkel bestond uit vrijwilligers of beroepsmilitairen.”

            (Leo Bernaerts – Vaertlinck contact nr.6 2010)

     

    1829 – Bouw van de jongensschool in de Scheerstraat (nu Ten Moortele).

                De werken werden toevertrouwd aan Hendrik Vloebergh uit Leest en Petrus

                Joannes Van Moer uit Willebroek voor 1850 gulden.

                (GA – Repertorium der akten)

                De school werd oorspronkelijk in twee delen gesplitst : een deel dat dienst deed

                als schoolgebouw, het ander deed dienst als wachtlokaal met politiekamer voor de

                militairen.

                Voor het schoolgebouw er stond, werd er les gegeven in het kostershuis, de koster

                cumuleerde immers zijn ambt met dat van schoolmeester.

                Dat kostershuis stond vroeger op de plaats waar thans het gemeentehuis met

                aangebouwd schoolhuis staat. Het werd gebouwd in 1638 op een stuk grond van

                64 roeden. Het behoorde voor de helft aan de kerk en voor de helft aan de H.

                Geesttafel (het werk van de armen, na de Franse Revolutie werd dat het

                Weldadigheidsbureau, het toenmalig OCMW).

     

    18-02-2012 om 10:22 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    17-02-2012
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1819 – Cornelius Meuldermans werd veldwachter (tot 1838).

                Een kepie, een kenteken, een uniform. Iedereen op de buiten kende de “garde” en

                de   “garde” kende iedereen.

                Sommigen menen dat de kolfdragers uit de 16e eeuw de voorlopers waren van de

                sjampetters.

                De structuur van de landelijke politie werd vastgelegd in de wetgeving van einde

                18e eeuw. Het decreet van 14 december  1789, met betrekking tot het oprichten

                van gemeenten, voorzag in artikel 50 dat één van de bevoegdheden van het

                gemeentegezag er moest in bestaan “de inwoners het voordeel verschaffen van

                een politie, met het oog op de netheid, de gezondheid, de veiligheid en de rust op

                straat, openbare plaatsen en in de openbare gebouwen.”

                Het ambt van veldwachter dateert van 1791 :   “om de eigendommen te

                beschermen en  de oogsten te bewaken, zouden veldwachters moeten aangesteld

                worden in de gemeenten die onder de rechtsmacht van de vrederechter en onder

                het toezicht van de gemeente-officieren staan.”

                Die maatregel was echter facultatief. Het decreet van 20 messidor 1803 legde aan

                de  gemeenten de verplichting op veldwachters aan te stellen. Een besluit van

                25 fructidor 1809 raadde de gemeenten aan de veldwachters te kiezen uit

                oudgedienden of oud-soldaten.

                Die richtlijnen volstonden echter niet om een perfecte organisatie van het

                veldwachterskorps te verzekeren. Daarom vaardigden ook de provinciale

                autoriteiten een aantal richtlijnen uit zoals het vaststellen van weg- en

                jachtovertredingen, het opzoeken van gevluchte militairen, enz.

                Later werd de veldwachter benoemd door de provinciegouverneur uit een lijst

                van twee kandidaten voorgedragen door de gemeenteraad (de burgemeester mocht

                een derde kandidaat aan de lijst toevoegen). De gouverneur mocht echter vrij een

                kandidaat benoemen en was op geen enkele manier gebonden aan de rangorde van

                de voordracht. Alhoewel de veldwachter door de gouverneur werd benoemd, was   

                hij een gemeenschappelijk agent en maakte hij deel uit van het

                gemeentepersoneel  , er werd alleen door beoogd hem zoveel mogelijk

                onafhankelijk te maken van het plaatselijk gezag.

                Alhoewel hoofdzakelijk benoemd om te waken over het behoud van

                eigendommen, oogsten en vruchten te velde, kreeg zijn ambt een drievoudige

                bevoegdheid : officier van de gerechtelijke politie maar met beperkte

                bevoegdheid, agent van de openbare macht en agent van de administratieve of

                gemeentelijke politie.

                In 1840 telde ons land 3.257 veldwachters, in 1970 2.254.

                Na de samenvoeging van de gemeenten en het verder verdwijnen van het landelijk

                karakter in de dorpen daalde het aantal veldwachters gevoelig.

                (Driemaandelijks tijdschrift Gemeentekrediet van België, nr.105 – juli 1973.

                GVA-13/4/1978, 29/11/1982, 25/3/1990)

     

                Op 1 april 1987 ging de laatste veldwachter van Leest met pensioen.

                Victor Van Hoof had er toen 35 jaar dienst opzitten.

                Na de fusie der gemeenten werdVictor Van Hoof veldwachter-inspecteur en hij

                kreeg meteen een forse loonsverhoging.

     

                Cornelis Meuldermans was geboren te Leest in 1778 en geheuwd met

                Isabella Franckx uit Heffen.

     

    1819 – Karel Van Luffen werd gemeente-ontvarger en dit tot 1831.

                (Provinciaal Archief Antwerpen – PAA 598)

     

    1822 – “De Vlaamsche taal wordt altijd gebruikt in de vergaderingen van Gemeenteraad

                en Schepencollega en in de andere handelingen en geschriften des Bestuurs.

                Dit gebruik is in voege sedert 16 januari 1822.

                Het Vlaamsch is ook de voertaal  in de school, voor de leerlingen der hoogste

                afdeling wordt er weinig Fransche taal aangeleerd...”

                (Uit een brief van burgemeester Bernaerts aan “den heer Zivil Kommissaris te

                Mechelen “van 15 februari 1917)

     

    1823 – Philippus Jacobus Van de Put volgde pastoor Vertongen op.

                Hij werd geboren te Kontich op 17 juni 1775 en was eerst onderpastoor in de

                O.L.V. parochie te Mechelen.

                In 1808 werd hij onderpastoor te Putte en in 1813 pastoor te Boortmeerbeek.

     

                Pastoor Van de Put stierf te Mechelen op 17 juli 1847.

                (MC-19/11/1882)

     

    1825 – Overlijden 100-jarige

                Op 27 maart, om acht uur ’s avonds, overleed te Leest Maria Anna Van Asch,

                weduwe van Karel Coeckelberg.

                Ze had die dag de leeftijd bereikt van 100 jaar en 17 dagen.

                Maria Van Asch was geboren te Leest op 10 maart 1725 als dochter van Petrus

                en Maria Rijntiens.

                (DB,september 1980)

    17-02-2012 om 18:34 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

     

    1815 – Het Koninkrijk der Nederlanden  (1815-1830)

               

                Door de overwinnaars van Napoleon werd in 1815 op het Congres van Wenen

                besloten benoorden Frankrijk een sterk land te vormen. Het moest zo nodig het

                gewantrouwde Frankrijk kunnen weerstaan. Daartoe werden Holland en België

                in één koninkrijk verenigd.

                Willem I, de Hollandse vorst, werd koning over het nieuwe rijk.

     

    1815 – Onder pastoor Vertongen kreeg de kerk van Leest een orgel. Voordien was er wel

                een zangkoor dat elk jaar zijn “maalthijt” of tenminste een “recreatie voor

                degeenen die het gehele jaar in de choor comen singhen in de Hoochmisse” kreeg.

                Het orgel werd gefabriceerd in 1815 door de orgelmaker J.Stephanus Smets voor

                1000 gulden.

                Het werd betaald in twee “payementen” 700 en 300 gulden.

                De orgelkast werd gemaakt door J. Ghijs voor 381 gulden 17 stuivers 3 oorden.
                
    Om aan al dat geld te geraken werd een omhaling gehouden.

                Deze “ommegang voor den orgel heeft 255 gulden opgebragt”.

