VERVOLG

Francesco Paviljoen Herentals en Keda Hillé

• ZUIDDAG 2013 •

Onder de slogan Work for Change gaan Vlaamse en Brusselse scholieren jaarlijks tijdens de schooluren één dag werken. Hun loon staan ze af aan een jongerenproject in het Zuiden. Vooraf maken ze kennis met de leefwereld van hun Zuiderse leeftijdsgenoten die in België op tournee zijn in de deelnemende scholen en steden. Ook onze school deed mee.

Keda vertelde dat 2 jongens  van Peru een presentatie kwamen geven.

Kleindochter Keda Hillé , de oudste van onze oudste dochter Leen kwam bij ons een dag helpen.

Tijdens de weer regenrijke dag (tot +/- 15u) plukten we de laatste rode bessen in de kleinfruitserre; beschut tegen de regen.  Rode bessen die niet in de regen staan, houden het immers lang uit. Een klein gedeelte bezwijkt intussen wel aan schimmel , doch als je wil kan je met Allerheiligen nog wat verse, rode bessen eten. Dit jaar zal dat niet lukken, want we plukten, door de langdurige regen , alles!

Mijn vrouw Aleide zal er een heerlijke bessendrank mee bereiden. Een originele aperitief voor de kleinkinderen op de feestdagen. Kleinkinderen helpen hier graag bij.

In de namiddag brak de zon eindelijk door en konden we wat pompoenen oogsten, doch vooral appels plukken.

FOTO’S

1. Keda

2. Let op de speld van de actie ‘Zuiddag’

3. Het resultaat van het bessen plukken

4. Rode bessen op 17 oktober uit de kleinfruitserre (Half overdekte plastiek tunnel). Als bessen niet nat worden, blijven ze voor een groot stuk intact, zeker de late rassen.

5. Pompoenen oogsten. Hier het ras Kabosha, met notensmaak.

6. Appels (Hier Bramley’s)  plukken

7.Bramley’s Seedling. In Engeland de bejubelde keukenappel. Hier totaal onbekend. Deze appel komt nogal in wat van mijn blogs voor. Ik had o.a. het genoegen, vier jaar terug, met het reisgezelschap van de Nationale Boomgaarden Stichting onder de toen 200 jaar oude  moederboom in midden Engeland te staan. (Typ bij zoeken, links bovenaan: bramley’s ).

Dit jaar vertonen ze al sporen van de regenvlekkenziekte, een onschuldige schimmel, min of meer af te wassen, maar niet direct een schoonheidsstempel. Doet echter niets af van de smaak.

8. Een hand vol.

9. De oogst

Dag 6 (23-8) Waddesdon Manor en Wrest Park

Je bent onmiddellijk onder de indruk als je de lange, slingerende, bijwijlen een panoramisch uitzicht biedende oprijlaan oprijdt.

Baron Ferdinand de Rotschild van de Engelse tak van deze rijkste en machtigste bankiersfamilie in Europa van de 19^de eeuw liet dit buitenverblijf in de stijl van de kastelen van de Loire bouwen. In 1883 was dit klaar.

Te Waddesdon in Buckinghamshire werd gebouwd om gasten te entertainen van zaterdag tot maandag. Binnenin was Waddesdon Manor een modern huis met stromend water, elektriciteit en centrale verwarming. Na de aankoop van de gronden in 1874 was men meteen begonnen met de aanleg van tuin en park. De heuveltop werd afgegraven, lanen en paden werden aangelegd, volwassen bomen aangeplant en de tuin uitgezet. De tuin was ontworpen om de gasten te verrassen, welke kant ze ook opkeken. In die dagen was een tuin niet compleet als er geen volière stond. Ook de hoge serres, romantische grotten en een dierenafdeling met herten, geiten en lama’s mocht niet ontbreken.

James de Rotschild (1878-1957), zonder erfgenamen, schonk het in verval rakende huis, de verzamelingen en 165 acres tuin en park aan de National Trust, die zorgde voor de restauratie. De serres en de zoo zijn er niet meer, wel de indrukwekkende volière.

