Berichten van 28 mei 2012 tot 3 juni 2012

Muziekdozen, die spelen door middel van verwisselbare metalen platen

Dit type muziekdoos is te vergelijken als spelen van cilinderrol met tonenkam en tanden.

De tanden staan ook hier voor het aantal tonen. Elke tand is aangebracht op een as met stervormig wiel met 4 punten. De bovenplaat is voorzien van hoeveelheid openingen. De plaat wordt op een centrale as, die roteert met de klok mee. Wanneer een pin de verticale tip van het sterwiel raakt drukt deze een kwart draai om en beïnvloed grip, de aangrenzende tand zal trillen en produceert geluid. Een veer onder het sterrenhemelwiel zorgt ervoor dat het wiel opnieuw een pin plaatst, klaar om de volgende toon te activeren.. De muziekdoos is gebouwd met veerwikkeling beweging van de centrale as waarop het midden van de plaat gepositioneerd, wikkeling ( toeren opdraaien) met een handgreep.

Bij de later meer geavanceerde modellen worden handslingers aan de zijkast voorzien.

Dit heeft het voordeel dat men kan optrekken ( opwinden) terwijl de plaat speelt.

Op de grotere modellen kon ook de snelheid worden aangepast met  zoals stand start of stop.

De plaat wordt onder druk gehouden tegen tandkam en het sterwiel doormiddel van een arm die voorzien is van rollen die op de plaat drukken.

De nog grotere modellen zijn voorzien van 2 rollen gemonteerd aan de binnenkant van de muziekdoos.. Wanner de plaat tegen de kam aan vergrendeld, is de voorste en achterste gelijk tegen de rollen, waardoor betere stabiliteit. Deze constructie is de voorloper van de latere fonograaf en platenspeler, ook  rolmuziekinstrumenten. Men bouwde deze rond 1880, wijdverspreid  rond  ongeveer 1890.  Eens er een nieuwe populaire melodie op de markt kwam kon men in “ muziekwinkels” de plaat kopen;

De interesse voor speeldozen verdween midden de jaren 1920, begrijpelijk  het was moeilijk om via de metalen plaat de muziek weer te geven zoals het was opgenomen.

De kleinste metaalplaat/ muziekdozen zijn uitgerust met een 30 notitie kam, deze hebben een diameter van  ongeveer 11 cm. De grotere modellen hebben een diameter van 16 –  40 cm, terwijl de grootste een diameter van 80 cm kan hebben. Deze zeer grote machines werden meestal ingebouwd in een kast en gebruikt in restaurants, saloons en andere dans gelegenheden.

Sommige werden voorzien van automatische platenwissel, voorloper van de latere jukebox.