Berichten van 9 maart 2009 tot 15 maart 2009

Zondag 15 maart 2009

Alternatieve, controleerbare (deel)apotheek thuis

Kennis en kunde
Wie een beetje handig is en tegelijkertijd over de nodige kennis van bomen en planten beschikt, kan — als hij of zij op de juiste manier te werk gaat — zelf

geneesmiddelen maken. In het BBC-programma Grow your own drugs wordt in de aflevering van maandag 16 maart — Trees — nader ingegaan op de mogelijkheden van het zelf kweken van planten en kruiden, om daar na enige tijd zelf de vruchten van te kunnen plukken en balsem of gel te maken. Als voorbeeld wordt de kastanje genoemd, die geschikt is voor het maken van een gel die kan worden gebruikt om de pijn te verzachten die iemand dikwijls lijdt als gevolg van spataderen.
Deze aflevering wordt uitgezonden tussen 21:30 uur en 22:00 uur via BBC Two.

Geschreven door Heinz Wallisch om 17:04 Reageer op dit bericht Stuur door

Zondag 15 maart 2009

Gaetano Donizetti als BBC's Composer of the Week

Verbijsterend groot oeuvre
Eén der, qua muziek, meest vruchtbare componisten uit de westerse muziekgeschiedenis is de Italiaan Gaetano Donizetti (1797-1848). Hij schreef zo'n 75 opera's, 16 symfonieën, 19 strijkkwartetten, ongeveer 200 liederen, een kleine 50 duetten, 3 oratoria, 28 cantates en ook nog een groot aantal kamermuziekwerken.
Van deze ware meester der muziekproductie avant la lettre wordt op zondag 15 maart in het programma Bühne: Radio van de Duitse radiozender WDR 3 de opera buffa Don Pasquale (1843) uitgezonden.

BBC Radio 3
Van maandag 16 tot en met vrijdag 20 maart staat deze kleurrijke figuur in het middelpunt van de belangstelling in de reeks Composer of the Week van BBC Radio 3. Vijf dagen achtereen tussen 13:00 uur en 14:00 uur onze tijd wordt een uur aandacht aan de man en zijn werk besteed, en steeds tussen 23:00 uur en middernacht wordt op die dagen de uitzending van die middag herhaald.

Afbeelding: Gaetano Donizetti.

Geschreven door Heinz Wallisch om 16:46 Reageer op dit bericht Stuur door

Zondag 15 maart 2009

Een tocht door Afghanistan door Benedict Allen

De eeuw van de (ontdekkings)reiziger
In de nacht van maandag 16 op dinsdag 17 maart — tussen 01:50 en 02:50 uur onze tijd — presenteert de Britse televisiezender BBC Two het eerste deel in een reeks van drie reportages met de titel Travellers century. Deze eerste aflevering is gewijd aan de avonturier en schrijver van reisverhalen Eric Newby (1919-2006).

De schrijver, onderzoeker en filmmaker/televisiepresentator Benedict Allen (geboren 1960) heeft een reportage gemaaktvan een reis door Afghanistan, zoals deze goed een halve eeuw geleden — dus voor zijn geboorte — werd gemaakt door Eric Newby, die bekend geworden is met tal van verschillende boeken over zijn reizen.
Benedicht Allen is tot de conclusie gekomen dat er in die halve eeuw in het bewuste gebied weinig is veranderd. Details over deze film — die tussen eind juli en medio oktober 2008 reeds acht keer door BBC Four werd uitgezonden — en over het leven en de wederwaardigheden van Eric Newby zijn te vinden op het betreffende gedeelte van de BBC-website.
___________
Foto: Eric Newby (BBC Four).

