Wij willen weten

In een tijd dat het nieuwe jaar nog niet begon met digitale berichten waren de handgeschreven nieuwjaarskaartjes nog een jaarlijkse gewoonte. De afbeeldingen, dikwijls van vrolijke kinderen in een sneeuwlandschap zijn bijna sprookjesachtig en stralen pure warmte en eenvoud uit. Die nostalgische kaartjes maken ook mij vrolijk en met deze nieuwjaarswensen uit het verleden, wil ik ook nu stilstaan bij die traditie en iedereen een jaar toewensen vol geluk, gezondheid en mooie momenten.

nieuwjaarskaarten

1950s

Oude voorwerpen vintage‑nieuwjaarskaartretro‑wenskaartenGelukkig‑Nieuwjaarnostalgiewinter‑illustratieskinderlijke‑nostalgiesneeuw‑scènefred schafraetoude‑postkaartenfeest‑curiosaverzamelaarsobject

Het lijken wel figuren voor carnaval of een of andere stoet maar nee, het zijn boegbeelden van bekende Engelse galjoenen en koopvaarders. Zij stonden trots vooraan het schip en belichaamden volgens het volksgeloof de geest van het schip. De scheepsbemanning vertrouwde erop dat hun "bewaker" het schip veilig naar zijn bestemming zou leiden.

National Maritime Museum

Greenwich London

Londen scheepsfigureheadsmaritieme geschiedenismuseumbezoeknautische kunsthoutsnijwerkhistorische schepenmaritiem erfgoedkleurrijke beeldenambacht en vakmanschapmaritieme cultuurfred schafraetzeemansverhalenLonden

George W. Horner & Co. was een bekende Britse producent van koekjes- en chocoladeblikken en actief in de eerste helft van de 20e eeuw. Hun naam stond voor kwaliteitsblikken met mooie illustraties, vaak speciaal ontworpen voor de feestdagen. De doos was ooit gevuld met kerstkoekjes, het soort dat je alleen in december ziet en die niet konden ontbreken op het kerstfeest.

Made in  England

1940s

Oude verpakkingen kerstblikretro verpakkingnostalgiekerstdecoratievintage tinfeestdagenoude verpakkingkerstmanverzamelobjectfotohongerkringloopvondstnostalgisch designfred schafraet

De blikken helikopter hoefde maar één keer over de vloer te rijden voordat hij tot leven kwam. De tandemrotors, aangedreven door de frictiemotor op de wielen, begonnen dan vrolijk rond te draaien. Met dit speelgoedje liet deze Japanse maker opnieuw menige kinderdroom uitkomen.



Nomura Toy Industrial Co., Ltd (trademark TN)

1950s

Blikken speelgoed vintage speelgoedblikken helikopterretro toyU.S. Air Forcenostalgiespeelgoedcollectietin toyoldtimer speelgoedmilitair designfred schafraetverzamelobjectretro mechaniek

Zelfs het meest alledaagse product kon tijdens de feestdagen een feestelijk jasje krijgen. Fabrikanten speelden handig in op de kerstsfeer, waardoor een gewoon stukje zeep dat doorgaans enkel diende voor de dagelijkse verzorging, veranderde in een passend kerstcadeau dat helemaal aansloot bij de tijdsgeest van toen.

Palmolive

1950s - 1960s

Oude verpakkingen Palmoliveretro zeepvintage verpakkingnostalgieoldschool verzorgingwinterdesignklassiek merkverzamelobjectretro reclamefotohongerfred schafraet.

In de jaren vijftig lag de focus in reclame sterk op gezondheid en welzijn en in kruidenierszaken hingen deze blikken bordjes als symbolen van vertrouwen. Het jongetje met zijn frisse, blozende wangen en het glas melk dat hij trots omhooghoudt, straalt pure levensvreugde en gezondheid uit en dat was precies de bedoeling.

Melkerij Sint Clemens - Lier

1956

Reclame Bonilacretro reclamevintage posternostalgiezuivelgeschiedenisoldschool marketingkinderillustratieBelgische reclameverzamelobjectfotohongerfred schafraet.

Het vogeltje met zijn borstelstaart en knijper heeft zo zijn eigen stukje geschiedenis. Het brengt me terug naar de momenten waarop ik het elk jaar in de kerstboom bij mijn ouders mocht hangen, en zodra ik het weer uit de oude doos haal, komt de geur van dennennaalden en warme kerstsfeer weer helemaal terug.

