Deze zomer begon met het verdere uiteenvallen van België en eindigt met de voortgaande versplintering van de Kaukasus. De regionalisering slaat overal toe in Europa. Van Abchazië tot Vlaanderen, van de Kaukasus tot de Pyreneeën. Deze ontwikkeling heeft gevolgen voor de natiestaten en voor multilaterale organisaties als de EU en de NAVO, met nieuwe risico’s en een ingewikkelder wordende landkaart.
De komende jaren zal het aantal lidstaten van de Europese Unie groeien – en wel van binnenuit. Er komen nieuwe –of liever oude – landen bij: Schotland, Catalonië, Lombardije, Beieren en Vlaanderen profileren zich steeds meer als zelfstandig land. Het past in de ontwikkeling die in Midden- en Oost-Europa al vijftien jaar bezig is en die recentelijk met de nieuwe staat Kosovo en de balkanisering van de Kaukasische regio weer een stap verder is. Spanje, bevreesd voor Catalanen en Basken, erkent Kosovo niet uit angst voor precedentwerking. Maar dit is onzin – de precedenten hebben we al lang gehad met Slovenië, Slowakije, Montenegro, Macedonië en vele andere regio’s. De trend is al jaren bezig: de grote landen vallen uiteen en nu zijn de kleinere aan de beurt
Mensen en volkeren hebben behoefte aan een eigen identiteit in een wereld die met een uitbreidende EU en de mondialisering steeds groter wordt. De landkaart van het oude Europa komt geleidelijk terug. Hier moet de politiek op voorbereid zijn.
Waar de laatste decennia de regio (provincie) tussen wal en schip viel, tussen gemeente en nationale staat, zien we in een zich ontwikkelend Europa dat de natiestaat klem komt te zitten tussen regio en Europa. Of, om het anders te zeggen, we gaan qua indeling terug naar de Middeleeuwen. Ook toen waren de regio’s dominant en was de natiestaat een formaliteit. Hoofdsteden, koningen en keizers konden een heel rijk nooit echt besturen.
Het primaat lag bij de regio’s. Zelfs in het ogenschijnlijk grote Heilig Roomse Rijk, de Habsburgse Dubbelmonarchie en het Russische tsarenrijk wemelde het van de zelfstandige regio’s. We kenden Beieren, Savoye, Genua, Piemonte en de Spaanse regio’s. We zien dit terugkomen, op alle plaatsen in Europa.
Sinds de val van het communisme keert alles ten oosten van Wenen-Berlijn terug naar de eigen grenzen. Voormalig Joegoslavië, de Baltische staten, de Kaukasische regio, overal gaan mensen terug van het grote, anonieme rijk, waar eigen taal en cultuur ondergeschikt waren aan centralisme, naar de eigen cultuur. En natuurlijk spelen soms ook financieel-economische issues mee zoals voor de Vlamingen in België en voor de Noord-Italianen in hun drang het zuiden af te stoten. Maar de cultuur, iets duurzamers, is leidend. En wanneer we over een aantal jaren terugkijken en zien dat de historisch bekende lappendeken van Europa weer terug is, dan zullen we de twintigste eeuw juist als de grote centralistische uitzondering zien.
Is het verontrustend wat er gebeurt in België? Neen, en de ontwikkeling is ook volstrekt logisch. Waarom zouden mensen in Centraal- en Oost-Europa wel regio’s mogen vormen en in West-Europa niet? Het geeft het kunstmatige karakter van grote landen aan.
Hoe moeten we als Nederland hier tegenaan kijken? Nederland heeft de afgelopen decennia bijna iedere deling, onafhankelijkheidsverklaring en verzelfstandiging in Europa gesteund. Dan zou het vreemd zijn om de Vlamingen te onthouden wat zíj graag willen.
