GRONINGEN- JOODS MONUMENT
Het ‘Joods Monument’ van de beeldhouwer Edu Waskowsky, wiens zoon ik als toenmalig onderwijzer in mijn klas had, herinnert aan de ruim 3000 joodse Groningers die in de Tweede Wereldoorlog om het leven zijn gebracht. Zes handen staan op een sokkel. Omdat de kunstenaar vroegtijdig overleed is de zevende hand niet voltooid en is een sokkel leeg gebleven. Elk van de handen vertoont een eigen expressie. De eerste is een gebalde vuist waaruit woede spreekt. De tweede echter strekt zich in geloof naar boven uit. De kandelaarvormige opening in de handpalm is de menora: de zevenarmige kandelaar die een symbool van het joodse volk is. De drie staande handen drukken vertwijfeling uit, terwijl de twee liggende handen verdriet en berusting symboliseren. De onregelmatige muur van betonblokken op de achtergrond refereert aan het afgebrokkelde Jodendom door de naziterreur.
De laatste hand bleef echter onvoltooid in zijn atelier achter. Waskowsky overleed namelijk op de laatste dag van 1976.
De maquette van het ‘Joods Monument’ aan de Hereweg in Groningen, is opgenomen in de collectie van het Yad Vashem Museum te Jeruzalem. Dit museum wil een collectie vormen van maquettes van Holocaustmonumenten uit de gehele wereld, die permanent tentoongesteld zullen worden.