Geschreven door Heinz Wallisch om 16:14 Reageer op dit bericht Stuur door

Zaterdag 14 maart 2009

Portret van Nederlandse auteur Koos van Zomeren zondagavond op Nederland 2

Associatie met de jaren tachtig
Het zal goed twee decennia geleden zijn dat een in mijn stad bekende boekhandelaar-ster mij vol trots vertelde dat de nieuwe Maarten 't Hart uit was en ze ging ervan uit dat ik dat boek wel wilde kopen. Ik riposteerde dat ik voor zoveel stijlloosheid niet bereid was geld neer te tellen. Die man kan best een verhaal vertellen, maar gunst nog an toe, wat een gebrek aan stijl! Woedend beet de Genadige Dame des Boekhandels mij toe: "Is Koos van Zomeren dan beter?" Onbegrip aan mijn kant. Hoewel ze deels gelijk had — in die dagen is het ook mij nooit gelukt een boek van KvZ uit te lezen —, getuigde haar reactie echter van een instelling van wel flink willen uitdelen, maar nimmer kunnen incasseren. Had zij mij nu een — door mij ongewenst — boek aangeboden of ik haar?
Tot zover de associatie met de jaren tachtig van de vorige eeuw, als gevolg van het zien van de naam Koos van Zomeren. Van genoemde schrijver is zo'n zeven jaar geleden een portret uitgezonden in het NPS-programma Het uur van de wolf, en dat portret wordt morgenavond laat, tot na middernacht, herhaald op de televisiezender Nederland 2: Koos van Zomeren — Lopende zinnen, heet deze aflevering van dat cultuurprogramma voor kijkbuislieden.

Onderweg
De uitzending begint om 23:40 uur en duurt tot 00:35 in de nacht. De film toont hoe Koos van Zomeren onderweg is in het landschap van zijn ouders en hemzelf in Herwijnen, rond Velp en in het Groene Hart van ons land. En eveneens in het Zwitserse Grindelwald. In dit gefilmd portret wordt de auteur zelf geconfronteerd — door middel van onder meer archiefmateriaal — met de eigen carrière, die in de VPRO-Gids wordt omschreven als "verrassend". Deze film is gerealiseerd onder regie van Tijs Tinbergen en Jan Musch.

Geschreven door Heinz Wallisch om 19:18 Reageer op dit bericht Stuur door

Zaterdag 14 maart 2009

Antonín Dvořáks Rusalka rechtstreeks vanuit Metropolitan Opera New York

Literaire achtergronden
Op in ieder geval drie radiozenders wordt zaterdag 14 maart 's avonds een open verbinding gerealiseerd met The Metropolitan Opera van New York, waar als matinee — als gevolg van de verschillende tijdzones is het daar dan immers middag — de opera Rusalka van Antonín Dvořák (1841-1904) zal worden uitgevoerd.

Dit muziekdrama in drie bedrijven is gecomponeerd op een libretto van Jaroslav Kvapil (1868-1950), die toen chefregisseur van het Prager National Theater was, alwaar Rusalka op 31 maart 1901 in première is gegaan.
De librettist heeft zich gebaseerd op drie verschillende bronnen: als eerste het verhaal over Undine van Friedrich de la Motte-Fouqué (1777-1843), op Die Meerjungfrau van Hans Christian Andersen (1805-1875) en verder op de Franse Melusine-sage.

Synopsis
De waternimf Rusalka verlangt er hevig naar in mensengedaante verder te kunnen leven. Van de waterman krijgt ze derhalve het advies, een bezoek te brengen aan de heks Jezibaba. Deze verleent haar de menselijke gedaante, maar vertelt haar daarbij dat ze op een gegeven moment stom zal blijven en dat het eveneens zal gebeuren dat haar geliefde, voor het geval hij haar ooit verlaat, met haar naar de diepte van de zee zal worden getrokken.
Tijdens een jachtpartij komt de prins, op wie Rusalka inmiddels verliefd geraakt is, in haar buurt en raakt op slag verliefd op haar, waarna hij haar meeneemt naar zijn slot. Nadat een vreemde vorstin ten tonele verschijnt, wendt de prins zich van Rusalka af en laat hij haar vervolgens in de steek. De waterman ontfermt zich over de waternimf, die daarna als dwaallicht rond het meer zwerft. Door een intens verlangen gedreven verschijnt de prins toch weer bij het meer, en werpt hij zich — ondanks haar nadrukkelijke waarschuwing — in haar armen, waarna hij samen met haar in de diepte verdwijnt.

Uitzending(en)
Om 18:00 uur begint de uitzending Opera on 3: Live from the Met van BBC Radio 3, vijf minuten later schakelt de Duitse radiozender WDR 3 eveneens over naar New York, en om 19:02 uur volgt onze eigen Radio 4. Dat betekent dat er op de beide eerstgenoemde zenders een voorprogramma wordt gepresenteerd, of dat Radio 4 via een uitgesteld relais de voorstelling presenteert.
Koor en orkest van het Metropolitan Opera House worden geleid door Jiri Belohlavek. De sopraan Renee Fleming is de waternimf Rusalka. Nadere gegevens over de rollen en hun uitvoerenden en de namen van alle vooraanstaande betrokkenen zijn, zoals gebruikelijk, te vinden op het betreffende onderdeel van de website van BBC Radio 3.
____________
Afbeeldingen
1. De componist Antonín Dvořák.
2. Voorzijde van het New Yorkse Metropolitan Opera House.

