foto's Bosjesmannen




foto's Bosjesmannen



BoekbesprekingBoekbespreking UITGEVERIJ VAN HALEWYCK
Wat David wist is het eerlijke relaas over een zoektocht in tijd en ruimte, geschreven door een gedreven Zuid-Afrikaanse journaliste en gewaardeerde mediadame Patricia Glyn.
Het is een pakkend lees- en studieboek over de levensgeschiedenis doorheen de jongste decennia van een beroemde volksstam uit de Khomani San clan, namelijk de Bosjesmannen van de Kruipersfamilie die thuishoren in en om het Kgalagadi Transfrontier Park op de grens van Namibië, Botswana en Zuid-Afrika.
Karel Symons, eveneens betrokken (als cameraman bij deze expeditie), met een hart voor zuidelijk Afrika, vertaalde het boek en plaatst het in een boeiende context.
Wie de moed heeft om eventjes door te bijten bij de (noodzakelijke) geschiedkundige passages en situeringen *, wordt voortdurend meegesleept, mede omwille van de ingebakken spanning, door de diepmenselijke ervaringen en verhalen van onder meer de familiechef 'Oupa' Dawid, de Bosjesman, de jager-verzamelaar, de ervaren spoorzoeker, de nieuwsgierige, onderzoekende overlever, verbonden met alles wat er zich rondom hem afspeelt.
(*) Spijtig dat er geen regioplan of kaart in de vertaling is opgenomen. Blijkbaar zit dat wel bij de originele Engelse versie van het boek.
Dit boek is gebouwd rond een expeditie van twee maanden die een delegatie van de Kruipersclan (vertegenwoordigers van drie familiegeneraties) en een team waaronder schrijfster en vertaler samen ondernemen in dat stuk van de Kalahariwoestijn.
De bedoeling is Dawid Kruiper terug te brengen naar plaatsen waar hij en zijn voorvaders goede en slechte tijden meemaakten: blijheid in vrijheid, maar ook diepe pijn en smart door mishandeling, vooroordelen, discriminatie, uitdrijving, verkrachtingen en genocide.
Inspanningen worden geleverd om het nalatenschap van deze opmerkelijke clan in de mate van het mogelijke te eren en te bewaren. Vooral omdat onze moderne maatschappij zoveel van hen te leren heeft inzake verantwoord natuurbeheer, familietrouw en respectvol omgaan met de schepping.
De familiegeschiedenis situeert zich in het fascinerende decor van een halfwoestijn: rode landduinen, verre horizonten, stekelige struiken, roofdieren, steenbokken, giftige en zeldzame eetbare knollen en wortels in een klimaat met verschroeiend hete zomerdagen en bitterkoude winternachten.
We vernemen meer over de Bosjesmannen, hun levensritme en mentaliteit die in sterk contrast staan met ons Westers, Europees denkpatroon. Zij ‘bezaten’ geen grond, geen eigendom. De aarde, de wind, de lucht, het water het wild is van iedereen.
In hun ogen heeft ‘eigendom’ het paradijs veranderd in een wereld van oorlog, milieuvernietiging en hebzucht.
Wij observeren het landschap. Zij maken er deel van uit. Bosjesmannen geloven dat het land zozeer van hen is, als zij van het land.
Neem wat je nodig hebt, niet wat je wilt. Laat het nog wat groeien, als het nog (te) klein is. Eet om te leven en niet omgekeerd.
Ze zijn slim, sluw, listig, en hebben ook humor en zelfspot.
Ze bezitten authentieke kennis en (overlevings)vaardigheden, een erfenis om jaloers op te zijn.
Zij vragen niet om romantisch betutteld te worden. Zij zijn zich bewust van hun tekortkomingen, fouten en gebreken: roes zoeken in marihuana, alcoholmisbruik, (begrijpelijke) achterdocht, ruzies.
De Bosjesmannen verlangen naar dingen die niet te koop zijn: regen, wilde dieren en wild voedsel, vrijheid, familie (brede intense bloedband), verleidelijk natuurschoon, niet alleen om de schoonheid te aanschouwen, maar om de natuur te delen met anderen, met de volgende generatie.
