.
.
Met zoon Jan De Ridder sluiten we de rij van vraaggesprekken die door Martine Cuyt, literair redactrice bij Gazet van Antwerpen, werden afgenomen in de aanloop van het Elsschotjaar 2000 van de toen nog overgebleven kinderen van Willem Elsschot.
Zeer binnenkort volgen er nog interviews van kleinzonen Tsjip Jan Maniewski en van reclameman Walter De Ridder. Ook hun getuigenissen dragen in aanzienlijke mate bij aan een uniek portret van de huisvader Alfons De Ridder. Als dusdanig zijn ze ook moeilijk weg te denken als aanvulling bij een eerbetoon aan het schrijvend genie dat Antwerpenaar Willem Elsschot was.
“ELSSCHOT WAS GEEN LEZER”
Zoon Jan De Ridder.
Wat was vaders geliefkoosde bezigheid?
Zijn geliefde bezigheid was met vrienden een vat bordeaux, Pontet-Canet, openmaken in de kelder. Daar waren altijd kameraden bij zoals zeeloods Piet Collard en de bekende beeldhouwer Suske Claessens, samen met een hoop anderen. Dat was pas een evenement! Al liep het gros van het vat vaak alles behalve in flessen.
Mocht u meenippen?
Op latere leeftijd, of stiekem. Aan tafel was het water drinken. Op mijn vijftiende kreeg ik wijn versneden met water. Na een tijdje verdween het water uit de wijn. Ik spreek over ’s middags. ’s Avonds dronken we altijd thee. En dan was er porto natuurlijk, de koning van de wijn noemde hij die drank. Zo heb ik eens met drie vrienden vier flessen porto leeggedronken voor we naar het bal gingen van Antwerpen Boven. Daar heeft hij nooit wat over gezegd.
Waar had hij een zwak voor?
Hij had voor heel wat zaken interesse. 1. Oude meubelen 2. Klassieke muziek, al heeft hij van mij veel jazz moeten verteren. Ik was met Willem Dolphyn, de zoon van Anna, naar een concert van Louis Armstrong geweest, meteen coup de foudre. En toen ben ik meteen platen beginnen kopen. Pa liet mij de platen spelen. 3. Een glaasje wijn - met een voorkeur voor rode bordeaux – aan tafel. Een borrel mocht hij ook graag, maar ik heb hem nooit dronken gezien. 4. Rust, hij ging geweldig graag naar zee, hield van de zeelucht en van vissen. 5. Hij was een groot liefhebber van oude, mooie schilderijen. Hij had veel van Dolphyn. 6. Oosterse tapijten.
Las hij veel?
Hij was geen lezer. Had hij een boek, dan gaf hij het weg. In deze kast, die nog van hem is geweest, stonden welgeteld twee boeken: de bijbel en Guido Gezelle. En dat voor een vrijdenker! Hij las ook in die bijbel en heeft er gebruik van gemaakt voor het Bormsgedicht.
Hoe was hij als student?
Elsschot was exceptioneel intelligent. Kun je zeggen, waarom heeft hij dan de zesde en de zevende gedubbeld en de vijfde slechts met de hakken over de sloot gehaald? Hij is van school gestuurd wegens wangedrag. Dan is hij twee jaar leegloper geweest, maar ondanks die achterstand heeft hij later zijn examen voor de middenjury gehaald en is hij vervolgens aan de Handelshogeschool met grote onderscheiding afgestudeerd.
Is hij nu van school gestuurd of gegaan?
Gestuurd. Ik zal je dit voorbeeld van wangedrag vertellen. Hij had een goede vriend, een reus van een kerel, die meer op straat zat dan op de schoolbanken. Op een zeker moment hadden ze afgesproken dat die vriend eerst een baksteen door de ruiten van vaders klas zou gooien en daarna vice versa. Er is een geweldige herrie van gekomen. Stel u eens voor hoe onverantwoord van mijn vader: die baksteen had evengoed hem kunnen treffen. Hij wist alleen wanneer die door het raam zou komen. Ik weet niet meer of die jongen is aangehouden, wat ik wel weet is dat Elsschot zelf geen baksteen heeft gegooid.