Glazen vogeltje

1950s

Oude voorwerpen winterdecoratiekerstvogelsfeerverlichtingkunstsneeuwfeestdageninterieurdecornostalgiestillevenwarme sfeerfotohongerfred schafraet.

Hoewel dit opwindbare vliegtuigje een oorlog heeft doorstaan, heeft het nooit wilde vluchten gemaakt. Af en toe werd het bewonderd, de veer even opgedraaid, er kort mee gespeeld en daarna weer netjes opgeborgen. Dat het vandaag nog bestaat, is te danken aan dat zorgvuldige bewaren, en het ziet er nog steeds uit alsof het net uit de doos komt, klaar om eindelijk op te stijgen.

Fabriqué en France - Martinan & Laranude

1930s

Blikken speelgoed vintage speelgoedblikken vliegtuigretro toynostalgietin toyspeelgoedcollectieoldtimer speelgoedkleurrijk designverzamelobjectfotohongerfred schafraet.

Op de voorkant van dit boekje staat de figuur die jarenlang onlosmakelijk met Sinterklaas verbonden was: de traditionele Zwarte Piet. In oude verhalen werd deze helper vaak omschreven als iemand die via de schoorsteen naar binnen kwam. Dat detail was belangrijk, want in de meeste huizen werd toen nog met kolen gestookt, waardoor schoorstenen dik onder het roet zaten. Zo snapten kinderen destijds waarom Pieten zo donker werden afgebeeld.

Illustraties van Leo Van Grisven

uitgave 1955

Oude boeken Zwarte PietSinterklaasvintage boekretro illustratienostalgiekinderboekoude drukfeesttraditiesBelgische nostalgieverzamelobjectantiquariaatSinterklaas gefopt

Jacques introduceerde in de jaren vijftig een chocoladereep met de smaak van het klassieke Franse anijsdrankje Pernod. Het aperitief was toen al een vaste favoriet, en de bijzondere chocoladesoort bleef populair tot in de jaren zestig. Daarna nam de belangstelling geleidelijk af, waarna de reep uiteindelijk uit de handel verdween.

Jacques chocolade Pernod

1950s

Chocolade verpakkingsgeschiedenisJacques chocoladevintage verpakkingretro designnostalgieoude reclamechocoladewikkelBelgische chocoladegrafisch erfgoedverzamelobjectfred schafraet.

Mechanische muisjes op wieltjes zijn door hun eenvoud, een prachtig voorbeeld van nostalgisch blikken speelgoed dat in de helft van de 20e eeuw zijn hoogdagen kende. Ratelend en wiebelend schoten ze over de vloer, tot groot vermaak van de kinderen én van de kat, die er zelfs muizenissen van kreeg.

Duitse makelij

1950s

Blikken speelgoed vintage speelgoedblikken muizenretro toymechanisch speelgoednostalgietin toyspeelgoedcollectieoldtimer speelgoedverzamelobjectfotohongerfred schafraet.

Vroeger stond in veel huizen een gietijzeren kolenkachel met mica raampjes als verwarmingsbron. Een goed onderhouden kachel was een teken van netheid en degelijkheid, en wekelijks werd ze opgepoetst tot ze weer glom. Dit flesje van het merk Samva is een mooi voorbeeld van een alledaags maar onmisbaar onderhoudsmiddel uit de eerste helft van de 20e eeuw, waarmee men de kachel glanzend en verzorgd hield.

Polijstmiddel voor kachels

1950s

Oude verpakkingen SamvaMarbremailvintage verpakkingretro huishoudproductnostalgieoude flesgrafisch erfgoedverzamelobjectantiek designfred schafraet.

Voor mij roept de puntenslijper herinneringen op aan de schoolbanken. Zo'n exemplaar stond achteraan in de klas vastgeschroefd op een kastje en elke leerling kende de weg ernaartoe. Er werd ook véél gebruik van gemaakt, soms zelfs als het potlood nog een prima punt had… want het draaien aan het hendeltje had iets magisch en die leuke afleiding, dat hoorde ook bij de schooldag.

Made in England

1950s

Oude voorwerpen vintage puntenslijperretro kantoorartikelmechanische slijpernostalgieoldschool bureauantiek designschoolspullenverzamelobjectfred schafraet.