                Bij de verbouwingswerken van de kerk in 1853 werd de originele orgelkast

                afgedankt zoals de rest van de kerkmeubels en aangepast aan de neo-gotische

                woede van die tijd.

                Ze werd vervangen door een nieuwe orgelkast (de huidige) gerealiseerd door Vijt.

                Deze orgelkast kostte 1.250 frank.

                “De oude is vermemeld”, zo luidde het in het kerkbudget, “de nieuwe is in eik en

                gotische stijl”.

                Het orgel zelf werd sindsdien 4 maal gerestaureerd. De eerste maal in 1873 door

                orgelmaker Vermeersch uit Duffel, een tweede maal werd in 1891 door de

                kerkfabriek 600 fr voorzien voor een volledige restauratie, een derde maal in

                1918, na de schade veroorzaakt door de beschieting. Toen werden de

                herstellingswerken  uitgevoerd door Jos Stevens uit Duffel.

                In 1926 werd aan het orgel een vierde beurt gegeven door Victor Van de Loo uit

                Rotselaar. (WLS, blz.29)

     

    1816 – Leest telde 1106 inwoners (Wikipedia)

     

    1817 – Ontslag van veldwachter Brion.

                Wegens “slechte dienst en luiheid” werd veldwachter Guillielmus Brion

                ontslagen.

                Cornelius Meuldermans zou hem opvolgen.

                (Archief Prov.Antwerpen E50 B/29)   

                Guillielmus Brion was een zoon van Pierre en van Maria Anna Verbeeck.

                Hij was geboren te Leest waar hij op 8 september 1761 in de Sint-Niklaaskerk

                gedoopt werd. Hij overleed op 1 augustus 1830 te Leest.

                Hij was gehuwd met Anna-Maria Houthuys die hem drie kinderen schonk.

     

    1818 – Pieter Jan de Meester werd burgemeester van Leest tot 1836.

                Daarna nam hij dat ambt waar te Hombeek van 1836 tot 1847.

                Pieter Jan was de zoon van Gaspar-Antoine de Meester die advokaat was bij de

                Grote Raad van Mechelen en onder de Franse bezetting voorzitter van het

                noordelijk kanton van Mechelen, en van Jeanne Francoise du Trieu.

                De familie de Meester was o.a. eigenaar van het Hof ter Halen en van het Expoel

                kasteel te Hombeek.

     

                In 1824 huwde Pieter Jan de Meester Catherine Geelhand de Merxem, die hem

                twee zonen zou schenken : Leopold en Althanase.

                Leopold zou later burgemeester van Leest worden. Hij was een begaafd

                plantkundige die o.a. de aangelegde Franse tuin van het Expoel domein

                omtoverde tot een Engels park met onnoemlijk veel boomsoorten, golvende

                terreinen, vijvers en kronkelende weggetjes.

                Leopold zorgde ook voor de oprichting van de gemeenteschool in Ramsdonk.

                Athanase was senator van Antwerpen en een befaamd jager. Rond de jaren 1880

                hield hij op de domeinen in Leest en Hombeek regelmatig grote jachtpartijen.

                Daarbij werden dan zo’n 350 hazen en patrijzen buitgemaakt.

                Tijdens het burgemeesterschap van Pieter J. de Meester werd de gemeenteschool 

                van Leest gebouwd. De gedenksteen werd bij de verbouwing van de school in

                1937 naar het kasteel te Hombeek gebracht.

                Pieter Jan de Meester woonde te Hombeek en is er ook begraven.

                Hij stierf schielijk in zijn koets, op een honderdtal meter van zijn kasteel, toen hij

                op 5 juni 1847 de werken ging inspekteren aan de baan Hombeek – Kapelle o/d

                Bos. (die weg werd op dat ogenblik rechtgetrokken)

                Op de plaats van zijn dood werd een kapelletje geplaatst.

                Het wapenschild van de Meester : in sabel negen aaneengesloten bollen van goud.

    17-02-2012 om 18:33 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 4/5 - (2 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

     

    1812 – 24 decmber – Hendrik Diddens in De Band Oktober 1964 :

              

                 Kerstmis op een hooischelf

     

    Kerstnacht 1812. Het klokje te Leest galmt helder door de lucht.

    Over de harde veldpaden lopen boerenmensen in groepjes zwijgend naar de middernachtmis. Sommigen dragen een smoutlantaarn.
    In het zwakke schijnsel lopen vrouwen met kapmantels aan.
    De mannen lopen gebogen en dragen een jekker met opstaande kraag. Hun handen zitten diep in hun broekzakken..
    Aan de kerkdeur is er een traag gezoem van stemmen en het kletteren van klompen op de keien van het pleintje.

    Daar staat een man in het donker portaal. Die is niet van het dorp. De mensen kijken hem vorsend aan.

    “Heb je pachter Jan Diddens niet gezien ?” vraagt hij. “De pastoor heeft gezegd dat hij zeker naar de middernachtmis zal komen.”

    “Ja,” antwoordt een vrouw, “die kunt ge hier ieder ogenblik verwachten”.

    Enkele minuten later tikt de onbekende man de 64-jarige landbouwer op de schouder.

    “Pachter Jan, kom eens een eindje met mij mee. Ik heb nieuws voor je.”

    De boer schrikt.

    “Van Pier-Jan ? Toch geen slecht nieuws ?”

    “Ssst, kom even mee als je wilt”.

    Ook de pachteres en haar dochter willen natuurlijk mee. Zij lopen met hun vieren bezijden de kerk een eindje het donkere kerkhof op.

    “Luister,” zegt de man. “Ik kom regelrecht van Mechelen en ik breng je de groeten van Pier-Jan”.

    “God, is het mogelijk ?” roept de pachteres uit.

    “Stil !” beveelt de man. “Pier-Jan is in de vooravond bij ons aangekomen samen met een jongen uit Heffen Jan Serneels, die ken je misschien wel ?”

    “Al te goed”, zegt pachter Diddens gejaagd. “Hij was ook een consrit voor het leger van de verdomde keizer. Pier-Jan is met hem opgetrokken. Dat is nu bijna 2 jaar geleden.”

    “Wel, ze zijn met hun beiden uit het leger weggelopen. Zij komen te voet uit Rusland. Meer dan vier maanden zijn ze op weg geweest. Ze hebben veel geleden.”

    “God, kan onze Pier-Jan niet meer tot hier geraken ?”

    “Natuurlijk kan hij dat pachteres, maar je begrijpt toch dat het niet mag. Ik zei daareven toch dat hij uit het leger van Napoleon is weggelopen. Versta je dat niet ? Hij is gaan lopen, ginder in Rusland ! De municipaliteit zal daar vandaag of morgen bericht over ontvangen. Als het niet reeds gebeurd is. Dan zullen de sabelslepers opdracht krijgen Pieter weer op te pikken. Je weet toch welke straf er op desertie staat ?”

    Ze kijken de vreemde boodschapper ernstig aan.

    “De doodstraf ?” De Mechelaar knikt.

    “Ge moet dus voorzichtig zijn. Er zitten overal verklikkers, zelfs op een dorp. Pier-Jan mag voorlopig niet naar Leest terugkeren.”

    Het klinkt als een vonnis, de eenvoudige buitenlieden weten niet wat daarop te antwoorden. Daarom spreekt de man verder :

    “Ik raad je aan de middernachtmis bij te wonen alsof er niets bijzonders gebeurd is. En morgen verwacht ik pachter Jan bij mij thuis. Ik woon op de Hanswijkvaart buiten de vesten. Vraag maar naar de brugdraaier van de Withuisbrug.”

    De volgende dag gaat pachter Jan Diddens te voet naar Mechelen. Het is voor hem en zijn gezin een vreemde kerstnacht geweest. Vrede aan de mensen van goede wil !

