In Genk: gratis chromeren van je longen

"Wonen in Genk, dat bevalt", is de slogan van de Limburgse stad, die als properste stad van Vlaanderen werd gelauwerd. In 2004 was de lucht nochtans nergens zo vervuild door zware metalen als boven Genk.

Harrie Dewitte
14-12-2005

De vervuiling komt van nikkel en chroom, twee kankerverwekkende metalen. Voor nikkel meet de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) een waarde van 86 nanogram/m³. Een verdubbeling sedert 2003 en vier keer de maximale waarde van 20 nanogram/m³ die Europa aanhoudt. Voor chroom ligt het gemiddelde op 211nanogram/m³. Dat is 30 keer het jaargemiddelde van de andere industriële meetstations. Dat ligt daar op 7 nanogram. De metingen zijn gebeurd op het zeer fijne stof, de PM10-fractie. Precies dat zéér fijne stof geraakt diep in onze longen en is daarom zo gevaarlijk.

De meetpunten liggen vlakbij het staalbedrijf ALZ. Om roestvrij staal te produceren gebruikt dit bedrijf veel chroom en nikkel. En wat zegt directeur Van Vuchelen? Dat kan niet van ons komen, want we laten vier keer per jaar (!) de rook uit onze schouwen controleren op zware metalen en we krijgen altijd goede punten. Maar zware metalen komen niet alleen uit de schoorsteen, ze kunnen ook elders uit het bedrijf komen.

Nikkel en chroom zijn niet alleen kankerverwekkend, ze verwekken ook allergie. Vorige week moest ik aan drie patiënten uitleggen dat ze kanker hadden: een had longkanker, een tweede borstkanker en de derde had kanker van de dikke darm. Als je dan de cijfers leest van de Vlaamse Milieu Maatschappij over de luchtvervuiling in Genk, begrijp je de ongeruste reacties van de mensen die in Sledderlo en Kolderbos wonen. Ook de werknemers van het bedrijf zelf hebben reden tot ongerustheid, want als de stofwaarden buiten al zo hoog liggen, wat moet het dan niet binnen zijn? Wat moeten we dan denken van de reactie van de burgemeester, die eerst zegt dat hij daar niet bevoegd voor is en nadien dat er geen gevaar is voor de volksgezondheid?

Staalfabriek zonder vervuiling, kan dat?

Dit slechte nieuws hoeft zo niet te blijven. Technisch is het perfect mogelijk om het gehalte aan zware metalen drastisch te verminderen. In hetzelfde milieurapport kunnen we lezen dat in Hoboken, vroeger een van de meest vervuilde gemeentes, er een drastische verbetering is. Daar hebben de dokters Kris Merckx en Jan Baekelant van Geneeskunde voor het volk mee voor gezorgd. Zij bonden de kat de bel aan en ze volgen het nu nog steeds op in de stedelijke werkgroep milieu.

Informatievergadering in Genk

Wij zijn er niet zo gerust in, en daarom hebben we op vraag van onze patiënten een informatieavond georganiseerd. Deze vindt plaats op woensdag 14 december, om 20 uur in de zaal de Kastert in Genk. Het is niet de bedoeling om paniek te zaaien, maar transparantie is de beste voorwaarde om de boel op te lossen.

We lanceren er vier voorstellen. Permanente luchtmetingen in het bedrijf zelf en publicatie van de resultaten, ter bescherming van de werknemers. Een inventaris van alle kankergevallen bij de (ex)-werknemers die vijf jaar op ALZ werken. Dan kunnen die mensen tenminste een aanvraag indienen bij het Fonds voor Beroepsziekten.

