Wetenschappers UA brengen atomen driedimensionaal in beeld

Onderzoekers van de Universiteit Antwerpen hebben een nieuwe methode ontwikkeld om individuele atomen in het inwendige van minuscule deeltjes in beeld te brengen. Daarvoor pasten zij complexe meettechnieken toe op beelden verkregen door middel van een elektronenmicroscoop. De onderzoekers krijgen daarmee meer inzicht in de driedimensionale structuur van materialen. Het onderzoek haalt het prestigieuze tijdschrift Nature.

Nanodeeltjes zijn materiële structuren die uit enkele tot een paar duizend atomen bestaan en amper 1 tot 100 nanometer (miljardste meter) groot zijn. Ze kunnen tal van interessante fysische, chemische en biologische eigenschappen en processen vertonen. Zo zal bijvoorbeeld de kleur van goud veranderen van geel naar rood als de gouddeeltjes slechts een paar nanometer groot zijn.

Drie dimensies

Hoe deze eigenschappen tot uiting komen, wordt bepaald door de exacte driedimensionale structuur van alle atomen binnen een nanodeeltje. Om die reden is het inzoomen tot op atomair niveau sinds geruime tijd een uitdaging.

Voor het eerst zijn wetenschappers er nu in geslaagd die uitdaging in de praktijk waar te maken. Daarvoor pasten zij complexe rekenkundige algoritmes toe op beelden van een zilver nanodeeltje, verkregen met een van de krachtigste elektronenmicroscopen ter wereld. Door het deeltje onder verschillende hoeken te observeren en innoverende meettechnieken toe te passen kan de volledige atomaire structuur in drie dimensies in kaart worden gebracht.

Nieuwe materialen

"De mogelijkheid om de driedimensionale structuur van nanodeeltjes tot op atomair niveau in kaart te brengen, zal substantieel bijdragen tot de ontwikkeling van nieuwe materialen met revolutionair nieuwe eigenschappen."

Het onderzoek werd uitgevoerd aan het EMAT-labo (Electron Microscopy for Materials Science) van de Universiteit Antwerpen, onder leiding van Sandra Van Aert en Gustaaf Van Tendeloo, en aan het Centrum Wiskunde & Informatica in Amsterdam, onder leiding van Joost Batenburg. Ook de Zwitserse wetenschappers Rolf Erni en Marta Rossell werkten mee.

Proffen microbiologie creëren levend Google-logo

 Twee serieuze proffen maken in de vier kleuren van Google een levend Google-logo. "Levend" is misschien wat overdreven, want het gaat om een logo gemaakt van bacteriën, of beter gezegd ingekleurd door bacteriën.

Edward Johnson en zijn collega Clayton Wright van de Eastern Virginia Medical School hadden blijkbaar dode momenten genoeg om grappig uit de hoek te komen en deel te nemen aan de 'Google Demo Slam' competitie. Dat is een competitie door Google zelf in het leven geroepen voor filmpjes met als onderwerp een van Googles nieuwsdiensten.

Of Google het logo echt zal inzetten, durven we betwijfelen.

Slecht geslapen? Lichtvervuiling is de schuldige

Straatverlichting maakt dat je 's nachts over straat durft, omdat je ziet waar je loopt of rijdt en het een veilig gevoel geeft dat je iemand kan zien aankomen. Maar er zijn ook enorme nadelen aan verbonden: straatverlichting kost veel geld en energie, zorgt ervoor dat je de sterrenhemel niet meer goed kan zien, dat dieren stoort en het slaappatroon van mensen beïnvloedt.

Het toestel kan als het ware zeer kleine hoeveelheden ammoniak meten die werden uitgeademd. Een infectie van de maag met helicobacter pylori kan zo meteen opgespoord worden. Ammoniak is het bijproduct van deze bacterie. Deze infectie kan maagklachten en maagzweren veroorzaken.

Dankzij het apparaat kan echter ook een gestoorde stofwisseling in de lever waargenomen worden.

Het doel is dat op termijn ook huisartsen zo'n handzaam apparaat krijgen, maar die investering zou niet echt goedkoop zijn.

Genetisch gemanipuleerde muggen vechten tegen knokkelkoorts

Ongeveer zesduizend genetisch gemanipuleerde muggen hebben in Maleisië de strijd aangebonden met de knokkelkoorts. Die ziekte werd het afgelopen jaar zeker 134 mensen in het Aziatische land fataal.