    Maar hij haat Napoleon meer dan ooit. Hij kan niet anders. Napoleon is een bloedhond.

    In alle stilte heeft hij zijn getrouwde zoons en dochters gewaarschuwd.

    Nu gaat hij Pier-Jan weerzien. Zijn jongste, pas twintig jaar.

    Door zijn geest flitsen de beelden van het afscheid. Een 18-jarige boerenknaap. Eerder mager maar pezig en kerngezond. Zijn pakje in een geruite handdoek aan een gladde beukenstok. Opgeroepen om voor de keizer te vechten.

    Waar ? Dat wist niemand. De keizer vocht overal. Nu weer in Rusland.

    Ha ! Bedenkt de boer met een grijnslach. Dat heeft Pier-Jan de keizer goed gelapt !

    Wie doet het hem na ? Vier maanden heeft hij er over gemarcheerd vertelde de brugdraaier. Dat is geen kinderspel. Rusland moet wel heel ver hier vandaan zijn.

    Daar hoort hij de vele kerken en kloosterklokken van Mechelen zuiver door de kerstmorgen beieren. Ach ja, vrede moet er zijn. Wat kan Napoleon hem eigenlijk schelen, nu hij Pier-Jan gaat weerzien ?

    Een halfuur later volgt hij de brugdraaier naar een hoevetje van de Zeutestraat.

    Daar wisselen zij enkele woorden met de boer.
    Dan gaan zij naar de halfdonkere stal en klimmen langs een krakende ladder de hooischelf op. Het valluik gaat open.
    Het is bijna geheel donker onder de dakpannen. Maar als een schichtig  dier is Pier-Jan rechtgesprongen. Hij herkent zijn vader. Geen van beiden kan wat zeggen. Zij wenen van geluk en kloppen elkaar zachtjes op de schouder.

    “Je bent ziek Pier-Jan !” zegt de pachter eindelijk met nauwelijks verkropt medelijden.

    “Ik zie het aan je ogen”.

    De jongen begint alweer te huilen. Na al het uitgestane leed schokt de vertrouwde stem van zijn vader al te zeer zijn gemoed.

    “Ik meende onderweg te zullen sterven, vader...Je weet niet wat een mens kan afzien op zo’n weg. In Polen en Duitsland hebben wij ’s nachts doorgestapt en overdag geslapen waar wij konden. En honger geleden ! Honger...Hoe is’t met ons moeder ?”

    “Goed jongen, zij wou natuurlijk dadelijk meekomen.”

    “Dat kon niet, ik begrijp het vader.”

    Pier-Jans wangen gaan plotseling gloeien. Misschien is het van de koorts ?

    Mogelijk ook van het weergevonden geluk.

    “Weet je vader dat een mens pas ondervindt hoe schoon en hoe goed zijn land is wanneer hij ergens ver in de vreemde, ziek en uitgehongerd en nagejaagd, aan sterven moet denken ?...Toen wij gisteren op de Leuvensebaan in de verte de Sint-Romboutstoren zagen staan, zijn wij op onze knieën gezakt en dan hebben we de grond gekust. Onze geboortegrond vader ! Dat kunnen sommigen misschien flauw vinden maar die zijn dan zeker nooit te voet uit Rusland naar hun thuis teruggekeerd.”

    Het klokje van de dorpskerk uit het nabije Muizen klept het middagangelus.

    Het is Kerstmis 1812. En op een hooischelf heffen twee uitgemergelde boerenzoons, deserteurs uit het leger van Napoleon, het hoofd op naar hun vredige thuis.

     

    P.S. Pier-Jan Diddens is enkele weken later naar Leest teruggekeerd en heeft o verscheidene hoeven verdoken geleefd tot de val van Napoleon in 1814.
    Hij huwde in 1816 met Elisabeth Goossens. Eén van zijn kleinzoons was mijn grootvader.

                Hendrik Diddens”.

     

    Hendrik Diddens publiceerde het verhaal van zijn voorvader in de reeks “Historische Verhalen van De Sikkel” onder de titel “Deserteur onder Napoleon” (1974/De Sikkel n.v. Antwerpen)

    17-02-2012 om 17:39 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1812 – Joannes Josephus Vertongen werd de opvolger van pastoor Simon De Heuck.

                Hij was geboren in 1783 en betrok de pastorij samen met zijn meid Anna Maria

                Huybrechts (geboren te Bierbeek).    

     

    1812 – In 1812 kreeg Pieter Jan Diddens een oproepingsbrief om bij de legers van

                Napoleon te worden ingelijfd. De 18-jarige Pieter Jan gaf gehoor aan dit bevel.

                Bij de eerste schermutselingen in Rusland zou hij echter deserteren.

                Met een makker uit Heffen keerde hij te voet naar zijn geboortestreek terug.

                Daar bleef hij ondergedoken tot de val van Napoleon.

                Pieter Jan Diddens was te Leest geboren op 7 mei 1794.

                In 1816 huwde hij te Hombeek met Elisabeth Goossens maar bleef als

                landbouwer te Leest gevestigd.

                Wanneer op 13 november 1817 het  eerste kind uit de nieuwe echtverbintenis

                wordt geboren , zijn de registers van de burgerlijke stand te Leest nog volledig

                in de Franse taal. De omstandige geboorteakte is een staaltje van de hardnekkige

                nawerking der Franse administratie. Zelfs alle voornamen  worden gewoonweg

                in het Frans vertaald, en als toppunt : dezelfde Jacques Somers, die tijdens het

                Frans Bewind “maire et officier de l’état civil de la commune de Leest” was,

                is in funktie gebleven, alsof er hoegenaamd niets gebeurd was...

                Het gezin van de deserteur werd gezegend met elf kinderen en meteen werd hij

                de  stamvader van omzeggens alle thans bekende Diddens  geslachten.

                (GVM, 21/12/1983 -Hendrik Diddens)

    In het kader van stamboomonderzoek verzocht Lieve Huysmans Kommandant b.d. de Lelys, werkzaam in het legerarchief, om meer gegevens over “deserteur” Petrus Joannes Diddens. Hij schreef haar het volgende :

    “DIDDENS Pierre Jan, °6/5/1794 Leest. Woonplaats : Leest. Beroep : dagloner.

    Korps : 82 Regiment Infanterie de ligne. Graad : soldaat.

    Diende zes maanden en is na het staken van de vijandigheden in 1814 naar huis teruggekeerd. Hij is NOOIT in Rusland geweest.

    Behorende tot de klas 1814 werd hij vermoedelijk pas in de tweede helft van 1813 opgeroepen en ingelijfd. Zijn regiment heeft nooit een voet in Rusland gezet, de veldtocht in Rusland was reeds lang ten einde voor de klas 1814 opgeroepen werd.

    Het 82 Regt Infanterie de Ligne had in 1813 één bataljon in Duitsland, de rest van het regiment was in Spanje en in het Regimentsdepot te La Rochelle in Frankrijk.”

    “Pieter Jan heeft zich te Antwerpen moeten aanbieden om naar het regimentsdepot te LA ROCHELLE te vertrekken en om daar ingelijfd te worden. Ik weet niet wat er verder met hem gebeurd is, ik denk niet dat men hem vanuit het regimentsdepot nog naar Spanje of Duitsland heeft gestuurd, maar dat is natuurlijk niet onmogelijk. Hij kan eventueel deelgenomen hebben aan gevechten in Frankrijk in de eerste maanden van 1814, maar hiervoor beschik ok over geen enkel tastbaar bewijs”, dixit Lieve Huysmans.