Met 2 gidsen kregen we een rondleiding, eerst door het park en dan door het kasteel met dure schatten.

FOTO’S

1. Manor

2. Gids nr 1

3. Gids nr 2 voor een oude border

4. Le Carosse

5. Grot, nagemaakt. Ziet er precies natuurlijk uit

6. Boomvarens uit Australië

7. Dicksonia antartica

8. Volière

9. Idem

19. Salon

20. porselein

21. Idem

22. bureel

23. nog porselein

24. Info porselein

25. bord

26. 5 pijlen (de 5 broers) Hun Wapenschild

27. Kamer

VERVOLG  2

19. Salon

20. porselein

21. Idem

22. bureel

23. nog porselein

24. Info porselein

25. bord

26. 5 pijlen (de 5 broers) Hun Wapenschild

27. Kamer

Wrest Park

Na het middagmaal reden we naar Wrest Park te Silsoe in Bedfordshire.

Wrest Park wordt beheerd door English Heritage dat een gelijkaardig werk doet als de National Trust.

English Heritage zorgt voor architectonisch en historisch belangrijke in Engeland. E.H. hangt af van het Ministerie van Cultuur, Media en Sport en werd opgericht in 1983. Voor die datum werden de monumenten beheerd door het Ministerie van Ruimtelijke Ordening. Maar deze organisatie werd samengesmolten met de ‘Royal Commission on the Historical Monuments of England’ tot een slagkrachtig beheersinstrument. De best bekende locaties die English Heritage beheert zijn Stonehenge en de oudste ijzeren brug ter wereld in Ironbridge.

Minder bekend is dat zij vele (Middeleeuwse) kastelen en kasteelruïnes onder haar vleugels heeft. (Bv Dover – en Leeds Castle ).

Wrest Park is een rariteit om twee redenen. De gronden bevatten één van de weinig resterende, formele tuinen uit het begin 18^de eeuw, zij het ook bewerkt (1758-1760) door de landschappelijke vormgeving van Lancelot Capability Brown. Gedurende meer dan 600 jaar was het domein in handen van de aristocratische familie Grey.

De tweede reden is het kasteel. Thomas Earl de Grey liet het oude slopen en het nieuwe tussen 1834 en 1839 een  200m meer noordwaarts terug optrekken. Ongewoon voor die tijd is de keuze voor de 18^de eeuwse Franse stijl en dit in een periode dat Gotiek en Italië de meest voor de hand liggende inspiratiebronnen waren. Een andere drijfveer kon zijn het verbinden van het Franse tuingedeelte met het huis in Franse stijl.

De wandeling met gids door het tuingedeelte nam zoveel tijd in beslag dat het te laat werd om ook nog het kasteel te bezoeken.

Op het einde van de lengteas met kanaal staat een barok Paviljoen van 1711. We stonden stil bij een aantal merkwaardige bomen. Een plezante noot was het smullen van rijpe moerbeien.

FOTO’S

1. Huis

2. Ceder (Libanon)

3. Oude paardenkastanje

4. Tuingedeelte

5. Oude taxus

6. Acer palmatum

7. Idem

8. blad

9. Oud bouwerk

VERVOLG

10. Een van de gespaarde beelden. Een aantal werd in minder voorspoedige tijden gesmolten voor het metaal

11. Barokgebouw als vergezicht vanuit het kasteel, in het verlengde van waterpartijen.

12. Moerbeisporen

13. Huis

14. Nog een tuingedeelte

15. Bloemperken

16. Door bessenbastaardrupsen kaalgevreten struiken

17. Idem

18. Idem met de kruisbessenstruiken

PEER UTA

Een kruising van Madame Verté X Calebasse Boscq van het Institut für Obstforschung Dresden-Pillnitz. Duitsland. 1996 in de handel.

Een iets grotere, bruin- bronskleurige vrucht, lange vruchtsteel.

Geplukt 16 okt. 2013, nog zo goed als geen val. Frisse, natuurlijke bewaring is mogelijk tot eind januari. Vruchtvlees, smeltend, vast, voldoende sappig, met een krachtig zoet-zuur aroma.