Zij proberen met vallen en opstaan er het beste van te maken en een weg te zoeken in de evoluerende ontwikkeling van de fameuze ‘landteruggave’ ter compensatie van het verloren landgebruik.
Het is een moeilijke zoektocht tussen onrealistische droomverwachtingen en haalbare overlevingskansen, voldoende geïnspireerd op hun erfgoed aan kennis van de natuur en inventieve vaardigheden.
Mede door de wandelend-beschrijvende stijl, het trage ritme, de juist-getekende observaties, de oprechte ontmoetingen en interviews, de diepe mede-menselijkheid en de zinvolle beschouwingen, kan het boek voor elke lezer een spiegel zijn, een loutering voor onze gedachten en ideeën over ‘andere’ volkeren en beschavingen, een teruggaan naar ons aller roots.
We dienen bewondering en respect te betonen tegenover een volk dat zo dikwijls opbokste tegen totaal uitzichtloze situaties. Hoe vernederend en opstandig moet het aanvoelen om bestempeld en behandeld te zijn als ‘schadelijk ongedierte’!
De gedegen journalistiek-wetenschappelijke reconstructie van een eeuw levenservaringen, meevallers, tegenslagen, opportuniteiten, strijd om levensbehoud in vredes- en oorlogstijd van deze Bosjesmannen grijpt de lezer bij de keel.
Vandaar dat het niet misplaatst is – zoals zij dat doen – om hun voorvaderen te eren als nobele prototypes van de authentieke mensheid.
De vzw ‘BOUWORDE’ heeft mede op vraag van Karl Symons een steunproject opgezet in Andriesvale – Witdraai in het N.-W. van Zuid-Afrika, 70 km ten zuiden van het Kgalagadi Transfrontier Park, de verblijfplaats van de Kruipersfamilie. Het betreft een bouwproject ‘Kalahari Dreamworks’ met concrete voorzieningen voor de Bosjesmannengemeenschap. Meer details vindt u op de website www.bouworde.be en www.khomanisan.com Giften zijn steeds welkom! Dank u.
Eén van de parels van Namibië
Eén van de parels van Namibië

Namib Desert, Sossusvlei, Sesriem….
Een prachtig, uniek decor
Het landschap glooit, het landschap plooit,
Het landschap groeit, het landschap bloeit
In alle pastelkleuren die je maar kan bedenken.
Hoeveel schoonheid kan de natuur ons schenken?
Het landschap fascineert, het imponeert,
Het landschap intrigeert, het domineert.
Nietig klein zijn wij als mens, petieterig grut.
Naar proporties herleidt het decor ons hier tot lilliput.
Het landschap overheerst. Het komt eerst!
Puur natuur zover ik gluur en tuur.
De einder, de kim en alles daar tussen in,
Enig mooi in pracht en tooi. Prachtig. Machtig.
Ik drink het, ik eet het, ik neem het in me op,
Ik zwelg, ik schrok van laagte tot de hoogste top.
Hoe kan ik dit bevatten? Hoe doen beklijven?
Ik wil het vasthouden. Het moet en zal me bijblijven.
De scenery is beautiful, wonderful, wunderbar!
Door het hier en nu te kunnen zien en te bekijken
Hebben we onze memorie, onze harde schijf kunnen verrijken.
Baaie Dankie. Dit vergeet ik nie ! .

Dieren spotten in zuidelijk Afrika
Dieren spotten in zuidelijk Afrika = genieten

Het Krugerpark in Zuid-Afrika en het Etoshapark in Namibië zijn twee toppers voor avontuurlijke natuurliefhebbers. We bezochten beide al tweemaal voor enkele dagen tussen 2007 en 2013.


De AfrikamicrobeDe Afrikamicrobe
Afrika, O! Afrika.
Is 't the African way of live
Of zijn het the big five?
Is "t de doordeweekse rooibok, de impala
Of de mysterieuze jachtluipaard, de cheeta?