Geschreven door Heinz Wallisch om 12:51 Reageer op dit bericht Stuur door

Vrijdag 13 maart 2009

Nederland rond 1900 '” in drie delen op GeschiedenisTV

Aanstaande zaterdag, vanaf 23:07 uur, presenteert het Nederlandse digitale kanaal Geschiedenis TV de eerste van drie afleveringen — van minder dan een half uur — over het leven in Nederland rond 1900. De eerste aflevering is toegespitst op de arbeiders en hun organisatie, en de eerste sociale wetgeving die in die tijd is gerealiseerd. Verder wordt de rol belicht die Ferdinand Domela Nieuwenhuis (1844-1919) daarin heeft gespeeld. Er wordt gesproken met historici en verder komt één en ander aan archiefmateriaal ter sprake.
Op de cultuurwebsite All art is quite useless van Rond1900.nl — waar beter dan daar? — ben ik wat nader op het thema en de complete programmering ingegaan. De bewuste aflevering, met de titel Het lot van den werkman zal in de week van zaerdag 14 tot en met vrijdag 20 maart nog zeker tien keer, maar waarschijnlijk zelfs elf maal worden herhaald.
__________
Foto: Een jonge Ferdinand Domela Nieuwenhuis.

Geschreven door Heinz Wallisch om 15:00 Reageer op dit bericht Stuur door

Vrijdag 13 maart 2009

Uiterst dwaze censuur op reclameposter door Gemeente Amsterdam

Paranoide reactie van Amsterdam
Een belediging voor de in artikel 7 van de Grondwet gegarandeerde vrijheid van meningsuiting is de verwijdering, in opdracht van de gemeente Amsterdam, uit de abri's van het openbaar vervoer van de hieronder afgedrukte poster, die is geplaatst in opdracht van het publiciteitsbureau JuniorSenior.

In het raster achter de grote zwarte woorden op een gele ondergrond zijn twee blote mensen te zien, en dat is uiteraard een schande, want iedereen weet toch dat bloot vies is en daarom aanstootgevend en eveneens een belediging voor de goede zeden en de openbare orde.
En dat handelen van Amsterdam wordt bekend op een dag dat er een als terreurdreiging ondervonden probleem is geweest waarin diverse grote winkels in één van Amsterdams buitenwijken waren betrokken. Bij onderzoek is echter niets gevonden dat ook maar in de geringste mate op een terreurdaad zou kunnen wijzen.
Om dan toch maar een daad te stellen, heeft men van de zijde van de gemeente Amsterdam kennelijk maar gauw een ander machtswoord gesproken. Ter afleiding van de mislukkingen elders in de stad. Hoe gestoord overheden kunnen reageren, is uit en te na bekend, maar het mooie is dat zo'n instantie ook niet het laatste woord heeft. Deze pijnlijke verrechtsing over de schreef dient dan ook door een hoegere instantie met sancties te worden vergolden.

Reacties
Deze poster is onderdeel van een reclamecampagne voor draadloos internet. Het verantwoordelijke bureau, JuniorSenior reageerde bij monde van Marko van Kampen met de woorden: "het lijkt hier wel Riad." Gelijk heeft die jongen, en het zou, om meer dan één reden, onverstandig zijn om het hierbij te laten. Ten eerste vanwege het principe van de vrije meningsuiting. Ik denk dan ook zeker dat er gemakkelijk een heldere advocate te vinden is die wegen kent om ervoor te zorgen dat de gemeente dit verbod moet intrekken. Van de andere kant moest JuniorSenior toch maar dankbaar wezen voor dit incident, aangezien het hiermee op een opvallende manier in de publiciteit komt. En dat genereert heel wat meer aandacht dan hele pagina's advertenties.
Heren en Jongens, Dames en Meisjes van JuniorSenior, geef met de nodige tamtam de vereiste persconferenties en wijs met alle vingers, inclusief duimen en pinken, beschuldigend in de richting van al die verantwoordelijken bij de gemeente Amsterdam, eis voorts in kort geding opheffing van het verbod met een toewijzing van financiële compensatie voor de geleden schade.
Artikel 7 van onze Grondwet dient kaarsrecht overeind te blijven, nu èn in het uur van onze dood. AMEN