Op enkele punten is de bovengeschetste ontwikkeling eveneens voor Nederland relevant. Ook Nederlandse regio’s en provincies hebben slechts enkele gemeenschappelijke delers, die al gauw ophouden bij koningin Beatrix en het voetballende Oranje. Verder voelen veel mensen zich primair Fries, Limburger, Brabander of Zeeuw. In de grensprovincies speelt een dynamiek die zich weer weinig van landsgrenzen aantrekt. Voor Groningers en Tukkers ligt Duitsland dichterbij dan Den Haag. Groningen richt zich steeds meer op de Noord-Duitse regio en zelfs op de Baltische landen, hetgeen vanuit historisch perspectief met de Hanzeroute in gedachte, niet vreemd is. Sterker, misschien is deze historische Hanzelijn wel beter en natuurlijker voor Groningen dan de lang beloofde Hanzespoorlijn van Amsterdam naar Groningen, die er nooit kwam.
Noordrijn-Westfalen zoekt samenwerking met Nederland en België. In Zuid-Nederland opereert Limburg prima in de drielandenregio en kan daar ook met zijn taal veel beter uit de voeten. De Belgisch-Limburgse gouverneur Steve Stevaert pleitte vorig jaar voor het weer samenvoegen van de twee Limburgen, maar dat doorkruist de aanstaande Vlaamse autonomie dan weer. Brabant en Zeeland werken zoveel samen met Vlaanderen dat de vroegere smokkelgrens tot handelsroute is gepromoveerd.
Het gaat hier niet meteen om sterke separatistische bewegingen, maar de hang naar eigen identiteit wordt eerder meer dan minder. En wanneer België daadwerkelijk overgaat tot een splitsing – of beter: wanneer Vlaanderen zich onafhankelijk verklaart – zal een dynamiek loskomen in Zuid-Nederland die we nu nog niet kennen. Misschien volgt Zuid-Nederland historische wortels en gaat dan samen met Vlaanderen, het hertogdom Brabant van Den Bosch tot de Franse grens.
Over economische kans van slagen hoeven we dan niet te vrezen, want de sterkste delen van Nederland en België komen dan bij elkaar. De ‘restanten’ zullen eerder moeten vrezen voor economische teruggang. Kan bijvoorbeeld een zelfstandig Wallonië, eens het economisch wonder van het Europese vasteland, omdat het de Industriële Revolutie vanuit Engeland het eerst oppikte, overleven? Een land als Slowakije, dat zich onderdrukt en berooid afscheidde van Tsjechië, floreert en is één van de snelle groeiers in Oost-Europa.
Opmerkelijk is overigens dat in Midden- en Oost-Europa de armere en onderdrukte regio’s (Slowakije, Macedonië, Kosovo) zelfstandig willen worden, terwijl het in West-Europa juist de rijkere gebieden zijn (Beieren, Lombardije, Vlaanderen) die naar autonomie streven.
Natuurlijk kun je je afvragen of kleine landen, regio’s met slechts enkele miljoenen – in de Kaukasus 150.000 inwoners – levensvatbaar zijn, maar mensen die in termen van cultuur en historie denken hebben andere drijfveren. Een regio heeft een langere historie dan een gekunstelde natie. Landsgrenzen worden getrokken door politici, regiogrenzen door mensen. De balkanisering kan ook buiten Joegoslavië toeslaan.
Overigens is het op andere continenten niet anders. Aan alle grenzen van het Sovjetrijk is de laatste twee decennia gemorreld en vaak succesvol. En nu lijkt China, dat de schade lang heeft kunnen beperken tot de afscheiding van Taiwan, aan de beurt: Tibet wil onafhankelijk worden en de moslimgebieden in West-China roeren zich eveneens.
Terug naar Europa, waar we de regionalisering het sterkst zien. Europa is niet populair bij de mensen. Afwijzingen (Frankrijk en Nederland), scepsis, nipte ‘referenda-overwinningen’ en een algehele twijfel over de uitdijende Europese Unie, die tot voor kort zo overzichtelijk en herkenbaar was, ondergraven de unie. Met de kandidatuur van Turkije zijn deze twijfels en negatieve gevoelens verder toegenomen. De EU is te anoniem geworden.