Permanente metingen in de omgeving van Genk-Zuid met lokalisatie van de bron van de luchtvervuiling. Maandelijks publiceren van de cijfers op de website van stad Genk zodat iedereen de evolutie van de sanering kan volgen.
 http://www.ptb.be/scripts/article.phtml?section=A2AAAA&obid=29434

Genk-Zuid en Bilzen-Noord

"Eik en Heesveld, Schoonbeek en Munsterbilzen" grenzen aan de industriezone Genk-Zuid. Van de vervuilde lucht die ook dit gebied treft, wordt nergens melding gemaakt. Nochtans, vlg. gegevens KMI, blijkt dat meer dan 25% de wind in hun richting waait. Dwz. meer dan 1 dag op 4 komen vervuilende stofdeeltjes daar terecht. Met alle gevolgen van dien voor de gezondheid. Maar ja, meerdere instanties zwakken dit probleem alweer eens af en proberen te sussen dat "het zo erg niet is". Dan voorziet het Ontwerp Structuurplan nog een grote glastuinbouwzone in Eik en Heesveld, één van de laagste punten van Bilzen waar (vuile) stofdeeltjes sowieso langer blijven hangen. Gegevens omtrent de cumulatieve gevolgen van vervuilende industrie en glastuinbouw zijn er nog niet. Op korte en lange termijn zal dit ontegensprekelijk erg negatief zijn voor de leefbaarheid van deze regio. Hopelijk overheerst het menselijk verstand om hier samen iets aan te doen. De emmer loopt stilletjes over!

Actiecomité Eik – Heesveld

Secr. R. Hacken
http://www.eik-heesveld.be/bezwaar.htm

Oorzaak luchtvervuiling Genk-Zuid wordt onderzocht
De bewoners en werknemers in Genk-Zuid worden geïnformeerd over de luchtverontreiniging door nikkel en chroom. Ook start een bronnenonderzoek om de oorzaak van de vervuiling te kennen. Dan zullen maatregelen genomen kunnen worden.
Dat heeft minister van Leefmilieu Kris Peeters geantwoord op het voorstel van Ludo Sannen tijdens het vragenuurtje van 7 december in het Vlaams Parlement. De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) heeft in 2004 zeer hoge concentraties nikkel, chroom, mangaan en zink vastgesteld in lucht in de buurt van bedrijven in Genk-Zuid.
Voor nikkel is de streefwaarde 20 nanogram/m³, terwijl de concentratie in Genk-Zuid 86 ng/m³ bedraagt. De voorlopige cijfers voor 2005 wijzen op een aanhoudende sterke overschrijding van de Europese streefwaarde. Ook voor de andere zware metalen zijn zeer hoge concentraties gemeten, maar daarvoor bestaan in Vlaanderen helaas nog geen normen.

Nikkel en chroom zijn erg kankerverwekkend en dus een gevaar voor de gezondheid van de bewoners en de werknemers. De metalen hechten zich vast aan fijn stof in de lucht.
Minister Peeters erkent dat er hier een probleem voor de volksgezondheid is.

Momenteel is nog niet duidelijk wat de oorzaak van de verontreiniging is, omdat er meerdere bedrijven in de buurt liggen.

Ludo Sannen is alvast tevreden dat de minister heeft beloofd de buurt te informeren en een hoogdringend onderzoek naar de oorzaak van de vervuiling in te stellen. Dan kunnen er ook maatregelen genomen worden om de vervuiling terug te dringen.

De volledige vraag en het antwoord van de minister van 7 december vindt u in het pdf-document.

pdf

actuelevraagGenk-Zuid.pdf
http://www.ludosannen.be/index.php?id=2350

Lucht Genk-Zuid is zwaar vervuild, en wat met Eik - Heesveld , Schoonbeek en Munsterbilzen ?? 

 Op het industrieterrein Genk-Zuid zijn de hoogste concentraties nikkel en chroom van heel Vlaanderen gemeten. In de buurt van staalbedrijf Ugine & ALZ is de Europese streefwaarde voor nikkel met factor vier overschreden, zo blijkt uit het jaarraport 2004 van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM).

Omdat het meetstation van de VMM vlakbij ALZ ligt, wordt in het rapport expliciet naar het bedrijf verwezen. De VMM wil geen onnodige paniek zaaien en gaat met de milieuambtenaar van Genk en de milieuinspectie het probleem in kaart brengen. "Wij erkennen dat we een aandeel hebben in de uitstoot, maar we zijn zeker niet verantwoordelijk voor de stijging", aldus directeur Paul Vanvuchelen van Ugine & ALZ.

http://www.vrtnieuws.net/nieuwsnet_master
/versie2/nieuws/details/051207Genk/index.shtml