Geschreven door Heinz Wallisch om 14:14 Reageer op dit bericht Stuur door

Donderdag 12 maart 2009

Rimski-Korsakovs Tsaar Saltan inclusief heden nog negen keer bij Opera Zuid

Verhaal van Aleksandr Poesjkin
Op 3 november van het jaar 1900 werd in de Moskouse Momontov-Opera de première gegeven van het muziekdrama Het sprookje van Tsaar Saltan, gecomponeerd door Nikolaj Rimski-Korsakov (1844-1908) op een libretto van Vladimir Belski (1866-1946). Deze heeft als uitgangspunt het sprookje van Aleksandr Poesjkin (1799-1837) genomen. Daarin kunnen we lezen hoe Tsaar Saltan — als gevolg van een kwaadaardige intrige van de beide zusters van de tsarina — zijn echtgenote Militrissa en hun beider zoon, de tsarjevitsj, heeft verstoten. Jaren later redt de zoon van de tsaar, Gvidon, een zwaan het leven. Het dier toont zijn dankbaarheid door Gvidon een stad en een aantal soldaten ten geschenke te geven, om zich vervolgens te ontpoppen als de schone zwanen-tsarevna. Als de tsaar van het eilandrijk Boejan hoort — waar de twee genoemden inmiddels een gelukkig bestaan hebben opgebouwd — erkent hij zijn zoon en vindt hij warempel ook nog de tsarina Militrissa weer. In 1928 is een Duitse versie van deze opera in Aken voor het eerst opgevoerd. Bijna een halve eeuw, in 1977 later werd er in Dresden een nieuwe versie, in de vertaling van Harry Kupfer, te Dresden gepresenteerd.

Versie van Opera Zuid
Op 6 maart is in het Theater aan het Vrijthof in Maastricht de première gegeven van een nieuwe versie van deze opera, en sedertdien zijn er nog twee voorstellingen gegeven.
Heden is de voorstelling te zien in Venlo en daarna zal het gezelschap nog acht andere steden in het zuidelijke deel van ons land aandoen. In welke theaters deze opera na vandaag, tot en met 2 april aanstaande, nog te zien is, kunt u vinden op de website van Opera Zuid. Hetzelfde geldt voor de uitvoerenden en een wat langere inleidende tekst met meer achtergronden van het verhaal.
__________
Foto: Scène uit de voorstelling van Het sprookje van Tsaar Saltan door Opera Zuid. (Van 12 maart tot en met 2 april in nog negen Nederlandse theaters.)

Geschreven door Heinz Wallisch om 00:00 Reageer op dit bericht Stuur door

Woensdag 11 maart 2009

Arturo Toscanini praat honderduit over zichzelf

Franse documentaire
In de nacht van woensdag 11 op donderdag 12 maart — tussen 03:00 uur en 04:30 uur — presenteert de Frans-Duitse cultuurzender Arte-televisie de herhaling van een filmportret van de Italiaanse meester-dirigent Arturo Toscanini (1867-1957) onder de eenvoudige en tegelijkertijd veelzeggende titel Toscanini über sich selbst. Het betreft hier een anderhalf uur durende documentaire over de persoon en musicus Toscanini, die om heel wat elementen in zijn tweeledige persoonlijkheid bekend, beroemd en zelfs ten dele berucht is geworden. Zijn fenomenale geheugen en zijn kennis zijn in bepaalde kringen inmiddels legendarisch, maar dat geldt eveneens voor zijn ongebreidelde woede-uitbarstingen tegen orkestleden die niet dat uit hun instrument haalden wat de meester wilde horen. Ook op dat punt toen tal van, zij het af en toe, ongelooflijke verhalen de ronde. Zo zou de maestro een hoboïst met diens eigen instrument op het hoofd hebben geslagen met de mededeling dat het "zo" zou moeten. Een kleine kern van een verhaal gaat snel een eigen leven leiden, vooral wanneer zo'n kern ruimte biedt voor toe te voegen elementen.

Onopgemerkte opnamen
De recente Franse film — uit 2008 — van Jean-Christophe Rose laat de muziekmeester in zijn laatste levensjaren horen, toen hij reeds blind was en over zijn jonge jaren, zijn levenservaringen
en zijn carrière praat. Dit autobiografisch authentieke portret is ontstaan doordat de zoon van Toscanini een opname-apparaat heeft gebruikt tijdens het luisteren naar de herinneringen van vader. Daarin beperkt deze zich overigens niet tot alleen het eigen leven, maar wordt er ook collega's gesproken, over zijn jaren aan de Milanese Scala en de mensen met wie hij daar te maken had, en datzelfde geldt voor zijn Amerikaanse periode.
Een fascinerende film, die op een voor niet ieder zo aangenaam tijdstip wordt uitgezonden, biedt een breed spectrum aan thema's, die voortvloeien uit Toscanini's basis: zijn liefde voor de muziek. Meer herhalingen, althans door Arte-televisie, staan vooralsnog niet gepland.
__________
Foto: Toscanini in 1908.