Hoe komt dit? De laatste decennia werd Europa gemaakt in Brussel en de hoofdsteden en niet in de regio’s, bij de mensen. Waar veel mensen afkerig zijn van het bureaucratische en abstracte Europa, zijn ze dat niet van regionale samenwerking of het nu om regio’s binnen een land gaat of over samenwerking over de grens. En wanneer politici zoeken naar een oplossing voor Europa ligt deze in het Europa van de regio’s, die vervolgens dan weer prima kunnen samenwerken.
Dat is even slikken voor nationale politici die Europa vorm willen geven vanuit de natiestaat. Maar het denken in regio’s kan juist een kans zijn. De zelfstandige regio’s binnen de EU die allemaal cultureel en economisch alleen verder willen, maar op andere gebieden te klein zijn, zullen juist op deze terreinen de samenwerking nodig hebben en deze ook zoeken. En dan blijkt de EU ineens heel relevant en waardevol. De regionalisering kan Europa, als het Europa van de regio’s, verder helpen, het doet recht aan de identiteit van mensen. Iedere regio kan zich ontplooien waarin hij goed is en waarin hij zich het meest thuisvoelt. The Economist schreef onlangs: ‘Even in a border-free Europe, everyone wants a homeland’. En ook in Nederland hadden in de 17e eeuw juist de provincies, de regio’s, het primaat.
Hoe moet de EU omgaan met deze ontwikkeling? Hoe moet de NAVO hierop reageren? In België wordt openlijk gesproken over een confederatie naar Zwitsers model. Dat zou echt het einde zijn, want confederaties als in Zwitserland en de Bondsrepubliek zijn juist van onderop gegroeid: kleine gebieden wilden samenwerken en gezamenlijk sterker staan. In België vindt nu het omgekeerde plaats: de confederatie als laatste tussenfase voor zelfstandigheid. Kortom: de aanvraag van Vlaanderen als zelfstandige natie en dus nieuwe lidstaat van de EU komt er aan.
Wanneer één regio deze stap gezet heeft zullen er meer volgen. Het kan de EU juist weer nieuwe relevantie geven, maar de EU moet er dadelijk wel op ingericht zijn. Het is de vraag of de huidige, vernieuwde, Europese Grondwet dat is. Tijdens de topbijeenkomsten van de regeringsleiders van de EU worden veel zaken besproken, maar de idee van de regionalisering is geen agendapunt. En dat is ook niet vreemd, want nationale politici zullen de laatste zijn die deze trend en ontwikkeling willen erkennen.
Dus in plaats van het hoofd te breken over een eventuele toetreding van Turkije tot de EU (al meer dan veertig jaar een agendapunt) kunnen de regeringsleiders beter nadenken over hoe te handelen wanneer binnen nu en vijf jaar Vlaanderen zich onafhankelijk verklaart en een aanvraag tot lidmaatschap van EU indient.
Het wordt tijd om na te denken over hoe het Europa van de regio’s vorm te geven. En voor de leiders van de NAVO zal deze puzzel en lappendeken een minstens zo grote uitdaging zijn.


Mediagelul.









