Hiermede wensen wij iedereen een Zalige kerstmis

De trui van mijn vader

Vandaag ben ik op zolder geweest

ik ga verhuizen en moet sorteren...

moeilijke en toch leuke bezigheid.

Ineens, heel onverwachts, in een grote doos,

vind ik een trui........de bruine wintertrui van

mijn vader.

De trui die hij droeg op de dag van zijn

ongeval......zo lag hij, met deze trui, onder

de boom die hem geveld had.

En later nog, in 't ziekenhuis, op de

brancard in de spoed......

Met een glimlach op zijn gezicht en met zijn

liegvelingstrui om in 't bos te werken (hij

zei spelen)

In zijn bos met de hoge dennen.....

Had hij kunnen weten dat zijn lieve bomen

ook soms levensgevaarlijk konden zijn !!!

Hei zei, twee weken voor zijn ongeval :

" ik hoop dat ik ooit heel onverwachts in 't

bos sterf.......als ik nog gezond en gelukkig ben

en dankbaar voor een goed gevuld leven.....

Ik moet mij voor niets schamen en heb altijd

mijn best gedaan. "

"Een ding mag je nooit vergeten, zei hij toen :

wees altijd verdraagzaam en vol respect voor

de mensen ook al zijn ze anders dan jezelf !

Probeer ze te begrijpen en laat hen aan je

tafel eten, luister naar hen en help als het

kan "

Ik begreep niet direct waarom hij mij dit

zei want, zo had hij mij toch groot gebracht !

Ik denk dat hij een soort voorgevoel had.....

Het is negen jaar geleden en ik heb

altijd geprobeerd zo verder te blijven leven.

Nooit zal ik veranderen en zal altijd trouw

blijven aan zijn levensfilosofie die ook de

mijne is.

Zijn trui heb ik nooit gewassen en toch,

ruikt ze nog heel fris..... naar het bos.....

naar mijn vader......

Ik heb ze daarstraks tegen mij gehouden,

heel dicht bij mij, een hele tijd...... en ik

heb er mijn bittere tranen mee geveegd

want ik huilde als een ontroostbaar kind!

Het deed pijn en toch, was ik bijna gelukkig,

ik had mijn vader even teruggevonden....

Zijn bruine wintertrui neem ik mee naar

mijn nieuwe woning..... ik zal die altijd en

overal meenemen, overal tot in mijn graf.

Bosrankje

Juist één jaar geleden geschreven......

voor mijn lieve vader.

Het Bos van mijn Vader

't Bos was veruit onze gedroomde lievelingsplek

ruige wildgroei,contrasterend naast een mooie tuin,

zo vlak nevens 't huis,leek 't wel de oase bij uitstek,

hoge ruisende bomen,deinend met trotse fiere kruin

Vader....werd er telkens weer die schalkse jongen,

speels,vrolijk, onbezorgd,creatief en vooral zeer vrij,

lachend,werkend en zingend openend onze longen

en.......gelijk wanneer,hij was er steeds.....voor mij

In lentedagen viel er in 't bos altijd heel wat te doen,

de zon...priemend door de takken,leek wel een zoen

in zomerdagen hield 't lommerrijke ons fris en koel,

een verademing,want soms was 't er ook wel zwoel

Nooit konden we vermoeden,dat in ons sprookjesbos,

dat juist daar,een verschrikkelijk drama zou spelen,

vader lag er.......zo levenloos.......op 'n bed van mos,

geveld als...en door...een boom. Niet meer te helen!

Bosrankje

Opgedragen aan de man die ik nog alle dagen zo erg mis,

mijn vader(10 april 1915 - Pasen 1997)

9 maart 2006

Brief aan mijn vader :
Negen jaar later, loslaten.......

'k wil eindelijk eens wakker worden
uit mijn angstige nachtmerrie komen
me terug met vreugde omgorden.....
echt leven en niet meer zo dromen...

