LEGNOOD
Legnood is een relatief veel voorkomen,d probleem bij leguanen. Hiervoor zijn veel verschillende redenen aan te wijzen. Maar in veel gevallen is het niet goed te herleiden wat de oorzaak is geweest.
Onderzoek heeft uitgewezen dat legnood veelvuldig voorkomt bij :
- Reptielen die zich voor het eerst voortplanten.
- Vrouwtjes die eerder las hebben gehad van legnood.
- Vrouwtjes die een onvruchtbaar legsel voortbrengen.
Ten opzichte van andere reptielen zorgt legnood bij leguanen sneller voor een kritieke situatie. Daarom is het noodzakelijk de tekenen van legnood zo vroeg mogelijk te herkennen zodat medisch ingegrepen kan worden. De in hierna besproken behandelmethodes dienen allen te worden uitgevoerd door een in reptielen gespecialiseerde arts.
Oorzaken en de herkenning van legnood
Algemene oorzaken van legnood :
- Het niet kunnen passeren van de eieren door de eileider en cloaca.
- Er kan sprake zijn van een versperring of vernauwing.
- Eieren kunnen te groot zijn of liggen verkeerd.
- Het bekken kan misvormd zijn.
- Er is sprake van een blokkerende massa zoals abcessen of blaas- en nierstenen.
- Twee of meer eieren kunnen met elkaar verbonden zijn.
- Een ei kan misvormd zijn.
Legnood kan ook voorkomen terwijl er geen sprake is van blokkades of misvormingen. Deze vorm van legnood kan het resultaat zijn van :
- Eén of meerdere onvolkomendheden in de leefomstandigheden van het dier.
- Een ondeugdelijke legbak.
- Onjuiste terrariumtemperaturen.
- Slecht uitgebalanceerde voeding waardoor een tekort of overdosering van vitaminen en mineralen ontstaat.
Denk bijvoorbeeld aan MBD.
- Vochttekort en een slechte lichamelijke conditie van het vrouwtje.
De meest voorkomende oorzaak van legnood bij leguanen is het ontbreken van een legbak of een geschikte legbak. Als de legbak niet deugdelijk gebouwd is, kan de leguaan uren achtereen bezig zijn met rondlopen en graven. Hierbij kan ze ook graafpogingen ondernemen op andere plekken in het terrarium of in het huis. Deze activiteiten zorgen ervoor dat de leguaan zwakker wordt en zichtbaar depressief gedrag vertoont wanneer de druk om eieren te gaan leggen toeneemt. Uitputting kan worden waargenomen, maar ook een prolaps van de cloaca of eileider kan zich voordoen.
Normaal gesproken is een eierendragende leguaan levendig en actief. Gedurende deze periode zal de leguaan geen voedsel tot zich nemen. De fysieke gesteldheid van de leguaan zal zich aanpassen als de eieren zich aan het ontwikkelen zijn en de buik van de leguaan zichtbaar aan het opzwellen is. De leguaan zal in staat zijn rond te kunnen bewegen, te klimmen en gebruik te maken van haar slaapplaats zoals voor het dier gebruikelijk is. Een leguaan met legnood zal sloom en neerslachtig zijn en niet reageren op zijn omgeving.
Wanneer het eieren leggen is begonnen is het raadzaam een oogje in het zeil te houden. Een gezonde leguaan zal gemiddeld binnen vier uur alle eieren leggen, dit zijn er ongeveer 30 à 40. De eerste legsels zijn over het algemeen kleiner. In gevangeschap gehouden reptielen leiden een rustig leven met weinig beweging vergeleken met de dieren die in het wild leven. Een gebrek aan spierkracht kan ervoor zorgen dat de eieren niet in de juiste positie komen te liggen voor het leggen en dat de contracties niet sterk genoeg zijn om de eieren uit de drijven. Het is niet ongewoon dat de laatste eieren, ondanks een goed verloop van het eileggen, niet worden uitgedreven. Mocht een vrouwtje na 24 uur nog steeds niet al haar eieren kwijt zijn, wordt er gesproken over legnood.
Folliculaire stagnatie
Een andere vorm van legnood is het stagneren van de ontwikkeling van eitjes in de eierstok. De oorzaak is niet geheel bekend, maar waarschijnlijk heeft dit te maken met een hormonale disbalans.
Als folliculaire stagnatie niet wordt behandeld, kunnen de in ontwikkeling zijnde eitjes (waarbij de schaal nog niet gevormd is) geresorbeerd worden. Waarom de ene leguaan wel resorbeert e de andere niet is vooralsnog onbekend. Ook kan het zo zijn dat een leguaan in het verleden wel eieren heeft geresorbeerd maar dit in de toekomst niet meer doet.
Bij langdurige anorexia kan het vrouwtje zo verzwakt zijn dat zij de eisprong en het leggen van eieren niet kan afronden. Bij een langdurige folliculaire stagnatie verkazen de eieren in de eierstokken. Het chirurgisch verwijderen van de follikels is dan aan de orde.