5 reacties op dit bericht
hermes handbags
jack wolfskin
nike run
ugg boots
michael kors outlet
nike jordan shoes
burberry outlet
air jordan shoes
True Religion Canada
ralph lauren polo
louis vuitton outlet
jimmy choo
coach outlet online
michael kors outlet online
moncler doudoune
nike air shoes
gucci online
louis vuitton outlet
kate spade uk
asics canada
mizuno shop
paul smith uk
burberry uk
nike shoes
jordan retro shoes
jordan par cher
abercrombie fitch
hollister uk
abercrombie india
ugg boots uk
ugg boots uk
louis vuitton uk
louis vuitton outlet
louis vuitton outlet online
abercrombie fitch
oakley sunglasses
louis vuitton australia
oakley sunglasses
10 dollars
adidas super star
hermes outlet
air jordan retro shoes
oakley sunglasses
nikr air jordan
ugg boots ireland
free nike
outlet michael kors
abercrombie nederland
louis vuitton factory
salomon shoes
fitflops shoes
michael kors
christian louboutin shoes
mk outlet
louis vuitton bags
titan watches
hollister uk
oakley sunglasses
louis vuitton bags
christian louboutin online
louis vuitton canada
louis vuitton
louis vuitton bags
michael kors outlet
ray ban sunglasses
nike free
sunglasses on sale
fitflop singapore
asics shoes
ed hardy shop
air jordan nike
hollister outlet
nike air
market 365
ralph lauren polo
hermes outlet
led lights
jimmy choo
coach outlet canada
oakley australia
louis vuitton uk
nike shoes
nike shop
louis vuitton outlet
christian louboutin shoes
bottega veneta outlet
ralph lauren stocker
michael kors outlet
nike shop
hermes birkin
nike air jordan
louis vuitton bags
fendi outlet
fitflops uk
abssice 360
abercrombie outlet
michael kors australia
oakley canada
louis vuitton factory outlet
wisconsincrime alert
True Religion UK
burberry outlet
louis vuitton uk
shop louis vuitton
louis vuitton uk
asics shop
louboutin shoes uk
abercrombie and fitch outlet
nike year
nike online
925 jewelry
isabel marant sneaker
nike all
burberry australia
ugg boots
kate spade uk
australia boots
ugg uk
sacs louis vuitton
nike air
burberry britain
burberry femme
moncler outlet
gucci online
hugo boss uk sale
michael kors outlet
louis vuitton outlet
abercrombie outlet
michael kors outlet
sql able
ugg australia
christian louboutin shop
abercrombie fitch
abercrombie milano
nike shopping
nike australia
louis vuitton outlet sale
ugg boots australia
asics online
coach outlet
nike danmark
fitflops singapore
clairemurry
nike air max
nike shoes
UGG Boots
change points
balenciaga bag
louis vuitton uk
burberry london
burbrry outlet sale
louis vuitton bags
christian louboutin shoes
coach outlet online
hospicel of howard country
kate spade australia
louboutin shoes
burberry australia
coach outlet store
michael kors
michael kors
ray ban sunglasses
hermes uk
ray ban sunglasses
af outlet
michael kors outlet canada
burberry outlet
gucci handbags
louboutin shoes
nike sko norway
fitflops online
jack wolfskin outlet
true religion outlet
abercrombie outlet online
louis vuitton australia
pirate system
asics running shoes
hugo boss
prada handbags
kate spade
nike free run
chanel australia
canada goose outlet
abercrombie outlet
oakley sunglasses
timberland boots
hermes uk
nike online
louis vuitton outlet
ray ban sunglasses
asics running shoes
popular sunglasses
burberry outlet sale
timberland boots
air jordan retro
borse louis vuitton
gucci outlet
fance favourites
louis vuitton australia
coach factory outlet
chaussure adidas
michael kors
mizuno wave
jordan retro
oakley australia
louis vuitton outlet
True Religion Jeans
nike jordan
belstaff jacket
abercrombie australia
michael kors
michael kors
abercrombie and fitch
louboutin heels
burberry outlet online
UGG Boots Canada
oakley sunglasses
hollister outlet
nike air max
michael kors outlet online
True Religion Jeans
michael kors
ray ban sunglasses