'k moet opnieuw Pasen kunnen vieren
zoals vroeger,papa,toen jij er nog was
mijn huis daarvoor vrolijk versieren
chocolade eitjes verstoppen in 't gras.

'k hoop te lachen.., zingen ...leven
niet eeuwig somber blijven treuren
mijn verdriet soms wat overdreven
'k weet...... je hield niet van zeuren.

'k ben toch nog eens langs gegaan
je weet.....naar ons zo geliefde bos
daar waar jij van ons bent heengegaan
zo vredig rustend op een bed van mos.

'k wil vooral altijd blijven gedenken
je sereen gelaat,je glimlach zo zacht...
misschien wou je mij dat nog schenken
maar...... toen werd het ineens nacht...

'k zal je altijd erg blijven missen......
niemand die jouw plaats kan innemen
't valt me toch zo moeilijk te beslissen
om hier,papa,verder zonder jou te leven

'k laat je dan toch nu eindelijk los
'k had het al lang moeten doen...
vandaag in ons mooi dennenbos
in de Lente, ons lievelingsseizoen

Bosrankje

Pasen 2006

De tuinbank van mijn vader

"Achter de wolken schijnt altijd de zon..."

Het is de zin die op het doodsprentje

van mijn vader voorkwam.


Gisteren heb ik een doos teruggevonden

met foto's, teksten en prenten rond zijn

overlijden, tien jaar geleden met Pasen.....

Met veel emotie heb ik de teksten voor

zijn uitvaart aandachtig gelezen en natuurlijk

alles terugbeleefd........

En dan...... zag ik een foto van zijn tuinbank,

ons witte bank in 't bos, naast onze tuin

(men kan ook een stukje van ons huis zien.)

Hoeveel uren hebben wij daar samen

gebabbeld, mijn vader en ik ?

Problemen opgelost, plannen gemaakt,

gezongen, gefloten met de vogels, iets

geschreven of gelezen en ook heel veel

gelachen.......... want hij had een heel

speciale zin voor humor (à la Toon Hermans)

Een beetje verder (men ziet het niet op de

foto) is de plaats van het ongeval.......en

de zware tak die mijn vader doodde !

En ineens, voel ik terug woede, opstand,

verdriet ......

Tien jaar geleden.... en toch beleef ik het

alsof het gisteren was !

Tussen de foto's zie ik ineens een tekstje.

Een goede vriend had het toen gelezen bij

de crematie..........

Het lievelingsgedicht van mijn vader,

en natuurlijk van Toon ! Ik denk dat veel van

jullie het kennen.

Leven...

' leven leer je door niet al te veel te vragen

door gewoon te nemen wat het leven schenkt

we hebben allemaal wel van die droeve dagen

maar die zijn eestal niet zo droevig als je denkt

leven leer je door vergeven en vergeten

door af en toe te doen wat eignenlijk niet mag

en door elke dag je bordje leef te eten

ook al is het niet te vreten op een dag

leven leer je door het leven niet te dwingen

er is geluk, gewoon geluk voor iedereen

het verschuilt zich vaak in hele kleine dingen

als je al te groot bent, kijk j'er over heen '

Ik had dit lang niet meer gelezen en 'k ben

blij dat het vandaag kon ! Ik hoor mijn vader nog

zeggen : " je vindt het mooi en juist maar dat

is niet genoeg ! je moet het ook proberen te

doen en dan pas heb je het begrepen....."

Vannacht, had ik een beetje moeilijk met dat

alles terug te lezen maar nu, heef het als een

soort therapie gewerkt. Ik voel me veel beter....

En ik herinner mij een kleine anecdote die

tijdens de lezingen voor de crematie gebeurde

en die, midden ons groot verdriet, heeft ons

doen lachen.

Onze vriend, die vertelde alles wat wij nu zonder

mijn vader gingen missen, zei o.a. :' en wie gaat nu

met Marraine (mijn moeder) kaarten in de namiddag ?