     

    1812 – Op 22 mei 1812 schreef pastoor De Heuck zijn laatste aantekening neer : het

                overlijden van Petrus De Meyer uit Kapelle o/d Bos, sedert enige dagen

                weduwnaar van Elisabeth Van Humbeeck uit Willebroek. Die aantekening in

                vette letters is moeilijk geschreven maar niettemin nog zeer leesbaar.

                Zes dagen later volgde zijn eigen afsterven door confrater Dries van Kapellen

                o/d Bos neergeschreven :

                “Op den 28 mei, op den feestdag van het H. Sakrament om 4 uur ’s morgens

                overleed hier in den Heer de eerwaarde Simon De Heuck, geboortig uit de

                St-Niklaasparochie tot Brussel tijdens 38 jaar priester dezer kerk, in den

                ouderdom van 76 jaar en 29 dagen.”

    17-02-2012 om 17:35 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1806 – Na enkele incidenten van kleinere omvang, alle met betrekking tot de steeds meer

                opdringende cultus van Napoleon, (o.m. het te pas en te onpas zingen van het Te

                Deum en het vieren van Sint Napoleon op 15 augustus) sloeg einde 1806 de bom

                in, toen een bisschoppelijk schrijven van de aartsbisschop de geestelijken beval de

                nieuwe katechismus van Napoleon “te leeren met de alderstyptelykste

                nauwkeurigheyd. Wij verbieden het catechiseeren met allen anderen cathechismus

                welkdaningen hij weezen, zelfs met degene die onze verscheyde voorzaeten hier

                toe hebben beschikt, ende dit te rekenen van den eersten dag van 1807.”

                Hoe kon een mens als Simon De Heuck zich verzoenen met een katechismus die,

                op straffe van eeuwige verdoemenis, niet alleen eerbied,gehoorzaamheid, trouw,

                krijgsdienst, belastingen en zelfs “de liefde tot Napoleon I, onze keizer” en de

                onderwerping aan zijn wettige opvolgers voorschreef ?

                (Dr. J.Muyldermans – Simon De Heuck)

     

    1807 – Op de 3e paasdag 1807 werd de pastoor van Leest, samen met o.m. de pastoors

                Blaasveld, Heffen en  Heindonk, andere “weerspannigen”, op het bisschoppelijk

                paleis ontboden.

                In het latijn tekende pastoor De Heuck daarover o.m. het volgende aan :

     

                “Met groot misbaar, doch met ijdele argumenten wimpelden zij af hetgeen ieder

                van ons deed gelden als de reden van zijn weigering, en zij herhaalden ons het

                bevel dat wij het dekreet tweemaal moesten afkondigen op de a.s. Beloken Pasen.

                Dit horende, zwegen wij, tot het ogenblik dat de Aartsbisschop mij de redenen

                vroeg waarom ik had geweigerd : toen antwoordde ik dat mijn geweten er zich

                tegen verzette, dat ik al zijn andere bevelen tot nog toe had opgevolgd,

                uitgenomen het bevel in kwestie, en kortom, wat er ook van zij, dat ik dat bevel

                niet kon uitvoeren met een geruste conscientie.

                Bij die woorden schoot de Aartsbisschop in gramschap en riep : “Trek er

                vandoor !”

                Waarop ik geantwoord heb : “Deo gratias !”

                Wij konden niet terugvinden of De Heuck op dat punt nog verder  is lastig

                gevallen. (Dr.J.Muyldermans)

     

    1807 – Jaak Somers volgde Pieter Jan Moeremans op als burgemeester van Leest en dit

                tot 1818. (De Band-1959)          

     

    1807 – “In de ‘heerdoptelling’, door de pastoor van Leest gedaan in de 18e eeuw, wordt

                onder de parochie van Leest ook gerangschikt een woning gelegen in de

                Capellebaan met name ’t Hoefeyser.

                Sekretaris Van Vreckem van ’t Bisdom bericht op 13 mei 1807 aan pastoor De

                Heuck : “...taberna, sub vulgato nomine Hoefeyser, debet pertinere et pertinet

                ad juristictionem Pastoris ecclesiae Sancti Martini in Hombeek…”

                (dat die winning voortaal van de parochie van Hombeek deel uitmaken moest)

                (DB, nr.6, juni 1957)

                Wij vonden deze hoeve terug in 1602 : “...hoffstede geheeten het Hoefijzer ende

                gelegen onder den dorpe van Leest...” (GM) en 1676 : “Sr Peeter Suyens een

                bosch aende hoeve van Cappellen aent hoefiijser groot omtrent 2 dagwant...”

                (Coh.van Leest TS nr.3)

                In 1723 werd het Hoefijzer vermeld als brouwerij en herberg.

                (J.D.D in GvM 3/2/1954)

     

    1808 – Op 26 september 1808 noteerde pastoor De Heuck :

                “Met tegenzin verlaat Joan. Arm. De Roquelaure, oud 85 jaar, elfde aartsbisschop

                van Mechelen, de bisschoppelijke stad, naar Parijs geroepen door de senaat.”

                Napoleon had hem op 1 maart 1808 tot kanunnik van het keizerlijk kapittel van

                Saint-Denis benoemd.

                Na het vertrek van de Roquelaure werd het aartsbisdom, in afwachting van een

                nieuwe titularis, verder bestuurd door de vikarissen J. Forger en J.G.Huleu.

     

    1809 – In dato van 17 januari 1809 publiceerden de vikarissen een “bevelbrief

                betrekkelijk tot den Krijgsdienst”.

                Het was een zogenaamde oproep tot de priesters. Daarin stond o.m. te lezen :

                “Doet den jongelingen verstaen dat de onderwerping aan de wet van den

                krijgsdienst deelmaakt van hunne plighten...

                Geeft (tot de ouders van militieplichtigen) uwen kinderen geen anderen raad als

                die met de waere wysheyd en voorzigtigheyd overeenkomt, denkende aen de

                ontelbare rampen en ongelukken, die over heel hunne huysgezinnen zullen vallen,

                als deze laetste wederspannig zyn aen de wet...

                Wy twyfelen niet of alle onze medehelpers in de heylige bedieningen zullen met

                iever en vlytigheyd aen deezen onzen Bevel-Brief voldoen, aangeport door de

                edelste beweegreden, de geene van godsdienstigheyd : het is eimmers onze H.

                Religie eenen goeden dienst bewyzen, als men eenen grooten Monarch bewilligt

                van  haer gunstig te zyn, maer nu !

                Wat is bekwaemer om de goedjongstigheid van onzen Keyzer tot de H. Kerk

                en haere dienaers op-te-wekken als met hem mede-te-werken tot den algemeynen

                vrede die hij zoo ter harte heeft, en van de aangeteekende jongelingen aan-te-

                wakkeren tot de gehoorzaamheyd aen zyne stemme die hun roept tot den

                krijgsdienst ?

                Om deze oorzaeken zal deezen Bevel-Brief in alle kerken van dit Aertsbisdom

                geleezen en afgekondigd worden in het pastoreel sermoon, den eersten Zondag

                naar deszelfs ontfangen.”

                Pastoor De Heuck schreef daar zonder de minste kommentaar onder : “niet

                afgelezen.”

                Wat de vikarissen niet vermochten, poogden zij te laten uitvoeren door de

                sabelslepers.

                Op 23 november 1809 bracht de officier van Leest pastoor De Heuck de op schrift

                gestelde aanzegging :

                “Mynheer Pastoor moet positivelyk verclaeren ofte hy van sin is te singen in de

                goddelycke diensten den Domine, salvum fac imperatorem nostrum Napoleonem,

                want moet hetselve dese week overgeven in de prefecture.”

                 (get.) J. Somers,maire.

                De Heuck kreeg blijkbaar een paar dagen bedenktijd.

