Vervolg:"hoe het allemaal begon."

s'Anderendaags morgen,voor het krieken van de dag,kwam de beenhouwer terug.Alois nam dan het geslachtte varken onder handen en begon met het snijden van de korteletten,de hespen de schotelkes enz.Hespen roken,na het zoutzn durfde ons vader ook wel eens.Daarna gingen ze te drogen aan de kaveboord in een rood witte zak,gemaakt van keukenhanddoeken.We hadden ribbekes die ons moeder klaarmaakte met bruin tafelbier waardoor ze fantastisch smaakten.De paté was overheerlijk,net als het hoofdvlees en de smout smaakte op onze boterhammen.Zelfs de kaantjes,die gevormd werden bij het koken van het vet,kwamen uiteindelijk in de saus terecht.En dan worst maken met zo een molen waar men met de hand het rauwe vlees induwde,samen met wat brood en ajuin.Gemalen werd dit allegaartje in een dunne darm geperst.We kwamen ogen tekort.Dan mochten we met een zendingske(een kleine hoeveelheid van het pas bereide varkensvlees)naar onze nonkels en tantes gaan.Dat bracht op zijn minst een snoep,een appelsien of wat centjes op.
Maar terug naar kerstmis.Het liefst wat ik eet is een met zoet bruin bier klaargemaakt tam konijn.Dikwijls heb ik me afgevraagd of dit niet komt omdat ons vader met kerstmis altijd een konijn,zelf gekweekt overigens,slachtte.Achter ons huisje hadden we nog een lapje grond en daarop stond,naast een zelfgebouwd hok,een rij konijne kootjes,en een duivenhok.De zinderstenen die ons vader hiervoor gebruikte,had hij,met engelen geduld zelf gemaakt met oa.de assen uit de kachel.Trouwens alles,zelfs zijn duivenhok had hij van a tot z samen geknutseld.Jammer dat dit alles overschaduwd werd door wat we allemaal hebben moeten doorstaan en het verdriet dat hij ons,maar vooral ons moeder heeft aangedaan.Nu denk ik daar liever niet meer aan.
Vervolgd......

Daar was het duivenhok maar eveneens een slaapkamer met twee bedden.We sliepen letterlijk onder de pannen.Alleen gestampte kartonplaten beschermden ons en hielden min of meer de koude en wind tegen.Beneden was er nog een klein kamertje waarin met veel moeite een bed geplaatst was.
Stromend water was ons onbekend.Buiten stond,in het midden van de driewoonst een handpomp.Daar konden wij water pompen voor ons dagelijks gebruik als wassen,eten bereiden,wassen en plassen enz....Niet te geloven.Opgepast,het kan vriezen vannacht!Dan maar de pomp volledig inpakken in stro.
Naast ons huis hadden we een wc of zoals we zegden,een vertrek.Als we erop zaten zagen we,tussen de planken die de vloer veronderstelden te zijn,de aalput.Een nagel met een koord en daaraan vierkant gesneden stukken gazettepapier was ons toiletpapier.Een deur was niet nodig!Ons vader maakte in de vroege lente de aalput leeg.Met een kortwagen en daarop een volle aalkuip waarop een jutezak gelegd werd trok hij zoeen honderd meter verder in onze aarde straat, om hem te ledigen met een aalloeten zoals men toen zei,op aan lapje land dat hij met veel zorg bewerkte en waarop hij de nodige groenten voor ons kweekte.
Naast ons vertrek hadden we nog een kotje waarin,met veel etens resten een varkentje gekweekt werd.Met een streng stro werd af en toe de omtrek van zijn buik gemeten en rond Allerheiligen was het gewoonlijk zwaar genoeg,en werd het geslacht.Dat was voor ons,kleine jongens nogal een feest.Trouwens,de gehele straat werd er bij betrokken en iedereen was van de partij.
We keken verwonderd en soms een beetje bang toe hoe iemand de keel van dat varken oversneed en hoe men,met veel moeite het bloed probeerde zoveel mogelijk op te vangen.Daarna werd een lucifer gestoken aan het stro waar het op lag om de huid te schoeperen,en met wat toortsen,gemaakt van datzelfde stro roosterde men de gehele huid terwijl het dier links en rechts werd gedraaid.Ik ruik het nog als ik wil.Maar de mensen waren toen heel vindingrijk.Werkelijk niets,maar dan ook niets van dit varken ging verloren.Ik herinner me zelfs dat we zaten te kauwen op de verbrande schoenen,zo noemde men de nagels van de de poten.