Matige groeikracht, doch gezond. Vruchtbaar, regelmatige drager, goed stuifmeel.

PEER CONCORDE

Een kruising van Doyenné de Comice X Conference op HRI East Malling UK. Kwam in 1984 in de handel.

Middelmatige peer. Ziet er uit als een Conference, met kleine roestvlekken, drukgevoelig.

Pluktijd eind september, 1 week na Conference. Dit jaar iets laattijdig geplukt, 16/10. Begonnen te vallen. Bewaren tot november (iets na Conference). Vruchtvlees: fijncellig, geelachtig, sappig, op een warme standplaats smeltend, aangenaam zoet-aromatisch.

Matige groeikracht, gezond.

Bloeitijd eerder laat. Goed stuifmeel. Regelmatige dracht. Best op kwee A met 3m tussenruimte.

Het Fransmansmuseum te Koekelare en de kerk van Bambeke, over de Schreve

(Met twee bussen senioren van Zoersel op 4 okt.)

Eerst de inwendige mens gaan versterken met 2 boterkoeken in het ‘Bourgondisch Schild’ te Diksmuide. (Zie blog van 5/10)

Daarna naar Koekelare, buurgemeente van mijn geboortegemeente Ichtegem. Als je van de richting Diksmuide komt sla je links af aan de Belhutte. Als je rechtdoor rijdt gaat het omhoog de Belhutteberg op. Daar begint een heuvelkam, die loopt over een gedeelte van Koekelare, Ichtegem, Torhout (Wijnendale) tot in Aartrijke. Het hoogste punt bevindt zich op de Veldemolen te Ichtegem: 51 m. Een km verder ben ik geboren op De Reiger: 47 m boven de zeespiegel. In mijn jonge tijd keek ik neer op de kustlijn van Oostende. Ik heb mij verlaagd tot ongeveer 13m, waar ik al meer dan 51 jaar woon.

Te Koekelare gingen we eerst naar de ‘Balluchon’, het cultureel centrum om de film over de Fransmannen te zien. Dit waren de seizoenarbeiders die in het Noorden van Frankrijk hard gingen labeuren, in het voorjaar de suikerbieten zetten (Eén zaad gaf toen meerdere planten, dus uitdunnen en 30 cm laten tussen elke biet. Door veredeling geeft 1 zaad nu, slechts 1 plant.) en in het najaar om ze te rooien. Sommigen gingen tijdens het najaar ook in de droogasten werken of gingen in de zomer het graan pikken. Zo vertelde mijn vader een straf verhaal. Hij had in 1922 een contract gesloten om een aantal Ha haver te pikken (met pik en haak) en te binden. Hij kreeg bericht dat hij over een week naar huis moest komen om peter te zijn bij de doop van een dochter van zijn zuster. Gedurende de dag pikte hij en ’s nachts bond hij de schoven. Hij was zo gedreven dat hij die week niet meer kon slapen. Steeds pikken en binden. Hij was toen 33 en gehard door de vele jaren werken, het harde leven als frontsoldaat tijdens de eerste wereldoorlog en daarna weer als Fransman. Na de doop sliep hij gedurende 2 dagen en nachten aan één stuk.

Als kleine jongen heb ik één keer een groepje Fransmannen zien terugkomen met de balluchon over de schouder. Dit is een doek aldus genaaid dat er twee zakken zijn, een vooraan, een achteraan als men de doek over de schouders draagt. Daarin stak al hun hebben en houden voor de meestal 6 weken dat ze weg waren.

De pakkende film toont een zeer realistisch beeld aan de hand van de getuigenissen van de oude Fransmannen. Soms was er ook een vrouw bij. Knap gefilmd en gemonteerd waarbij de humoristische en dramatische noten niet ontbreken. Ik was wel in ’t voordeel met mijn West-Vlaams, maar met de onderschriften had iedereen goed kunnen volgen. De straffe beelden spraken voor zich.

