Berichten van 15 augustus 2011 tot 21 augustus 2011

Moeders Wil is Wet (1949-1974)

"Moeders Wil is Wet." Het klonk elke ochtend door de radio. Welke moeder-de-vrouw heeft daar niet de stofdoek voor laten vallen, bij het horen van de legendarische stem van Mia Smelt? Er even rustig bij gaan zitten onder het genot van een vers geurig kopje koffie, om naar de raadgevingen van Mia te luisteren.

Moeders wil is Wet, het langst lopende radioprogramma voor vrouwen

Volgens Mia Smelt hadden huisvrouwen een steuntje in de rug nodig, omdat ze 's morgens alleen thuis waren. De kinderen zaten op school, haar man was naar het werk, dus de vrouwen waren even "onder elkaar." Niet bij iedere huisvrouw stond de Baedeker in de boekenkast. Het serieuze handboek voor de beginnende huisvrouw, vol tips en wetenswaardigheden over hoe het huishouden gedaan moest worden. Hoe ze haar man tevreden moest stellen, en de kinderen netjes opvoeden. Op die leemte speelde Mia Smelt handig in. In feite verzorgde ze een soort gesproken Baedeker, afgewisseld met groeten van vrouwen aan elkaar, die verzoekplaatjes konden aanvragen.

De 25-delige Baedeker, voor vele generaties een vraagbaak

De 25-delige Baedeker besteedde in elk deel aandacht aan een afzonderlijk probleem, waar jonge vrouwen mee zouden kunnen worstelen. Onderwerpen kwamen aan de orde zoals; "Huishouden op Rolletjes," "Van Vingerhoed tot Strijkplank." "De Weg naar het Hart," dat eigenlijk meer gericht was op de maag van de man, inplaats van het hart. "Hoe moet ik met mijn Kind?" Richtlijnen in twee delen over kinderopvoeding, waar dyslexie en ADHD niet in voorkwamen. De Baedeker had die problemen nog niet ontdekt. "De Toekomst van Uw Kind," "Uzelf Mevrouw." Het mocht ook niet aan zelfinzicht ontbreken.

Het ideaalbeeld van moeder-de-vrouw in de jaren '50

Belangrijk onderwerp dat niet overslagen werd was dan ook; "Liefde zonder Vrees." Opoffering in bedenkelijk behaagkunst. Met daarop het volgende hoofdstuk; "Gelukkig Huwelijk." Daar draaide het immers allemaal om, de vrouw moest er zorg voor dragen dat een gelukkig huwelijk haar doel en streven moest zijn. Daartoe was en is ze hier op aarde, naar de toenmalige opvatting.

Mia Smelt in overleg met Chris Heijzen
Zeg groenteman

Het radioprogramma werd elke morgen op een vast moment onderbroken met de bekende riedel; "Zeg Groenteman, Wat Eten we Vandaag?" Chris Heijzen richtte het woord tot de huisvrouwen in het land; "Vandaag dames.., Ja dames..., Het is er de tijd van het jaar voor. De verrukkelijke wintergroente is er weer. Het ligt bij uw groenteman in het schap. Vandaag eten we overheerlijke Brussels Lof. De gezonde groente die u gekookt, gestoofd en ook rauw als salade kunt eten. Bijvoorbeeld met een gesnipperd hardgekookt eitje erbij."
Groente was aan jaargetijde gebonden. Niets van haricots-verts, of bloemkool het hele jaar door. Chris leuterde nog wat door met Mia over de bereidingswijze en welke saus het lekkerst bij de witlof zou smaken.

De moderne groenteman met een overdadig dagelijks aanbod
Ik zou wel eens willen weten

Daarna volgde een ogenblik van muzikale omlijsting, door de niet weg te denken Jules de Corte. De blinde pianist, organist van Belgische komaf, doordat zijn familie tijdens de Eerste Wereldoorlog was gevlucht naar Nederland. Met zijn fijnzinnig gevoel voor droge humor, leidde hij het liedje in. Wie kent ze niet? De niet van ironie en moraal gespeende versjes, die hij op monotone toon zong zoals; "Ik zou wel eens willen weten"..."Het sprookje van de Toto"..."De reuzen van de middelmnaat...," of "Het kleine mannetje...." Honderden liedjes aan zijn geest ontsproten liggen nu te verstoffen. Je hoort ze nog zelden.

Jules de Corte. Wie kent hem niet?
Goede morgen luisteraars......