Geschreven door Heinz Wallisch om 14:33 Reageer op dit bericht Stuur door

Woensdag 11 maart 2009

De Milice française hand in hand met de Duitse SS

Inzicht
De Tweede Wereldoorlog en tevens alle toestanden en gebeurtenissen welke daarmee direct en indirect samenhangen, zullen ons nog lang bezighouden, en terecht. Zoveel mogelijk kennis over het hoe en het waarom en over de verstrengelingen in allerlei geledingen, die mede tot deze catastrofe hebben geleid, zou kunnen leiden tot het inzicht dat elk individu het hare, respectievelijk zijne, zal moeten bijdragen om te voorkomen dat in onze westerse samenleving nogmaals zoveel massamoorden worden gepleegd in naam van extreem krankzinnige, door macht bezeten, politici en andere misdadgers, die in de loop der geschiedenis ons continent zo intens hebben ontwricht.
Eén dag nadat het tweede publieke Duitse televisienet ZDF de eerste aflevering van de driedelige documentaire over het Derde Rijk heeft uitgezonden, presenteert Arte-televisie de documentaire Mit der SS Hand in Hand, over de Franse Milice, die een uitermate kwalijke rol heeft gespeeld tijdens de bezetting van Frankrijk tijdens de Tweede Wereldoorlog. Deze instantie heeft vanaf 1943 actief meegewerkt aan de deportatie van vooral Joden en linkse activisten.
Het — dan gebruikelijke — ongeloof onder grote delen van de Franse bevolking in die dagen heeft er, helaas, mede voor gezorgd dat deze activiteiten ongehinderd konden voortgaan.
Een goed voorbeeld daarvan kan men vinden in de film Mr. Klein — uit 1976 van Joseph Losey — waarin op straat gearresteerde mensen in bussen worden gepropt en als een enkeling het waagt te zeggen wat hun te wachten staat, roept een ander dat de Franse politie daaraan nimmer medewerking zou verlenen.

Nadere gegevens over de film
Deze documentaire van Alain Ferrari — in 2008 gerealiseerd voor Arte France — over de in 1943 opgerichte Milice française, door Pierre Laval (1883-1945) — de man die aan de Führer liet weten dat hij samenwerking tussen Duitsland en de Franse regering wenste — wordt uitgezonden tussen 21:00 uur en

22:35 uur op woensdag 11 maart.
Er zijn vier herhalingen van deze documentaire op het beeldformaat 16:9 de komende weken gepland:
14 maart, 's middags om 14:00 uur
20 maart, 's nachts om 03:00 uur
24 maart, 's ochtends om 09:55 uur
26 maart, 's nachts om 03:00 uur
__________
Foto: Pierre Laval.

Geschreven door Heinz Wallisch om 11:03 Reageer op dit bericht Stuur door

Dinsdag 10 maart 2009

Pijnlijke onjuistheden op internetsite Nieuwsbank over Yehudi Menuhin en Wilhelm Furtwängler

Foutieve informatie

Op de internetsite Nieuwsbank staat reeds enige tijd een persbericht over twee keer het herdenkingsconcert dat pianist Jeremy Menuhin in deze maand zal geven naar aanleiding van het feit dat zijn vader — de violist Yehudi Menuhin (geboren 1916) — op 12 maart 1999 is overleden.
In het bericht wordt gesteld dat Menuhin de eerste Joodse musicus was die een 'verzoeningsconcert' in Duitsland heeft gegeven — dat was in 1947. Tot zover klopt het verhaal. Maar dan staat er nog dat dit concert werd gegeven onder leiding van Wilhelm Furtwängler. De werkelijkheid is anders: Sergiu Celibidache leidde dat concert, en in filmportretten van deze musicus, alsook in films over Yehudi Menhin is te zien dat Celibidache — die toen ook de vaste dirigent van de Berliner Philharmoniker was — het bewuste concert heeft geleid.

