Onafscheidelijk trokken ze door het leven,Tamme en Tjeerd, geboren
Friese boeren zonen, uit een rijk boeren geslacht, in de omgeving van Gaasterland
waar de bossen zich uitgestrekt in het Friese land manifesteren, waar het
IJsselmeer zijn kusten vindt.
Daar werden ze geboren op de grote boeren stee,de kop en romp
boerderijen waar de grote vlees- en melkkeukens zich onder de grond bevinden. De
grote romp met vele stalvensters die aan geven hoeveel koeien er gemolken
worden, grote wagen schuren en de
paardenstallen maken het geheel tot een rijke Staete .
De tweelingbroers Tamme en Tjeerd groeiden op tussen vee en akkerbouw
.Tjeerd was een groot liefhebber van paarden, net als zijn vader. Ze fokten met
het echte Friese ras. Veel waren ze samen te vinden bij de Friese paardenrennen.
Ze wonnen vele prijzen, elk met zijn eigen paard. Ook waren ze altijd bij de
feesten in heel Friesland, waar ze bij het ringrijden altijd in vol oornaad aanwezig waren. De Friese
sjees met de beide zwarte Friese paarden ervoor, waar de boerin, gekleed in de
Friese klederdracht, voorop pronkte. Ze droeg de familiejuwelen, het gouden
oorijzer, de Friese beugeltas, uitgevoerd in zilver, alles onberispelijk. De
boer stond achter op de sjees, met de zweep, in stoere stijl. De andere sjees
was iets eenvoudiger van uitvoering, ze was voor de dochter van de boer, ook
zij straalde rijkdom uit,in Friese
klederdracht, waaraan de rijke boerenzonen konden zien, dat zij nog huwbaar
was. Rijk en krachtig, fier en flink, een struise boerin, met de armen bloot,
flinke sterke handen, zichtbaar voor de jonge boer. Tjeerd, jong en sterk met
veel bravoer, de borst vooruit, hield de leidsels en bestuurde de paarden zo,
dat hij de sjees zo dicht mogelijk langs de opgerichte paal bracht, waar een
ring in bevestigd is, zodat het weinig moeite zal kosten om de stok, die de
boerin hanteert, makkelijk en vol gratie door de ring kan steken, zodat hen
vele geldprijzen ten deel zullen vallen.
Tamme bleef meestal thuis op de boerderij, rustig en vriendelijk sprak
hij met de arbeiders en de dienstmeiden.
Hij zorgde dat de koeien verzorgd werden,de stallen schoongemaakt werden,
zodat de sjezen straks weer opgepoetst op hun plaats stonden. Alles verliep in
goede harmonie en saamhorigheid onderling.
Er werden gesprekken gevoerd over de huislijke problemen bij alle
arbeiders. Waar bij Tjeerd geen tijd voor was, daar was Tamme, hij voerde de
gesprekken, zocht naar oplossingen , of het nu financiële of andere problemen
waren, Tamme nam de tijd, alles liep, zo te zien, op rolletjes.
Tot op een dag terwijl Tamme en Tjeerd samen de zwarte Friese paarden
naar de weide brachten, er een hevige discussie losbarstte.
Tamme zei nooit veel, hij deed rustig en kalm zijn werk. Altijd
afwegende en overleggende in zijn hart.
Nu begon hij tegen zijn tweelingbroer Tjeerd te spreken, over een wereld
waarin gerechtigheid en barmhartigheid met elkaar in evenwicht gebracht moeten
worden,
Tamme wilde recht in de beoordeling van de wedstrijden; hij wilde dat er
recht gedaan werd aan de arbeiders; dat er barmhartiger werd omgegaan met hen,
omdat ze door Tjeerd honds en brutaal bejegend werden. Het evenwicht tussen
recht en barmhartigheid ben je kwijt Tjeerd, zei Tamme. Dit maakte Tjeerd
woedend, hij schreeuwde: “Wat denk je wel, wat wil jij dan? Kleintje, zoetje? Ben
ik dan straks niet de boer die het voor'tzeggen heeft. Wat denk je wel? Wie
brengt hier de eer en roem en geld binnen?”Tjeerd schreeuwde van woede ,”Rustig”,
zei Tamme. “Mijn daden en werken zijn net zoveel veel waard als die van jou.
