Live formatie | Informateurs ontvangen om 2.00 uur Kamervoorzitter Bosma
- Onderhandelaars bereiken akkoord
- Premierskandidaat nog niet bekend
- Alle fracties geven groen licht
Liveblog
donderdag 16 mei om 01:34
Het overleg bij de informateurs is afgelopen. Het heeft behoorlijk lang geduurd, omdat ze zich nog moesten buigen over een aantal punten en formuleringen. De partijleiders gaan nu naar huis en geven morgen om 9.30 uur een toelichting op hun plannen. De informateurs zullen zo nog hun eindverslag en het akkoord overhandigen aan Kamervoorzitter Martin Bosma. Dan wordt het ook direct gepubliceerd.
Wij sluiten voor nu dit liveblog. Later deze nacht kan je een artikel lezen op onze site over de plannen. Nog een fijne nacht!
donderdag 16 mei om 01:26
donderdag 16 mei om 01:07
![](https://media.nu.nl/m/k6cx5qqambxr_std640.jpg)
Demissionair staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel) blijft Tweede Kamerlid voor de VVD ondanks het intrekken van de spreidingswet. Dat liet hij geëmotioneerd weten na het fractieberaad van zijn partij over het akkoord op hoofdlijnen.
Van der Burg zegt dat hij gehuild heeft toen bekend werd dat de spreidingswet van tafel gaat. Als demissionair staatssecretaris van Asiel heeft hij de wet waarmee de asielopvang evenredig over Nederland wordt verdeeld verdedigd.
"Het zal duidelijk zijn dat ik altijd een voorstander van die wet ben geweest. Maar de fractie heeft uiteindelijk met elkaar een keuze gemaakt", zei hij. "Ik heb in de fractie aangegeven dat we er als team met elkaar voor gaan en dat ik er alles aan ga doen om met mijn collega's het liberalisme in Nederland vorm te blijven geven."
donderdag 16 mei om 01:00
Het stikstofbeleid van het demissionaire kabinet is niet overeind gebleven in het akkoord, zegt demissionair Stikstofminister Christianne van der Wal. Ze is ook VVD-Kamerlid en was net bij het overleg van haar fractie over het akkoord. "Dat raakt me. Ik heb natuurlijk 2,5 jaar keihard gewerkt en geknokt. Ik heb er ook best een hoge prijs voor betaald. Maar ja, politiek is een hard vak."
woensdag 15 mei om 23:38
Ook de fractie van de VVD stemt in met het hoofdlijnenakkoord, maakt de partij zojuist bekend vanuit het Johan de Witthuis in Den Haag. De fractie zat daar sinds 17.00 uur bijeen voor overleg. Eerder stemden PVV, BBB en NSC al in.
Alle fractieleden stemden in, zei partijleider Yesilgöz. Er zijn "forse maatregelen" om asiel in te perken, zei Yesilgöz. Maar er zitten ook maatregelen in waar niet iedereen blij mee is. Daarmee zou ze kunnen hinten op het intrekken van de spreidingswet van demissionair staatssecretaris en VVD-Kamerlid Eric van der Burg.
Er zijn wel enkele "tekstuele dingetjes" die de fractie graag nog wil laten aanpassen. Daarvoor gaan alle partijleiders weer terug naar de informateurs. Pas bij goedkeuring van alle partijen is er een definitief akkoord. Dan wordt het gepubliceerd.
woensdag 15 mei om 23:24
woensdag 15 mei om 23:18
Als de VVD als laatste fractie instemt met het hoofdlijnenakkoord, wordt het document ook direct gepubliceerd. Ook het verslag van de informateurs wordt vanavond of vannacht nog verwacht. Donderdagochtend wordt het hoofdlijnenakkoord door PVV, VVD, NSC en BBB alsnog gepresenteerd.
woensdag 15 mei om 22:57
![Beeld uit video: Waarom weten we nog steeds niet wie de premier van Nederland wordt?](https://media.nu.nl/m/jpfxuldao1h8_wd640.jpg)
Waarom weten we nog steeds niet wie de premier van Nederland wordt?
woensdag 15 mei om 22:48
De Telegraaf schrijft op basis van bronnen dat de partijen willen dat 130 kilometer per uur rijden op de snelweg zo snel mogelijk terugkeert. Kabinet-Rutte III besloot 2019 de snelheid juist te verlagen vanwege de stikstofcrisis. Vanaf maart 2020 geldt nu overdag een maximumsnelheid van 100 kilometer per uur. Het omwisselen van de ruim vierduizend snelheidsborden kostte toen ruim 19 miljoen euro.
woensdag 15 mei om 22:35
Bij de VVD is nog steeds geen beweging. Ondertussen kruipt de deadline van 23.59 uur steeds dichterbij. De informateurs moeten uiterlijk dan hun eindverslag naar de Tweede Kamer sturen.