Welk beeld van Elsschot prikt op uw netvlies?
Ik zie hem in zijn stoel zitten terwijl hij ’s middags zijn dutje doet. Aan zee ook, in zo’n plooistoel. Zelfs in de zomer had hij zijn frak aan en zijn baret op.
Wie lijkt het meest op vader?
Walter. Iedereen zegt dat. Misschien ook Anna en Ida, qua gelaatstrekken.
Wat heeft u gemeen met uw vader?
De voorkeur voor klassieke muziek want naast jazz ben ik ook de klassieke componisten gaan appreciëren. Mijn oudste zuster Adèle speelde prachtig op de piano: Beethoven, Bach. Ze bereidde haar examens voor met Mozart, Schubert en Chopin. De fijne humor, ja, die zit in de familie. Weet je wat we allemaal met hem gemeen hebben? We zijn allen een beetje emotioneel. Als hij een gedicht over zijn moeder voorlas of naar muziek luisterde, dan stonden de tranen hem vaak in de ogen. Hij was geweldig gemakkelijk te ontroeren.
Kon u gemakkelijk met hem praten?
Als Ida en moeder al slapen waren – en de anderen getrouwd – zaten wij twee nog vaak te praten. Ik had altijd vragen over mijn studies. Of ik vroeg hem wat een bepaald woord in het Engels was, want dan hoefde ik het woordenboek niet open te slaan. Op mijn vragen over het Nederlands heeft hij altijd kunnen antwoorden. Altijd. Hij kende vlot zijn talen.
Praatten jullie ook over literatuur?
Over de buitenlandse letterkunde wel. Zo heeft hij me Edgar Allan Poe aangeraden toen ik op zoek was voor een boek voor Engels. Hij had een grote bewondering voor Flaubert en voor Victor Hugo. Bij de laatste had dat wel meer te maken met zijn rol als revolutionair dan met diens werk, denk ik. Multatuli, Vondel, Gezelle. Van Walschap heeft hij “Genezing door aspirine” vertaald, maar hij vond Walschap niet zo goed, denk ik. Over zijn werk? Neen. Wij durfden niet. Hij was bedeesd en wij ook.
Wat was zijn lievelingsgerecht?
Bonen met stukjes spek en gekookte aardappelen. En rode kool.
Welk boek van Elsschot is u het liefst?
“Kaas” en niet alleen omdat het ook het lievelingsboek van vader was. Er zit volgens mij een filosofie in die kan worden samengevat in dit spreekwoord: “Schoenmaker, blijf bij uw leest.”
En vervolgens “Een ontgoocheling.” Elsschot is het Keizerke over wie het boek gaat.
Wat heeft u van hem geleerd?
Een zekere levenswijsheid, een filosofie. En zwemmen. Hij was heel sportief en heeft alle kinderen leren zwemmen. Dan moesten we met onze buik op een stoel gaan liggen en de bewegingen leren.
Wordt Elsschot naar waarde geschat?
Op het ogenblik wel, voeger niet. In Vlaanderen en Holland is hij goed gekend. Hij wordt gelezen, er worden films gemaakt. Ik hoop overigens dat die films niet zo’n catastrofe worden als “Het Dwaallicht”. Ik heb hem niet gezien, maar die moet erg zijn geweest.
Wat doet u op 15 mei 2000?
Da’s nu nog een beetje te vroeg om te zeggen. Het kan zijn dat ik nog eens naar Antwerpen kom, voor het Elsschotjaar. Kan ik me ook eens laten onderzoeken door mijn neef, Jan Maniewski. Hij is een goede dokter. En in de Franse dokters heb ik geen vertrouwen.
(Nota van Raymond: dit interview werd afgenomen in 2000. Jan De Ridder, die sinds 1946 in Parijs woonde, is intussen overleden).