Ze lokken mij,
Verleiden mij.
Ik weet het niet.
Ik laat me gaan.
Afrika trekt me aan!
Is het de weeë, muffe geur van zweet en drollen,
Van kleine keutels, zwarte platte vijgen en dikke ronde bollen?
Zijn het de variaties in decor en landschappen
Die me pakken, die me naar lucht doen happen?
Afrikaanse lucht,
Afrikaanse sterrenhemel,
Afrikaanse zon. Waar men ook gaat of staat.
Hier, kleurrijk, in vol ornaat,
Daar, schamel, dor, verbrand.
Dier en plant,
De verscheidenheid, het contrast verrast.
Die harmonie geeft rust.
Het is een lust.
Afrika laat me niet meer los, Het houdt me vast.
Nu weet ik het!
Het zijn ook vooral de blije mensen.
Ze lachen me toe met hun tanden bloot.
Ik denk zelfs dat ze ‘t nog doen in ‘t aanschijn van de dood.
Zij nemen hun tijd, zij genieten van hun siësta.
Afrika, O! Afrika,
Je hebt me in je ban
Ik kom naar je toe zoveel ik kan!
Avontuurlijk kamperenOp avontuurlijke kampeerreis
Samen avontuurlijk kamperend een vakantiedroom realiseren houdt in: - het beheersen van berekende risico’s - ook ‘het onderweg zijn’ is een essentieel deel van de reisbeleving - avontuurlijk kamperen hoeft niet duur te zijn - materiële voorbereiding: materiaal, reisschema, documentatie - maar ook mentale voorbereiding: inspraak en instemming, de reisgenoten voorlichten, het inschatten van de tijdsduur en fitheid, de gemoedsrust bewerkstelligen - avontuurlijk kamperen met een groot gezin: betrokkenheid en welbevinden nastreven => Gedurfde wensdroom omzetten in een boeiend verhaal
Zijn jullie ook zo tuk op buitenlucht en op het gevoel van vrijheid? Bij elke zonnestraal jeukt en kriebelt de kampeerdrang.
Avontuurlijk kamperen is dat ietsje meer, is de traditionele paden durven te verlaten en/of wat verder te toeren met de tent, de vouwwagen (campingcar), de caravan of de motorhome. Deze manier van kamperen betekent niet noodzakelijk exotische bestemmingen opzoeken of vermoeiende reisroutes aan te durven, maar vooral het ‘samen’ verwezenlijken van dromen, het op ontdekking gaan, de zucht naar ruimte. Het is de grote verlokking van het nieuwe, het onbekende. Maar tegelijkertijd met de vaste wil om die uitdaging telkens voor elkeen veilig en wel te volbrengen.
Avontuurlijk kamperen, zich iets verder van huis bewegen, betekent zeker niet impulsief of lukraak vertrekken. Het is meer het beheersen van het berekend risico en het blijven inbouwen van veiligheid. Het vraagt alleszins een weloverwogen en degelijke voorbereiding en dit samen met de gezinsleden of de reisgezellen.
Welnu, het is tijd om de sprong te wagen. Het doel is dat jij en je gezinsleden er maximaal kunnen van genieten, van het ontdekken en bewonderen van de bestemmingen: wadlopen in Friesland en kamperen op één van de Waddeneilanden, historische plaatsen bezoeken in Griekenland, pittoreske landschappen in Noorwegen, de natuurpracht van bergen en dalen in Oostenrijk, woestenij en poesta in Hongarije, het azuurblauw van de Middellandse Zee en de zonsopgangen aldaar. Maar ook het plezier beleven aan de verplaatsingen er naartoe. Van zodra je weg bent, ben je immers op avontuur, op vakantie.
