Wie was Sinte-Godelieve ?

Juli is een van de gewichtigste maanden van 't jaar. Zowat in alle beemden heeft het hooien plaats (zo was het vroeger toch) en daarom dat het van groot belang is dat de eerste helft van deze maand  warm en droog weze, :maar helaas is dat niet altijd zo en hoe kan men nu weten wanneer er gevaar dreigt ? Dat vertelt ons de volgende weerspreuk :

" In juli, is de morgen rood,
's avonds verkeert het weer in nood. "

En voor de slechte slapers onder ons :

" Als 's nachts in juli puiten kwaken,
de boer moet zijn oogst bewaken. "

Morgen kijken we vooruit naar de komst van Sint-Godelieve die op 6 juli op bezoek komt en ik verzeker u dat dit weer een zeer kritische dag is. Morgen en ook nog overmorgen, lees u daar hier weer alles over, tot dan ?

4 Juli  2006 was de volgende prachtige zomerdag in de lange rij mooie dagen die juli kende.Om 16u53 was het kwik gestegen tot  32,6° !  Om 5u27 in de morgen noteerde men  16,7° als minmum temperatuur van die dag !
4Juli  2005 was een dag met hevige regenbuien en onweders. De maximum temperatuur bedroeg toen 19,1° en die werd 's nachts om 2u48 waargenomen.  De minimum temperatuur van die dag werd dan weer 's avonds  om 23u40 opgetekend en die liet  12,3° opschrijven.
De warmste 4de juli sinds de waarnemingen van Ukkel was deze van 1957 met  34,5° ! - De koudste 4de juli ooit kwam in 1965 voor met  4,8° !

Naar gelang de weersgesteldheid in juli worden de herfst en de winter bepaald.  Op een warme julimaand volgt een herfst doorspekt met onweder en orkaan. Willen we een mild en zonnig najaar dan moet juli vochtig zijn,  en volgende weerspreuk komt ons de gevolgen van een hete en droge maand juli vertellen :

" Is juli heet en droog,
dan houdt de winter kwaad betoog. "

Afronden doe ik vandaag met volgende spreuk :

" Als juli u niet lag te heten,
g' hebt gans augustus om te zweten. "

Dus niet getreurd mocht juli geen echte zomermaand zijn,
Augustus zal het des te meer zijn  ! ! !

3 Juli  2006 was weerom een prachtige zomerdag met een maximum temperatuur van  30,7° om 16u58 waargenomen.  De minimum temperatuur bedroeg die dag  14,8° en werd 's morgens om 5u54 opgetekend.
3 Juli  2005 was een tamelijk mooie dag met om 14u32 een maximum temperatuur van  28,3°. 's Nachts om 3u14 noteerde men toen de minimum temperatuur van die dag en die bedroeg  13,5°
De warmste 3de juli sinds de waarnemingen van Ukkel, was deze van 1976 met  35,4° ! - De koudste 3de juli ooit kwam in 1921 voor met slechts 4,4° !

Juli is de maand van de hitte en staat in het teken van de oogst, het koren (tarwe en rogge), de haver en het vlas moeten nog rijpen tot het einde van de maand.  En hoe juli zou moeten zijn vertelt ons de volgende weerspreuk :

" In juli moet van hitte braden,
wat in augustus moet geladen. "

Nog anders gezegd klinkt het zo :

" Slechts in juligloed,
worden oogst en vruchten goed. "

En tot slot voor vandaag :

" Juli, helder en klaar,
heet altijd : een goed jaar. "

Hopelijk krijgen we ook dit jaar weer een "lange hete" zomer ?

2 Juli  2006 was een pracht van een zomerdag met een maximum temperatuur van  30,2° om 15u47 waargenomen. De minimum temperatuur die 's morgens om 6u08 opgetekend werd bedroeg  14,5°.
2 Juli  2005 was een bewolkte dag met af en toe een lichte bui.  Om 14u41 had het kwik toen zijn hoogste punt bereikt en dat liet  21,4° noteren.  De minimum temperatuur werd 's nachts om 3u30 genoteerd en dat liet toen  16,7° opschrijven.
De warmste 2de juli sinds de waarnemingen van Ukkel in 1833 was deze van  1976 met  33,6° ! - De koudste 2de juli ooit kwam in 1960 voor met  5,30° !