Raymond
Geen boerka ? Niet vliegen
11 reacties op dit bericht
BMI : Mensonwaardig
BMI : British Midland verplichte onlangs een Brits rechter een standpunt in te nemen in verband met het verplicht dragen van een abaya (habyt) door de vrouwelijke personeelsleden wanneer ze zich in Saoudi Arabie verplaatsen. Een personeelslid weigerde omwille onder meer van haar geloof in JHWH en werd door BMI ontslagen. De rechter bekrachtigde dit ontslag met de woorden "Een maatschappij mag personeelsleden regels van een andere cultuur opleggen" en nam hierbij een duidelijk standpunt in tov de achtergrond van de abaya en bevestigde dus eigenlijk wat wetenschappelijke onderzoekers reeds jaren zeggen, dat de klederdracht niets te maken heeft met religie.
Wetenschappers bevestigen onweerlegbaar dat het in deze religie gaat om de aanbidding van de maangod Allah (de maansikkel) en zijn dochters godinnen (de ster(ren)) , één van de 360 Arabische goden die werden aanbeden door de Arabische heidenen. (Dit beeld is trouwen volledig gecopieerd door Mohammed van de christenen en de Joden (waar hij zeer veel mee in contact kwam) : Eenezijds de heidenen die afgoden aanbaden en anderzijds de ene ware God JHWH.)
BMI zit nu met een dubbel probleem : eerstens het onderdrukken van de vrouwen : er is wel degelijk een psychisch nadeel dat deze vrouwen ondervinden wanneer zij niet meer samen met hun collega's mogen stappen maar 2 meter achter hen moeten volgen en ten tweede loopt vanaf nu een delegatie die op dergelijke manier door Saoudi Arabie wandelt gevaar, zij zal gezien worden als een ontkenning van de religieuze betekenis van deze klederdracht.
Geloof het maar...
Zelf heb ik haar verscheidene malen ontmoet in de tijd dat ze nog maar een " zilveren streepje met Nelsonkrulletje" had.
Pascal heeft, zoals iedere cadet,haar stagetijd doorgebracht op een varend marineschip om àlle takken en taken van het personeel aan te leren onder toezicht van een gewone ervaren matroos.
Zo heeft ze er zelfs bij momenten uitgezien als een vieze smeerpoes die "men zelfs met geen tang zou willen vastpakken" nadat ze geholpen had met het "uiteengooien" van een dieselmotor...Voor haar stage "detector" was éen van mijn zoons,haar mentor (vandaar dat ik weet dat zij, in de functie van Commandant, nooit één bevel zal geven dat, menselijk gezien, onuitvoerbaar is).
Buiten dienstverband is zij een "natte droom van lolbroeken", maar in dienst eist ze dat haar bevelen "stipter dan stipt" onmiddelijk uitgevoerd worden.
Verder, is het (bijna) onmogelijk dat zij met haatbaarden in aanraking komt, vermits de mijnenjager Lobelia, M 921 toegewezen is bij de Noordatlantische vloot van de Nato; hun taak is al jaren (en zal nog verder zo blijven) om de talloze mijnen in de Oostzee op te sporen (vooral de kusten van Estland & Letland)>>het onland b krijgt daar centjes voor.
Die achterlijken vernederen ons.
beste fikke
Dat onze Vlaamse vrouwen voor hoer worden uitgescholden als ze niet "bedekt" zijn is helemaal niet juist.
Gaan we dan nu ook maar op vluchten naar bv. Griekenland verplichten de traditionele Griekse klederdracht te dragen om de Grieken te behagen.? En op vluchten naar afrika een strooien rokje en blote tetten.