Heel onverwachts, hoorden wij een fijn stemmetje...

het was Elly, mijn kleindochter van 5 die zei :ik !!!

Het was zo spontaan en zo liefdevol.......

En ze heeft haar woord gehouden, ons engeltje !

Ondertussen is ze een mooi meisje van 15 en

zelfs wonen wij nu niet meer naast elkaar, gaat ze

regelmatig op bezoek bij "Marraine" om te vertellen

over vroeger (dat herinnert zich mijn moeder nog

heel goed maar kaarten kan ze niet meer want

haar kort geheugen kan niets meer onthouden!)

En nu ga ik stoppen want anders ben ik nog uren

bezig....

Ik heb juist alles nog eens rustig gelezen en ik vroeg

mij af of ik het zou plaatsen want feitelijk is het een

deel van mijn leven die misschien niemand interesseert.

Maar omdat ik geloof dat alles een reden heeft, kan

alles neerpennen als een monoloog, ook voor anderen

goed kan zijn om eigen belevenissen en verdrieten te

verwerken.

Bosrankje

Mijn dochter gaf mij enkele dagen geleden, een kaft met
foto's van onze tuin in Schoten en ik begon met veel ple-
zier erin te snuffelen........

Tussen de foto's, vond ik ook zes bladzijden van een
kladschrift waarin ik iets had geschreven einde februari
1998, nog geen jaar na het dodelijke ongeval van mijn
vader in 't bos.

Andere jaren maakte ik altijd met hem, een planning van
wat er te doen was in de tuin om lente en zomer voor
te bereiden, ook voor onze kruid- en moestuin.

Nu stond ik er alleen voor en begon paniekerig te worden
vooral voor groenten en kruiden !

Ik heb al de helft van mijn tekst in 't nederlands vertaald
en morgen de rest, enfin hoop ik

De tijd van toen...,wat ik schreef over
mijn tuin, negen jaar geleden...

Op deze laatste februaridag, kan ik niet weerstaan
aan de roep van mijn tuin.....
De winter heerst nog ,doch niettemin zweeft er al een
ondeugend lenteluchtje rond.
Schuchtere zonnestralen verwarmen met tederheid
al wat leeft.

'k Hoor plots gezoem rond mijn oren ......
Een vroegrijpe verdwaalde hommel vliegt twijfelend
naar de geborduurde bloemen op mijn trui.....
Gelukkig, beseft hij heel vlug zijn vergissing en
verkiest paarse heide om nectar in te zamelen.

Op alle bomen en struiken bewijzen de tere
knoppen het onveranderlijke van de levenscyclus
die blijft voortgaan op 't natuurlijke ritme der seizoenen.

M'n ogen blijven dromend,de zachte blad'ren van
de hortensias strelen, terwijl ik me herinner hoe ze
vorig jaar vernield werden door strenge maartse vorst.

Onze zomer was daardoor niet helemaal 't zelfde
als de andere jaren, zonder die schilderachtige roze,
paarse en blauwe bloemen die al mijn hele jeugd hadden
opgefleurd.....

Toen,in onze gezellige stadstuin ,pronkten de hortensias
op verschillen plaatsen. Het waren struiken van
respectabele leeftijd en 'k zie me nog, alsof het
gisteren was, tussen de twee oudste zitten,
op mijn rieten stoeltje,urenlang te lezen met, aan
mijn voeten, onze dikke zwarte spinnende kater
Noireaud.......

Hortensias zullen voor mij altijd geassocieerd blijven
met sprookjes van Charles Perrault en Hans Christian
Andersen, zonder mijn eerste leesboek "Alleen op de wereld"
van Hector Malot te vergeten ,wat mij zo diep trof dat ik
mijn verdriet probeerde te verzachten met kleine chocolade-
tabletjes van Côte d'Or of krokante Petit Beurre......