Kijk wat meer naar goede daden en onderlinge verhoudingen. De wereld en de
boerderij heeft barmhartigheid nodig. Met geld en eigen roem komen we er niet,
Jouw aanpak, Tjeerd, is chaos. We zouden meer samen moeten werken, mijn ideeën
en de jouwe, een twee eenheid .Je bent niks zonder mij, Als ik jou geen ruimte
geef, om naar de wedstrijden te gaan, dan ben je half, zo zijn er vele
voorbeelden te geven, Tjeerd . Je zou je wat meer je naar mij kunnen richten.
Ik hoef niet altijd alleen maar om jouw prestaties te juichen. Jij, Tjeerd creëert
chaos.” Waarop Tjeerd rood aanloopt, woedend de zweep opheft en Tamme zo hard
geselt , dat deze bloedend en voor dood achter gelaten wordt in het land. De
trouwe viervoeters bleven bij Tamme.Tot de boer hem vond en in zijn armen nam
en bracht naar de plaats, de boerderij, om samen een eenheid te zijn. Samen
Tjeerd en Tamme.
Tweelingbroers.
Twee zullen een zijn. Tjeerd en Tamme.
Adam en Eva
Kaïn en Abel
De inspiratie heb ik opgedaan door de Targoen van Jonathan.
Taetske.
05-02-2012 om 19:52
geschreven door taetske
03-02-2012
chanoeka 2011
Programma.Chanoeka.2011.
Om 3 uur de deur gaat dicht.
Wij zijn blij dat u er bent om het licht van chanoeka te laten schijnen,
In 1871 is hier op deze plek Chanoeka gevierd, door de joodse gemeenschap die hier in Brielle in grote getale leefde en werkte. Totdat de vijand kwam en de verwoesting plaats vond en op 27 ocktober 1942, de laatste joden ogroepen werden om zich te verzamelen bij het tramstation op weg naar de vernietiging. Vandaag zondag 18 december 2011 zijn we weer in de voormalige synagoge om het chanoeka licht te ontsteken.
Chanoeka is een inwijdings feest, de eerste tempel van Salomo was verwoest, ook toen kwamen vijandelijke stromingen, met verwoestende rituelen. Onder de profeet Esra was de overwinning op de syriers en kwam de tweede tempel tot stand. Men vond en olielampje met gewijde olie uit de eerste tempel met erin nog een klein beetje olie dat precies 8 dagen bleef branden. De inwijding duurde 8 dagen en dat gaan wij nu ook doen in deze gerestaureerde synagoge.
Eerst vertellen we de geschiedenis in het kort, daarna schenken we koffie of thee en eten lekkers dat bij de traditie horen (Corry zal de bereiding en het waarom ervan toelichten) de soefiniot koekjes.
Er liggen cadeautjes die ook bij het feest horen, die we, als de kaarsen branden uitpakken, we doen spelletjes en praten over chanoeka .
Om ongeveer 4uur komt Sanne Wolters met ons zingen, Joodse liedjes die bij het feest horen. De deur gaat dan ook open om de gastvrijheid te vieren, we drinken een sapje of een wijntje tot 5uur is het nog een gezellige feestelijke gebeurtenis. We hopen u de volgende keer weer te mogen begroeten Bij het ontsteken van het licht zullen woorden gesproken worden, misschien door U? Taetske
03-02-2012 om 13:08
geschreven door taetske
28-12-2011
oudejaarsavond anno 1950
Ieder jaar
bak ik, om de traditie vanuit het
ouderlijk huis vast te
houden, oliebollen
en appelflappen. Enkel en alleen om de oudejaarsgeur en de traditie te
koesteren.
Steeds zie ik mijn vader weer om mijn moeder
heen, schooien om een warme mislukkeling. Ze deed soms met opzet mislukken,
‘s Avonds
gingen we naar de kerk waar het rook naar oliebollen en iedereen elkaar het
goede wenste. Het hele dorp rook naar carbid. De jongens hadden een melkbus in het centrum
van het dorp. Ze gingen er op zitten, het deksel er stijf op. Aan de onderkant
zat een gaatje, daar hielden ze een lucifer bij, het vlammetje deed dat
buskruit ontsteken en je hoorde dan een knal (letje). Het was spannend. Mijn
vader ging alles buiten vast zetten, bv. het konijnen hokje, het hek bij de
ingang, want op oudejaarsnacht, gingen de jongelui op zoek naar alles wat
buiten rondslingerde, bv. een droogrek, of een fiets, of iets dergelijks. Het
droogrek stond dan de volgende morgen midden in het dorp met alle wasgoed
eraan, wat ze gevonden hadden. Er was in het dorp een melkfabriek. Op het dak
van die fabriek hadden ze een fiets neergezet; ze hadden onderdeel na onderdeel
naar boven gebracht en de fiets daar in elkaar gezet.