In de islam landen eisen ze dat alle vrouwen onderdanig en bedekt zijn. Oké, dat geld dan voor HUN vrouwen. Islammers die immigrereen naar andere niet islam landen willen wél hun traditionele klederdracht behouden in plaats van zich aan te passen aan de gebruiken van het gastland. En een stewardes is geen immigrante hé, ze bevind zich maximaal enkele uren op islamietisch grondgebied. Commerce zegd u, maar dat geld ook voor de moslimmers. Als de Turken bv. geen westerse vrouwen in bikini toelaten op hun stranden, missen ze een hoop toerisme inkomsten. feit is dat wij, het westen, toegeven aan hun en zij nooit aan ons
Zaak is dat die islammers te veel eisen en dat jammer genoeg die eisen ook nog ingewilligd worden, en of dat te maken heeft met economische redenen durf ik te betwijfelen, China is een groot land waar veel geld te rapen valt, moeten de stewardessen daar ook de Chinese klederdracht eerbiedigen bij aankomst met hun vliegtuig? Zelfs de EU wil het mogelijk maken om de Sharia in te stellen voor moslimse mensen, in de Europese landen. Wat heeft dat alles met commerce te maken? Veel meer met angst voor de gewelddadige islam, lijkt me.
en waar zijn de rechten van de katholiek gelovige dame in kwestie? ze werkte bij een vliegtuigmaatschappij, niet in overheidsdienst. Als er gelijkheid van godsdienst bestaat, heeft dat meisje dan niet het recht de kledingvoorschriften van een andere ideologie te weigeren, volkomen legaal en volgens de rechten van elk individu. Me dunkt dat hier haar rechten geschonden zijn, let goed op, ze moeten ook nog onderdanig ACHTER de mannen lopen. Een duidelijk geval van discriminatie, een zaak voor het Britse CGKR.
Na verscheidene...
Bij iedere luchtvaartmaatschappij, over héél de wereld, is de verloning kleiner bij korte- dan op lange vluchten; dus zou zij wèl de juiste "pree" gekregen hebben volgens geleverde prestatie.
Toch heeft de "plannenmaker" van de personeelsdienst een grove fout gemaakt door een stewardess op een lijnvlucht mee te willen sturen naar een land waarvan de zeden diagonaal tegenover de Westerse beschaving staan.
Anderzijds is die kledingvoorschrift van BMI ook ingegeven geweest uit bezorgdheid voor het "lijfelijk" welzijn van hun personeel.
Het bewijs dat zulke beslissing absoluut niet overdreven is, kan men lezen op de site van de 11e kandidate voor de Vlaamse Parlementsverkiezingen bij het VB: onze vriendin Janice Laureyssen
Titel v/h relaas: "15 meisjes dood en méér dan 50 gewond in Mekka"
Het gaat over een brandende school, waar vluchtende meisjes wéér in het vuur GEJAAGD werden omdat ze ....NIET DE VOORGESCHREVEN KLEDIJ droegen en jammerlijk omkwamen in de vlammen.
Lees, en...huiver
Het kanarievogeltje
Rechten en plichten moeten getoetst worden aan de universele mensenrechten, redelijkheid en respect voor alle betrokkenen.
De verplichting opleggen om te handelen in strijd met de gelijkheid der seksen en in te gaan op een racistische eis van Arabieren om Westerlingen te kleineren is de zoveelste brug te ver.
Eens die Stewardess uit het vliegtuig gestapt is en blijft zij ook nog altijd een vrije mens. Verplichte klederdracht & en een afwijkend uniform van hetwelk gebruikt wordt voor alle andere bestemmingen hoort daar absoluut niet bij.
Vrijheid, gelijkheid, broederlijkheid, en zeker geen submission van vrouwen of onderwerping van niemand door niemand. Deze dame heeft 100% gelijk. De vliegtuigmaatschappij heft 100 procent ongelijk en zou een vernederingspremie of zware loontoeslag moeten geven aan elke stewardess die bereid ZOU zijn te vliegen op zulke racistische en/of achterlijke bestemmingen.
Overigens, moeten al de piloten en stewards en diplomaten een peniskoker dragen eens ze geland zijn op Borneo? Ooit gehoord van risicopremies en bibbergeld?