Daarop trokken we naar de, tot Fransmansmuseum, verbouwde brouwerij. Men heeft er ook een Käthe Kollwitzmusem dat momenteel heringericht wordt met het oog op de grote toeloop volgend jaar bij de herdenking van het begin van ‘De Groote Oorlog’ 1914-1918. Haar beroemdste werk ‘Het treurende Ouderpaar’ staat enkele km verder op het Duitse kerkhof te Vladslo, bij het graf van hun zoon.

Na het middagmaal in het intussen bekende ’Bourgondisch Schild’ gaat het met gids Romain naar Frans-Vlaanderen over de schreve, de grens te Oost-Cappel, bestemming: de rijk ingerichte kerk van Bambeke, Bambècque.

Daarna is er nog een stop in het ‘Café des Orgues’ te Herzeele. Het zijn oudere exemplaren, waarvan enkel de accordeon speelt; voor velen wel erg mager, die het orgel van het verdwenen ‘Veertien Billetjes’ te Zandhoven nog gekend hebben. Daar zag je een hele hoop instrumenten spelen.

Enkelen waagden een danspasje.

Er wachtte nog een broodmaaltijd te Diksmuide, in dezelfde gelegenheid.

FOTO’S

1. Koekelare. De architectuur valt op (geaccentueerde driehoeken scheppen een verbondenheid).

2. De Balluchon, het cultureel centrum

3. Handen

4. Brouwerij- Fransmansmuseum

5. Op de binnenkoer

6. Bij de Leuvense stoof

7. Beenhouwer

8. Boerderij

9. Klas

VERVOLG 1

10. Klompen

11. Bietenhakker

12. Werken in een ast

13. Bietenhakkers

14. Werktuigen om de bieten uit te steken en om het loof af te hakken.

15. Eettafel van destijds

16. wastafel

17. Fransman met Balluchon

18. Café De Inktpot

VERVOLG  2

19. St. Bernardus Abt van de Brouwerij in Watou. Bier dat de trappist van West-Vleteren het dichtst benadert. Immers hier werd die trappist een tijd gebrouwen.

20. Het oplopend landschap naar Ichtegem. Gids Romain situeerde hier het kanon Lange Max. In feite stond dit kanon, dat in 1941 door de Duitsers afgebroken werd - voordien was het een toeristische attractie-  op de  wijk De Leugenboom, een uithoek van Koekelare tegen Eernegem. Er zijn nog restanten. Lange Max was in 1917 het zwaarste Duitse kanon: 75.000 kg met een loop van 17,5m. Het schoot vooral naar Duinkerke, op 44km.

21. De gemetste torenspits van Beerst. Er zijn meerdere dergelijke, na de oorlog heropgebouwde kerktorens.

22. Landschap

23. Alveringem, het dorp van Cyriel Verschaeve. “Alhoewel de kerk hem had aangezet op te roepen te gaan vechten tegen het goddeloze communisme, zweeg de kerk hierover in alle talen na de oorlog.” Aldus de gids.

24. Wegwijzer naar Oost-Cappel, op de grens of beter de schreve.

25 Herbergopschrift in het Nederlands. Alhoewel Frans-Vlaanderen verloren ging in 1678 (Vrede van Nijmegen) werd nog lange tijd het Nederlands gebruikt. Napoleon ging hier radicaal tegen in. Klasgenoot in de humaniora te Torhout, Jan Hardeman, van en nog wonend te Westouter, is nog actief als secretaris van een grensoverschreidende vereniging voor culturele activiteiten aan beide zijden van de schreve.

26. Bambeke

27. Opschrift aan de kerk

 VERVOLG  3

28. Medereizigers

29. Kerkinterieur

30. Orgel

31. Gids Romain legt het uit

32. Opschrift

33. Biechtstoel. Knap houtsnijwerk

34. Hoofdaltaar

35. Doopvont

36. Preekstoel

VERVOLG  4

37. Preekstoel

38. We vertrekken

39. Gemeentehuis van Bambecque!

40. Huis van 1775

41. Café des Orgues te Herzeele

42. Orgel

43. Op de dansvloer

44. Jef De Bie, voorzitter van de Seniorenraad

45. De broeken (laag gelegen weiden) van de boterstad Diksmuide, met meer koeien dan mensen (16.000), aldus de gids. Diksmuide is met 15.439 ha de grootste gemeente van West-Vlaanderen en omvat 15 vroegere entiteiten.