                Op zondag 26 november antwoordde hij de maire (de burgemeester) in de

                sakristie van de kerk :

                “Wat u van mij eist is van die aard dat ik het wel zou willen doen, maar dat ik het

                in geweten noch mag noch kan.” En op de envelop die hij mee in zijn kerkarchief

                wenste op te bergen schreef hij :

                “Te singen voor den Keyser en eerst voor den oorlog, en niet voor de peys.

                Geweygert.”

                Men kan zich afvragen waarom de opstandige pastoor de daaropvolgende dagen

                niet werd gearresteerd. Ontzag men hem wegens zijn wankele gezondheid ?

                Of vreesde men voor een volksoproer wegens zijn populariteit ?

                Wij beschikken vooralsnog niet over de nodige documenten om daarop te

                antwoorden. (Simon De Heuck – pastoor te Leest – Dr.J.Muyldermans)

    17-02-2012 om 17:26 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

                voor zijn jongste zuster Maria-Anna De Heuck.

     

    1800 – Nadat Napoleon te Parijs aan de macht was gekomen ging de vervolging van de

                katholieke godsdienst aan het luwen.

                Reeds op zondag 16 november kon pastoor De Heuck, tot zijn grote vreugde,

                wederom een godsdienstoefening houden in de pastorij van Leest. Hij noteerde

                daarover :

                “Heden begonst publieken dienst te doen ten woonhuyse van den heer Pastoor,

                en voor de laatste reyze gezongen had, te weten op den 24 september 1797.”

                Van die dag af stonder er regelmatig missen aangekondigd.

                Het zou echter tot 16 augustus 1802 duren vooraleer de eerste begrafenis in de

                parochiekerk werd gecelebreerd.

     

    1800 – Jaak De Maeyer volgde A. Van der Hulst op als burgemeester te Leest. (tot 1802)            

     

    1801 – Op 15 juli 1801 werd tussen de gevolmachtigden van de paus en die der Franse

                Consuls een concordaat gesloten.

                Paus VII bekrachtigde het op 24 augustus 1801.

                Daarmee waren de moeilijkheden tussen kerk en staat echter niet van de baan.

                Waar voordien de meeste hogere geestelijken zich kordaat tegen iedere inmenging

                in religieuze aangelegenheden hadden verzet, trof men nu o.m. op een aantal

                bisschopszetels zoollikkers en Napoleon gezinden aan. Het stelde de lagere

                geestelijken vaak voor zware gewetensproblemen.

                Op 20 november 1801 deed de aartsbisschop van Mechelen, kardinaal de

                Franckenberg, op verzoek van paus Pius VII afstand van zijn bisschopszetel.

     

    1802 – Dat jaar barstte opnieuw de “Tiendenklok”. Ze was amper hergoten geweest in

                1788.

                Daar het tiendensysteem tot het verleden behoorde en voor een nieuwe klok geen

                Beroep meer kon gedaan worden op Kortenberg, moesten de parochianen er zelf

                voor zorgen.

                De kerk zat op dat ogenblik zonder klokken : de middenklok was namelijk op

                bevel van de Fransen in 1798 kapot geslagen.

                De kleinste klok “Sint-Niklaas” genoemd, (uit 1608), die sinds 1773 gebarsten

                was, werd op 19 januari 1790 in ’t geniep stukgeslagen door Paulus Joannes Van

                Den Voerde, Carolus Jozef Peeters en Carolus Van Asch, omdat de pastoor de

                klok niet wou laten herstellen op kosten van de kerkfabriek. (WLS,blz.27) 

     

    1802 – Pieter Jan Moeremans volgde J. De Maeyer op als burgemeester te Leest. 

     

                Hij werd geboren te Blaasveld in 1749 en vestigde zich te Leest in 1787.

                In de bevolkingsboeken van 1819 werd hij vermeld als kostganger bij de

                familie Fierens uit het dorp. Als beroep noteerde men hovenier.

     

    1802 – Op 4 juli 1802 werd Joannes-Amandus de Roquelaure, oud bisschop van Senlis

                en gunsteling van Napoleon, als aartsbisschop van Mechelen ingehuldigd.

                In de tussentijd, die na de afstand van de Franckenberg en de inleiding van de

                Franse kerkvoogd verliep, had de vicaris-generaal de Lantsheere het bisdom

                bestuurd in de naam van de Franckenberg, die nog altijd administrator apostolicus

                gebleven was.

                Wanneer later, op 11 juni 1804, kardinaal de Franckenberg zou overlijden, wijdde

                pastoor De Heuck hem een uitgebreide bladzijde “tot nagedachtenis en hulde aan

                zijn uitstekende deugd en aan zijn wijselijk bestuur in zo’n beroerde tijden.”

                (Dr.J.Muyldermans – Simon De Heuck)

     

    1803 – 3 mei : Het Concordaat legde de kerkdienaars weer de eed van trouw op zij het

                een afgezwakte eed. Vicaris Generaal Huleu was de celebrant in de St.-

                Romboutskathedraal en de notabelen van de Sous Préfecture van Mechelen waren

                aanwezig. Zij zaten in het koor.

                Onderprefect Wargny ging bij het evangelie voor het altaar staan.

                Hij was de eerste die de eed uitsprak.

                De tekst in het Frans of in het Latijn lag op een stoel met een kussen naast het

                evangelieboek.

                Ook de pastoor van het arrondissement Mechelen onder wie Philippe Joseph

                Libotton, pastoor van Hombeek en Simon De Heuck pastoor van Leest legden

                gezamelijk de eed af. Dit gebeurde op 3 mei 1803.

                De Nederlandse vertaling uit die tijd luidde :

                “Ik sweere en belove aen Godt, op de heylige evangelie, van gehoorzaemheyd

                en getrouwigheyd aen het gouvernement te houden, opgelegt door de consitutie

                der fransche republiek. Ik belove ook van geene onderhandeling, van aen geene

                raed mede te helpen van eene saemensweiring ’t sij binnen, ’t sij buytenlands,

                die aen de publike gerustheyd tegenstrevig zijn en indien in mijn bisdom of elders

                ik verneme dat er eenige saemensweering geschiedt tot nadeel van den staedt,

                zal ick het gouvernement daer van in kennis geven.”

                (WDK, ’t Ridderke, nr.2-1998)

     

    1803 – Op 21 juli 1803 bezocht Napoleon Bonaparte Mechelen. (MK-1803)

     

    1803 – 16 september : Sedert twee eeuwen werd een gedeelte van de wijk Haksdonck

                of Oxdonk, grenzend aan de parochie Leest, maar deel uitmakend van Kapelle

                op/den Bos, bediend door de pastoors van Leest.

                Het concordaat, gesloten tussen paus Pius VII en Napoleon I, bracht er

                verandering in.

                Voortaan zou de grensscheiding van het departemen der Twee Nethen de

                grensscheiding zijn der parochiën in dat departement gelegen, en de

                grensscheiding van het departement der Dijle zou eveneens de scheiding zijn der

                parochieën binnen dat departement gelegen.

                Leest, in het departement der Twee Nethen, verloor dus zijn brabantse wijk,

                samen 23 huisgezinnen met ongeveer 130 zielen.

                Dit werd aan pastoor De Heuck kenbaar gemaakt op 16 september 1803 door zijn

                collega Buysen uit Kapelle o/d Bos. (DB, nr.6 – juni 1957)

     

    “Kapelle, 16 september 1803

     

    Zeereerwaarde Heer Pastoor,

     

     

    Vooraf een vriendelijke groet.
    Ik verwittig U, hoogwaardige Heer, dat de wijk Oxdonk, die nu reeds behoort tot het territorium of burgerlijk gebied van Kapelle, ook voor het geestelijk gebied door de recente beschikking van de Franse regering overgedragen wordt aan de geestelijke jurisdictie van mijn parochie, zodat de bewoners van die wijk van nu af moeten worden geacht mijn onderdanen te zijn, tegenover wie ik alle herderlijke taken voortaan gerechtigd ben uit te oefenen, zoals de aartsbisschop van Mechelen mij liet weten, waaromtrent ik U kennis geef, zodat vanaf de ontvangst van deze brief alle jurisdictie, die te voren aan uw zorg was toevertrouwd, helemaal ophoudt.