Ik hoor nog het gekir van verliefde duiven, de frisse lach
van spelende kinderen in omringende tuinen, het geblaf
van twee kleine agressieve honden van 'n oud buurvrouwtje,
de mooie warme stem van mijn moeder terwijl ze piano
speelde in de late namiddag,en ik....,ik adem heel diep in,
alle verrukkelijke geuren van mijn tuin van toen........

Even dromen over mijn jeugd heeft me goed gedaan
maar de realiteit lijkt me zo moeilijk, nu dat mijn
vader er niet meer is. Altijd daar om een goede raad
te geven, helpen met de planning, met de planten-
aankoop, met de beplantingen en vooral alles altijd
met een lach, een liedje of een lieve omarming......

Maar de natuur kan niet wachten en de tuin
dwingt mij om verder te denken en mij niet te laten
wegzinken in verdriet en melancholie.......
'k Ben zeker dat mijn vader nu blij zou zijn.

Er is zoveel te doen dat ik even een beetje verloren
loop langs de paadjes......waarmee ga ik beginnen ?
Waarschijnlijk met de moestuin want ik moet nog
goed zoeken welke groenten het liefst naast elkaar
leven. Ik ga in de serre naar de boeken en schriftjes
van mijn vader kijken ,wetend hoe moeilijk het zal
zijn de tekeningen, nota's en plannen te zien....
Er ligt nog een leesbril en zijn lievelingsstylo naast
een doosje anijsdropjes die hij zo lustte.....
De emotie is mij te sterk en ik ga even zitten op zijn
stoel naast de houtkachel en druk met wanhoop zijn
fluwelenjasje tegen mij.
Ik hou mijn ogen gesloten om de illusie even te bewaren......
we zijn even samen zoals vroeger...
Hij gaat mij iets leuks vertellen en we zullen lachen
gelijk kinderen, zoals vroeger........

Het was goed om even alle emoties te laten stromen.....
Ik voel mij terug sterk en begin in de schriften en
kaften te neuzen......
Zo kom ik te weten dat wortelen heel graag met
erwtjes omgaan en niet alleen in een pan maar ook
in de moestuin.....
Ik lees ook dat venkel boontjes en tomaten niet kan
uitstaan maar daarentegen een echte passie voelt
voor sla en courgetten.
Wat betreft de staakbonen, zij houden van Oost-
Indischekersen die hen tegen de luizen beschermen.
Die prachtige vurige rankende planten zijn niet
alleen mooi maar volledig eetbaar van kop tot teen
of beter gezegd vanaf de bladeren als salade geserveerd
tot de sierlijke gele tot dieporanje bloemen waarmee
we ook borden en schalen versieren.

Morgen zal ik zaden gaan kopen en zo vlug mogelijk laten
kiemen in de serre om die na de Ijsheiligen te kunnen planten.

Ik zal proberen eer te geven aan mijn vader voor alles wat
hij mij geleerd heeft over de natuur zowel de planten als
de dieren, het milieu en ook........de mensen !

Bosrankje

Met die sombere dagen, Allerheiligen en Allerzielen,
dacht ik nog meer aan mijn vader en ik besefte pas ineens
dat ik niet naar het kerkhof kon gaan, zoals de meesten
van jullie, want mijn vader heeft geen graf !

Het was zijn wil en zijn gedacht maar voor de eerste keer
voel ik echt een soort gemis. Ik begrijp eindelijk wat mijn
dochter voelt. Zij mist een ontmoetingsplaats met hem.
En daardoor ben ik straks van gedacht veranderd over mijn
eigen heengaan. Ik zal mij laten begraven en niet zoals ik
altijd dacht, de zelfde weg kiezen als mijn vader,mijn as met
de wind laten zweven tot naar de aarde........
Zij zal een plaatsje hebben waar ze met mij kan komen "babbelen"
haar zorgen vertellen, haar gelukjes met mij delen en een mooi
"tuintje" onderhouden met mijn lievelingsplantjes.....