Voordat "Moeder Wil is Wet," de ether inging klonk in de vroege morgenuren de piano van Arie Snoek door bos- en polderland, begeleid door de altijd opgewekte stem van de Hilversumse gymnastiekleraar Ab Goubitz.
"Goede morgen luisteraars..., Staat u allen klaar...?...Dan beginnen we met de eerste oefening.....!! En strek, en buig, en voor en achter...!! En nu de armen omhoog...., en naar achteren en dan weer naar voren... Goed zo....luisteraars !!"....... "En nu naar links..., en dan rechts, en nog een keer...." 
Hierna liet hij zijn denkbeeldig publiek even op adem komen....." Zo...nu even rust op de plaats..., en haalt u diep adem, dames. Goed zo dames...Dan gaan we nu over op de volgende oefening..... En dames spreidt u nu de benen...!!??..." Meneer Goubitz begon het bedenkelijk over een andere boeg te gooien. Manlief was toch niet thuis. "En buigt u maar..., en strekt u maar....!!!"

Gymnastiekleraar Ab.Goubitz, later Wethouder van Hilversum


Turnles in de jaren '50, via de radio uitgezonden.

Bij ons in de straat heeft Ab Goubitz nooit succes behaald. Ik kan me geen van de buren herinneren, die zich verleid hebben gevoeld tot een dwaze vertoning in de huiskamer. Of de gordijnen moeten dicht zijn gebleven en de radio op halve sterkte hebben gestaan. "Dat is iets voor daarboven in Holland," zei mijn moeder altijd. "Daar houden ze wel van dit soort gedoe. Ik doe er in elk geval niet aan mee."

De nijvere huisvrouw

© 2011 Albert Prins

Homepage Jules de Corte zie: http://www.julesdecorte.nl
Moeder Wil is Wet zie http://geschiedenis.kro.nl/bewustzijn/moederswiliswet.aspx
Beeldfragmenet 3 min. zie http://youtu.be/6ofFQATDeQM
Ab Goubitz Radioturnles zie: http://beeldengeluidwiki.nl/index.php/Ab_Goubitz

Maneblussers en andere spotnamen


Luchtfoto Abdijcomplex van Middelburg met de Lange Jan

Bijna elke oude stad of dorp is in het verleden wel getroffen door een onnozele anecdote waardoor de inwoners voor altijd gebrandmerkt zijn voor beschamend gedrag. De spotnaam blijft kleven tot op de dag van vandaag ook aan huidige generaties die er niets aan kunnen doen, en er beslist niets mee te maken hebben. Je zult maar als "nieuwe" Nederlander als "Flessetrekker" worden uitgescholden, wanneer je in Middelburg vertelt, dat je uit Vlissingen komt. De Turkse-Zeeuw begrijpt daar niets van. Maar als hij een beetje bij de pinken is, ketst hij meteen terug door de Middelburger in het hart te treffen door hem voor "Maneblusser" uit te schelden. Meer leed kun je niet aanrichten.

Rood gloeiende maan

Of opa Klercq ook tot de Maneblussers gerekend kan worden is niet zeker. Daar heeft hij zich nooit over uitgelaten. Was hij ook zo beschaamd om uitgelachen te worden? Of had die gebeurtenis lang voor zijn tijd plaats gevonden, toen men dacht dat de Lange Jan in brand stond. Middelburgers praten niet over dit voorval, ze houden het liever stil. Het zijn de buitenlui, die graag de gevoelige snaar willen raken bij de van huis uit deftige burgerij. Een gevat weerwoord hebben ze meestal niet paraat, zo serieus als Middelburgers zijn. Ze hebben de gebeurtenis verdrongen, ze weten niet eens meer wanneer de fabel is ontstaan. In archieven staat het wel te lezen.

Misterieuze mist rond de toren

Op een nacht was het volle maan, er hing een lage nevelige bewolking over de stad. Het was bijna windstil, de inwoners lagen al vroeg op bed. Uit de laatst nog open kroeg waar nog klandizie zat vertrok een man naar huis. In het schemerlicht keek hij onderweg op de toren hoe laat het was geworden. Tot zijn grote schrik zag hij brand in de toren. Onmiddelijk sloeg hij groot alarm. Hij maakte zoveel kabaal dat de hele buurt daar wakker van werd. De mensen vroegen zich af wat aan de hand was, de benevelde man wees naar de toren. Ze zagen toen ook dat de Lange Jan in brand stond. Brand in de toren !! Achter de vensters gloeide vuur. In geen mum van tijd was de hele stad in rep en roer, de noodklok werd onmiddelijk geluid.

