Doorbraak in behandeling van kraakbeenletsels

Lichaamsoefeningen en een snelle hervatting van de dagelijkse activiteiten zijn vaak de beste manier om van lage rugpijn af te geraken. Dat is de belangrijkste conclusie van een recente studie van het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg (KCE). In het rapport waarschuwt het KCE voor nutteloze behandelingen en onderstreept het de cruciale rol van de arbeids –en verzekeringsgeneesheer.

Zeven op tien Belgen krijgt ooit te maken met lage rugpijn. Gelukkig verdwijnen die pijnen bij de meeste mensen spontaan binnen de 6 weken. Bij anderen daarentegen wordt de pijn permanent of komt hij regelmatig terug. Men spreekt dan van “chronische lage rugpijn”: een plaag voor de patiënt, een kopzorg voor de arts en een grote hap uit het budget van de ziekteverzekering. Het KCE heeft in samenwerking met de UCL, de ULG en het Ziekenhuis Oost Limburg de financiële en sociale gevolgen van deze aandoening onderzocht en zet de wetenschappelijke bewijzen over de werkzaamheid van allerhande testen en behandelingen op een rijtje.

De medische kosten van chronische lage rugpijn bedragen jaarlijks minstens 83,8 miljoen euro. Dat wordt vooral besteed aan vele testen, kinesitherapie, injecties en operaties. Die kosten zijn maar de top van de ijsberg want ze vertegenwoordigen naar schatting slechts 10 tot 30 % van het geheel. Het is vooral de werkgever die het grootste slachtoffer is: lage rugpijn is verantwoordelijk voor 10 % van de ziekteverzuimen die langer dan een maand duren. De klacht komt het meest voor bij mannelijke arbeiders in de schoonmaak-, de bouw– en de voedingssector. Meer dan 6 % van de arbeidsongevallen hebben een chronische lage rugpijn en arbeidsongeschiktheid (in 75 % van de gevallen) als gevolg. De jaarlijkse maatschappelijke kost ligt tussen de 270 miljoen en 1,6 miljard euro. En dit is maar een voorzichtige schatting.

Zijn er medische oplossingen voor deze kwelduivel ?
Het KCE rapport heeft de wetenschappelijke bewijskracht achter vele testen en behandelingen geanalyseerd. Het heeft meestal geen zin om de patiënt te onderwerpen aan een massa onderzoeken, zoals labotesten, radiografieën en scanners. Ze kunnen meer slecht dan goed doen. Alleen als een arts bepaalde symptomen vaststelt die kunnen wijzen op een onderliggende ernstige aandoening kunnen ze nuttig zijn.

Het KCE stelt vast dat injecties en operaties best worden vermeden. Hun nut is nog niet bewezen. Ze moeten worden voorbehouden voor zorgvuldig geselecteerde gevallen, waarbij geen enkele andere behandeling nog helpt. Er wordt nochtans vaak geopereerd in België.

Algemene conclusie is dat een juiste medische aanpak met oefeningen, een multidisciplinair programma en het zo snel mogelijk hernemen van de dagelijkse activiteiten - zelfs met nog enige pijn - het meest kans op slagen biedt. Eventueel moeten de werkomstandigheden tijdelijk aangepast. Het KCE rapport stelt dat patiënten met rugklachten meer kans maken om te evolueren naar chronische ruglijder als ze inactief blijven of niet van in het begin juist behandeld worden..

Volgens het KCE moeten de arbeids- en verzekeringsarts , in samenspraak met de behandelende arts, een veel actievere rol spelen bij het geven van informatie over en bij de preventie van lage rugpijn evenals bij de begeleiding van de werkhervatting van de afwezigen.

Gudrun Briat
Verantwoordelijke communicatie
Wetstraat 62, 1040 Brussel
Tel : +32 2 287 33 54, GSM 0475/27.41.15
Fax : +32 2 287 33 85
e-mail : info@kenniscentrum.fgov.be
website : www.kenniscentrum.fgov.be

Mensen met korte telomeren (chromosoomuiteinden) in hun witte bloedcellen hebben bijna tweemaal zoveel kans op hartziekten als mensen met lange telomeren. Cholesterolverlagers verkleinen het risico. De kans op een hartaanval daalt bij het slikken van statinen (cholesterol verlagende pillen) bijna tot het niveau van de mensen met de lange telomeren. Mensen die een hartaanval krijgen, hebben bijna allemaal ook al korte telomeren.

Telomeren zijn de stukken DNA aan de beide uiteinden van het lange DNA-molecuul dat in ieder chromosoom ligt. Bij iedere celdeling wordt de telomeer iets korter en een cel met een te sterk ingekorte telomeer kan niet meer delen. Niet-delen betekent dat weefsels zich niet meer verjongen. Korte telomeren zijn daardoor een kenmerk van veroudering. Sommige kankercellen zijn in staat om hun telomeren ‘op lengte’ te houden, waardoor ze bij deling niet verouderen. Sommige verouderingsonderzoekers kijken of ze de telomeerverkorting ook in gezonde cellen kunnen tegengaan.

