20 jaar N-VA
In de heisa omtrent de herdenkingen van de aanslagen van 9/11 van 20 jaar geleden in New York, zou men het haast vergeten, maar 2001 was ook het jaar van de instorting van de Volksunie en het ontstaan van de N-VA, de vroegere rechtervleugel ervan. Het werd bijna een mislukte start, want bij de eerstvolgende verkiezingen, twee jaar later, haalde de nieuwe partij maar één zetel in de Kamer en die was voor Geert Bourgeois, de eerste voorzitter en toen de drijvende kracht achter de nieuwe partij. Die partij zou twee jaar later een kartel aangaan met CD&V, maar dat hield maar stand tot 2008, grotendeels omdat de christendemocraten vonden dat de Vlaamse lat voor hen te hoog lag. Voor N-VA zouden het echter geen windeieren worden, mede dank zij nieuwe voorzitter Bart De Wever. Die zette resoluut in op wat hij het confederalisme noemde. Dat is nog steeds het doel van de partij, maar veel vooruitgang is daarbij niet geboekt. Alhoewel minder sterk dan de N-VA had de ter ziele gegane Volksunie in feite meer gewogen op de tot dan tot stand gekomen staatshervormingen.
Vooral het feit dat de partij van De Wever haar communautair programma voor 4 jaar in de ijskast stopte om deel te kunnen nemen aan een regering zonder socialisten, heeft haar veel kiezers doen verliezen. Met de uitstap in de discussie over het verdrag van Marrakech hoopte de partij nieuwe verkiezingen uit te lokken waarbij de immigratie centraal zou staan. Dat draaide verkeerd uit. De regering Michel ging door met een minderheidsregering die gedoogd werd door een oppositie van socialisten en groenen, deed dat nog eens over met de regeringen Wilmès en kostte de N-VA tenslotte bijna een derde van haar kiezers bij de volgende verkiezingen. En daarmee was het nóg niet gedaan. Bij de laatste regeringsvorming werd de partij opnieuw bij de bok gezet, waardoor er zelfs een federale regering kwam met een minderheid in Vlaanderen en de twee Vlaamsnationale partijen in de oppositie, ondanks het feit dat die twee de grootste van het land waren geworden.
Het wordt nu uitkijken naar de verkiezingen van 2024, die regionaal een Vlaamsnationale meerderheid zouden kunnen opleveren. Een groot akkoord tussen N-VA en PS, waarover al te doen was in de aanloop naar de laatste verkiezingen, mag men vergeten. De kans is zelfs groot dat geen van die twee partijen dan nog sant in eigen land zal zijn.
Als De Wever het VB blijft schuwen, kan de N-VA het misschien nog eens proberen met Geert Bourgeois om opnieuw te komen tot een kartel met CD&V. Geert heeft daar ervaring mee. Om zo – al dan niet samen met het VB – tot een meerderheid te komen in het eigen parlement en die oh zo nodige eerste stap naar een (quasi) autonoom Vlaanderen te verwezenlijken.

