Archief

Joure 16 november 2011.

Veel slachtoffers op rijkswegen.

Met het veranderen van de tijd eind oktober /begin november in  wintertijd  valt het op dat er elk jaar steeds een toenemend aantal meldingen van verkeersslachtoffers onder de kerkuilen voorkomt. Zo belde Johannes van  der Meulen uit  Akkrum me op 12 nov j.l. op met de opmerking dat het de laatste 2 weken zelf 9 dode Kerkuilen op rijkswegen  heeft zien liggen. Vooral op de Afsluitdijk, traject Steenwijk -Heerenveen, bij Beetsterzwaag, omgeving Ter Idzard en diverse op rijkswegen in Noord Holland. Veel automobilisten rijden nu 130 km  per uur op deze wegen zodat een botsing vaak niet te voorkomen is aldus  van der Meulen.

Oorzaak van dit alles is mijns inziens  ook de plotselinge wijziging van de aanwezigheid van autos tijdens  het invoeren van de wintertijd. We weten dat de kerkuil, maar ook ransuil, vaak  al in de schemering begint te jagen. Bij de invoering van de wintertijd is de schemering dus 1 uur vervroegd en blijkt de verkeers intensiteit enorm veel groter te zijn. Dit is voor kerkuilen mede een van de grote oorzaken van de toename van slachtoffers.
We weten dat kerkuilen soms tot zeer laat in het seizoen  nog jongen kunnen hebben. Zo vertelde Frida van der Veer uit Marsum van de vogelopvang me dat er op 13 november nog een jonge kerkuil was binnengebracht uit Tjerkwerd, de vogel was uit een  hooiblazer gevallen en in de schuur was een Steenmarter actief. Kerkuilen die rond die tijd  nog jongen te verzorgen hebben lopen een groot risico. Dat geldt tevens ook voor opsluitingen in boerenschuren rond die tijd. Veel veehouders sluiten met het guurder worden van de dagen dakvensters en deuren  zodat vogels opgesloten kunnen geraken en als er dan geen vodsel is na korte tijd sterven. Elk jaar komt dat ook herhaaldelijk voor. Soms heeft de boer er totaal geen weet van of er een kerkuil in de (hooi) schuur zit, ze verstoppen zich namelijk , soms in hooiblazers of achter het ûleboerd.
Let op de Kerkuilen dus!

Op de wat kleinere rijkswegen  worden veel  minder kerkuil slachtoffers  gevonden  aldus van der Meulen , die vrijwel dagelijks op de rijkswegen te vinden is. Graag horen we de mening van andere weggebruikers wat zei vinden van de toename van de slachtoffers en of ze wel eens een kerkuil voor de auto hebben gehad.
 
Naast de kerkuil zijn er ook in toenemende mate de laatste jaren Buizerds als slachtoffer langs en op rijkswegen gevonden. Uit eigen ervaring weet ik dat bepaalde trajecten echt grote dodenwegen voor deze soort zijn. De vogels komen in  het najaar en winter vaak op slachtoffers die gesneuveld zijn op de weg af en nuttigen dit als voedsel. Met name de r.w. tussen Joure en Lemmer is een
gevreesde dodenweg, en juist daar is de snelheid ook nog opgevoerd tot 130 km per uur!
Reacties  graag naar:

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788.

15 november 2011.

Veel vogels al weer vertrokken.

Het wordt de laatste weken steeds stiller aan het Tjeukemeer bij Rohel. Veel  vogelsoorten zijn al weg en door getrokken naar warmer oorden. Vrijwel alle rietgorsen zijn nu verdwenen  en ook de Zwartkoppen zie je niet meer. Af en toe nog een groepje Koolmees en Pimpelmees en enige doortrek van wintergasten zoals de Koperwiek en de Kramsvogel. We zien ook steeds meer ganzen overtrekken en de vegetatie begint al snel zijn groene kleur te verliezen. Nog twee verslagen van ringmorgens  hebben jullie tegoed, ze staan hier onder aan het verslag in de Bijlage.Als het weer het toelaat misschien komende weken nog enkele keren naar Marswâl en dan valt de "winterstop" in. Opvallend is dit najaar dat er veel minder Koolmezen waren dan andere jaren, komt stellig door een slecht broedseizoen.
Voor komend seizoen (2012) zoeken we nog enige (assistent) medewerkers die actief mee willen doen met het ringen van vogels o.a. aan het Tjeukemeer. Mensen die belangstelling hebben om vogelringer te worden hebben de voorkeur. Enkele motivatie eigenschappen  die belangrijk zijn voor dit vrijwiligerswerk zijn ;  wilskracht, doorzettingvermogen, nieuwsgierigheid, kennis van vogels, etc. Verder moet je beschikken over redelijk wat vrije tijd en soms erg vroeg  opstaan voor het ringwerk.  Natuurlijk zijn er ook helpers  nodig die het leuk vinden om een keer mee te gaan en te "proeven" wat het vrijwilligerswerk voor de Wetenschap nu eindelijk inhoud.
Reacties zijn welkom!
 