In die tijd,
1950, denk ik, had men in het dorp nog w,c,'s met losse tonnen, deze werden ook
met inhoud en al midden in het dorp neer gezet Een ieder moest zijn eigendommen
zelf maar weer opzoeken en mee terug nemen.
Eens hadden
ze het zo erg gemaakt , dat ze een varken in de ouderlingen bank van de kerk hadden
gezet. Heel het dorp sprak daar grote schande
van, in alle kranten werd ervan verhaald, wat een losbandige jeugd het dorp had.
s Nachts om
12’uur gingen we op pad met de ouders naar familieleden, die woonden allemaal
in hetzelfde dorp. Een saamhorigheid ??
De volgende
dag, op nieuwjaarsdag kwam de fanfare in de kerk, met grote blinkende
blaasinstrumenten. Het nieuwe jaar was begonnen, Een wandeling door het dorp
vertelde je van wie de spullen waren en waar ze het terug konden vinden. Het
was een heel gesleep alles weer terug
naar huis te brengen.
Taetske
28-12-2011 om 02:32
geschreven door taetske
20-11-2011
de mand
DE MAND.
Gefeliciteerd
met deze verjaardag, waarbij je tachtig wordt,
Het teken van
deze mand is eigenlijk een soort kijken naar je leven,
De mand
gevlochten van de eens nog jonge twijgen, die nu vervlochten zijn in de tijd,
en in het wit geschilderd.
De aarde waar in
een ieder zich kon wortelen, zijn vastigheid kon vinden, en zich kon aarden
ieder naar zijn eigen aard.
De planten die
hun vruchten dragen en weer nieuwe planten kunnen voortbrengen,
ieder naar eigen
vorm en kleur, de rode bes, de dennenappel. De veelkleurigheid in je leven,
Het nest met de
nestwarmte, de nestgeur, een veilig nest voor alle kinderen, waar ze een thuis
hadden.
De witte vogel ,
de duif, die staat voor vrede en geest, als kroon op de vele verborgen
verstrengelingen van de onzichtbare
verwarringen , conflicten en problemen. De vogel doet ze vervliegen in de tijd,
De klimop die
zich een altijd groene weg baant naar boven langs het hengsel, om je te dragen,
Moge God het
hengsel vatten en het dragen, zoals Hij je al deze tachtig jaar gedragen heeft.
Eens zal Hij het
hengsel in Zijn hand vatten, en het bergen , in ZIJN eeuwigheid.
Taetske
20-11-2011 om 14:56
geschreven door taetske
18-11-2011
weemoed en verwachting
Weemoed en verwachting,
De elfde van de elfde 2011 waren het personeel en de vrijwilligers van
het historisch museum gezamenlijk bijeen geroepen, in de gezellig ingerichte
Corrie van der Linden zaal fonkelden de gevulde glazen en de bijzondere,
heerlijke hapjes.
Gezamenlijk spraken we met weemoed,] over de grote verbouwing, over de
ontruiming, over het vele werk van dozen uitpakken, coderen, vastleggen controleren,
checken, weer inpakken en wegzetten. We spraken over leegmaken en het volzetten
van ruimtes en van depots.
Hoe zou het museum er uit komen te zien? Onze verwachtingen over de
toekomst zijn vol nieuwsgierigheid , Hoe zal "ons museum" er uit
komen te zien? Hoe zal het veranderen? Hoe zal het zich vernieuwen? De
herinrichting van het bestaande, de aloude geschiedenis van Brielle . De eerste
April 1572 , De eerste stad der vrijheid. Hoe zal alles zich in een ander
daglicht stellen?
In volle verwachting kijken we uit naar de toegevoegde waarden van ons
museum, over de tachtigjarige oorlog, Op 1 April 2012 zullen wij het mogen
aanschouwen,
taetske
18-11-2011 om 23:59
geschreven door taetske
17-11-2011
op stap
Op stap.
