Hoe het dan verder ging....

Dieren liegen nooit, dat is een waarheid zo groot als een koe ! Meer zelfs, soms vertellen ze ons welk weer we mogen verwachten, zoals dit bijvoorbeeld :

" Ziet men wilde ganzen over de schuur,
kijkt de winter al over de muur. "

En reken maar dat dit helemaal juist is ! ! !

Tijdens de kruisdagen waarover ik hoger wat meer vertelde, wou men dat de boter op deze dagen gekarnd, niet zou bederven alhoewel zij ongezouten bleef. Men nam aan dat het een heilzaam middel was tegen velerlei kwalen. Zo kwam het dat men die boter kruisboter noemden. Als kind liep ik ooit nog mee in de kruisprocessie, en mogelijk nog vele onder u ? Hoe tijden al niet kunnen veranderen.

De Kruisdagen ! In het jaar 470 richtte de H. Mamertus processiën in om van God het ophouden te bekomen van aardbevingen en schrikkelijke tempeesten die zulke onheilen zoo ten lande als op zee stichtten. De kerkvergadering van Orleans beval in 511 dat, in gansch Frankrijk, ieder jaar openbare gebeden zouden plaats hebben om den zegen te bekomen over de landvruchten. De kerkvergadering van Mayence bracht, in 813, dit gebruik bij gansch het christen volk in voege en besloot dat eene processie gedurende drie dagen zou gevormd worden door de biddende en boetplegende inwoners van stad en dorp; die dagen heette men dagen van boete en bede : Rogationes. In de steden, waar verschillende kerken of kapellen zijn, gaat de processie iederen dag naar een dezer statie houden. In de dorpen gaat men langs verschillende wegen om Gods zegen te vragen over de vruchten der aarde.Men zingt de Boetpsalmen en de Litanie van alle Heiligen. In de middeleeuwen, tijden van vroom geloof, werden de Kruisprocessie blootshoofds gevolgd, en door het volk en den adel bijgewoond. De kinderen plachten met groene takken en ruikers getooid huiswaarts te keeren. In die processie draagt men noch het H. Sacrament, noch heiligenbeelden, maar het kruisbeeld of eene van het H. Kruis. Vandaar de naam van Kruisprocessie

Voor de boerekes is het vandaag toch wel een belangrijke dag en dat komt Lucas hun vertellen want :

" Is het weer met Lucas naar behoren,
dan ligt er nadien veel koren in de voren. "

en dan nog . . . .

" Wie met Lucas rogge zaait,
't jaar daarop met genoegen maait. "

Ze weten wat hun vandaag te doen staat, die boerekes

Vandaag krijgen we een VOLLE MAAN om 14u14 en het loont de moeite om daar eens naar te kijken want luister maar.........

" Is om de maan geen rand,
dan houdt het weer nog langer stand. "

En....wie zou dit niet willen ?

In de taal van toen : Te Auwegem(O-Vl.) was het op H. Drievuldigheidzondag, Fluitjeszondag. Dien zondag is het kermis in deze gemeente, en talrijke suikerfluitjes liggen dan op de kramen te koop. Te Kester(Brab.) doen de menschen den Weg der H. Drievuldigheid, dat is, zij gaan drie kerken bezoeken. Te Kester wonen ze de vroegmis bij, van hier gaan ze in stoet, vele te paard, naar Herffelingen, waar ze de vervroegde mis bijwonen, van daar trekken zij naar Oetingen waar de hoogmis gezongen wordt. Van deze gemeente keeren ze terug naar Kester waar nog eene mis gedaan wordt. De overlevering meldt dat deze processie tot stand kwam ter gelegenheid van eene verschrikkelijke ziekte die in de gemeente heerschte en door het beewegen ophield. Men doet deze beeweg ook nog tegen de bloem op de oogen, dan gaat men driemaal rond de drie kerken.

Vandaag is het de feestdag of het naamfeest van Sint - Gallatius. De vrienden noemde hem familiair Gal of Galle.
Vanaf deze dag zal het gras niet of nog nauwelijks groeien. Dat betekend dan ook dat de koeien in de wei maar weinig of niets meer kunnen uitrichten. Vandaar dan ook de logische spreuk :

" Met Sint Gal
moet de koe op stal ! "

Verschillende volkskalenders bepalen dat op deze dag de rozelaars moeten verplant worden. Uiteraard wanneer daartoe een reden zou bestaan. Ook andere tuinplanten komen nu voor verplanting in aanmerking. Ook worden vandaag de laatste winterappelen geoogst. Verder is St.Gallatius een belangrijke weerheilige want op zijn feestdag zou al de eerste sneeuw kunnen vallen.....

" Sint - Gallen
laat de sneeuw vallen ! "

't is maar dat ge 't weet

Een periode met mooi najaarsweer, zoals we dit momenteel kennen, wordt ook wel eens oudewijvenzomer genoemd. Over de juiste datering van dit begrip bestaan er helaas een hele boel misverstanden. Heel oude gezegden laten alleen toe  dat men een warmte rond 8 november zo noemt. Volgens klimatologen dan weer, zou het gaan om warme dagen tussen 17 en 25 september. Het echte begrip komt oorspronkelijk uit de Noorse of Germaanse mythologie, waarin noodlotsgodinnen wevend of spinnend werden afgebeeld. Ze beelden daarmee de menselijke levensdraden uit. De term oudewijven is negen op de tien terug te voeren op een vrouwelijke watergeest met lange witte haren. Een stuk later werd het echter toegeschreven aan oude breiende vrouwen en aan veldspinnen die bij rustig nazomerweer van die lange draden spinnen.

Vandaag "viert" men de naamdag van Sint - Theresia en meteen verwijst de volkskundige kalender naar een nazomerke dat gemiddeld zo'n 5 dagen zou moeten duren. Verwoord in een weerspreuk gaat dat als volgt :

" Een schoon nakomerken,
is Trezia's zomerken.
Vijf dagen zonneschijn,
om elkeen te verblij'n."

Morgen dan komt Sint - Gallatius op bezoek, en ook op zijn naamdag valt er weer wat te vertellen, tot morgen dan ?

Rond het feest van Theresia moeten de spinnewielen klaar zijn voor gebruik want Theresiadag is meteen het startsein van en voor het spinseizoen !

" In het midden der oktobermaand
worden de spinnewielen voor de dag gehaald. "

Vanaf vandaag is het gedaan met bessen te eten. Ze zijn na deze dag immers niet langer goed :

" Met Sinte Treze
vallen de leste bezen. "

't Is maar dat u 't weet

De volkskundige kalender vertelt voor vandaag :
Te Kortrijk werkt men de laatste maal zonder licht. 's Anderdaags viert men de Keerspijpbesnijding, een feest dat gelijk staat met de kaarsbegieting te Brugge op 1 september. Den zondag van Half October heeft te Kortrijk de Schijnkelkenskermis plaats. Deze kermis herdenkt een weldoener der stad. Schinkele genaamd. Alsdan prijkt zijn reuzenbeeld voor drie dagen op eene kiosk aan den S. Jansput in Overleye; het beeld is omlooverd en gepint. 's Avonds komen de gasten muziek spelen en is de straat verlicht. Er bestaat een gilde, de Schinkelheeren, die voor de kermis zorgt.