In de volksmond wordt deze dag ook wel " Kleine Mariadag " genoemd, en deze dag is zoals ik gisteren al zei, wel een krietieke dag !
En op de "waarom" vraag laat ik u door de weerspreuken antwoorden :

" Brengt het Bezoek Maria's regen,
veertig dagen duurt die zegen. "

Nog een andere weerspreuk vertelt het ons dan weer zo :

" Komt Maria in de regen
nicht Elisabethje tegen,
duurt zes weken het gewis
vóór het weer schoon weder is. "

Voor alle duidelijkheid, de feestdag van Elisabeth valt op 4 juli.
In Limburg spreekt men op deze dag van "Maria-Siêp", waarin "Siêpen" druipen of druppelen betekent. En een weerspreuk zegt daar :

"Als 't regent toen Onze Lieve vrouwe
het gebergte al ging beschouwen,
zo zal de regen zich vermeren
en in veertig dagen niet wegkeren. "

Op 2 juli is het ook de herdenking van de heiliging van Sint-Jan. En volgens de volksmond zegt O.L.Vrouw vandaag tot Sint-Jan : "Wij zullen het doen regenen ! Dat bederft gans de oogst, men weet dan niet hoe te werk te gaan om de oogst binnen te krijgen."
Vandaar dat men in Vlaanderen dan weer zegt :

" Als't regent op O.L.Vrouw-Bezoeking,
weet men niet hoe de oogst binnengekregen. "

Ietsje lager in een apart hoofdstukje kan u nog meer lezen over of van "Bezoeking van Maria".
Morgen kijken we dan even hoe juli zou moeten zijn, tot dan ?

1 Juli  2006 was een prachtige hete zomer waar het kwik om 14u52 gestegen was tot  30,6° ! - De minimum temperatuur bedroeg die dag  14,8° en die werd in de vroeger morgen om  4u31 opgetekend.- Hier verwijs ik toch even naar de weerspreuken van gisteren, en ik denk dat iedereen zich nog wel de maand juli van verleden jaar zal herinneren ?
1 Juli  2005 was een bewolkte dag met af en toe wat zon. De maximum temperatuur bedroeg toen  23,9° en die werd om 15u25 waargeniomen. De minimum temperatuur liet toen 14,2° noteren en dat gebeurde 's nachts om 1u20 !
De warmste 1ste juli sinds de waarnemingen van Ukkel was deze van 1952 met  35,9° ! - De koudste 1ste juli ooit kwam in 1906 voor met slechts 4,4° !

Het was Paus Urbanus VI die deze feestdag instelde gedurende de scheuring van het westen, om zo door Maria de eenheid van de Kerk te bekomen. En het was Paus Bonifacius IX die deze dag in 1389 uitbreidde tot de gehele Kerk. Vroeger jaren vierde men Kleine Mariadag zoals deze dag ook genoemd wordt met talrijke bedevaarten die zowat verspreid over gans ’t land plaats vonden o.a. ook te Eeklo, Gent, Herent, Leuven, Moordegem, Poperinge, Rozebeke, Vorsselaar om er maar enkele te noemen. In Lombardsijde vonden in 1596 enige zeelieden aan de zee een beeld van O.L.Vrouw en ze richtten er meteen een kapelleke op en vereerde ze als beschermster. Er zouden talrijke wonderen bekomen zijn wat de toeloop naar het kapelleke van langsom groter maakte. Vroeger had er op de dag van vandaag een grote begankenis plaats. Ook in het Brabantse Lubbeek werd (wordt) O.L.Vrouw zeer vereerd en een oud gedicht ging als volgt :

Maria’s derde huys, van auts

Vermaert in Brabant,

Wort nogh van wijts besoght

Tot Lubbeeck bij Hagelant.

Een oude overlevering vertelt dat de dochters van de heer Jan van Crewinckel, een grote godsvrucht hadden tot Maria. Plots werden ze aangetast door een ziekte en ze stierven op dezelfde dag. Daar de kerk van de parochie toen in de kerkelijke ban geslagen was, werd er besloten om de maagden te begraven in Binckgom. Bij het opkomen van een onweer schuilde men met de twee lijkkisten onder twee eiken. Toen men wat later verder wilde, kon men de kisten niet meer opnemen. Bij het zien van dat wonder liet men de kisten staan en toog men naar huis terug. De vader had gedurende de nacht een zicht waarin hem kenbaar gemaakt werd dat er bij die eiken een kapel ter ere van de Moeder Gods moest gebouwd worden. Het gevolg was dat er op deze dag ook weer een grote begankenis plaats greep. Alle dagen kwamen er toekomstige moeders Maria aanroepen voor een gemakkelijke bevalling. En zo had (heeft) iedere gemeente waar een begankenis plaats vond, wel zijn legende. Ze zijn helaas te talrijk om ze hier allemaal te vertellen.