    Daarom is mij opgedragen morgen na de Mis op een andere manier dit bekend te maken zodat het aan allen wie betrekking heeft naar behoren ter kennis wordt gebracht en zij er zich naar schikken.

    Wees er ondertussen van verzekerd dat ik in alle vriendschap en hartelijke genegenheid teken, eerwaarde heer.

    Uw dienstwillige dienaar en collega

    F.E. Buysen, pastoor te Kapelle.” (’t Ridderke, nr.3 – 1999)

     

    Pastoor De Heuck liet het daar niet bij en schreef op zijn beurt een brief naar de aartspriester Huleu (25/10/1803)  maar die wees hem onmiddellijk terecht. Dezelfde dag schreef Huleu terug dat de beslissing definitief was.  

    17-02-2012 om 17:22 geschreven door Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 0/5 - (0 Stemmen)
    >> Reageer (0)
    Klik hier om een link te hebben waarmee u dit artikel later terug kunt lezen.

    1798 -  Op 4 november meldde commissaris Auger :

                “Mechelen blijft rustig, doch verleden nacht, van 2 uur af, weerklonken volop de

                stormklokken te Hombeek, Leest en Heffen, het kanon bulderde herhaaldelijk en

                geweren knalden.”

                Die dagen opereerden de brigands in Bornem en Willebroek.

                De Fransen rukten in de vroege morgen met hun kanonnen van uit Mechelen

                op  maar werden te Heffen aan de Zennebrug opgewacht door de voorposten

                van Rollier. Na wat geschut brak de weerstand. De plaatselijke smid werd

                verplicht de ketens te breken en de ophaalbrug werd neergelaten.

                De legertrein met kanonnen en munitiewagens kon nu verder om de dorpen

                Tisselt, Blaasveld, Willebroek, Bornem en St.-Amands te zuiveren.

                Daar werd twee dagen zwaar gevochten.

                Op 6 november schreef Auger dat zijn torenwacht meldde dat hij brand in

                Bornem kon waarnemen en de gloed duidelijk zichtbaar was.

                De Brigands werden verpletterd.

                Kort daarna lag de hoofdmacht van de opstandelingen in de zuiderkempen in de

                streek van Geel, onder leiding o.m. van de boerengeneraal Van Gansen, evenals

                bij Mechelen en in het Hageland.

                Op 12 november viel Diest in hun handen, doch ook hier moesten de Boeren

                weldra voor de overmacht wijken en werden zij verdreven naar de Limburgse

                Kempen.

                Op 4 december 1798 maakten zij zich meester van Hasselt doch bezweken daags

                onder het artillerievuur van het Franse leger.

                Na het neerslaan van de Boerenkrijg verscherpten de Fransen de repressie tegen

                de  tegenstanders van het nieuwe regime : deportatie van niet-beëdigde priesters

                (in het departement van de Twee Neten waren er slechts 10% die de vereiste eed

                hadden afgelegd), strenge toepassing van de wet op de conscriptie, zwaardere

                belastingen enz.

                De toestand zou voor de inwoners van de Verenigde Departementen slechts

                verbeteren na de staatsgreep van generaal Bonaparte op 18 en 19 brumaire jaar

                VIII (9-10 november 1799) met de oprichting van het Consulaat en de invoering

                van de grondwet van het jaar VIII.

                Aan het hoofd van de departementen zouden de vroegere beheerders vervangen

                worden door prefecten die alleen aan de Eerste Consul rekenschap verschuldigd

                waren. Onder hen stonden de onderprefecten voor de arrondissementen en de

                maires voor de steden en de dorpen. (Leest : Van der Hulst,  De Maeyer,

                Moeremans)

                Deze ambtenaren zouden ook nog bijgestaan worden door rechtstreeks of

                onrechtstreeks door de uitvoerende macht benoemde raden van de prefecturen,

                arrondissementen en municipaliteiten.

                De eerste prefect van het departement van de Twee Neten was Charles Joseph

                Fortune, markies d’ Herbouville, een authentiek edelman stammende uit

                een familie uit Normandië.  Hij werd in 1805 vervangen door een

               “koningsmoordenaar”, Charles Chochon (die zijn weinig aantrekkelijke naam

                onder het toevoegsel de l’ Apparent mocht verbergen).

                In 1809 werd opnieuw een edelman tot prefect benoemd in het departement van

                de  Twee Neten : Marc Rene Marie de Voyer d’ Argenson.

                Hij bleef deze post bekleden tot 12 maart toen hij vervangen werd door baron de

                Savoye-Rollin die de laatste prefect van de Twee Neten was.

     

                In 1798 werden alle sterfgevallen van de parochie Leest opgetekend door koster

                J.F. Van Varenbergh. Dat blijkt uit een “quod attestor” van pastoor De Heuck,

                van 4 december 1800. Van dezes vader noteerde de pastoor :

                “1801, 19 meert, sterfdag van Judocus Van Varenbergh, geboortig van Dieghem;

                sterft in den gezegenden ouderdom van 85 jaar en 10 maand. Tijdens 36 jaar,

                3 maand en 14 dagen was hij hier koster geweest; zijn vrouwe Ann. Ther. Petron.

                Elias, dochter van den vorigen koster Franc. Elias, stierf op 26 februari 1808, oud

                zijnde 82 jaar, 3 maand en 15 dagen.

                Koster Van Varenbergh “solemniter sepultus est per custodem humbecanum in

                cemeterio”, werd plechtig begraven door den koster van Humbeek op het

                kerkhof.” (Simon De Heuck, pastoor te Leest – Dr.J.Muyldrmans)

     

    1798 – 26 november : Bij arrest van de 6de frimaire van het jaar VII (26 november 1798)

                genomen te Parijs door het Directoire exécutif van het Ministère de la Police

                générale de la République, werd bevolen om de personen op te sporen die deel

                hadden genomen aan de gewapende samenscholingen te Tisselt, Kapelle-op-den-

                Bos en Ramsdonk, met de opdracht hen voor dit Directoire te leiden.

                De lijst omvatte 85 namen. Enkelen onder hen hadden banden met Leest :

                -Bulens Ferdinand,46 jaar oud, woonachtig te Kapelle-op-den-Bos maar geboren

                te Leest en weduwnaar van Dorothea Dietens, stond vermeld op de lijst van de

                aan te houden personen.

                Hij was een zoon van Petrus Joannes Buelens en van Anna Maria Buelens.

                -Huysmans Gillis (gedoopt Kapelle-o/d-Bos 20/9/1774), landbouwer te Kapelle-

                op-den-Bos was gehuwd met Joanne Buelens die geboren was te Leest op

                20 mei 1775 als dochter van Petrus Joannes Buelens en Anna Catharina Peeters.

                Egidius “Gillis” Huysmans kwam tweemaal voor in de lijst van de aan te houden

                Personen.

                -Jenné Jaak (gedoopt te Kapelle-op-den-Bos 6/5/1772) was een zoon van

                Philippus Jenné en Catharina Steps. Zijn vader Philippus hertrouwde op 67-jarige

                leeftijd met Joanna Bal, een jongedochter van 50 jaar die geboren was te Leest

                als dochter van Mathias Bal en Catharina Smedts.