Het is een volstrekte onmogelijkheid dat Wilhelm Furtwängler dat concert daar, of elders in Duitsland, zou hebben kunnen leiden, aangezien hij direct na de oorlog jarenlang niet heeft mogen optreden vanwege zijn vermeende — en beslist niet waarachtige! — werk voor het nazi-regime.
Furtwängler bleef weliswaar tijdens het nazi-regime in Duitsland werken, maar dat is iets heel anders. Hij heeft er meer dan eens voor gezorgd dat in concentratiekampen geïnterneerde musici daaruit zijn vrijgelaten. Zijn tegenstand jegens Hitler en de tal van aanverwante vertegenwoordigers van het Beest uit de Afgrond had hij onder meer reeds op 10 april 1933 getoond toen hij in de Vossische Zeitung een artikel van een hele pagina liet afdrukken waarin hij zich fel keerde tegen het antisemitisme van Joseph Goebbels. Dat bracht het nazi-regime even in problemen. Furtwängler was internationaal te bekend om hem geruisloos naar een vernietigingskamp af te voeren en daarom werd besloten deze man zoveel mogelijk de voet dwars te zetten.
(Daarover later nog eens meer.)

Hardleers
Hoewel ik verleden week de redactie van Nieuwsbank van deze onjuistheden op de hoogte heb gesteld, heeft men het ten burele niet nodig geacht de feiten te vermelden en blijkt men er de voorkeur aan te geven aperte onjuistheden een langer leven te bieden.
____________
Afbeeldingen
1. Violist Yehudi Menuhin op latere leeftijd.
2. Dirigent Sergiu Celibidache op latere leeftijd.
3. Dirigent Wilhelm Furtwängler, getekend door Emil Orlik (1870-1932).

* * * * *

NB: Op mijn mededelingen verleden week, aan de redactie van Nieuwsbank werd niet gereageerd. Nu ik deze heb laten weten op alle mij beschikbare logs en sites deze desinformatie aan de kaak te stellen, kan men opeens wel reageren. Lisa Mooijman van de redactie van Nieuwsbank schreef onder meer de volgende, redactioneel onmogelijke, want plotsklaps ophoudende, zin:

En dat u, inplaats van contact op te nemen met de schrijver(s) van het bericht, een bedrijf hiermee lastigvalt dat enkel persberichten archiveert en distribueert ten behoeve van veelal journalisten.

Een betere ontmaskering van het eigen onvermogen van de redactie van Nieuwsbank en het willens en wetens laten voortbestaan van kwalijke desinformatie is niet mogelijk. Waartoe dergelijke klakkeloosheid kan leiden, is onder meer gebleken in de periode die in het gewraakte gedeelte van het bericht aan de orde komt.

Geschreven door Heinz Wallisch om 17:55 Reageer op dit bericht Stuur door

Dinsdag 10 maart 2009

Arte-televisie met thema-avond Een betere wereld

Globalisering, de gevolgen ervan en eventuele oplossingen
Op dinsdag 10 maart — tussen 22:34 uur en 00:35 uur in de nacht op woensdag 11 maart — presenteert de Frans-Duitse cultuurzender Arte-televisie een thema-avond over Een betere wereld. Daarin geeft de econoom Joseph Stiglitz (geboren 1943) zijn

visie op het fenomeen globalisering. Het is bekend dat deze man zo zijn bedenkingen tegen deze ontwikkeling heeft. Joseph Stiglitz is niet alleen één van de bekendste economen ter wereld; hij is tevens de verdienstelijke auteur van een aantal boeken waarvan de inhoud voor een breed lezerspubliek begrijpelijk is.
Deze thema-avond bestaat uit twee onderdelen. Tussen 22:35 en 00:00 uur wordt eerst een documentaire uitgezonden waarin Joseph Stiglitz een aantal mogelijke oplossingen presenteert voor de problemen die zijn ontstaan als gevolg van de globalisering. En dat die bepaald niet gering zijn, zal intussen voor steeds weer grotere groepen van de wereldbevolking niet alleen duidelijk geworden zijn, velen van hen voelen deze inmiddels aan den lijve en nog zeer velen zullen in de komende periode daarmee alsnog worden geconfronteerd.
Om middernacht volgt dan, ter afsluiting van de thema-avond, een interview met deze heldere geest, die in 2001 werd onderscheiden met de Nobelprijs voor Economie.