Het sermoen is voorbij en het gemengd koor zingt het zoveelste kerstlied.Het is het\"Adeste Fideles\".Met moeite kan ik mijn tranen bedwingen.Weet je,drie weken geleden is mijn drie jaar oudere broer Gabriel overleden.Hij was al een tijdje vrij ernstig ziek maar toch,een val werd hem fataal.Toen hij twaalf,dertien en veertien jaar was zong hij,helemaal alleen met enkel de zachte klanken van het kerkorgel,dit mooie kerstlied in deze kerk.Iedereen hield de adem in en luisterde,vol bewondering en ontroering naar zijn wondermooie heldere,doordringende stem.Nostalgie maakt zich van mij meester,maar ik kan het niet helpen.En terwijl ik zo verder in gedachten verzonken blijf merk ik niet eens dat de mis ten einde is.Plots ruik ik de heerlijke geuren van de gluwein en warme schocolade melk.Mijnheer pastoor trakteert achteraan in de kerk?Smakelijk!En terwijl ik aan mijn warm glas nip komt een vroegere buur naar me toe gestapt.Dat ontbrak er nog aan.Nu al wist ik dat ik nog niet thuis was!
\"Weet je nog...........\"en we waren weer eens op reis naar vroegerte tijden.
Ja,in het Ettingstraatje was het helemaal anders.We woonden daar naast elkaar in een driewoonst.Wij in het eerste,dat was nummer zeven.Naast ons de fam.Baert en als derde de fam.Vanhoutteghem.Hoe was het mogelijk dat we daar met zijn tienen in zoeen klein huisje woonden.
Acht kinderen,vader en moeder.De hevel bestond uit de voordeur met een loper boven.(een klein vensterke)Daarnaast twee raampjes waardoor wat licht scheen,één in de woonkamer en één i de slaapkamer van mijn ouders.S\'avonds werde de plafeturen(luiken)dicht gedaan.Wat zei ik:woonkamer?Ik schat dat het niet groter was dan vijftien vierkante meter en daarin stond nog een buize stove,een tafel tegen de muur aan het venster en enkele stoelen.Naast de schoorsteen mantel waren twee ingemaakte kastjes en op de schoorsteenboord stonden nog enkele blikken dozen.Dat was zowat het komfort waarover we beschikten.Naar achteren toe was er nog een klein keukentje van enkele vierkante meter,met een stenen watersteen of aanrecht en iets dat als trap dienst deed om naar de zolder te gaan.

Misschien heb je het ook al ervaren dat,hoe ouder je wordt,hoe meer je ,onbewust,en misschien met een beetje heimwee,terug denkt aan vroegere tijden.Je kinder en jeugdjaren,je eerste liefje,je eerste stappen op het werk en zo veel meer komen weer naar boven.Hoe kan je die,hopelijk mooie tijd, beter herbeleven dan hem ,rustig,neer te pennen.Dit heb ik alvast gedaan.Toch is er een klein probleempje,want je kan zo maar niet iedereen en alles bij naam gaan noemen.Misschien zou dit sommige mensen kwetsen,alhoewel ik het bijna niet kan geloven.Maar toch.Jammer ook dat ik prachtige oude foto's,die voor een stuk de werkelijkheid benadrukken niet durf te tonen.Maar ook zonder die hoop ik dat velen van u zich in deze ware verhalen zullen terug vinden en hun tijd opnieuw zullen beleven.In ieder geval,veel leesplezier!