Het verband tussen korte telomeren en de verhoogde kans op een hartaanval komt uit een onderzoek uit begin jaren negentig, onder bijna 6.600 Schotse mannen van middelbare leeftijd met een een matig verhoogd cholesterolgehalte.

De onderzoekers gebruikten de toen verzamelde onderzoeksgegevens om te achterhalen waarom de ene mens met een hoog risico op hartziekten nu wel een hartaanval krijgt, terwijl een ander met dezelfde tijdbom in zijn lijf gezond oud wordt. Ze keken daarbij onder meer naar de telomeerlengte van de witte bloedcellen (de afweercellen), omdat uit kleinere onderzoeken was gebleken dat die het risico op een hartaanval beïnvloeden.

Telomeerlengte is net zo’n belangrijke risico-indicator als veel andere, bekende risicofactoren voor hartziekten, schrijven de onderzoekers in hun publicatie in The Lancet van afgelopen vrijdag. Dat zijn bijvoorbeeld verhoogde bloeddruk en cholesterolgehalte, diabetes en flink overgewicht.

De vraag is alleen of de korte telomeren ook echt een veroorzaker van hartziekten zijn, of dat er een gemeenschappelijke andere oorzaak is die zowel de hartziekten als de korte telomeren veroorzaakt. De kortere telomeren in de witte bloedcellen kunnen het gevolg zijn van veel celdelingen, door een langdurig ontstekingsproces in de bloedvaten. Dat strookt met de hypothese dat bij hart-en vaatziekten altijd een ontstekingsproces gaande is. Telomeerlengte in de witte bloedcellen is tegenwoordig tamelijk makkelijk te meten na afname van wat bloed.

Bron : NRC Handelsblad

Mensen met korte telomeren (chromosoomuiteinden) in hun witte bloedcellen hebben bijna tweemaal zoveel kans op hartziekten als mensen met lange telomeren. Cholesterolverlagers verkleinen het risico. De kans op een hartaanval daalt bij het slikken van statinen (cholesterol verlagende pillen) bijna tot het niveau van de mensen met de lange telomeren. Mensen die een hartaanval krijgen, hebben bijna allemaal ook al korte telomeren.

Telomeren zijn de stukken DNA aan de beide uiteinden van het lange DNA-molecuul dat in ieder chromosoom ligt. Bij iedere celdeling wordt de telomeer iets korter en een cel met een te sterk ingekorte telomeer kan niet meer delen. Niet-delen betekent dat weefsels zich niet meer verjongen. Korte telomeren zijn daardoor een kenmerk van veroudering. Sommige kankercellen zijn in staat om hun telomeren ‘op lengte’ te houden, waardoor ze bij deling niet verouderen. Sommige verouderingsonderzoekers kijken of ze de telomeerverkorting ook in gezonde cellen kunnen tegengaan.

Het verband tussen korte telomeren en de verhoogde kans op een hartaanval komt uit een onderzoek uit begin jaren negentig, onder bijna 6.600 Schotse mannen van middelbare leeftijd met een een matig verhoogd cholesterolgehalte.

De onderzoekers gebruikten de toen verzamelde onderzoeksgegevens om te achterhalen waarom de ene mens met een hoog risico op hartziekten nu wel een hartaanval krijgt, terwijl een ander met dezelfde tijdbom in zijn lijf gezond oud wordt. Ze keken daarbij onder meer naar de telomeerlengte van de witte bloedcellen (de afweercellen), omdat uit kleinere onderzoeken was gebleken dat die het risico op een hartaanval beïnvloeden.

Telomeerlengte is net zo’n belangrijke risico-indicator als veel andere, bekende risicofactoren voor hartziekten, schrijven de onderzoekers in hun publicatie in The Lancet van afgelopen vrijdag. Dat zijn bijvoorbeeld verhoogde bloeddruk en cholesterolgehalte, diabetes en flink overgewicht.

De vraag is alleen of de korte telomeren ook echt een veroorzaker van hartziekten zijn, of dat er een gemeenschappelijke andere oorzaak is die zowel de hartziekten als de korte telomeren veroorzaakt. De kortere telomeren in de witte bloedcellen kunnen het gevolg zijn van veel celdelingen, door een langdurig ontstekingsproces in de bloedvaten. Dat strookt met de hypothese dat bij hart-en vaatziekten altijd een ontstekingsproces gaande is. Telomeerlengte in de witte bloedcellen is tegenwoordig tamelijk makkelijk te meten na afname van wat bloed.

Bron : NRC Handelsblad