Geschreven door Heinz Wallisch om 12:36 Reageer op dit bericht Stuur door

Dinsdag 10 maart 2009

Giacomo Puccini '” een muzikale magiër van de hartstocht

Variatie in stemmen
Als de dinsdagavond van 10 maart overgaat in de nacht op de elfde dag van diezelfde maand — en dan is het eigenlijk dus al woensdag — presenteert de Westdeutsche Rundfunk (WDR) een portret van de Italiaanse componist Giacomo Puccini (1858-1924). Deze heeft zijn bekendheid vooral te danken aan dat onderdeel van zijn oeuvre waarin de passie via uitzonderlijke zangkunst en — niet zelden zwijmelende — orkestbegeleiding, kortom, aan het fenomeen opera.
Om een zo goed mogelijk beeld te schetsen van deze vrouwenversierder en muziekmeester — hij componeerde nog andere werken, al zijn die van lieverlee naar het tweede of nog lager ingeschaalde plan verschoven als gevolg van de dominantie van het letterlijk en figuurlijk theatrale in zijn oeuvre — komen kenners uit diverse geledingen van het cultuurleven aan het woord. Als eerste Simonetta Puccini — kleindochter van de componist —, dirigent Riccardo Chailly, Puccini-biograaf Dieter Schickling en de romanschrijver Helmut Krausser.

Geschreven door Heinz Wallisch om 11:31 Reageer op dit bericht Stuur door

Dinsdag 10 maart 2009

Driedelige ZDF-documentaire: Hitlers machtsgreep '” op 10,17 en 24 maart

Economische malaise
Wij leven in principe in gevaarlijke tijden. Nu er een economische crisis met alle gevolgen van dien over de globe rondwaart — waaronder zeer velen zeer nadrukkelijk te lijden hebben en nog krijgen, terwijl enkelen daarvan op een ongelooflijke manier profiteren — wordt de onzekerheid onder steeds meer mensen individueel — maar vooral onder bevolkingsgroepen — snel groter en dat bergt het gevaar met zich mee dat de roep om een Sterke Man, eventueel één in travestie, steeds dringender wordt. Hoewel we dat in Nederland thans nog niet extreem hebben meegemaakt, zijn er wel enkele verdwaasde lieden die zichzelf als de sterke kracht beschouwen om de kar uit het slop te trekken, daarbij bewust buiten beschouwing latend dat, als gevolg van de globalisering, het een volkomen onmogelijke zaak is om dan binnen de grenzen van één land — en zeker als dat een kleine natie is — de zaken weer vlot te trekken. Toch zijn er, zo blijkt in de loop der historie wel, dat er toch steeds opnieuw mensen en masse zijn die hopen — en daarom menen te geloven — dat zo'n sterke figuur een tijdelijke, maar werkzame reactie is op elke vorm van crisis.
De president van de Europese Centrale Bank Claude Trichet heeft ons echter laten weten dat hij economisch herstel ziet gloren.

Sterke Man
De geschiedenis heeft echter eveneens aangetoond dat al deze sterke figuren — welke zonder bijsluiter werden opgeleverd — risico's en gros en de meest verschrikkelijke bijverschijnselen ten gevolge hadden. Als we ons blikveld beperken tot de twintigste eeuw, zien we dat in die periode heel wat lieden met criminele inslag het tot topposities hebben gebracht. Eén van degenen die daarvoor het meest in het vizier zijn geraakt — vanwege zijn extremistische krankzinnigheid en beestachtige wezen — was Dolle Dolfje met de Snor.
Dat uiterst abjecte gebrul van die uitzinnige Super-Idioot heeft niet voldoende mensen afgeschrikt; het schijnt dat veel toeschouwers menen dat het zo hoort — men lette ook en vooral eens op heel veel televisie-presentatoren die vrijwel niet anders doen en gewoon hun positie blijven bekleden — en die onoplettendheid heeft er mede voor gezorgd dat de situatie in het Mofrika van anno dazumal zo uit de hand heeft kunnen lopen.

Onderschat
Vrijwel zonder enige uitzondering heeft iedereen in het Duitsland van die dagen — tot politici en burgers ver buiten die staat — deze

Adolf Hitler onderschat. Men dacht dat er met eeneventueel eind van de economische crisis ook een einde aan de — dan kortstondige — carrière van dat gekwadrateerde geestelijke gedrocht zou komen. Maar Herr H. werd in januari 1933 rijkskanselier en vanaf dat moment ging het in Duitsland in echt alle opzichten — algemeen maatschappelijk, cultureel en politiek — in ijltempo achteruit met het niveau. Die afbraak met alle — daaraan onverbrekelijk verbonden — parafernalia heeft twaalf jaar geduurd voordat eindelijk grote groepen mensen begrepen dat ze zich hadden laten verleiden door een luchtballon gevuld met het giftigst denkbare gas.