Brand in de toren !! ??

Het stadsbestuur, de burgemeester op kop, snelde naar de plaats des onheil en begon in ijltempo de blussingswerken te organiseren. Langs de torentrap gingen emmers water als een ketting van hand tot hand omhoog, maar nog voordat de top werd bereikt schoof de maan door de nevel en moesten de moedige Middelburgers toegeven dat slechts een rossige nevelgloed door de ramen had geschenen. Beschaamd van zoveel onbenul togen de mensen huiswaarts en probeerden het voorval stil te houden. Maar net zoals dat met roddels gaat, ook deze gebeurtenis blijft hardnekkig de ronde doen. Eén troost zij u gegund; gij Middelburgers. Ook Mechelaren worden voor hetzelfde feit als Maneblussers uitgescholden. 

Sint Rombouts kathedraal van Mechelen

Want in de ijskoude nacht van 27 op 28 januari 1687 gebeurde in Mechelen een gelijk voorval. De trotse Sint Romboutstoren was omgeven door een zware lage mist terwijl de maan de toren bescheen met een rode gloed, veroorzaakt door de reflectie van krachtig zonlicht. In 1722 waren de Tienenaren aan de beurt. Maar het kan nog straffer. In Diest waren de inwoners zelfs bereid de zon te blussen, die haar stralen bloedrood door de vensters liet schijnen, dat in 1728 tot grote consternatie had geleid. En of niemand had geleerd van bijzondere natuurver-schijnselen gebeurde rond 1850 in Edegem opnieuw een poging de zon te blussen, waarvoor het hele brandweercorps uitrukte. Afrijders en zonneblussers wonen daar. 

Spotprent van de Mechelse Maneblussers

© 2011 Albert Prins

Servicepoint:
Maneblusssers van Mechelen, zie http://www.sintromboutstoren.be/maneblussers.php
Videoclip; Carillon Lange Jan Middelburg (3,45 min) http://youtu.be/yOxVJSeNrDU
Videoclip; Overview Middelburg from Lange jan (3,58 min) http://youtu.be/PBFWqMRl6sY

Is het Riengkrieje of toch Ringsteken ? (1956)

"Riengkrieje" in het Zeeuws, betekent voor de goede verstaander in het Nederlands "Ringrijden." Voor de Zeeuwen is het een onverwoestbare traditie dat ver teruggaat in de geschiedenis. Aanvankelijk een sport die in de Middeleeuwen door de adel werd beoefend. Strijdbare nobele jongelingen traden met hun paard in een tournooi aan om een trofee in de wacht te slepen. Een jonkvrouw stelde haar ring ter beschikking, dat aan een koord werd opgehangen en vervolgens met een lans moest worden losgestoken. Dit gebeurde in galop op een ongezadeld paard.
Degene die deze kunst tot driemaal toe met succes behaalde, werd door zijn mededingers eerst gejonasd en daarna naar de jonkvrouwe begeleid. In deemoed moest hij voor haar knielen, daarna kreeg de winnaar de trofee in ontvangst. De hoogst haalbare beloning was toch wel de omhelsing met kus van de edele jonge vrouw. 

Het oude ridderspel bij het hof van St. Joris in Middelburg

In de 17de eeuw is het tournooispel een volkssport geworden, onder jonge boerenzonen. In de laatste eeuw zelfs een serieuze sport, waar regels aan verbonden zijn. Zo is het verplicht dat bij officiële wedstrijden, de deelnemers in het wit zijn gekleed. Van witte pet tot witte sokken en witte schoenen, een oranje sjerp rechts over de schouder gehangen, en het groene ZRV embleem links op het hemd genaaid. Het paard moet versierd zijn op de manen en staart, met prachtig gevlochten creaties steken de rijders elkaar de loef af. Het paard moet volgens traditie nog steeds ongezadeld worden bereden. 

Ringrijden op het Abdijplein in Middelburg, een prachtige entourage

Bij demonstraties en feestelijkheden is het verplicht in Zeeuws costuum aan te treden. Dat geldt ook voor vrouwen, die de laatste jaren zijn toegelaten tot de wedstrijden. Ze zijn inmiddels een geduchte concurrent voor de mannen.
Vrouwen trekken ook wel het Zeeuws mannencostuum aan, omdat het beter zit bij het paardrijden, dan de veelvoud aan rokken dat bij de streekklederdracht hoort. Maar zo zijn er natuurlijk weer uitzonderingen. Er zijn dames bij die uit overtuiging geen concessie willen doen. Wel rokken dragen, maar de overmuts thuis laten. De Zuid-Bevelandse schelpmuts vangt nogal veel wind in galop, dus niet zo geschikt voor het paardrijden.