abercrombie and fitch
hugo boss uk
primark online
christian louboutin shop
louis vuitton outlet
asics gel
nike jordan
nike free run sko2
clk benz
kate spade uk
mizuno shoes
kate spade
asics shoes australia
chaussure christian louboutin
heveleger dress
10 dollars
True Religion Jeans
paul smith uk
nike sweden
michael kors outlet
michael kors canada
tommy hilfiger polo shirts
, http://www.tommyhilfigers.net/
salomon running shoes
, http://www.salomonshoes.us.com/
designer handbags
, http://www.designerhandbags.us.com/
mont blanc
, http://www.montblanc-pens.com.co/
golden state warriors
, http://www.warriorsjersey.com/
the north face
, http://www.thenorthfaces.in.net/
san antonio spurs
, http://www.sanantoniospursjersey.com/
coach outlet store online,coach outlet store,coach outlet
ugg outlet
, http://www.uggoutletstore.eu.com/
nba jerseys wholesale
, http://www.nbajerseys.us.com/
nike huarache
, http://www.nike-airhuarache.co.uk/
canada goose outlet
, http://www.canada-goosejackets.us.com/
nike air max,air max,air max 2014,nike air max 2014,air max 90,airmax,air max 95,air max 2013,nike air max 90,nike air max 2013
washington redskins
, http://www.washingtonredskinsjersey.com/
insanity,insanity workout,insanity workout calendar,insanity calendar,insanity workout schedule
rolex watches,swiss watch,replica watches,rolex watches for sale,replica watches uk,rolex watches replica,rolex watches for sales
michael kors handbags,michael kors outlet,michael kors,kors outlet,michael kors outlet online,michael kors outlet online sale,michael kors handbags clearance,michael kors purses,michaelkors.com,michael kors bags,michael kors shoes,michaelkors,cheap michael kors
dallas cowboys
, http://www.dallascowboysjersey.us/
pandora charms
, http://www.pandora.eu.com/
nike air max
, http://www.airmax2015.in.net/
nike air max
, http://www.airmax2014.net/
cheap uggs
, http://www.uggsale.in.net/
michael kors wallets for women
, http://www.michaelkorswallet.net/
wellensteyn coats
, http://www.barbour.us.com/
cheap oakley sunglasses
, http://www.cheapoakleysunglassess.us.com/
air jordan shoes
, http://www.airjordan13s.com/
north face jackets
, http://www.northface-outlet.cc/
ralph lauren
, http://www.poloralphlaurenoutlet.it/
oakley outlet online
, http://www.oakleyoutlet.in.net/
michael kors,michael kors canada,michael kors handbags,michael kors outlet,michael kors outlet canada
roshe run women
, http://www.rosherunshoessale.com/
hogan
, http://www.scarpehogan-outlet.it/
michael kors uk outlet
, http://www.michaelkorshandbag.co.uk/
ferragamo outlet,ferragamo shoes,ferragamo,salvatore ferragamo,ferragamo belts,ferragamo belt
north face outlet online
, http://www.thenorthfaceoutletstores.org/
moncler jackets
, http://www.uggoutletstore.eu.com/
rolex watches,rolex,watches for men,watches for women,omega watches,replica watches,rolex watches for sale,rolex replica,rolex watch,cartier watches,rolex submariner,fake rolex,rolex replica watches,replica rolex
prada outlet online
, http://www.pradaoutlet.us/
louis vuitton outlet online
, http://www.louisvuittonoutlet.in.net/
real madrid jersey
, http://www.realmadridjerseystore.com/
hermes bags
, http://www.hermesbirkin.org/
michael kors outlet online
, http://www.michaelkorsoutlets.uk/
prada handbags
, http://www.pradahandbagsoutlet.co.uk/
snow boots outlet
, http://www.wintercoats.us.com/
louis vuitton uk
, http://www.louisvuittonhandbags.org.uk/
true religion sale
, http://www.truereligionjean.in.net/
ugg outlet
, http://www.uggsoutlet.us.org/
canada goose coats
, http://www.uggbootscheap.eu.com/
black friday
, http://www.barbourjacketsuk.co.uk/
polo ralph lauren uk
, http://www.ralphlauren-outletonline.co.uk/
los angeles clippers
, http://www.clippersjerseystore.com/
cheap jordans
, http://www.cheapjordanshoes.in.net/