Zijn jullie op zoek naar de warme, zuiderse Franse of Italiaanse zon? Zijn het de hoge bergen van de Alpen of de Pyreneeën? Is het de rust van de weidse Zweedse landschappen met de rendieren en af en toe een eland of zijn het de prachtig gekleurde wolken- en sterrenhemels in Finland? Zijn het de typische steden en landelijke taferelen in de vroegere Oostbloklanden? Of willen jullie de bakens helemaal verzetten met het verkennen van het rijke wildleven en de fascinerende cultuurverschillen en eetgewoontes in Zuidelijk Afrika en daar rondtoeren met een huurjeep met daktent. Of vallen jullie voor het doorkruisen van de onuitputtelijke flora van Canada met een gehuurde motorhome?
Zeg je: die laatste twee voorbeelden zijn niet naar mijn budget of nog niet. Toegegeven, als je het oude continent Europa verlaat en verre vliegreizen onderneemt, moet je eerlijk cijferen en misschien passen. Maar avontuurlijk kamperen op zich is goedkoop!. Als je van de buitenlucht geniet, kun je zeer sober leven: de plaatselijke ingrediënten van de dag smaken na een marktbezoek ergens in Tsjechië, je fiets meenemen om je ter plekke in Denemarken te verplaatsen en om de omgeving van Skagen te verkennen. Kies een camping aan de rand van een toeristische zone, niet in Nice zelf, maar op het Franse platteland in de Provence. Als je in de mogelijkheid bent om buiten het hoogseizoen te kamperen, valt er heel wat vermindering te rapen met campingcheques e.d.
Al kamperend je eigen bakens verzetten doe je niet improviserend, niet onbezonnen. De voorbereiding samen met je genoten is van kapitaal belang, zowel de materiële als de mentale.
Als je zinnens bent wat afstanden af te leggen is de keurige paraatheid van het kampeermateriaal en van je rollend kapitaal van enorm belang in functie van de veiligheid en zekerheid. Als je ‘gerust’ op weg en onderweg kunt, voel je je fitter en alerter. Dan zal ook de gemoedsrust van je gezellen er wel bij varen. Dan is iedereen wat ‘zekerder van zichzelf’.
Werk jullie reisschema gezamenlijk uit of toch met grote onderlinge inspraak en instemming. Schat jullie concentratievermogen, gezondheid en lichamelijke conditie zo correct mogelijk in. Voorzie voldoende aangepaste (reserve) geneesmiddelen voor eventuele ongemakken die je kunnen overkomen. Begin niet te vermoeid aan jullie trip. Een uitgerust en energievol kampeerdersgezin kan bergen verzetten en dromen vervullen. Wie goed gedocumenteerd aan zijn boeiende onderneming begint, is assertief en weerbaar. Die attitude zal uitstralen naar de reisgenoten. Ongetwijfeld zijn flexibiliteit en aanpassingsvermogen goede, welkome deugden.
De gemoedsrust, de mentale ingesteldheid, het zich een beeld kunnen vormen van wat komend is en de inschatting van de tijdsduur, spelen een cruciale rol als jullie zinnens zijn om meerdere weken er samen op uit te trekken. Het is heerlijk te kunnen ‘overherfsten’ nabij de witte dorpen of langs de prachtige stranden van Andalusië (Zuid-Spanje), de bloemenmaand mei in de Algarve of in een ander deel van Portugal door te brengen of met het hele gezin in de grote vakantie over de plas een tijd kamperend rond te gaan reizen in het groene Wales en het mysterieuze Schotland onder die adembenemende wolkenformaties.
Avontuurlijk kamperen ook met een groot gezin is zeer goed te doen. Kinderen leggen heel makkelijk contacten. Terwijl de ouders verder uitpakken en opstellen, hebben zij al vriendschappen gesloten.
Informeer ze over wat ze te wachten staat. Betrek ze effectief bij het gebeuren. Eens de kampplaats gekozen, geef ze een haalbare specifieke taak en verantwoordelijkheid (hun specialisatie of een beurtsysteem): tentstokken en haringen in volgorde aanreiken, scheerlijnen voorlopig aantrekken, hun eigen ondertentjes opstellen en in orde brengen. De betrokkenheid en hun welbevinden zullen er baat bij hebben.