Op woensdag 26 oktober was het weer
zover .Met zijn achten trokken we er opuit naar Goes, naar het historisch
museum de Bevelanden. Het verlangen naar bolussen was groot. We kwamen als
eerste bezoekers in het museum aan. Direct bij de balie speelden zich bekende en onbekende taferelen af. Gelukkig
kon je ook een bonnetje kopen voor een heerlijk kopje koffie met de fel
begeerde bolus, dat gaf ons direct het heerlijke gevoel van even weg te zijn,
even jong en onbezonnen zijn, zonder zorgen, er even tussenuit .
We stapten binnen in de tijd van 600
jaar geleden. Een groepje schaapherders hadden zich hier aan het water
gevestigd en een nederzetting gebouwd, Het werd Goes genoemd. Het centrum van
de Bevelanden,
Het museumgebouw stamt uit de 15de eeuw,
het nonnenklooster van de Zwarte Zusters.
In 1628 werd dit klooster het weeshuis
van de stad. Op de zolder van het museum waanden we ons even bij de wezen, in
hun weeskleding. Zij moesten hard werken, hadden het koud en waren eenzaam en
terwijl ze een opleiding opvoeding kregen, In 1965 werd dit gebouw als museum
ingericht. De inkervingen van gestrafte mensen zijn bewaard gebleven in de
muren, hun roep om genade, Zouden ze gehoord zijn?
We zagen overeenkomsten met ons eigen Brielse
museum, dat door dezelfde erfschenkster Corry van der Linden in 2005 is
heringericht. We zagen hoe vol trots de burgers van
Goes zich als schutters lieten schilderen, Hun kleding en wapens waren een
rijke afspiegeling van de bloeiende dorpen en het blinkende graan op de akkers
van weleer.
Al 150 jaar tonen de Bevelandse boerinnen
de pracht en praal van de streekdracht. Hun kleding en sieraden toonden hun
afkomst, hun rijkdom, streek en geloof ,
De armen onder de bevolking gingen op
hun boers, ze moesten wel in klederdracht, een Zondagse en een onverwoestbare
daagse stof, dat was al wat ze hadden.
In de jaren ‘50 spaarden de meisjes
stiekem geld om van de boerse kleding af te komen en in burger kleding te lopen.
Het was een zware tijd voor hen, de jongens wilden geen verkering meer met een
speldenkussen!!!!!!!!!!!!!!!!!
Dit museum geeft ons wel een indruk dat
het erfgoed en zeker de klederdrachten bewaard moeten blijven voor de volgende
geslachten en om te laten zien hoe ijverig de vrouwen waren (en nog altijd
zijn). Dat beseften we maar al te goed als we de vele merklappen zien, evenals
de grote en kleine kunstwerken van het kantklossen. Het hield ons een lange
tijd in bekoring.
Toch trokken het mooie weer en een late
lunch ons naar buiten, voor een mooie tocht door straatjes, langs geveltjes en winkeltjes. We dwaalden over de markten en
pleinen van de mooie stad Goes. We besloten onze tocht met een heerlijk diner, waarna
we onze thuisreis aanvaardden,
We waren niet ,,te laat "'thuis,
Taetske
17-11-2011 om 12:18
geschreven door taetske
13-10-2011
voet aan wal
Voet aan wal,
Nou
ja voet aan wal, ? Het is eerder het wiel van de bus,
dat rolt over de wegen,aan
de overkant bij Newcasle.
Het
gaat links door het schotse land, Schots en scheef .Hoog en laag,
langs weggetjes, smal en met haarspeld bochtjes entegenliggers, Maar de chauffeur, hij is een
grote meester. Bij een gevaarlijke bocht, of kruising, gaat hij staan en tuurt
iedere hoek af tot dat hij veilig en snel zijn kunsten toont.
Westwaarts
gaat de tocht. Bijna parallel aan de "Hadrian"s
wall". Een stenen muur uit lang vervlogen tijden der Romeinen, kilometers
lang dwars door het schotse land. 1900 jaar geleden doolden de Romeinen hier al
rond.Hadrian bouwde hier een grote
nederzetting, met torens en muren huisjes en waterwellen , uitkijkposten , Dit
kwam ons weer ter ogen doordat er opgravingen gedaan
zijn door geleerde archeologen, uit alle windstreken van de wereld, Nu zie je er brokstukken
en vele stenen van een verwoesting, zover het
oog reikt.