Jan de Jong, Joure
Tel. 0513-414788

Joure  3 november 2011.

Mist zorgt voor slechte  dag aan Tjeukemeer.

Op 2 november 2011 smorgens vroeg afgereist naar Rohel aan het Tjeukemeer. De weersvoorspelling was dat de mist die morgen  vrij snel zou optrekken. Bij aankomst had het in de  nacht  flink geregend, alles was nat en er hing een mistbank langs de oever.
Toch maar snel de netten opgezet en afwachten of er nog vogels doortrekken.
Het zou een rustige morgen worden met helaas veel mist!
In de Bijlage een  dagverslag.
Tevens een Jaarverslag van 2009  en 2010 toegevoegd, zodat er iets te lezen valt.

Als de komende periode het weer het toelaat  ga ik nog diverse keren proberen Koperwieken te vangen. Mensen die belangstelling  hebben en eens mee willen kunnen me bellen! 

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788

Joure 1 november 2011

Ondanks zachte winterweer veel vogels.

Op zaterdag 29 oktober tijdens een zwak Oost-zuid-oosten wind rond 5.00 uur aanwezig op de ringplek aan de noordoever van het Tjeukemeer bij Rohel. Er stond nog behoorlijk wat grondmist doch dit zou rond 7.15 uur snel optrekken. Door het zachte weer waren er maar weinig lijsterachtigen deze morgen, aan de kust op de waddeneilanden is vaak meer stuwing dan in het binnenland van Friesland. Toch vielen de aantallen niet tegen , vooral  opvallend veel Winterkoningen (13) en Roodborsten (18). Zouden de Winterkoningen geleerd hebben van de vorige winter en nu wel meer weg en doortrekken? Opmerkelijk was dat we tijdens voorjaar en zomer veel minder van deze soort ringden.  In de Bijlage een opgave van de gevangen en geringde vogels (79) waaronder de eerste Vuurgoudhaan en Goudhaan van dit jaar.
Opvallend is dat de Koolmees momenteel veel minder wordt gevangen dan de Pimpelmees , hopenlijk komt er in november nog een  trekgolf uit het noorden.

Jan de Jong,Joure
Tel.0513-414788.

1 november 2011.

Bosmuis  verstopte lege hazelnoten.

Van Germ de Vries uit Oostermeer kreeg ik een reactie binnen betreffende het raadsel van de stenen slak met lege  hazelnoten. Het bleek toch een muis te zijn en wel een Bosmuis die dit kan doen.
Germ schreef;

Vanaf 1982 doe ik voor de vogelwacht (het Nestkast project)sommige jaren tref ik bij het schoon maken van de nestkastjes aan die volgepropt zijn met eikels ,hazelnoten ,maar ook Kersen-pruimen pitten.De hazelnoten en kersenpitten en pruimenpitten  zijn allemaal op een bepaalde plaats aangevreten , en de inhoud opgevreten.

Dit doet de Bosmuis (Apodemus sylvaticus)

Groeten Germ de Vries Oostermeer

Daarmee is het raadsel opgelost en weet de familie dat ze niet voor de gek is gehouden door een buur of familielid. Het was toch een muis die dit afval verborgen had.Germ  nogmaals onze dank voor jou attente mededeling in deze.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788

29 oktober 2011.

Stenen slak zorgt voor een raadsel.

Afgelopen dinsdag kreeg ik een berichtje binnen van Tessieka Strating-de Graaf uit Stiens.  Bij het winterklaar maken van hun tuin deden ze een  bijzondere ontdekking. In de tuin staan betonnen slakken (zie foto) die hol van binnen staan. Bij het verplaatsen hiervan  kwam er  ineens een bult met hazelnoten (!) onder vandaan. Deze waren allemaal netjes opengemaakt aan de bovenkant en dus allemaal leeg. De stenen  slak stond deels op een tegel en deel op modder. Bij het weghalen hebben ze niet gezien of er ook een holletje aanwezig was.
Wat voor diertje zou zoiets nou doen was de vraag. In eerste instantie denk  ik toch aan een muis.
De vraag is echter wat voor muizensoorten eten nou hazelnoten?
Het is ook geen hamstergedrag , zoiets als Knabbel en Babbel, omdat deze hazelnoten allemaal netjes waren opengemaakt en leeg waren. Of zou er toch vriend, buren of collega's voor een grapje hebben gezorgd en de afgekloven noten er hebben gedeponeerd. In dit laatste geloof ik echter niet en blijf het wonderlijk vinden dat een muis dit zo kan doen. Wie heeft er meer ervaring met   op dergelijke manier verstopte hazelnoten in de tuin. Graag jullie ervaringen.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788

Joure  27 oktober 2011

Eerste Friese Boerenzwaluw Journaal ik klaar om gelezen te worden!