lebron james shoes,lebron 12,lebron 12 shoes,lebron sneakers,lebron iv,lebron 11,lebron 10
louis vuitton outlet
, http://www.louisvuittonhandbagsoutlet.co.uk/
oakley
, http://www.occhialioakleyoutlets.it/
true religion jeans
, http://www.truereligionjeanscanada.com/
ugg outlet
, http://www.uggoutlet.in.net/
nike free run
, http://www.nikefreerunning.org/
canada goose sale
, http://www.parajumpers.in.net/
supra sneakers
http://www.suprashoes.us.com
cheap nfl jerseys
, http://www.cheap-nfljersey.us.com/
michael kors outlet store
, http://www.michaelkorsoutletonlinestores.us.com/
oakland raiders
, http://www.oaklandraidersjerseys.us/
indianapolis colts
, http://www.indianapoliscoltsjersey.us/
canada goose jackets
, http://www.canadagooseoutlet.com.co/
tiffany jewellery
, http://www.tiffanyjewelleryoutlets.co.uk/
swarovski outlet
, http://www.swarovski-outlet.co.uk/
oklahoma city thunder
, http://www.thunderjerseystore.com/
instyler ionic styler,instyler,instyler ionic styler pro
chicago blackhawks
, http://www.chicagoblackhawksjersey.us/
canada goose outlet
, http://www.canadagoose-coats.us.com/
coach outlet online
, http://www.coach-outlet-store.us.com/
hollister,abercrombie,abercrombie fitch,hollister france,hollister pas cher,abercrombie and fitch,hollister pas cher
michael kors uk
, http://www.michaelkorsoutlet.org.uk/
mcm outlet,mcm handbags,mcm bags,mcm backpack
michael kors outlet online,michael kors,kors outlet,michael kors outlet,michael kors handbags,michael kors outlet online sale,michael kors handbags clearance,michael kors purses,michaelkors.com,michael kors bags,michael kors shoes,michaelkors,cheap michael kors
qqq1016
@ Jean (wat een bloedarmoede)
Ik zou iedere dag kaarsen gaan aansteken opdat die Obama maar niet aan het bewind zou komen, want inderdaad: het leed zou niet te overzien zijn!
Hij is een showman ( hebben wij er ook niet zoëen in Antwerpen??) en tracht de meute mee te krijgen door oeverloos op hen in te praten!
Hij ken de kneepjes van dít vak, maar van politiek heeft die man toch geen kaas gegeten, toch?!!
Wat schotelt hij die mensen allemaal voor: een walvis in de pan?? En niet een gewone vis zoals men hier bij de NV.a pleegde te eisen, maar waarvan zelfs geen graten te bespeuren zijn!!!
Amerika staat tot aan de lippen in een diepe crisis, en die colgate-smile zou dit kunnen opkrikken?!!
Laat me niet lachen, de ellende zou inderdaad niet te overzien zijn!! En dan zijn de Amerikanen alweer vertrokken voor minstens vier jaren ellende!
Vrg,
Wat een bloedarmoede!
Als dit koppel, een moslim en een linkse drol, ooit aan de macht zouden komen dan wordt deze wereld wel echt ONLEEFBAAR.
Het verderf zal gepredict worden en alles wat zijn vrije mening verkondigt zal achtervolgt worden, want.......enkel de verderfelijke linkse mening is bij dat zootje de juiste mening.
Hopelijk gebruikt de Amerikaanse bevolking hun hersens en geven ze nooit of te nimmer een stem aan een moslim want de dramatische gevolgen zijn niet in te schatten voor het vrije westen.
Obama/Biden
Door Biden te kiezen als running mate geeft hij toe dat hij diens spreekpop zal worden.
Hillary was geen optie gezien de schaduw van Bill Clinton.
Het argument dat McCain te oud is vervalt nu helemaal want Biden is zelf 65.
Het lijkt er wel op dat men klungelaar Steve Sevaert heeft ingehuurd als adviseur voor de democraten.
Het was voor de republikeinen even wachten vooraleer het zware geschut in stelling gebracht werd.Nu breekt het moment aan gezien de tegenpartij vorm heeft gekregen.
Er zullen hoogst vervelende vragen gesteld worden.
Is Obama wel Amerikaans staatsburger wat een minimale vereiste is om president te kunnen worden?Is zijn geboorteakte niet vervalst ?Waar is hij geboren ? Wat is zijn échte naam?Is hij geen crypto-moslim ?