Een maquette liet ons de opgravingen in kaart zien, hoe men 1900 jaar geleden,
op deze plek gewoond, geleefd, gewerkt, gebaard, gelachen en gehuild heeft, Een
nederzetting waar ze zichzelf achter de muren een leefruimte schiepen en in eigen onderhoud voorzagen. Hun levenstocht is ten einde.
Wij spoeden ons voort door het ruige landschap van Dumfries en Galloway, waar
de victoriaanse stad Glasgow, opdoemt. De industriële stad van grote overgebleven kastelen, gebouwd op muren van de rotsen uit lang vervlogen tijden,
Maar de Lochs blijven, in het heuvelachtige
Trossachs gebied. Waar de verhalen nog als een witte sluier over de vele meren rond hangen.De verhalen van Sir WalterScott’s, "The Lady of the
Lake" spreken tot de verbeelding, alsof wij zelf, al rondrijdend langs de karakteristieke dorpjes en de grote en
kleine meren in het land van de Trossachs, deel uit maken van die verhalen. Hetgeen ons natuurlijk uitlokt om een
boottocht te maken, te mijmeren en weg te dromen in de
tijd.
Totdat
we bij een Whisky distilleerderij komenen ons eigen verhaal kunnen maken, na het proeven van de daar gestookte
Whisky, De Schotse Whisky. "Het
levenswater"
Groots
zijn dan ook de Schotse Hooglanden " The Highlands"
.De weidse uitzichten, de prachtige onafgebroken paarse heide, met de schaapjes
, met zwarte koppetjes, en waar de schilder eigenhandig de pootjes van ieder
schaapje apart, een kwastje verf gegeven heeft, gestippelde pootjes en pootjes met mooie lijntjes, vlekjes, of stippeltjes, een kunstig
gezicht, De Schotse Hooglander (een prachtig groot dier
gelijkend op een koe ) manifesteert zich daar groots en bruin gekleurd tegen de berghelling, met zijn zware pony voor
de
ogen graast hij., koninklijk stoer, zelfs
majesteitelijk,laat hij zich zien,
Bij
Pitlochry is een zeer oud stationnetje bewaard gebleven, daar waar eens per
jaar de Koninklijke familie hun aankomst houdt en
per koets rijdt naar de grote landgoederen, om
verpozing te
zoeken. Daar heeft de werkelijkheid ons weer in de greep en
bepaalt ons bij de les over de Schots -Engelse strijd in de 14de eeuw,
Langs
de wegen doemen zo nu en dan nog vele
kastelen op, in
de verre omtrek die herinneren aan de vele
strijders, die hun land en maagdschap moesten verdedigen tegen vijanden,
De
goed bewaarde bouwwerken en kastelen en paleizen, laten ons meeslepen in
de tijd.Met veel fantasie horen we
vanuit de
verre verten het geluid van de doedelzakken steeds dichterbij komen, muziek van
overwinning, van melancholie, muziek van verlies en
treurnis, Wij zien optochten met kleurrijke mensen in rood en groen geruite, schitterende kledij. De
schotse doedelzakspelers, de sjaals en stola's,de berenmuts, de franje, de geruite
kousen , de tas met knip en kwasten, in alle
vrolijkheid met
doedelzak, Een vrolijk geheimzinnige sfeer, uitgelaten en nieuwsgierig makend,
om achter het geheim te komen. Het grote geheim van de schotse man is groot,
" wat draagt hij onder de rok?"
Dat geheimenis is groot. Hij geeft het niet prijs. Wat we ook verzinnen
om erachter te komen….. Spiegeltjes op de schoenen ?