Voor taalpuristen blijft de term "Ringrijden" een moeilijk te verteren begrip. Je rijdt weleenswaar op een paard, maar je steekt de ring af bij het ringpoortje. Dus taalkundig zijn die het er overeens dat hier sprake is van "Ringsteken." De volkstaal is hardnekkiger in het gebruik. Wij Middelburgers blijven kijken naar "t Riengkrieje," in onze onschuld zien we daar geen verschil in.
Laat deze puriteinen zich maar eens druk maken over het massale misbruik van de meervoud "s." Want ik vind het hebben van gedachtes een verfoeilijke manier van denken. Laat staan dat je beloftes doet, die je niet nakomt. De voors en tegens van deze opvatting zal nog lang beroering geven.

Overleg wie gejonasd moet worden

Oôme Piet en Gommert de Visser, zonen van tante Leintje, van de Grôôte Abêêle, deden ook mee met het Riengkrieje op het Molenwater. Onder de bomen stonden de paarden, koel in de schaduw, op hun beurt te wachten. Ik vond het, als kind van een jaar of tien, machtig, indrukwekkende paarden. Die enorme Zeeuwse trekpaarden, stevig op de benen, zwaar behaard aan de sokken, de dikke billen continue in de trilstand, zodat vliegen geen kans kregen voor een trippelrondje over hun lijf. 

De winnaar wordt gejonasd naar oud gebruik

Goeiïg uitziende paarden waren dat, de gemoedelijkheid straalde van hun fors hoofd. Je kon aan hun ogen zien dat ze genoten van een dagje ontspanning. Ze stonden elkaar duidelijk te begluren. Het leek er op dat ze elkaar jaloers taxeerden zo van; ik ben mooier versierd dan jij. Wat wel te begrijpen was, want het ene paard was nog fraaier gevlochten op de manen dan de andere. De staart opgebonden tot een feestelijk knotje, met veelkleurige crêpe-papieren bloemetjes ingestoken, net als bij de manen. Daar moet een paard toch wel van genieten, want volgens mij heeft een paard bewustzijn. Het wil op z'n tijd ook klasse uitstralen.

Irina de Visser in concentratie

Aan de rand van de ringbaan moest ik me tussen de mensenmenigte heenwurmen, er was veel volk op komen dagen, die dit spektakel niet wilde missen. "Wâ'  moe' jie 'ier?" vroeg een mevrouw kribbig, die ik een beetje onbeleefd opzij wilde duwen. "Oôme Gommert komt 'ier zôô m'têên langs, dâ' wil 'k zien." Ze begreep het. "Kom dan maor 'ier staon, dan zie je 't beter." Nu stond ik helemaal vooraan in de rij langs de piketpalen met touw bespannen aan de zandige ringbaan, vlak bij het ringpoortje, waar de spanning het hoogst was.

Irina de Visser in volle actie, haalt ze het ??

In de verte hoorde ik gehinnik onder een aanzwellend geluid. Daar kwam een enorm knol in vol galop aangestormd, het zand spatte alle kanten op. Een denderend geluid alsof een tank in aantocht was. Ik voelde de grond onder mijn voeten trillen. Wat een machtig gezicht, wat een formidale kracht kwam hier aangestoven, een niet te stuiten massief geweld. De ruiter in volle concentratie, met één oog gericht op het kleine ringetje dat hij moet afsteken.

Zuid-Bevelandse amazones zonder overmuts

Het paard voelt hoe belangrijk hij is, dat kan je wel zien aan zijn hoofd. De stemming zit er bij hem ook goed in, hij gunt zijn baasje alle geluk. Maar helaas..., de ruiter mist op een haar na de ring. Het paard is ook teleurgesteld, het schudt met zijn hoofd, zo van; "Hè..., wat jammer nou, de volgende keer beter." Stapvoets met het hoofd naar beneden, keert het paard terug naar de verzamelplaats, voor de volgende poging.


Nu is ôôme Gommert aan de beurt. Ook hij komt in vol galop aangestormd, weer spat het zand alle kanten op, weer zie ik de enorme kracht dat een Zeeuws paard in korte aanloop kan ontwikkelen, wat je niet zou verwachten van een paard dat niet gewend is hard te lopen. Gommert is nu vlakbij het ringpoortje, hij richt, hij mikt, zijn ene oog dichtgeknepen. En.....het is raaáák!! Gommert heeft de ring afgestoken. Hij laat het akelig kleine dingetje van de lans afglijden, een loopjongen raapt het op en brengt het terug naar de ringopsteker.