Morgen beginnen we al direct met een belangrijke dag want naar de eerste dag van juli wordt gans de maand bepaald !!!  En de weerspreuken komen ons dat als volgt vertellen :

" Is d' eerste juli regenachtig,
gans de maand is twijfelachtig. "

Of nog een ietsje anders gezegd, maar met dezelfde inhoud :

" Is één juli een regenachtige dag,
heel de maand een twijfelachtig weer
verwachten mag. "

Morgen vertel ik u dan weer wat over de " bezoeking van Maria " dat op 2 juli plaats heeft en ik kan u nu al wel verklappen dat dit ook weer een erg belangrijke  "weerdag" is !
Ietsje lager kan u nog wat vinden in verband met de maand juli ! Wat mij betreft tot morgen, en u ?

30 Juni  2006  was een zeer prachtige zomerdag waar het kwik om 17u04 gestegen was tot  29,8° - De minimum temperatuur werd 's morgens om 5u20 opgetekend en die liet  11,1°  noteren.
30 Juni  2005 kende een zonnige start maar al rap volgde bewolking en regen. De maximum temperatuur bedroeg toen  24,3° en de minimum temperatuur die 's morgens om 6u30 opgetekend werd bedroeg  15,5°.
De warmste 30ste juni sinds de waarnemingen van Ukkel was deze van  1957 met  34,5° - De koudste 30ste juni ooit kwam in 1964 voor met  5,1° !

Juli, van het Latijn Julius, dank zijn naam aan Julius Caesar, die hem naar zichzelf, noemde. Oorspronkelijk was zijn naam Quintilis of de vijfde. Een zeer oud versje zegt ons ’t volgende :

Myn naem eerst Quintilis, heeft Roma na haer Heer,

Den Caesar Julius vernaemt, tot zynder eer.

Bespeculeert my eens van boven en tot onder,

Myn ingewand is heet, vol blixem en vol donder.

Bij de Romeinen was juli toegewijd aan Juppiter. De Saksers noemde hem Medemaand, mede, van maaien; ook nog Heirmonath en verder tweede zoete maand of tweede maand van de scheepvaart. Karel de Grote doopte hem Heuve – of Vainmanoth, hooi- of vennemaand, naar fenne = weide. Wij noemen hem ook dondermaand omdat dan de meeste onweders, vooral in de tweede helft van de maand, opgetekend worden.

Zoals gisteren al beloofd breng ik ook vandaag nog enkele spreuken rond de laatste weerheilige van juni en een eerste staat in verband met de wind :

" Sint-Pauwel's wind,
is 't jaar zijn wind. "

En mocht het vandaag een open weer zijn, en de wind zacht, wel dan zal heel het jaar even aangenaam zijn. Ook wordt het dan een erg goed "biejaar". Helaas vrees ik een beetje voor dat helder zacht weer want het is algemeen bekend dat Sint-Pieter meer van regen houdt, lees maar :

" Wanneer het Sinte-Pieter is,
zorg dat de hooitijd 't einde is,
want vissen doet hij zonder gena,
ofwel te voren, ofwel er na. "

En tevoren heeft hij zeker zijn best al gedaan. En kraait de haan, wel dan is er geen twijfel aan :

" Als Sinte-Pieter's haantje kraait,
komt regenweer ons toegewaaid. "

Afronde doe ik vandaag met een weerspreuk uit het Gentse en die zegt ons 't volgende :

" Als 't regent op Sinte-Pieter,
gebruikte in hiel de maand
geen gieter. "

En mocht het toch slecht weer zijn, kan volgend schietgebedeke misschien hulp brengen :
" Goede heilige Sint-Paulijn,
geef ons wittebrood  en wijn. "

Lager kan u nog iets lezen over een zeer oude gewoonte op deze dag, en morgen sluiten we juni af en kijken we al vooruit naar juli, tot dan ?

29 Juni  2006  was andermaal een mooie zomerdag met een maximum temperatuur van 25,3° om  16u51 waargenomen. De minimum temperatuur bedroeg toen  11,1° en die werd 's morgens om 5u32 opgetekend.
29 Juni  2005 was een warme dag met zon maar ook met onweer dat gepaard ging met hagel ! Om 17u16 had het kwik toen zijn hoogste punt bereikt en dat bedroeg  28,1° !  's Nachts om 3u50 noteerde men toen de minimum temperatuur van die dag en die liet  17,2° opschrijven.
De warmste 29ste juni sinds de waarnemingen van Ukkel in 1833 was deze van  1957 met  32,6° ! - De koudste 29ste juni ooit kwam in 1844 voor met 5,3° !