woensdag 15 mei om 22:21
![Beeld uit video: Omtzigt euforisch in chaotisch persmoment: 'We gaan akkoord'](https://media.nu.nl/m/g77xlnbavga7_wd640.jpg)
Omtzigt euforisch in chaotisch persmoment: 'We gaan akkoord'
woensdag 15 mei om 22:04
De partijen hebben afgesproken dat er een constitutioneel hof gaat komen, zegt Omtzigt. Dit was een grote wens van NSC. Zo'n hof toetst wetten aan de grondwet. Volgens Omtzigt wordt het ook voor een rechter mogelijk om te toetsen aan de grondwet, komt er een nieuwe kieswet, betere controle door inspecties en een betere klokkenluiderswet.
woensdag 15 mei om 21:51
![](https://media.nu.nl/m/tf1xvsjagfvu_wd640.jpg)
Drie gehad, nog één te gaan. Na het groene licht van PVV en BBB steunt ook de fractie van NSC het hoofdlijnenakkoord. Dat doet de partij van Pieter Omtzigt "unaniem". Alleen de fractie van de VVD moet nu nog 'ja' zeggen.
woensdag 15 mei om 21:37
Na de PVV heeft het hoofdlijnenakkoord ook de steun van de fractie van de BBB. "Iedereen is positief", zegt partijleider Caroline van der Plas. De fractie bespreekt nog een paar punten, maar het is al duidelijk dat er genoeg steun is. Het is nu wachten op een reactie van de VVD en NSC.
woensdag 15 mei om 21:17
Er komen steeds meer mogelijke details over het hoofdlijnenakkoord naar buiten. Bronnen melden aan RTL Nieuws dat PVV, VVD, NSC en BBB hebben afgesproken dat ze de spreidingswet waarmee de asielopvang evenredig over Nederland wordt verdeeld niet gaan uitvoeren. Het was al langer bekend dat de vier partijen niet op de wet van demissionair staatssecretaris Eric van der Burg (ook VVD'er en sinds de verkiezingen Kamerlid voor de partij) zaten te wachten. VVD-leider Dilan Yesilgöz riep de Eerste Kamer zelfs op om een pas op de plaats te maken met de behandeling. Uiteindelijk zorgde het voor veel gedoe bij de liberalen, omdat de senatoren in tegenstelling tot de Tweede Kamerleden voor de wet stemden.
De VVD is met name tegen de wet omdat het een optie biedt om gemeenten te dwingen asielzoekers op te vangen. Dat zou trouwens op z'n vroegst pas volgend jaar aan de orde zijn. De wet ging afgelopen februari in en gemeenten en provincies hebben nog tot november de tijd om zelf met een plan voor de opvang te komen.
De partijen hebben verder ook afgesproken dat ze overwegen om een 'asielcrisis' uit te roepen. Dat lekte eerder al uit.
woensdag 15 mei om 20:56
![](https://media.nu.nl/m/sfyx987awojv_wd640.jpg)
Het hoofdlijnenakkoord lijkt mee te vallen voor de NPO. Volgens RTL Nieuws willen de vier formatiepartners dat de publieke omroep 100 miljoen euro gaat bezuinigen. Het leek er eerst op dat de NPO een stuk meer zou moeten inleveren. De PVV wilde dat de NPO helemaal zou verdwijnen, maar de andere partijen stonden daar een stuk milder in.
woensdag 15 mei om 20:37
woensdag 15 mei om 19:56
![](https://media.nu.nl/m/03sx5a5ar0bj_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 19:54
![](https://media.nu.nl/m/fulxvroaap6p_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 19:54
![](https://media.nu.nl/m/7ttxqqsa88s2_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 19:37
De gehele Kamerfractie van de PVV heeft ingestemd met het akkoord. "De fractie is akkoord. Natuurlijk hebben we wat punten om nog te bespreken, maar we zijn er unaniem mee akkoord", zegt partijleider Geert Wilders. Hij wil nog steeds niet onthullen wie de premierskandidaat is.
De PVV is de eerste partij die laat weten in te stemmen. De fracties van VVD, NSC en BBB vergaderen nog.
woensdag 15 mei om 19:29
De fracties moeten nog groen licht geven, maar de eerste elementen uit het hoofdlijnenakkoord sijpelen door. RTL Nieuws meldt op basis van ingewijden dat PVV, VVD, NSC en BBB het verplichte eigen risico in de zorg willen halveren. Het bedrag staat nu op 385 euro en zou dus 192,50 euro worden.