"Oôme Gommert, ôôme Gommert, 't is gelukt hé...!" Ik ren naar hem toe en wil hem feliciteren. Gommert kijkt vanaf zijn paard op me neer; "Wie bin jie eigelik?" vraagt hij ongeinteresseerd. "k Bin Appie van tante Corrie." vertel ik vrolijk. "Ken ik nie!" zegt Gommert kortaf, nog in trans van zijn concentratie. "Je weet wel, tante Corrie, van de Vlasmarkt, van Klercq, van tante Leintje van opoe Klercq!" haspel ik vluchtig alle informatie door elkaar, in de hoop dat hij iets van de situatie begrijpt. "Oh...die! Maor joe ken ik nie." Wat jammer nou, dat ome Gommert me niet kent, misschien kent ome Piet me wel, dus probeer ik er achter te komen waar die is. "Is ôôme Piet d'r ook?" vraag ik dan naar de bekende weg. "Piet staet daer, maer die zâ' joe ook wel nie' kenne." Gommert draait zijn paard om en loopt van me weg. Teleurgesteld druip ik af, ik heb hier niets meer te zoeken.

© 2011 Albert Prins

Servicepoint:
Geschiedenis van het Belgisch-Zeeuws Trekpaard, zie; http://www.trekpaard.eu
Waar kunt u Ringrijden zien? zie; http://www.ringrijden.nl
Videoclip; Zeeuws trekpaard, Omroep Zeeland (11.54 min) http://youtu.be/QD4Y32GP_Yo
Videoclip; Blanche Willem Vermanderen Vlaams Peird (4.58 min) http://youtu.be/oAb-ZB8a6qg

Mispoes Kaljouw op d'n Grôôte Abêêle (1958)

Dat van rommel nog meer ellende komt, had Kaljouw op twee vingers kunnen natellen. Maar eigenzinnig als hij was trok hij zich niets aan van goede raad. Arjaan, zijn buurman, had hem al vaker gezegd; "Kaljouw, daar komen ratten van." Kaljouw trok zijn schouders op, zo van; "En..., wat zou dat dan?" Arjaan had hem uitgelegd; "Nou..., als je er twee hebt, dan heb je binnen de kortste keren er ook wel vijf-en-twintig, en misschien nog wel meer ook. Met al die hopen troep om je huis en sloten hier in de buurt, kun je er op wachten dat ze komen. In die bergen rotzooi van jouw kunnen ze prachtig nesten maken."


Kaljouw keerde zich om en liep zwijgend zijn huis binnen, nog net met een gebaar naar zijn hoofd van "Die Arjaan is gek." Hier zal dan ook wel de oorzaak hebben gelegen dat het tussen de familie de Visser en Kaljouw, op d'n Grôôte Abêêle, het niet al te best boterde.

Naast het verzamelen van ouwe rommel, wat hij opspaarde tot de handelsprijs hoog genoeg was om het van de hand te doen, deed Kaljouw er nog een handeltje bij. Alleen met de verkoop van lompen en metalen kon hij zijn groot gezin niet onderhouden. In een tijd van armoe moet je wel iets verzinnen om het hoofd boven water te houden. Voor de oorlog was hij er al mee begonnen; Het slachten van geiten en konijnen.


Geiten waren als de koeien voor de kleine man. Op het platteland had iedere arbeider wel één of twee geiten in het schuurtje staan, die voornamelijk voor de melk werden gehouden. Als ze oud, of ziekelijk waren, dan werden ze geslacht. Het vlees vond men wel wat wrang en sterk van smaak. Maar goed, er kwam vlees op het bord. Door steeds nieuwe geitjes te kweken bleef de veestapel op peil, werd er groter van, of zelfs te groot. Want ook toen ontstond overschot aan groente, vlees en fruit, dat uit de handel genomen moest worden. Door het met petroleum te overgieten en begraven bleef het aanbod en daardoor ook de prijs op gunstig niveau.


Pasgeboren bokjes waren evenmin een lang leven gegund. Ze gaven geen melk, hun waarde was daardoor gering. Dus na een paar weken, wanneer er een beetje vlees op de botten zat, werden de arme beestjes geslacht. Hun velletje bracht tenminste nog iets op. Bij opoe en opa Klercq in Middelburg kwam zodoende af en toe een smakelijk bokje op tafel. Daar zorgde tante Leintje voor, de vrouw van Arjaan. Tante Leintje was de zuster van opoe Klercq, de enige echte boerin in de familie.