                Jaak Jenné werd aangehouden op 6 december, overgebracht naar de Hallepoort te

                Brussel waar hij werd opgesloten en op 14 december gedeporteerd naar

                Valenciennes.

                -Muyldermans Joannes Baptista werd te Leest gedooopt op 25/1/1778 als zoon

                van Jacobus Muyldermans (°Leest 1735 - +Leest 1787) en Joanna Van Den

                Heuvel.

                Hij was landbouwer en huwde te Kapelle-op-den-Bos met Joanna Talboom

                Leest 7/2/1785 - +Kapelle-op-den-Bos 2/10/1860).

                Hij stond eveneens opgenomen in de lijst van de aan te houden personen.

                -Peeters Cornelis (°Kapelle-op-den-Bos 3/1/1771), was dagloner en gehuwd met

                Anna Maria Van Den BrandeLeest 20/11/1784) dochter van Petrus en van

                Joanna Maria Dietens eveneens geboren te Leest.

                Ook Cornelis Peeters stond op de lijst, werd aangehouden en gedeporteerd naar

                Valenciennes.

                -Robyn Karel (Carolus)(°Kapelle-op-den-Bos 7/10/1774), was gehuwd met

                Elisabeth Van den BrandeLeest 10/2/1775) dochter van Petrus Van den

                Brande en van Joanna Maria Dietens.

                De naam van Karel Robyn stond bij de anderen.

                -Troch Antoon (°1740) huwde te Leest op 15 mei 1764 met Anna Maria

                Quackels (Quackeleers, Quackelaer) (°Leest 21/9/1739) een dochter van

                Christianus Quackels en Petronilla De Weerdt.

                Antoon Troch was landbouwer en woonde met zijn gezin aan het kanaal.

                Hij overleed op 58jarige leeftijd tijdens het gevecht aan het Brughuis te Kapelle-

                op-den-Bos, tijdens de nacht van 3 op 4 november 1798.

                (Francois Van Der Jeught, ’t Ridderke nr.2 van 1998)     

     

    1799 – In Willebroek werd de gesloten kerk in 1799 “Le Temple de la Loi” waar de

                officiële plechtigheden als huwelijken moesten plaats vinden. Op die manier

                wilde men het ritueel vertoon van de kerkelijke symboliek vervangen of

                nabootsen maar een paar maand later ging men terug over naar een zaal in het

                gemeentehuis. (WDK,’t Ridderke nr.2,1998)

     

    1799 – Toen pastoor De Heuck op 3 januari 1798 uit zijn huis werd gezet, werd de

                pastorij door de Franse staat verhuurd aan Jan Frans Bulens, die toen agent was

                van de gemeente, voor de huurprijs van 85 Franse Livres of 45 gulden 3 stuiver

                plaatselijk geld.

                Veertien maanden later echter, in maart 1799, werd de pastorij van Leest door de

                Franse natie publiek te koop gesteld. Ze werd verkocht voor een hoge prijs aan

                een schijnkoper, een zekere De Becker, de zoon van een dokter uit Boom, die de

                prijs echter nooit betaalde, maar die de pastorij opnieuw verkocht, ditmaal aan de

                helft van de prijs, 800 gulden aan Jan-Frans Jacques en Karel Bulens.

                Die kochten de pastorij om ze te vrijwaren.

                De helft van deze nieuwe koopprijs moesten ze onmiddellijk betalen, de andere

                helft na 6 maanden.

                Deze laatste kopers waren echter lelijk bedrogen, want deze koop was ongeldig en

                ze zagen hun geld nooit terug omdat die De Becker ineens spoorloos verdwenen 

                was. De koop werd door de Fransen nietig verklaard en op 24 februari 1801 werd

                de pastorij opnieuw verhuurd, voor de duur van drie jaar. Ditmaal aan Peter

                Moeremans, adjunct van meier De Maeyer Jacques en door Engel Van der Hulst.

                Ze huurden de pastorij in naam van de gemeente ten gebruike van de pastoor.

                Op 17 april 1801 kon de pastoor van Leest terug in zijn pastorij. (DB-1981)

     

    1799 – Op 24 september 1799 celebreerde Simon De Heuck, klandestien, de uitvaartmis

    Marcel Van Hoof

    0 1 2 3 4 5 - Gemiddelde waardering: 4/5 - (2 Stemmen)
    >> Reageer (0)