En dan vannacht, heb ik intens de laatste momenten van mijn
vader herbeleefd en als een soort therapie, heb ik geschreven
zonder een moment te stoppen............. huilend maar bevrijd !

Het zijn heel intieme momenten maar ik wil het hier plaatsen.
Misschien zal het ook andere mensen kunnen helpen...?

****************************************************
De moeilijkste, de laatste momenten.....

Tot nu toe heb ik er met heel weinig mensen over gehad.
En toch is het misschien niet slecht er over te spreken,
voor mij en ook voor veel andere mensen die ooit eens
er mee geconfronteerd zullen zijn.......

Klinisch dood !

Ik had er zoveel over gelezen, over gezien en veel over
nagedacht........lange discussies met medeleerlingen
van verschillende cursussen gehad tot heel vroeg in de
morgen.

Maar nu, trof het mij persoonlijk...... en ik was helemaal
verloren, bang, boos, in opstand, misselijk, zo vol van mijn
onmacht.... ik wou iets doen, kon mij er niet bij neerleggen,
wou het gewoon niet aanvaarden !

Het was niet zo maar iemand hoor !!! het was mijn vader !
Hoe kon zoiets gebeuren ? waarom hij ? hij had dat niet
verdiend.... hij deed niemand en niets kwaad... hij had nog
zoveel te doen.... moest mij nog zoveel leren...... neen !
Hij gaat ineens zijn "zeeogen" opendoen en naar me kijken
en lachen en zeggen : je gelooft dat toch niet he ? Kom,
we gaan naar huis er is nog heel veel te doen in 't bos en
in de tuin ! 't was maar een grapje.... kom.....

Maar neen, hij bleef gewoon liggen, heel rustig met zo'n
lieve glimlach op zijn gebruinde gelaat en.....hij ademde
zonder moeite, zonder apparaten, slangen.......

Zo iemand kan toch niet dood zijn ! Ik geloof jullie niet...
neem hem mee in de operatiezaal en aub, doe toch iets !
Men ziet niets behalve enkele blauwe plekken her en der,
op zijn hoofd en zijn lichaam maar geen enkel letstel of
kwetsuur.......

Toen kwam onze dokter en vriend aan en ik dacht, voilà,
Pepère is gered, nu komt alles in orde !

Maar zijn blik was zo triest, vol medeleven en hij pakte mijn
handen vast en zei : ik zal alles nog eens nachecken omdat
ik wil dat je gerust kunt zijn en hem zijn weg laten gaan.....

Dan, voor de eerste keer sinds het ongeval, besefte ik dat het
echt erg was.... als hij mij dat zei, was er geen hoop meer.

Eindelijk kon ik huilen en mijn vader met een ander blik
bekijken......... hij zou nooit meer opstaan, nooit meer naar
me kijken en niets meer tegen mij zeggen !
Ik rende naar buiten tot in de tuin van de kliniek en liet mij
gewoon op de grond vallen naast een struik en liet de vrije
loop aan een tranenstroom........ ik kon bijna niet meer
ademen en had hevige maag en darmkrampen. Ik was
liever daar terstond gestorven om hem terug te vinden !

Maar het leven is hard en ik besefte na een tijdje dat ik
niet alleen was met mijn verdriet...... daar binnen was de
hele familie naast hem en moest ook kampen met de
emoties, de angsten, het verdriet.
Ik ging dus terug naar de Spoed.... liep precies op wolken
maar geen mooie droomwolken....... nachtmerries, griezels......

En de hele tijd dacht ik : " het is niet waar...... hij zal daar
staan en op je wachten...... hij zal zijn armen open doen en
zeggen : waar was je toch ? ik maakte mij al zorgen......
en wij zullen lachen en naar huis terug gaan want alles is
al klaar, versierd, zo mooi, zo feestelijk : morgen is het
Pasen ! Overal waren al de eitjes, chocolade paashaasjes
enz... verstopt voor de kinderen.