Een grote haak om de rok op te beuren? Hem zachtjes,doch afdoende een zetje geven,
zodat hij langs een hellinkje van de 8 bergen naar beneden rolt met de
beentjes in de lucht?Helaas het geheim blijft het geheim
van de schotten,
Zo
ook de stad Edinburgh, midden tussen de 8 heuvels gebouwd. De grote
rivier de Leith zorgt al eeuwen lang voor
handel en nijverheid. Voor
de grondlegging der wereld waren hier een
woestijn, een gletcher en vulkanisch gebied. Nu is het de mooiste stad van europa, een grote vesting stad, met
als hoogtepunt het verste uitzichtpunt, boven op de rots het grote kasteel uitgehouwen en
opgemetseld op de hoogste rots van vulkanisch basalt, The
Edenburgh Castle, groots en alles omvattend, Een stad gebouwd tussen 8 bergen. De
grote architect, Robert Adems, heeft onder invloed van
Griekse en Nederlandse
architectuur deze stad aanzien gegeven, door huizen van witte en grijze
zandsteen te ontwerpen met 4 verdiepingen, een gezamenlijke
ingang, groots met indrukwekkende
afmetingen.
Grote sierlijke olielampen gaven de huizen een deftig
aanzien, heden ten dage worden ze elektrisch verlicht. De vele schoorstenen op de
daken geven de straten een bijzonder aanzien.Prachtige
privé tuinen geven de stad veel groen
Van
rood woestijnzand zijn stenen
gebakken, waarvan
kerken en enkele gebouwen zijn opgetrokken, om te laten zien
dat hier vroeger een woestijn was.
Het
standbeeld van Maxwell, de filosoof en wetenschapper,
bepaalt het stadsbeeld. De grote St.Gregorkerk heeft prachtige
gebrandschilderde ramen en een groots orgel.
Het
paleis, de universiteiten, de schotse banken, de schotse taptoe"s met schotse dansen, de prinsenstraat de queenstraat met de
vele en beroemde winkels nodigen uit tot een langer of hernieuwd bezoek. In de avond verlaten we dit land, om de overtocht te
maken naar het kleine landje overzee, waar de tulpen de molens en de klompen ons weer opwachten.
Taetske
13-10-2011 om 18:13
geschreven door taetske
04-10-2011
de overtocht
DE OVERTOCHT
Een lange rij wachtende, verwachtende mensen staan geduldig in een
eindeloze rij.
Het is 4 uur in de middag , en de paspoort controle gaat van start. Een
hele hoge boot met grote blauwe schoorsteen ligt geduldig te wachten om al de
mensen te vervoeren naar de overkant.
Het is windstil. De zee is rustig en de lucht gesluierd in de avondzon.
Om 5 uur wordt het sein van vertrek gegeven. De mensen zijn uitgezworven
over dek 7, 8, en 9. Een ieder heeft een hut nummer op naam en nu kan de deur
geopend worden, om de nacht door te brengen in dit drijvende hotel. In al zijn
macht en majesteit glijdt hij over het water, Het anker gelicht, de zware
touwen gerold. Het eentonige geluid van de motor van het schip geeft vertrouwen
op een goede vaart, die wij slapend zullen door brengen. De hut heeft een eigen
toilet en een douche, een wasbak en een grote spiegel, een zachte bank en een
smal bed en dat voor twee personen?
Kijkend naar het plafond ontwaar je een los plafond, het welk je met
veel kracht en inspanning uitklapt, waarna je een hoogslaper voor je ogen ziet
verschijnen. Maar nu ..............Hoe klim je nu boven op dat beddeke? Ben je
een kind, dan tilt papa je zo naar boven. Ben je verliefd, ja dan, in de sterke
armen van je geliefde, is het zoet om je neer te laten vleien, in een zacht
beddeke, aan boord, met deze romantische tocht voor de boeg. Maar wat als je
tachtig bent en stijf in al je ledematen? Wanneer je in kilo’s over de 100
komt? Hoe bereik je dan in hemelsnaam dit hoge beddeke?
Een oplossing is de kruk met een hoog kussen van het bankje op te
stapelen zodat je ter hoogte komt van ’t beddeke. Deze halsbrekende toeren doen
je slapen, alsof je de grootste olympische overwinnaar bent van heel de wereld.
Totdat je de volgende ochtend uitgeslapen weer terug je capriolen met goed
gevolg hebt overwonnen en je fris gekleed je tas oppakt, je jas van de kapstok
hebt genomen om je te spoeden naar een luxe ontbijt, en je, onder de kapstok
een smalle trap met vijf a zes treden ontdekt. Alle vraagtekens zijn in één
keer tot je heldere brein doorgedrongen en het olympisch kampioen gevoel
verlaat je onmiddellijk. De overtocht was werkelijk een avontuur.