De kinderen beletten je vaak dat je te veel hooi op de vork neemt of té grote afstanden ineens wil afleggen. Zij zien details die de volwassenen ontgaan, ze kijken door een andere bril. Hou een soort dagboek bij, elke avond één of enkele paragraafjes. Noteer op naam en bewaar voor later enkele van hun spontane, rake uitspraken of frappante reacties. Met hen een kabbelende beek of een paadje langs een berghelling tussen de rotsblokken volgen, is voor elkeen misschien meer (ont)spannend en avontuurlijker dan het bezoek aan een duur pretpark. De kinderen prefereren nogal eens een knusse barbecue op de camping boven uitgebreid gaan tafelen in een restaurant.
Als je enthousiaste kinderen ziet genieten van het exploreren van het natuurschoon: de bloemen, de vogels, de duinen en noem maar op, dan voel je je zelf ook voldaan. ’s Avonds zijn ze zelden lastig, want ze zijn doodop van de spanning, de belevenissen, de ervaringen en ze vallen ‘als een blok’ in slaap.
Hopelijk heeft de avontuurlijke kampeermicrobe je te pakken om met de nodige lef en durf erop uit te trekken. Waag het erop met je enthousiaste ondernemingszin en zet je kampeerdroom om in een boeiend verhaal.
Nog enkele raadgevingen:
- Maak copies van uw belangrijke persoonlijke papieren en boordformulieren en scan deze in. Stuur ze per e-mail naar je eigen e-mailadres. Zo kun je ze indien nodig oproepen in een internetomgeving.
- Bij een vliegreis steek je de belangrijke medicamenten in je handbagage.
- Wacht in dunbevolkte gebieden niet te lang om te tanken. Eens je tank halfleeg vul je bij de volgende gelegenheid best bij.
- Hou steeds voldoende drinkwater bij de hand.
- Als je naar de Scandinavische landen trekt, neem dan wat eet- en vooral drankvoorraden mee.
- Als je voelt dat het nodig is, las dan een extra rustdag in. Pas desnoods je reisschema aan.
- Informeer je goed naar de diverse buitenlandse verkeersregels.
- Hou steeds wat reserve contant geld ergens goed weggeborgen achter de hand.
- In de zee rond de landen van Zuid-Europa kunnen langs de kust zee-egels voorkomen. Voorzie voor de kinderen watersandalen. Ook nuttig voor keienstranden.
- Hou er rekening mee dat men in het buitenland streng kan zijn voor het vervoeren en toelaten van huisdieren (op campings).
- In Afrika: Tank alleen in de buurt van grote plaatsen bij een bekend brandstofmerk.
- Als je een huurauto of een camper ophaalt, laat je dan niet overweldigen door de zenuwen, maar neem rustig de tijd om foto’s te nemen van eventuele deukjes en krassen, doe de moeite om de inventarissen te checken, controleer of alles werkt en vraag indien nodig om verduidelijking. Het kost enige tijd, maar het kan veel ergernis besparen.
Avontuurlijk kamperen is 33,3% voorbereiding, 33,3% beleving en 33,3% nagenieten!
Een hart voor Afrika

Een warm hart voor o.m. zuidelijk AFRIKA
Namibië, Botswana en Zuid-Afrika


Konten kijkenKonten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Heerlijk opwindend, spannend en intens
Om naar te kijken met blote oog en via de lens.
Strakke, volle, dikke, vette konten
Bijvoorbeeld van de zebra, met of zonder string,
Hun pyjama staat nog net niet op spring.
Of de logge, bolle billen van de olifant,
Onderstut door ware kerkpilaren,
Mooi 2 aan 2, echt bij paren.
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Gemsbokken hebben ook zo’n lekkere billen.
Op ze schieten, zou je zo wel willen.
Ze hebben op hun kont
De ene zwart met wit, de ander kleurrijk bont
Zo waar een doel geschilderd.
Zegt de gemsbok: Durf niet te schieten hoor,
Want ik schiet gelijk weer t’rug, zo waar
Jij daar in je witte c(a)ar.