In de tijd van voedseloverschot bleef Kaljouw toch geitjes en konijnen slachten. Hij sjoemelde een beetje met de regels, wat toch niet onopgemerkt bleef. In zijn schuurtje hingen honderden konijnen- en geitjevelletjes te drogen, waarvan hij verwachtte dat daaraan te verdienen viel. Regels zijn er om na te leven, ook al kun je daar creatief mee omgaan. De diender van de wet denkt daar anders over. De plaatselijke koddebeier kreeg er lucht van dat Kaljouw toch geitjes slachtte terwijl dat niet meer mocht.


Poesje, de koddige bijnaam van deze overijverige diender, probeerde alles in het werk te stellen Kaljouw te betrappen op een overtreding. Wat hij ook bedacht, welke slimme truc hij ook uithaalde; van het afluisteren, het natrekken van roddels, zelfs op slinkse wijze de kinderen van Kaljouw te ondervragen, die natuurlijk liever hun tong afbeten, dan hun vader te verraden, Poesje kreeg geen vinger noch duim achter enig bewijs. Zelfs op de loer liggen in de struiken, in de hoop Kaljouw op heterdaad te betrappen, de veldwachter werd niet beloond. Nat en stijf van de kou moest hij zich onverrichter zaken terugtrekken.


Op een dag kon Poesje het niet langer uithouden, hij moest en zou Kaljouw spreken. Onverwacht stond Poesje bij Kaljouw op de stoep; "Waor zien al joew geitjes gebleve, Kaljouw?" vroeg hij met afgemeten, ja bijna overslaande stem. "Gistere zag ik er nog zeuven!" Waarop Kaljouw meteen gevat antwoordde; "Die zien allemaol opgegete deur d'n grôôte bôôze wolluuf, Goeie dag Poesje." Kaljouw smeet pardoes de deur voor de neus van de agent dicht. Poesje kon niets anders doen dan teleurgesteld afdruipen.


Wat Arjaan voorspelde kwam uit. Op een gegeven moment verging het van de ratten bij Kaljouw, ook Arjaan kreeg er last van. Kaljouw zag ze voorbij schieten in de schuur bij zijn paard Marie. Hij zag ze langs de gevels rennen en zijn achterpaadje oversteken. Onder de stapels afgedankte ledikanten, oud ijzer en balen geperst oudpapier moesten nesten zitten beweerde hij. Het begon Kaljouw op den duur ook flink op de zenuwen te werken.


Het rattengif dat hij her en der had gestrooid, lustte die beesten niet. Slim als ratten zijn wisten ze allang wat daar het gevolg van is. Met buikpijn wegteren hadden ze uit ervaring bij familieleden gezien. De rattenvallen bleven ook leeg, soms was het lookaas verdwenen en vroeg Kaljouw zich af hoe dat in hemelsnaam mogelijk kon zijn. Kaljouw wist dat er maar één doeltreffende methode bestaat om voorgoed van dat ongedierte af te komen. Het was dan wel nodig één rakker te pakken te krijgen. "As je maor geduld 'ebt, dan krieg je d'r altied êên te pakke," voorspelde hij.


Zijn voorspelling kwam uit. Op een dag zat inderdaad een grote bruine rat gevangen in de val. Angstig en schuw probeerde het beest in alle macht uit het kooitje te ontsnappen, wat natuurlijk vergeefse moeite was. De rattenval werd midden op het straatje achter het huis gezet. Kaljouw pakte een bus petroleum, een bundel stro, goot vervolgens een paar keer een flinke scheut brandstof over de rat. Stopte snel de bundel stro tussen de tralies en stak de boel in de fik.


Als de hel brandde het zaakje. Nog nooit heb ik een beest zo in doodsnood horen kermen, schreeuwen, tot krijsen toe. Het gegil ging door merg en been. De doodstrijd klonk tot ver in de omtrek. Het dierenleed moet zeker een kwartier hebben geduurd. Uit alle hoeken en gaten kwamen de ratten tevoorschijn. In een grote kolonie rende ze voor hun leven. Ver weg van dit verschrikkelijke oord. Daarna heeft Kaljouw nooit meer last gehad van ratten.

© 2011 Albert Prins

Opmerking; Personen op foto's hebben geen verband met dit verhaal