Documentaire reeks
Het tweede Duitse publieke televisienet begint op dinsdag 10 maart — tussen 20:15 uur en 21:00 uur — met de eerste aflevering van drie van een serie documentaires over het Derde Rijk.
De eerste aflevering draagt de titel Das Komplott. De beide volgende afleveringen zullen op 17, respectievelijk 24 maart, door dezelfde zendgemachtigde worden gepresenteerd.
Dit eerste deel zal binnen acht dagen twee maal worden herhaald: de eerste keer op zaterdag 14 maart, tussen 15:00 uur en 15:45 uur; de tweede keer op woensdag 18 maart, vanaf 22:15 uur.
____________
Afbeeldingen
1. Adolf Hitler neemt de zaken over van Hindenburg.
2. Een Monster in de Maak.

Geschreven door Heinz Wallisch om 11:06 Reageer op dit bericht Stuur door

Maandag 9 maart 2009

Portret van Tsjechische uitvinder Otto Wichterle op Duitse zender WDR

Chemicus en uitvinder
In de nacht van maandag 9 op dinsdag 10 maart — tussen 00:15 uur en 01:05 uur — zendt de Westdeutsche Rundfunk (WDR) onder de titel Demokrat mit Durchblick een portret uit van de Tsjechische chemische wetenschapsman Otto Wichterle (1913-1998) — een aam die eerder Zwabisch aandoet dan Tsjechisch — die uitvinder van de contactlens is. Daarvoor heeft hij dan ook internationaal naam gemaakt, meer dan voor al zijn andere werk.

Moeilijke jaren
Als 23-jarige was hij afgestudeerd aan de Universiteit van Praag, waar hij overigens bleef werken totdat de situatie nijpend werd toen de Duitsers Tsjecho-Slowakijke eenmaal hadden bezet. Toen mocht men daar niet verder onderzoek toen. Gelukkig kreeg Wichterle de gelegenheid om zich in de fabriek van de befaamde Bata schoenen verder te werken en zich te bekwamen in het ontwikkelen van allerlei plastics en polyamiden.
In 1942 werd hij door de Gestapo gearresteerd maar na enkele maanden weer vrijgelaten. Na de Tweede Wereldoorlog kon hij aan de universiteit terugkeren, waar hij zich ging specialiseren in organische chemie. In 1952 werd hij hoofd van het nieuw opgerichte Instituut voor Chemische Technologie in praag, maar zes jaar later werd hij ontslagen door toedoen van de communistische voorzitter die zuiveringen in de zin van Moskou wilde doorvoeren. Een jaar later werd Wichterle echter benoemd tot hoofd van het nieuwe Instituut voor Macromoleculaire Chemie van de Tsjechische Academie voor Wetenschappen waarvan de geleerde sedert 1955 lid was.

De eerste lenzen
Tegen het einde van 1961 is Otto Wichterle erin geslaagd de eerste vier hydrogel contactlenzen te produceren met behulp van zelf ontworpen apparaat dat hij met een kinder-bouwdoos had kunnen construeren.
_____________
Afbeeldingen
1. De geleerde Otto Wichterle (1913-1998).
2. Machine waarmee contactlenzen centrifguaal konden worden geslepen.

Geschreven door Heinz Wallisch om 19:50 Reageer op dit bericht Stuur door

Maandag 9 maart 2009

Speurtochten langs oude Engelse spoorwegen

Het Peak District is centraal gelegen in het Noorden van Engeland. Daar loopt de immens geliefde Monsal Trail, een oude spoorweg. In een speciale reportageserie met de overkoepelende titel Railway Walks volgt Julia Bradbury lopend oude spoorwegen in Engeland. De aflevering, die de Britse televisiezender BBC Two op maandag 9 maart zal uitzenden, tussen 21:00 uur en 21:30 uur onze tijd, draagt de titel Peak Express. En hier, in Derbyshire — het hart van dat Peak District — begint Julia Bradbury haar reeks verkenningen van de inmiddels verloren gegane spoorlijnen. In het kader van deze eerste 'wandeling' stuit ze op oude viaducten, en volkomen overgroeide gedeelten van die oude spoorlijn.
De hele serie is inmiddels in de vorm van een dvd verschenen.

Geschreven door Heinz Wallisch om 10:07 Reageer op dit bericht Stuur door

Berichten van 9 maart 2009 tot 15 maart 2009

Meer van Cultuurspectrum