Het eigen risico is het bedrag dat volwassenen jaarlijks moeten betalen aan medische zorg, voordat er aanspraak kan worden gemaakt op de zorgverzekering. PVV-leider Geert Wilders zei tijdens de verkiezingscampagne dat hij het eigen risico helemaal af wil schaffen. In de Tweede Kamer was daar ook een meerderheid voor, maar de PVV wilde eerst de formatiebesprekingen afwachten.
woensdag 15 mei om 19:25
![](https://media.nu.nl/m/9ljx4jiagxbv_sqr512.jpg)
woensdag 15 mei om 17:44
Het akkoord telt 25 kantjes, zei Omtzigt voor aanvang van de fractievergadering. Dat is een stuk dunner dan voorgaande formaties. De formerende partijen wilden zich beperken tot hoofdlijnen en de uitwerking overlaten aan de ploeg van ministers. Aangezien de inhoud nog niet bekend is, weten we nog niet of dat ze op alle onderwerpen is gelukt.
woensdag 15 mei om 17:27
![Beeld uit video: Fractievoorzitters houden kaken stijf op elkaar over premierskandidaat](https://media.nu.nl/m/xayxkhda1ple_wd640.jpg)
Fractievoorzitters houden kaken stijf op elkaar over premierskandidaat
woensdag 15 mei om 17:08
woensdag 15 mei om 17:06
![](https://media.nu.nl/m/gsoxprha9i17_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 17:03
![](https://media.nu.nl/m/008xqoca5zgl_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 16:52
woensdag 15 mei om 16:48
![](https://media.nu.nl/m/tdoxep2a57yp_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 16:41
De onderhandelende partijen hebben een akkoord bereikt. De partijleiders willen niet inhoudelijk ingaan op het akkoord, dat ze nu met hun fracties gaan bespreken. Ook willen ze niet zeggen wie de premierskandidaat is, al is die volgens Pieter Omtzigt al wel bekend.
Lees hier meer.
woensdag 15 mei om 16:38
woensdag 15 mei om 16:38
woensdag 15 mei om 16:34
woensdag 15 mei om 16:32
woensdag 15 mei om 16:30
woensdag 15 mei om 16:29
woensdag 15 mei om 16:29
woensdag 15 mei om 16:28
woensdag 15 mei om 16:05
woensdag 15 mei om 15:53
![](https://media.nu.nl/m/78rxzzsah2ml_wd640.jpg)
woensdag 15 mei om 15:08
De partijen zijn inmiddels alweer vijf uur aan het onderhandelen. Het duurt allemaal iets langer dan gedacht, melden formatiebronnen. Bij de VVD valt te horen dat de schuld van de vertraging bij NSC ligt. De partij van Pieter Omtzigt zou vandaag "out of the blue" met een nieuw voorstel zijn gekomen dat grote implicaties voor de financiën zou hebben. Volgens NSC ligt het juist aan de VVD. De liberalen zouden met nieuwe eisen zijn gekomen.
Door de strubbelingen zou het hoofdlijnenakkoord, waar sinds acht weken over onderhandeld wordt, pas donderdag in plaats van vandaag worden gepresenteerd.
woensdag 15 mei om 13:40
![](https://media.nu.nl/m/u6qx878adia1_std640.jpg)
De partijleiders zitten sinds 10.00 uur binnen om de puntjes op de i te zetten. Zo nu en dan loopt er iemand in en uit. Soms gaat een partijleider even een luchtje scheppen of roken. Ook lopen er medewerkers en andere Kamerleden rond.
(Foto: ANP)
woensdag 15 mei om 13:08
NSC krijgt vooral de schuld als de formatie toch nog klapt
Mocht de formatie toch mislukken, dan krijgt vooral NSC daar nu al de schuld van, meldt Ipsos I&O in datzelfde onderzoek. De helft zou dat op dit moment aan partijleider Pieter Omtzigt wijten. Dat komt omdat Omtzigt regelmatig zijn twijfels heeft uitgesproken over samenwerken met de PVV van Geert Wilders. Hij is ook een keer uit de onderhandelingen gestapt.
Dat ook VVD-leider Dilan Yesilgöz hierover twijfelde, lijken de kiezers te zijn vergeten. Yesilgöz wilde niet in een kabinet met premier Wilders zei ze vlak voor de verkiezingen. Daarna eiste ze vrijwel direct een gedoogrol op. Pas in februari wilde de VVD'er een stap naar voren zetten om uit de impasse te komen.
Na NSC kijken mensen naar de PVV (29 procent) en VVD (26 procent). Aan de BBB van Caroline van der Plas (slechts 16 procent) zal het niet liggen volgens de kiezers in het onderzoek.
woensdag 15 mei om 12:50
Als de formatie met PVV, VVD, NSC en BBB alsnog mislukt, dan willen beduidend meer kiezers (45 procent) liever nieuwe verkiezingen dan een poging over links met GL-PvdA (28 procent) aan het roer. Dat meldt onderzoeksbureau Ipsos I&O woensdag op basis van onderzoek dat van vrijdag tot en met afgelopen maandag is gehouden. Dat was dus voordat de vier partijen zeiden dat ze eruit zouden komen met elkaar.