Vandaag heb ik de laatste hand gelegd aan een 20 bladzijden dikke uitgave van het eerste Boerenzwaluw Journaal in Friesland. Al jaren houd ik me bezig met de bestudering van deze interessante soort die in ons Friese landschap leeft.   In het verslag een opgave van vogels die in 2011  op diverse plekken in Friesland door mij zijn geringd en uitleg over de start van het grote logger onderzoek  naar Boerenzwaluwen.

Graag vraag ik U aandacht hiervoor.
Mocht U in U aantekeningenboekje nog diverse waarnemingen, vondsten en of bijzonderheden hebben staan van vroeger betreffende Boerenzwaluwen dan horen we dit graag. Ook oude reeksen van aankomstdata op boerderijen zijn welkom.

Mensen die in 2012 mee willen doen en ons op de hoogte willen houden van;

eerste en laatste waarnemingen in hun woonplaats
aanwezige broedgevallen, 1e eidata,etc.
terugkeerdata van broedvogels IN schuren etc.
vondsten van geringde vogels
opmerkelijke zaken

Zij kunnen zich aanmelden via een email naar j.d.jongringer403@home.nl 
Dan wordt hun email adres opgenomen en worden ze op de hoogte gehouden van belangrijk
Boerenzwaluw nieuws in Friesland!

In de Bijlage het uitgebreide verslag.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788

Joure , 22 oktober 2011.

Klapekster geringd weer los aan de noordoever bij Rohel.

Vanmorgen vroeg op pad naar de vaste ringplek aan het Tjeukemeer bij Rohel.Het doel was om Koperwieken in de eerste  schemering te vangen. Bij aankomst stond er een toch nog vrij krachtige ZZO wind die er meteen voor zorgde dat de netten waarin de vogels gevangen moesten worden behoorlijk beweegden. Het zou een toch nog vrij rustige morgen worden,maar..... de klapper zat hem in het eind van de morgen! Toen ik een voor het gevoel een laatste ronde liep langs de netten zag ik bij het slootje al dat er in net B14 een vrij lichte vogel hing doch kon niet ontwaren wat het nou wel was. Toen ik echter op een 5 tal meters genaderd was begon de vogel enorm te fladderen en TOEN zag ik pas wat het was, met een paar snelle passen  was ik bij het net  en kon de vogel , een KLAPEKSTER er met 1 beweging uitpakken. Wel oppassen met de vervaarlijke snavel van deze gast, later tijdens het ringen  en fotograveren zou ik hier nog enkele  fikse pikwonden oplopen.
In de Bijlage  het ringverslag  en enkele fotos van deze speciale gast aan het Tjeukemeer.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788 

20 oktober 2011.

Houtduiven hebben nu nog grote jongen.

Nog steeds zijn er vogels die jongen hebben en ze verzorgen, zo meldde Schouwstra uit Irnsum me dat er op 10 oktober bij hem in de appelboom twee jongen van de Houtduif (Houtdo) zaten die verzorgd werden door de ouders. Ook in Sint Nicolaasga ontdekte Martha Reitsma op 6 oktober een nest met al vrij grote jongen, helaas sneuvelde er op 10 oktober al een van deze jongen en lag dood onder de boom. Zouden dergelijke jongen het nog wel redden is de vraag.
Ja dat kan, mits er redelijk wat  bladeren aan de nestboom blijven zitten en er vooral geen havik of Sperwer actief is in de buurt.  Late nestjongen komen nog wel eens voor.Zo was er in Holwerd aan de kust op 21 november 1965 nog een nest waarvan de jongen gevoerd werden.
Mochten er meer late broedgevallen zijn dan hoor ik het graag.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788 

Joure 19 oktober 2011

Twee late Kolibrievlinders in Joure.

Op 2 oktober belde Yme Waterlander  van de Prins Berhardlaan in Joure me op dat hij nog een Kolibrievlinder (of Meekrabvlinder) smiddags had gezien op de plant IJzerhard  in zijn tuin.  Ook door Mevrouw Groenewoud aan de Eeltsje Halbertsma straat in Joure werd er eentje gezien tussen 3 en 6 oktober in haar tuin. Beide meldingen zijn mijns inziens laat doch door het zonnetje en de wat drogere periode rond die tijd kon het net nog even.
Voor meer late meldingen van Kolibrievlinders hou ik me uiteraard aanbevolen.

Jan de Jong, Joure
Tel.0513-414788