Verrekijkermuseum 2
Verrekijkermuseum
Lipperheij of Janse
Precies 400 jaar geleden werd in Middelburg de eerste bruikbare telescoop gebouwd. Dat was een uitvinding waarvan de oorlogvoering, de zeevaart en de sterrenkunde direct veel profijt hadden. In de buitenmuur van de Nieuwe Kerk in Middelburg is een gedenksteen geplaatst waarop staat dat Zacharias Janse de uitvinder is. Maar volgens de nieuwste inzichten was hij het niet, maar zijn buurman Hans Lipperheij die de eerste bruikbare telescoop heeft gemaakt, om hem daarna voor veel geld verkopen aan het leger van prins Maurits.
Grenzend aan optiek Focus aan de Nieuwe Burg is sinds kort een permanent verrekijkermuseum ingericht.
(25-09-2008 geopend)
Zeeuws Muzeum Middelburg
Tijdelijke tentoonstelling.
Nog twijfel


'Lipperhey is de ware ontdekker'
door Emile Calon. dinsdag 02 september 2008 PZC
MIDDELBURG
Wetenschapshistoricus Huib Zuidervaart weet het zeker.
Tot nu toe duiken steeds twee namen op als het gaat om de uitvinding, vierhonderd jaar geleden, van de verrekijker: de Middelburgse brillenmakers Lipperhey en Jansen. Zuidervaart zegt dat duidelijk zal worden dat Jansens naam ten onrechte gekoppeld wordt aan die zeer belangrijke uitvinding.
Vast staat dat Lipperhey in oktober 1608 patent aanvroeg op 'een zeker instrument om verre te zien'. Dat was nadat hij zijn uitvinding eind september in Den Haag had gedemonstreerd aan stadhouder Prins Maurits. In de verslagen van die demonstratie komt nergens de naam van Jansen voor. Diens naam duikt volgens Zuidervaart voor het eerst op in 1665. In dat jaar liet de Franse hofarts Pierre Borel een onderzoek uitvoeren naar de 'ware uitvinder van de verrekijker'. In die publicatie getuigt Johannes Sachariassen, de zoon van Jansen, dat zijn vader al in 1590 een verrekijker had gemaakt. Ook is er een verklaring opgenomen van Willem Boreel, destijds ambassadeur aan het Franse hof. Die oud-Middelburger verklaarde ook dat Jansen eerder was dan Lipperhey. Zuidervaart stelt dat uit niets blijkt dat Jansen voor 1616 zich daadwerkelijk bezighield met het maken van brillen. In dat jaar werd hij voogd over de kinderen van een andere brillenmaker en werd hij zelf ook brillenmaker.
Volgens de wetenschapshistoricus heeft Zeeuwse trots lange tijd een belangrijke rol gespeeld bij het naar voren halen van Jansen als de (mede)ontdekker van de verrekijker.
"Lipperhey was immers van Duitse afkomst terwijl er lang vanuit werd gegaan dat Jansen een rasechte Zeeuw was." Uit zijn studie blijkt dat ook dat niet klopt. "Jansen kwam uit Den Haag."
Wetenschapshistorici uit vijftien landen komen van 25 tot en met 27 september naar Middelburg voor het geschiedkundig congres. Ze herdenken dan dat vierhonderd jaar eerder Lipperhey met een aanbeveling van de Staten van Zeeland naar Den Haag vertrok om zijn octrooi aan te vragen. Die aanvraag documenteert volgens Zuidervaart het begin van het openlijk gebruik van de verrekijker als 'eminent wetenschappelijk, militair en zeevaartkundig instrument'.
Met zijn kijker ontstond volgens hem voor het eerst het besef dat met een optisch instrument kennis kon worden vergaard die met het blote oog niet was te zien. Als voorbeeld wijst hij naar de verschrikte reactie van de Spaanse opperbevelhebber markies Ambroglio de Spinola. Die was aanwezig bij de demonstratie van Lipperhey's vinding in Den Haag en merkte bezorgd tegen Prins Maurits op: "Vanaf nu zal ik niet veilig meer zijn, want jullie kunnen me van veraf zien
Het leger is nog steeds paraat, de Luchtmacht.

