Berichten van 21 februari 2011 tot 27 februari 2011

Ook een "Oranjerode schorszwam" (Peniophora incarnata) kan een dode tak in dit seizoen doen opvallen door zijn kleur. Het is dus een saprofyt! (Van dood materiaal levend). Het zwamlichaam is dun, glad tot iets knobbelig  en volledig korstvormig. De kleur wordt van helder oranje tot zalmkleurig beschreven. (Even op foto klikken om te vergroten)

Het was iets onder nul, het water van de beek was iets warmer en verdamt. De zon scheen op deze verdamping en men krijgt een licht appart effect te bewonderen! Men moet er wel op het juiste moment zijn. (Even op de foto klikken om te vergroten).

Een paddenstoel die de vrieskou en sneeuw kan trotseren: Het "Winterdonsvoetje" (Tubaria hiemalis)! De hoed kan een 4 cm in doormeter worden. Het heeft een hygrophane hoed d.w.z. dat de hoed in vochtige toestand donkerder bruin kleurt en droog bleker is. De zwam is ook een saprofyt. Hij leeft van dode plantenresten en is veel langs paden te vinden. Men vind hem tamelijk veel van november tot februari! (Even op foto klikken om te vergroten!).

Zelfs in de winter is er al nieuw leven dat te ontdekken valt, zoals deze jonge rups van de "Hageheld" (Lasiocampa quercus)waarvan de vrouwtjes 's nachts actief zijn.De vrouwtjes strooien de eitjes maar zo uit over de grond en in de vegetatie. De uitkomende rupjes moeten dan maar hun plan trekken. De rups kan wel tot 8 cm uitgroeien maar deze was nog maar een 4 cm. De kleur is dan ook nog wel wat anders ook. Volgroeide rupsen hebben op de zijkanten een onderbroken witte lijn en op de rugzijde een grijsbruine haarborstel. Dit jong exemplaar is echter nog niet zo ver maar ziet er toch ook al mooi uit. In "bijlage" (even op klikken) nog een opname van dit diertje.

Het "Plooivlieswaaiertje" (Plicaturopsis crispa) is bovenaan wat beige tot okerkleurig bruinachtig en in de aangroeizone witachtig. Het groeit waaiervormig uit en is daardoor aan de aanhechtingszone smal aangehecht. Bijzonder zijn wel de lamellen die eerder aderachtig zijn of ook nog kunnen benoemd worden als "ribvormige plooien". Deze zijn dan nog eens gevorkt en met dwarse aders verdbonden. De foto (even op klikken om te vergroten) toont hier juist deze merkwaardige onderzijde die dus heel anders is dan de lamellen van een gewone zwam. De zwam leeft op dood hout en dus een saprofyt. Hieronder wordt het plooivlieswaaiertje dan op zijn beurt nog eens aangetast door een rode schimmel (zie hieronder andere foto).

Verrassend was het vast te stellen dat op de ribvormige plooien van een "Plooivlieswaaierje" (Plicaturopsis crispa) een rode schimmel leek te zitten. Na wat speurwerk en hulp kon ons iemand meedelen dat het om een amorphe vorm gaat van "Hypomyces rosellus" of "Hangende zwamvreter" die amorphe vorm  kreeg dan nog eens de naam: "Cladobotryum dendroides". Deze amorphe vorm gaat dus later wel uitgroeien naar de echte "Hangende zwamvreter" dat een volwaardige zwam is. De naam is wel goed gekozen want hij verschijnt wel onderaan het "Plooivlieswaaiertje" op de plooien van de zwam en hij parasiteerd er op. De kleur is  fel rood en opvallend! Een tweede opname in "bijlage". ( Even op klikken)

Nog een schriftmos (en een licheen) zoals het vorige maar toch nog anders! Het "Gewoon schriftmos" (Graphis scripta) heeft wel een duidelijker "lichaam" op het hout, het is gelig tot wit (de ondergrond). Daaruit komen de vruchtlichamen (of lyrellen) lijnvormig tot vertakt naar boven. Deze liggen wel een beetje meer open dan de vorige die boller stond. Ook zijn ze een beetje berijpt (wat wittig in 't midden).
(Op de foto steeds even "klikken" om te vergroten!)

Het "Zwart schriftmos" (Opegrapha atra) is ook een licheen. De lichenen of korstmossen die een symbiontisch leven leiden, nml. een samenleven van een alg en een schimmel, zijn weinig bekend al zijn er zeer mooie en speciale bij. Zoals ik er hier al enkele samenbracht. Dit licheen heeft zijn naam ook niet gestolen! Het is te bekijken als een "zwart rune-schrift". De vruchtlichamen (lyrellen genoemd), die hier zwart zijn, liggen in allerlei vormen op het stukje hout (takje van een hazelaar). In het midden hebben ze veelal een gleufje. Hier komen de sporen uit als ze rijp zijn. Verder zien we niet veel van het eigenlijk "lichaam" (de thallus) van het licheen. Deze is vaak ingezonken bij dit licheen aan het oppervlak en dus niet zichtbaar. In "bijlage" kunt u hier een spoor van bekijken dat ik onder microscoop vergrootte tot 400 maal. De lengte van zo'n spoor is hier 17,6 µm! (1µm = 1/1000 van een mm!) In het spoor zien we ook 3 dwarslijntjes (septen genoemd). Even klikken op "bijlage" om deze ook even op te "sporen".