Dat de meeste kiezers niets te maken willen hebben met partijleider van GL-PvdA, Frans Timmermans, is een nieuw verschijnsel, zegt onderzoeker Peter Kanne in een toelichting. "Er is veel aversie tegen Frans Timmermans", zegt Kanne. Zijn interpretatie van het onderzoek is dat veel kiezers willen dat er nu werk wordt gemaakt van minder immigratie en minder asielzoekers. Dat lukt niet met linkse partijen, is de opvatting.
Een kabinet met PVV, VVD, NSC en BBB als basis, wordt als de meest geschikte optie gezien. Vooral kiezers van PVV en BBB zijn hier positief over. Bij de VVD slinkt het optimisme (van 58 procent vorige maand naar 48 procent nu). Bij NSC is precies de helft positief over deze coalitie.
woensdag 15 mei om 11:31
De formatie duurt vandaag precies 175 dagen. Alleen het vormen van de kabinetten Van Agt I, Rutte III en Rutte IV duurde tot nu toe langer. Maar na vandaag is de formatie nog niet voorbij. Dat is pas het geval als het nieuwe kabinet is beëdigd. Dat zal zeker nog wel een aantal weken duren, is de verwachting.
woensdag 15 mei om 11:23
![Beeld uit video: Geert Wilders: Als formatie slaagt, is dit een 'historische dag'](https://media.nu.nl/m/xm7x4raagx75_wd640.jpg)
Geert Wilders: Als formatie slaagt, is dit een 'historische dag'
woensdag 15 mei om 10:51
Ook NSC-leider Pieter Omtzigt staat de pers vanochtend even te woord. "Ik heb hier nog een velletje met een paar laatste wijzigingen. Na gisteravond moeten we nog de laatste financiële dingen rondmaken. Dan hoop ik dat er een goed resultaat ligt."
Omtzigt verwacht dat de zoektocht naar geschikte ministers wel een paar weken gaat duren. Hij wil niet bevestigen of voormalig informateur Ronald Plasterk de beoogde premierskandidaat is. Dat gerucht gaat rond in de wandelgangen. "Ik heb het formeel nog niet gehoord", zegt hij. "Nou heb ik wel een heel klein vermoeden na al jullie uitzendingen, maar we gaan het binnen horen."
Nu de onderhandelaars een hoofdlijnenakkoord hebben, moet een nog te vormen kabinet een regeerprogramma schrijven waarin staat hoe die hoofdlijnen worden uitgewerkt in beleid. Daar ligt de crux, vindt Omtzigt. "Een kabinet valt of staat bij de mensen die erin zitten." De komende weken waarin het kabinet gevormd gaat worden zijn daarom belangrijker dan de puntjes die nog op de i moeten worden gezet, stelt Omtzigt.
woensdag 15 mei om 10:50
![](https://media.nu.nl/m/exvx6jla2smt_std640.jpg)
woensdag 15 mei om 10:43
![](https://media.nu.nl/m/3icx5lvalo9w_std640.jpg)
woensdag 15 mei om 10:29
![Beeld uit video: Partijleiders opgelucht dat lange formatie er bijna op zit](https://media.nu.nl/m/7jpxxyoad4ne_wd640.jpg)
Partijleiders opgelucht dat lange formatie er bijna op zit
woensdag 15 mei om 10:15
Als het vandaag lukt het definitief eens te worden over de vorming van een kabinet met de PVV, dan is dat een "historische dag", zegt partijleider Geert Wilders bij de inloop van het nieuwe overleg. Volgens hem moeten alleen nog de puntjes op de i worden gezet.
De formerende partijen werden het rond middernacht eens over de financiën. Alle partijleiders toonden zich daarna positief over een akkoord. Als het lukt, ligt er een "mooi resultaat", zegt Wilders.
woensdag 15 mei om 09:57
![](https://media.nu.nl/m/xmixd6qa0lvr_std640.jpg)
woensdag 15 mei om 07:38
Rechts kabinet in zicht
De formerende partijen denken eruit te gaan komen, bleek in de nacht van dinsdag op woensdag. "Ik zie het niet meer fout gaan", zei PVV-leider Geert Wilders. De partijleiders onderhandelden dinsdag van 8.45 uur tot 1.00 uur.
Caroline van der Plas (BBB) gaf na afloop aan "heel erg blij te zijn". VVD-leider Dilan Yesilgöz was na afloop van de formatiegesprekken ook positief: "Ik denk dat we eruit zijn." Tot slot vertelde Pieter Omtzigt (NSC) dat de vier partijen "op een haar na een akkoord hebben."
Lees hier meer.
NUjij: Uitgelichte reacties