    Archief per week
  • 08/07-14/07 2019
  • 01/07-07/07 2019
  • 24/06-30/06 2019
  • 17/06-23/06 2019
  • 10/06-16/06 2019
  • 03/06-09/06 2019
  • 20/05-26/05 2019
  • 13/05-19/05 2019
  • 06/05-12/05 2019
  • 22/04-28/04 2019
  • 15/04-21/04 2019
  • 01/04-07/04 2019
  • 18/03-24/03 2019
  • 04/03-10/03 2019
  • 25/02-03/03 2019
  • 18/02-24/02 2019
  • 11/02-17/02 2019
  • 21/01-27/01 2019
  • 14/01-20/01 2019
  • 07/01-13/01 2019
  • 24/12-30/12 2018
  • 17/12-23/12 2018
  • 10/12-16/12 2018
  • 03/12-09/12 2018
  • 26/11-02/12 2018
  • 12/11-18/11 2018
  • 29/10-04/11 2018
  • 22/10-28/10 2018
  • 15/10-21/10 2018
  • 08/10-14/10 2018
  • 17/09-23/09 2018
  • 03/09-09/09 2018
  • 20/08-26/08 2018
  • 13/08-19/08 2018
  • 06/08-12/08 2018
  • 30/07-05/08 2018
  • 23/07-29/07 2018
  • 16/07-22/07 2018
  • 09/07-15/07 2018
  • 25/06-01/07 2018
  • 18/06-24/06 2018
  • 11/06-17/06 2018
  • 04/06-10/06 2018
  • 21/05-27/05 2018
  • 07/05-13/05 2018
  • 23/04-29/04 2018
  • 16/04-22/04 2018
  • 09/04-15/04 2018
  • 02/04-08/04 2018
  • 26/03-01/04 2018
  • 19/03-25/03 2018
  • 12/03-18/03 2018
  • 05/03-11/03 2018
  • 19/02-25/02 2018
  • 12/02-18/02 2018
  • 05/02-11/02 2018
  • 29/01-04/02 2018
  • 22/01-28/01 2018
  • 15/01-21/01 2018
  • 08/01-14/01 2018
  • 01/01-07/01 2018
  • 25/12-31/12 2017
  • 18/12-24/12 2017
  • 04/12-10/12 2017
  • 27/11-03/12 2017
  • 20/11-26/11 2017
  • 06/11-12/11 2017
  • 23/10-29/10 2017
  • 16/10-22/10 2017
  • 09/10-15/10 2017
  • 25/09-01/10 2017
  • 18/09-24/09 2017
  • 11/09-17/09 2017
  • 04/09-10/09 2017
  • 28/08-03/09 2017
  • 21/08-27/08 2017
  • 14/08-20/08 2017
  • 31/07-06/08 2017
  • 10/07-16/07 2017
  • 03/07-09/07 2017
  • 12/06-18/06 2017
  • 05/06-11/06 2017
  • 29/05-04/06 2017
  • 15/05-21/05 2017
  • 01/05-07/05 2017
  • 17/04-23/04 2017
  • 10/04-16/04 2017
  • 03/04-09/04 2017
  • 27/03-02/04 2017
  • 20/03-26/03 2017
  • 13/03-19/03 2017
  • 06/03-12/03 2017
  • 27/02-05/03 2017
  • 13/02-19/02 2017
  • 06/02-12/02 2017
  • 30/01-05/02 2017
  • 23/01-29/01 2017
  • 16/01-22/01 2017
  • 09/01-15/01 2017
  • 02/01-08/01 2017
  • 26/12-01/01 2017
  • 19/12-25/12 2016
  • 05/12-11/12 2016
  • 28/11-04/12 2016
  • 21/11-27/11 2016
  • 07/11-13/11 2016
  • 24/10-30/10 2016
  • 17/10-23/10 2016
  • 10/10-16/10 2016
  • 03/10-09/10 2016
  • 26/09-02/10 2016
  • 19/09-25/09 2016
  • 05/09-11/09 2016
  • 22/08-28/08 2016
  • 15/08-21/08 2016
  • 01/08-07/08 2016
  • 25/07-31/07 2016
  • 18/07-24/07 2016
  • 11/07-17/07 2016
  • 04/07-10/07 2016
  • 27/06-03/07 2016
  • 20/06-26/06 2016
  • 13/06-19/06 2016
  • 06/06-12/06 2016
  • 30/05-05/06 2016
  • 23/05-29/05 2016
  • 16/05-22/05 2016
  • 09/05-15/05 2016
  • 02/05-08/05 2016
  • 25/04-01/05 2016
  • 18/04-24/04 2016
  • 11/04-17/04 2016
  • 04/04-10/04 2016
  • 21/03-27/03 2016
  • 14/03-20/03 2016
  • 07/03-13/03 2016
  • 29/02-06/03 2016
  • 22/02-28/02 2016
  • 15/02-21/02 2016
  • 08/02-14/02 2016
  • 25/01-31/01 2016
  • 04/01-10/01 2016
  • 28/12-03/01 2016
  • 21/12-27/12 2015
  • 07/12-13/12 2015
  • 23/11-29/11 2015
  • 16/11-22/11 2015
  • 09/11-15/11 2015
  • 02/11-08/11 2015
  • 19/10-25/10 2015
  • 12/10-18/10 2015
  • 05/10-11/10 2015
  • 21/09-27/09 2015
  • 14/09-20/09 2015
  • 07/09-13/09 2015
  • 31/08-06/09 2015
  • 13/07-19/07 2015
  • 22/06-28/06 2015
  • 08/06-14/06 2015
  • 01/06-07/06 2015
  • 25/05-31/05 2015
  • 11/05-17/05 2015
  • 04/05-10/05 2015
  • 27/04-03/05 2015
  • 20/04-26/04 2015
  • 13/04-19/04 2015
  • 06/04-12/04 2015
  • 30/03-05/04 2015
  • 23/03-29/03 2015
  • 16/03-22/03 2015
  • 09/03-15/03 2015
  • 02/03-08/03 2015
  • 23/02-01/03 2015
  • 16/02-22/02 2015
  • 09/02-15/02 2015
  • 02/02-08/02 2015
  • 26/01-01/02 2015
  • 19/01-25/01 2015
  • 12/01-18/01 2015
  • 05/01-11/01 2015
  • 29/12-04/01 2015
  • 15/12-21/12 2014
  • 08/12-14/12 2014
  • 24/11-30/11 2014
  • 17/11-23/11 2014
  • 10/11-16/11 2014
  • 03/11-09/11 2014
  • 20/10-26/10 2014
  • 13/10-19/10 2014
  • 06/10-12/10 2014
  • 29/09-05/10 2014
  • 22/09-28/09 2014
  • 08/09-14/09 2014
  • 01/09-07/09 2014
  • 25/08-31/08 2014
  • 18/08-24/08 2014
  • 04/08-10/08 2014
  • 28/07-03/08 2014
  • 21/07-27/07 2014
  • 14/07-20/07 2014
  • 07/07-13/07 2014
  • 30/06-06/07 2014
  • 23/06-29/06 2014
  • 16/06-22/06 2014
  • 09/06-15/06 2014
  • 02/06-08/06 2014
  • 26/05-01/06 2014
  • 19/05-25/05 2014
  • 12/05-18/05 2014
  • 05/05-11/05 2014
  • 28/04-04/05 2014
  • 21/04-27/04 2014
  • 14/04-20/04 2014
  • 07/04-13/04 2014
  • 31/03-06/04 2014
  • 24/03-30/03 2014
  • 17/03-23/03 2014
  • 10/03-16/03 2014
  • 03/03-09/03 2014
  • 24/02-02/03 2014
  • 17/02-23/02 2014
  • 10/02-16/02 2014
  • 03/02-09/02 2014
  • 27/01-02/02 2014
  • 20/01-26/01 2014
  • 13/01-19/01 2014
  • 06/01-12/01 2014
  • 30/12-05/01 2014
  • 23/12-29/12 2013
  • 16/12-22/12 2013
  • 09/12-15/12 2013
  • 02/12-08/12 2013
  • 25/11-01/12 2013
  • 18/11-24/11 2013
  • 11/11-17/11 2013
  • 28/10-03/11 2013
  • 21/10-27/10 2013
  • 14/10-20/10 2013
  • 07/10-13/10 2013
  • 30/09-06/10 2013
  • 23/09-29/09 2013
  • 16/09-22/09 2013
  • 09/09-15/09 2013
  • 02/09-08/09 2013
  • 05/08-11/08 2013
  • 29/07-04/08 2013
  • 22/07-28/07 2013
  • 15/07-21/07 2013
  • 08/07-14/07 2013
  • 01/07-07/07 2013
  • 24/06-30/06 2013
  • 17/06-23/06 2013
  • 10/06-16/06 2013
  • 03/06-09/06 2013
  • 27/05-02/06 2013
  • 13/05-19/05 2013
  • 06/05-12/05 2013
  • 29/04-05/05 2013
  • 22/04-28/04 2013
  • 25/03-31/03 2013
  • 18/03-24/03 2013
  • 11/03-17/03 2013
  • 04/03-10/03 2013
  • 18/02-24/02 2013
  • 28/01-03/02 2013
  • 21/01-27/01 2013
  • 07/01-13/01 2013
  • 31/12-06/01 2013
  • 24/12-30/12 2012
  • 17/12-23/12 2012
  • 10/12-16/12 2012
  • 03/12-09/12 2012
  • 26/11-02/12 2012
  • 19/11-25/11 2012
  • 12/11-18/11 2012
  • 05/11-11/11 2012
  • 29/10-04/11 2012
  • 22/10-28/10 2012
  • 15/10-21/10 2012
  • 08/10-14/10 2012
  • 01/10-07/10 2012
  • 24/09-30/09 2012
  • 10/09-16/09 2012
  • 03/09-09/09 2012
  • 13/08-19/08 2012
  • 06/08-12/08 2012
  • 30/07-05/08 2012
  • 23/07-29/07 2012
  • 02/07-08/07 2012
  • 25/06-01/07 2012
  • 18/06-24/06 2012
  • 11/06-17/06 2012
  • 04/06-10/06 2012
  • 28/05-03/06 2012
  • 14/05-20/05 2012
  • 07/05-13/05 2012
  • 30/04-06/05 2012
  • 23/04-29/04 2012
  • 16/04-22/04 2012
  • 09/04-15/04 2012
  • 02/04-08/04 2012
  • 26/03-01/04 2012
  • 19/03-25/03 2012
  • 12/03-18/03 2012
  • 05/03-11/03 2012
  • 27/02-04/03 2012
  • 20/02-26/02 2012
  • 13/02-19/02 2012
  • 06/02-12/02 2012

    E-mail mij

    Druk op onderstaande knop om mij te e-mailen.


    Gastenboek

    Druk op onderstaande knop om een berichtje achter te laten in mijn gastenboek


    Blog als favoriet !


    Blog tegen de regels? Meld het ons!
    Gratis blog op http://blog.seniorennet.be - SeniorenNet Blogs, eenvoudig, gratis en snel jouw eigen blog!