Lucky zegt: die baardapen kunnen de pot op. We and civilisation shall overcome.
@ Beste Fee,
Waarom denk je eigenlijk dat de handelaars in "toeristische oorden", OOK in Vlaanderen, in 't "François" antwoorden als de klant een bestelling doet in de taal van Molière/Voltaire ?
Het gaat over COMMERSIE hoor, geld stinkt misschien wel, doch niemand is er vies van...ook geen harde VBer.
Al eens een ècht gesprek gehad met een "beroeps-ober" (garçon in 't schoon Vlaams) ?
Als die Britse luchtvaartmaatschappij, op vluchten naar het Midden-Oosten, méér klanten kan inrijven met een kledij-voorschrift zoals die klanten gewoon zijn van zien, dan zouden ze toch wel dom zijn om NIET aan die verwachtingen te voldoen.
En, als die wijven HIER bij ONS, in overheidsdienst met klantencontact, hun kopvod niet willen afdoen...dan vliegen ze evengoed buiten.
zeg fikke
wij vragen (EISEN) van boerka wijven toch niet dat ze zich promt in een topje en minirok hijsen bij het betreden van onze vaderlandse bodem? trouwens, het mens in kwestie was practiserend katholiek, geld de vrijheid van geloof alleen voor die barbaren van den islam, die trouwens geen godsdienst is maar een manifest ter onderdrukking en uitbuiting van het volk.
Rare vent zijde gij!
wat een ellende
mijn verstomming wordt alsmaar groter en soms denk ik: nu kan er niks ergers meer bijkomen,
maar dan lees je dit!. Heer, heb erbarmen, want ze weten niet wat ze doen.
En beteren zal het ook niet, als ik het artikel op angetjes.net lees over de nieuwe lichting intellectueel volk, het ziet er verdomd slecht uit.
Verder, geen woorden voor zoveel dommigheid!
De bedoeling van...
Bij de meeste blogs, verwachten de auteurs dan ook een "wederwoordje" van de toevallige (???) lezer.
Het, hier betreffende artikel staat niet alleen op "het Vrije Volk", doch ook op de site van hln (en waarschijnlijk ook méérdere kranten).
Op hln staan er een heleboel reacties, allemaal verbolgen over die "schandelijke discriminatie" door die luchtvaartcompagnie.
De bedoeling van onze ge-eerde redactie ken ik niet, en weet ook nog niet hoé de Angeltjesvrienden zullen reageren.
Toch wil ik wel de duivel van de advokaat spelen door te beweren dat die luchtvaartdienst ABSOLUUT GELIJK heeft in deze zaak. (rare woorden van een "croissantvreter" hé).
Hier, in dit onland, EISEN wij ook dat iemand in geunifomeerde dienst, ook dat uniform draagt (en géén slobbertrui & jeans bv); tevens EISEN de openbare diensten eveneens dat vrouwelijke loketbediendes (dus in aanraking met publiek/klanten) ook bloothoofds hun taak uitvoeren; onze leuze is al jaaaren: "Wie de kopvod wil ophouden is niet op haar plaats, en moet het maar opstappen"!!!
Spijtig voor die Britse dame, maar wat belet haar om ontslag te nemen en te solliciteren bij een àndere werkgever ?
En nog lopen er waanzinnigen rond...
Als straks dé cultuurclash zal plaatsvinden zullen ze niet weten waar naartoe vluchten, geen nood, we zullen ze OVERAL vinden omdat elke nuchtere westerling zal helpen ze te vinden.
Een schande dat een westers bedrijf dergelijke waanzin wilt én ongestraft mag opleggen aan westers personeel, is er dan géén rechtbank die dergelijke misdadigers tégen de westerse normen, waarden, wetten, zeden én cultuur kan straffen?
Doen zij het niet dan zullen wij het zelf doen ondanks onze afkeer van én voor geweld, ongestraft kan én mag zoiets nooit blijven.
Dergelijk bedrijf gaat op de lijst: 'te mijden'.