Grond rondom de vulkaan met ongeveer 25 centimeter gestegen

De supervulkaan die onder Yellowstone National Park in Wyoming sluimert, zorgt opnieuw voor onrust nu blijkt dat hij aan een recordtempo stijgt nadat de vulkaan een grote hap lucht heeft genomen. In het ergste scenario, zoals beschreven in de Britse 'Daily Mail', zou de lava zo ver in de lucht spuwen dat er zich een giftige wolk zou ontstaan die duizenden kilometers ver zou drijven en maar liefst twee derde van de Verenigde Staten onbewoonbaar zou maken.

Wetenschappers willen af van de oude kilo

Hoeveel weegt een kilogram? Het lijkt een idiote vraag, maar wetenschappers die er nog steeds het antwoord op zoeken, zitten vandaag samen in de eerbiedwaardige Royal Society van Londen. Ze hopen er stappen te zetten richting een constante waarde voor de kilogram, los van een fysiek voorwerp.

Zelfs eencelligen bedrijven landbouw

De slijmzwam Dictyostelium discoideum bedrijft een primitieve vorm van landbouw, schrijven biologen in het vakblad Nature vrijdag.

De zwam voedt zich met bacteriën die hij zelf zaait en oogst. In plaats van alle bacteriën meteen op te eten, houdt de slijmzwam er enkele apart die hij in zijn voortplantingsorganen opslaat.

Vereniging: "Ook euthanasiekliniek in België"

De Humanistisch-Vrijzinnige Vereniging (HVV) pleit voor de oprichting van een euthanasiekliniek in ons land. Patiënten die geen euthanasie krijgen in hun ziekenhuis of rusthuis kunnen zich dan tot de kliniek wenden.

De wetgeving rond vrijwillige levensbeëindiging is strikt geregeld sinds de invoering van de euthanasiewet. De vraag van veel patiënten blijft echter onbeantwoord onder meer omdat de instelling waar ze verblijven euthanasie verbiedt.

In Nederland werd deze week ook al gepleit voor een euthanasiekliniek. De meeste instellingen, dokters en verplegers zouden er voorstander van zijn.

De HVV roept nu ook op om zo'n kliniek in ons land te openen. "Veel patiënten vragen om euthanasie, maar krijgen het niet omdat hun ziekenhuis of instelling dat weigert. Zij blijven nu in de kou staan. Nochtans zou voor die mensen zo'n instelling een oplossing zijn", klinkt het in een krant van De Persgroep.

Dollekoeienziekte kan zich ook via de lucht verspreiden

De dollekoeienziekte en de ziekte van Creutzfeldt-Jakob zijn besmettelijker dan gedacht. De verwekkers, de prionen, zijn ook via de lucht overdraagbaar. Daarvoor waarschuwt een team van wetenschappers uit Zürich en Tübingen.

Zon komt twee dagen te vroeg op in Groenland

De zon is in Groenland twee dagen te vroeg opgekomen. De zonsopgang tekent het einde van een anderhalve maand zonder zonlicht tijdens de winter. Wetenschappers vrezen dat dit een signaal is dat het ijs sneller smelt dan verwacht.

Ratten ingezet om tbc op te sporen

ioSafe lanceert harde schijf die kogels weerstaat

"Dino's stierven uit door stof"

Wetenschappers debatteren nog steeds over wat leidde tot het uitsterven van de dinosaurus. De dieren konden niet tegen de enorme stof- en gaswolken die 65 miljoen jaar geleden in de atmosfeer zaten, zegt 'asteroïde-adept' Jan Smit, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Maar werden die wolken nu veroorzaakt door een asteroïde-inslag of door vulkaanuitbarstingen?

"Kern van de maan lijkt op die van de Aarde"

De kern van de maan is best vergelijkbaar met die van de Aarde. Dat heeft een nieuwe analyse aangetoond van meer dan dertig jaar oude gegevens.

De astronauten van de Apollo-missies hebben van 1969 tot 1972 seismische instrumenten op de maan geïnstalleerd. Tot 1979 werden er gegevens van metingen van kleine maanbevingen doorgestuurd.

Zo hoopten vorsers meer inzicht te krijgen over hoe de maan er inwendig uitziet. Vermits de dataverwerkingstechnieken nu flink verbeterd zijn, werden de gegevens nog maar eens onder de loep genomen.

De nieuwe analyse toont dat de maan een vaste, ijzerrijke kern met een straal van 240 kilometer heeft. Daar rond zou, net als bij de Aarde, een buitenkern van vloeibaar ijzer met een straal van 330 kilometer zitten.

Wat wel verschillend is, is dat de maan nog een grenslaag van gedeeltelijk gesmolten materiaal van 150 kilometer heeft.

De maankern zou hiermee groter zijn dan tot dusver werd aangenomen.

"Gewichtloosheid in ruimte doet aantal spermacellen dalen"