Waarom moesten ze toch die twee dode "mastenbomen"
afzagen en ontwortelen juist vandaag ? Er was nog zoveel
tijd in de paasvakantie en meer hulp........ maar het Lot had
het anders beslist........

Toen ik iedereen zag wist ik dat het definitief was. Alle mogelijke
testen waren uitgevoerd en het vonnis bleef : klinisch dood !

Mijn vader was ondertussen naar een kleine kamer gebracht
en in een bed gelegd met een soort hemd van de kliniek aan..
Het stoorde mij want ik vond dat het niet bij hem paste !
Maar tja, wat had dat nu nog voor belang ?

Mijn moeder kon hem niet loslaten en streelde zijn voorhoofd
met zo veel liefde terwijl ze hem van alles toefluisterde....... ze
begon zelfs zachtjes te zingen en ik voelde warme tranen op
mijn wangen rollen....... Ik had hem zo graag vastgehouden
maar ik vond dat zij voorrang had en wachtte tot ze even
weg moest........

Ik ging dan even naar onze dokter en vroeg hem wat er nu zou
gebeuren. Zijn eerlijke antwoord maakte mij zo koud als de dood !
Het is een heel sterke man, heel gezond voor zijn leeftijd en zijn
hart is heel sterk ! Zonder hulp kan het nog enkele uren duren.....
misschien zelfs nog meer maar..... hij is er niet meer, zijn Ziel
is heengegaan.

Omdat op dit moment mijn moeder even buiten ging met mijn
dochter, ging ik naast mijn vader op bed zitten, keek naar hem,
en streelde zijn hand.......
En dan gebeurde iets dat ik nooit zal vergeten : hij opende zijn
ogen en ging rechtop zitten.... hoestte een beetje, draaide zijn
hoofd en ging dan terug liggen.
Zijn ademhaling werd dan ineens onregelmatig, gestoord en ik
werd ineens bang..... wie weet, misschien had hij pijn of voelde
zich niet goed.......
Maar onze dokter zei mij dat het een normaal verschijnsel was.
Ik moest niet ongerust zijn, het waren fysische reacties maar
omdat zijn hersens dood waren, voelde hij niets meer.

Het was toch zo moeilijk te aanvaarden dat hij dood was want
zijn hart klopte heel regelmatig en rustig, zijn huid was niet
koud en men had kunnen denken dat hij sliep.......

De uren gingen voorbij, wij stonden allemaal rond zijn bed en ik
ben zeker dat wij allemaal op een "wonder" hoopten, gelovigen
of niet !

Ineens, werd zijn ademhaling moeilijk en hij kreeg lichte stuip-
trekkingen........

Toen volgde ik gewoon mijn instinct en ging naar hem toe, begon
zijn onderbenen te masseren en zei hem : ik zou je hier voor
altijd willen houden maar ik weet nu dat het niet meer kan....
dus, pépère, als je moet gaan....... wij laten je los.... zelfs is
het moeilijk.... ga je weg........ wij houden van jou voor altijd.....
maar ga naar waar je moet..........
En nog zoveel dingen die ik echt niet meer weet maar mijn
dochter zei mij nadien dat ik een soort gebed zei en dat iedereen
zweeg....... het was mooier dan alles wat ze ooit gehoord had....
pure liefde........

Ineens, ging mijn vader even rechter zitten en met een zucht liet
hij zich dan terug achterover vallen...... hij had zijn laatste adem
uitgeblazen en nu na al die jaren, ben ik zeker dat ik hem geholpen
heb om over te gaan.
Het is iets dat mij echt kan troosten.... en ik hoop dat ik, ook zo
geholpen zal zijn als mijn laatste uur gekomen is........

Bosrankje

November 2007

Alter heeft de ppt gemaakt voor mijn gedicht :