Op de dag van de HH Petrus en Paulus werd er vroeger een speciale drank gedronken die men Pappenthee noemde. Dat was melk met saffraan en suiker en met die drank werd de milde voorbijganger vereert. Die werd dan uitgenodigd om plaats te nemen in een versierde stoel en te drinken uit de “gebuurte tas “. In Opwijk bijvoorbeeld waar men Sint-Paulus vereert, is er nog ieder jaar een paardenprocessie. Op zich wel iets eigenaardigs. Vooraan rijdt er een ruiter met de vaan, dan de groep ruiters en dat zijn er wel wat, vervolgens een geschiedkundige stoet zegt maar die het leven van de heilige voorstellen. Het beeld en de reliek wordt gedragen door mannen in een 16^de eeuwse kledij. De geestelijkheid en de gewone bedevaarders sluiten de processie.

Met de HH Petrus en Paulus krijgen we morgen de laatste weerheiligen van deze maand over de vloer en wat vertellen de weerspreuken ons zoal ?

" Heet weer op Sint-Paulijn,
wat zal de landman vrolijk zijn. "

Hier vrees ik dit jaar wel een beetje voor de landman en zijn vrolijk zijn ? Een andere spreuk vertel ons dan weer dit :

" Als 't op Sint-Pieter schoon mag zijn,
dan drinken al de mulders wijn,
maar valt de regen,
't valt hen en de bakkers tegen. "

En tot slot voor vandaag :

" Staat Sint-Paulijn in de wind,
dan wordt de boer viesgezind. "

Ietsje lager in een apart hoofdstukje kan je nog ietsje meer lezen over Sint-Petrus en Paulus.
Morgen breng ik uitzonderlijk nog enkele weerspreuken rond deze twee heiligen, tot dan ?

28 Juni  2006 was een mooie zomerdag met een maximum temperatuur van  22,7° om 17u02 waargenomen. De minimum temperatuur bedroeg die dag  7,9° en die werd 's morgens om 5u34 opgetekend.
28 Juni  2005 was eveneens een erg mooie zomerse dag waar het kwik om 14u27 gestegen was tot  29,4° ! - De minimum temperatuur die 's morgens om 5u16 opgetekend werd bedroeg  15,2°.
De warmste 28ste juni sinds de waarnemingen van Ukkel was deze van 1947 met  36,1° ! - De koudste 28ste juni ooit kwam in 1925 voor met  5,1° !

De H. Petrus werd vroeger op een bijzondere manier gevierd door het volk. Op de avond vòòr zijn feestdag bestond het gebruik van vuren aan te steken. In iedere wijk werd er naar een geschikte plaats gezocht, en al van enige dagen tevoren waren de jongens overal aan ’t vragen en aan ’t zagen om brandhout te bekomen. Alle overschot van hout was voor hen goed genoeg om dienstig te zijn voor het vuur. Op Sint-Pietersavond vergaderde omzeggens gans de geburen op een plein, en van overal kwam men met kruiwagens aangereden en bracht men hout en zelfs hele bussels stro want iedereen wou meehelpen en het zijne bijdragen. Ouderlingen, jongelieden en kinderen waren dan verzameld en stelde zich op in een kring rond de houtstapel die ging aangestoken worden. Wanneer dan de vlam omhoog steeg, riepen ze met hun allen als uit een mond : Sinte Pieter met zijnen bloten arme ! En hoe hoger de vlam dan werd, hoe luidruchtiger het vreugdegeroep. De oudere zetten zich dan in een kring te kouten terwijl de jeugd stond te jokken en rondedansen uitvoerde. In de werkmanswijken van Gent richten ze vroeger kapellekens op ter ere van Sint-Pieter. Op een tafel stonden dan allerlei heiligenbeelden, aan de muur hingen er verschillende sanctjes en brandde er ’s avonds “ keerskens van een oordje “ Gedurende de dag bedelden de kinderen bij de voorbijgangers, zeggende :

“ nen cent voor Sinte Pieter,

Nen cent voor Sinte Pol,

Wilde mij nie geven,

kruipt dan in uw hol. “

Inderdaad, vandaag viert men Sint-Ireneus en op deze dag wordt er geacht dat de lelie moet bloeien.
Morgen verwelkom ik de HH. Petrus en Paulus die ons overmorgen komen bezoeken en  in afwachting geeft ik u vandaag nog een van de laatste weerspreuken voor juni mee :

" Leent noordenwind aan juni de hand,
zo waait hij koren in het land. "

Op 't einde van deze maand kom ik nog eens terug op een weerspreuk die ik u eerder al mee gaf en die zegt ons :

" Zo heet het in juni is,
zo koud het is in december. "

We hoeven dus zeker geen koude maand december te vrezen ! ! !