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Je hebt ook minder mooie achterzichten,
Doch ook daarover is er iets te dichten.
De achterwerken van sommige apen:
Appetijtelijk, neen, walgelijk, om van te braken!
Gauw iets anders: die frele hinden, die statige antilopen,
Slank en sierlijk op hoge poten.
Sommige heel kleintjes van was
Je zou die mini’s zo kunnen meenemen in je tas.
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Ik kan er niet over zwijgen
Je zou er haast van gaan hijgen.
Zoals laatst die neushoorn
Met zijn broek vol goesting
Zowel van achteren als van voren
Wond ie het vrouwtje op.
Om en om, neuzen, neuzen, neuzen,
Idyllisch, romantisch echt reuze!
’t Was zeker geen vluggertje.
Zij namen rustig hun tijd, zolang ! Te lang ?
Alleszins rondje na rondje, na nog een rondje
Bleef vrouwtje daar uiteindelijk staan met haar vochtig kontje!
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Dan heb ik het nog niet gehad over de staarten
Korte borstels, lange flosjen,
Met of zonder haar of met lange haren.
Ze zwieren, ze wiebelen, ze draaien, ze keren,
Kwispelend bij de dames, heftig bij de heren.
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Weet wel, beste mensen allemaal,
Dit is zowat de moraal van het verhaal:
Konten kijken is spannend, heerlijk en geniaal.
Dun, smal, hoog, laag of dik …
Het verrijkt je kennis, verruimt je inzicht,
Het scherpt je blik,
Konten kijken en vergelijken kun je niet alleen bij dieren
Je kunt dat ook bij onze mensen
De vraag is natuurlijk of jullie dat wel wensen ?
Je hebt bij onze dames welbepaald 3 kontensoorten,
En bij de heren evenveel variatie aan achterpoorten.
Neen, dit gaat te ver.
Vooraleer het gaat ontsporen,
Keer ik terug naar voren.
Alleen nog deze wijsheid: Even uw aandacht!
Géén kont. Oh, dat is pas een waar gemis!
Je moet het maar eens meemaken:
Hoog-water en een overvolle darm.
Alles staat op spring! En je hebt geen gaatje om het door te wring!
Dit was:
Konten kijken
Konten kijken in het Krugerpark
Konten kijken in Etoshapark
Het verhaal van de gnoe en de koedoeDit is het verhaal van de gnoe en de koedoe.
Het heet dan ook heel toepasselijk:
De Koedoe en de Gnoe
Zei de koedoe tot de gnoe:
Wat is dat toch? Wat is dat toch?
Thuis is het nooit goe wat ik doe
Ofwel voelt ze zich nie goe, ofwel is ze moe.
Het is nooit goe wat ik doe,
Zei de koedoe tot de gnoe.
De gnoe zei tot de koedoe:
Zal ik je zeggen hoe ik het doe?
Ja, zei de koedoe, zeg mij hoe jij het doe.
Toen zei de gnoe tot de koedoe:
Geef haar bloemen en een klein kadoe,
Zei de gnoe tot de koedoe.
O! heb ik al gedaan, heb ik al eerder gedaan.
Het is nie ech wat jij daar zeg,
Zei de koedoe tot de gnoe.
Heb ik allemaal al geprobeer
En ze is nog steeds nie bekeer,
Zei de koedoe tot de gnoe.
Toen zei de gnoe tot de koedoe:
Misschien moet je doen zoals bij de koe.
Inseminatie, dat werk goe.
Intimidatie, intimidatie, hou je bek toe,
Zei de koedoe tot de gnoe.
Als ik presteer, hoor het plezier er ook toe!
Doe wat je wil, zei de gnoe tot de koedoe
Maar als je het doe, doe het dan wel goe.
Dat was het verhaal van de koedoe en de gnoe.
Moraal van het verhaal:
Geduld en zachtheid,
Liefde en tederheid:
Dan komt het allemaal goe
Om te komen tot een kleine gnoe!
gnoe en koedoe
gnoe of wildebeest koedoe of kudu