Een uniek boekje met het relaas over het laatste oorlogsjaar toen Antwerpen onder vuur lag van de Duitse V-bommen. Het werd geschreven door de journalist Jan de Schuyter, aangevuld met knappe pentekeningen van Gaston Schuermans en werd eenmalig uitgegeven in 1945. De foto links is van een V1 bom die werd tentoongesteld op de Groenplaats in 1945, de andere foto is een neerstortende V1 in de haven op dok 170.

Sinjorenstad onder de V bommen

1945

Oude boeken Gemarteld AntwerpenWOIIV‑bommenhistorische uitgaveretro boekAntwerpen geschiedenisoorlogserfgoedvintage fotografieverzamelobjectBelgische geschiedenisfred schafraet.

Aan het einde van de jaren ’90 begon digitale fotografie voorzichtig terrein te winnen. De nieuwe technologie was nog volop in ontwikkeling en ook Agfa stapte mee in dit nieuwe avontuur. Dit compacte en eenvoudige toestel beschikte over een resolutie van 0,35 megapixel, een piepklein lcd-schermpje en werkte op gewone batterijen. Voor hedendaagse begrippen was dat allemaal erg beperkt, maar toen was het al een spannend voorproefje op wat nog komen zou.

productiejaar

1999

Fototoestellen & toeb. Agfa ePhoto 780vintage cameraretro digitaaloude technologiefototoestelcamerageschiedenisjaren 90 designverzamelobjectAgfafred schafraet.

Met hun starende glazen ogen kijken de opgezette zebra’s statig naar de museumbezoekers. Vroeger werd op exotische dieren als deze gejaagd, enkel voor hun huid en om ze te bewaren voor de wetenschap en de bewondering van het publiek. Gelukkig gebeurt dat tegenwoordig niet meer, en komen de dieren die nu in musea staan meestal uit dierentuinen, waar ze een natuurlijke dood zijn gestorven.

Koninklijk Museum voor Midden-Afrika

Tervuren

Taxidermie museum midden afrikataxidermiezebra’sdioramamuseumopstellingwildlifenatuurgetrouw decorsavanne sfeereducatieve expodierenwereldretro museumstukverzamelobjectfred schafraet.

Voor kinderen uit de jaren vijftig en zestig waren deze robots hét symbool van de toekomst. Ze kwamen tot leven met niet meer dan een veer, een paar tandwielen en een flinke dosis fantasie. De aantrekkingskracht ligt voor mij vandaag nog steeds in dat wonderlijke contrast van een blikken mechanische vorm met menselijke eigenschappen.

High Wheel Robot

1960s

Robots & Space vintage robotretro speelgoedtin toymechanische robotnostalgiespeelgoedcollectieoldschool sci‑fikleurrijke tandwielenverzamelobjectfred schafraet.

Ik heb iets met oude chocoladerepen, en hoewel bijna niemand ze nog zal herkennen, vind ik het boeiend om stukjes verpakkingsgeschiedenis even terug in beeld te brengen. Het ontwerp van deze chocoladewikkel toont een gespierde man als symbool voor vitaliteit en fysieke kracht, op de achterkant staat een boodschap: “het voedsel der sterken.” In een periode waarin voeding vaak sober was en luxeproducten schaars, werd chocolade niet alleen gezien als een traktatie maar ook als een versterkend middel.

Jacques chocolade Lécita - Fondant

1940s

Chocolade verpakkingsgeschiedenisLecita Jacquesvintage chocoladewikkelretro verpakkingnostalgieoude reclameBelgische chocoladegrafisch erfgoedcacao fantasieverzamelobjectfred schafraet.

Sunlight zeep was er niet alleen om te schuren en te wassen, er was ook toiletzeep van het merk beschikbaar. In een handiger formaat en met de vertrouwde geur vond de zeep ook zijn plaats in de badkamer. Op de verpakking stond vermeld dat "Een som van 200.000 Fr wordt uitbetaald aan wie zou kunnen bewijzen dat deze zeep enige schadelijke vervalsing inhoudt." 

Sunlight toiletzeep

1960s

Oude verpakkingen Sunlight zeepvintage verpakkingretro huishoudproductnostalgieoude zeepBelgische klassiekergrafisch erfgoedretro designverzamelobjectfred schafraet.