Het leger is nog steeds paraat, de Marine

Het leger is nog steeds paraat, de Soldaat

kasteel de Hellenburg

Even buiten Baarland liggen nog de fundamenten van een vroeger kasteel.
Van het middeleeuwse kasteel de Hellenburg zijn nu nog alleen maar de fundamenten over van de hoofdburcht. Maar die zijn dan ook fraai geconsolideerd, zodat de bezoeker van de plaats waar het kasteel vroeger stond, een goede indruk kan krijgen hoe het kasteel de Hellenburg er vroeger moet hebben uitgezien. Natuurlijk is hierbij een goede inleving onontbeerlijk, maar het op het terrein aanwezige informatiebord geeft de bezoeker een goede steun om zijn fantasie aan het werk te stellen. Men veronderstelt dat de naam van het kasteel wellicht is afgeleid van een waternaam.
Kasteelresten gevonden in 1957
Voorburcht en hoofdburcht
Ontstaan Hellenburg
Het geslacht van Renesse












Slot Baarland Open Dag
Slot BAARLAND
op de volgende blog staan foto's van de open tuindagen 2007.
https://blog.seniorennet.be/slot_baarland/
Het Slot te Baarland.
Gebouwd door
Jan Van Renesse, 14e eeuw
Vervolgens bewoont door
Hendrik van Borsele 15e eeuw
Jonkheer Rombout van Wachtendonk 16e eeuw
(bekend als Heer van Baarland).
Jonkheer Jacob van Baarland 17e eeuw
Graaf van Groesbeek 17e eeuw
Mr Jan Cornelis Lampsins 18e eeuw
Fam. van de Koboken 19e eeuw
Hermanus van Bol’Es van Baarland 19e eeuw
Dit zijn de Adelijke Familie’s.
In de 17e eeuw stond het slot er op zijn grootst bij.
Met een groot gebouw binnen de muren,
en de torens waren hoger.
Maar door leegstand rond 1800 verpauperde dit gebouw,
En werd in 1840 gesloopt,
hierna werd er een houten jachthuis voor in de plaats gebouwd.
Dit heeft er +/- 50 jaar gestaan.
Het huidige gebouw heeft altijd bewoning gehad…..
en stond op een mooie plaats in het water van de gracht,
daardoor is het voor de sloop gespaard gebleven.
..
In de jaren 1960 / 1970 is alles weer gerestaureerd,
en de gracht weer terug gebracht zoals hij was in de 17e eeuw.
Ook de slottuinen zijn in stijl weer aangelegd.
Nu is ook binnen de inrichting en kamers, keuken, enz
weer ingericht naar de 17e eeuw.
Filmploeg.
Een romantische buitentuin, een ommuurd kasteeltje met een heuse poort en een brede gracht, vertrekken die geheel in stijl zijn gerestaureerd en gemeubileerd. Deze plek is een perfect 17e eeuws decor, knikt producer Kris Koenig goedkeurend. "We wilden eigenlijk in het huis van Christiaan Huygens (sterrenkundige en topadviseur, 1629-1695, red.) in Den Haag filmen, maar daar komt de trein langs. Het is te lawaaiig."
Volkssterrenwacht Philippus Lansbergen kwam met het Baarlandse alternatief op de proppen. Dat de Middelburgse volkssterrenwacht een bijzondere plek in de wereld der astronomen inneemt, is niet vreemd. De telescoop werd in 1608 uitgevonden in Middelburg. Daarom is er in 2008 een herdenkingsjaar met tal van activiteiten.
Op het kasteeltje in Baarland is het een zoete inval. Het echtpaar Mart en Elly Steketee smeert broodjes voor de filmploeg. Ze hebben hun feeërieke bezit een dagje 'uitgeleend' aan Interstellar Studios. "Eerst waren de opnamen in 2008 gepland, maar vorige week kregen we een telefoontje dat ze vandaag op de stoep zouden staan. Hebben ze geluk, want we hadden met vakantie kunnen zijn."
Foto's van deze dag staan hiernaast.