De Strooper   LO  & ’t Hoppecruyt  PROVEN (18/9)

We namen Elisabeth van Kaéle uit het hoge noorden van Kameroen mee op de uitstap met Okra van Halle-in-de-Kempen

We hadden het genoegen weer mee te rijden met Willem van ‘De Stille Kempen’. Hij speelt zelf gids en zijn moppen lachen daverend door de bus.

Te Diksmuide in het Bourgondisch Schild staan de boterkoeken klaar. Dan naar de bekende koekjesfabriek van Lo, gestart in 1885, nu de vierde generatie. Het begon met amandelkoekjes, gevolgd door de lukken, een gelegenheidsgebak rond Nieuwjaar in West-Vlaanderen. Als jonge snaak heb ik er veel gebakken.

Intussen is er een gans assortiment koekjes bijgekomen. Men liet ons uitgebreid proeven bij een lekkere koffie/thee. Men rust echter niet op de lauweren. Er werd een kwaliteit kok aangeworven om nieuwe producten te ontweroen. Vooraleer dit goed op punt staat rekent men op vijf jaar.

FOTO’S

1. Bourgondisch Schild te Diksmuide

2. We rijden Diksmuide binnen. De streekgids Romain geeft uitleg

3.Stadhuis

4. Op de markt: standbeeld van het ‘Manneke in de Mane’ uit de beroemde almanak, waaraan ook Guido Gezelle nog meegewerkt heeft

5.Ijzertoren

6. Langs de Ijzer naar de Dodengracht

7. Kerk van Kaaskerke waar de passerellen vertrokken naar de loopgrachten

8. Dodengracht

9. De vroegere spoorwegbedding naar Nieuwpoort, nu fietspad

VERVOLG.

10. Romeinse stadspoort te Lo. Erachter bevindt zich de zgn. Cesarsboom, een zeer oude taxus

11. Ingang van de koekjesfabriek. Hier met Elisabeth

12. In de ontvangstruimte heeft men de voorgevel van 1885 nagebouwd

13. De plaatselijke gids geeft uitleg

14. De groep

15. Lukijzers

16. De ‘lukke’. Ik heb er veel gebakken

17. De groep

18. Proeven

Naar ’t Hoppecruyt te Proven, deelgemeente van Poperinge.

De boerderij van 47 Ha, waarvan 7,5 Ha hop ligt achter de dorpskerk. Benedikte is onze veelzijdige gastvrouw.

Na de broodjesmaaltijd behandelt zij de diverse aspecten van de hop. Er zijn twee soorten: de aroma hop en de bittere hop.

Naar de moeilijker te telen aroma- hop is erg veel vraag, wel voor 1000 ton; terwijl er slechts 60 ton gekweekt wordt in België. Van bittere hop- vooral voor pilsbieren- is er veel meer productie.

In tegenstelling met Engeland mag bij ons de hop niet bevrucht worden. Ten hoogste 1 % zaad toegelaten. En gezien er een aantal bossen zijn in de niet zoverre omgeving, trekken zij er in het voorjaar op uit om de mannelijke planten af te knippen. Het stuifmeel kan van 5 km aanwaaien Een mannelijke plant bestuift gemakkelijk 1000 vrouwelijke planten.

Hoppeplanten gaan 15 jaar mee. In het voorjaar is het zaak de vermeerderingsuitlopers af te steken. De hopperanken groeien 7m hoog en worden per drie aangebonden met draad.

Benedikte houdt een fel betoog om in het vervolg slechts bieren met echte hop te gebruiken.

Daarvoor verwijst ze naar: www.belgischehop.be

De grote Belgische modebieren gebruiken scheikundige vervangproducten!

Wij genieten van het Poperings HOMMELBIER, gebrouwen met 3 variëteiten hop.

Benedikte neemt haar accordeon en zingt voor ons twee hoppeliederen.

Op het erf is de hoppepluk volop aan de gang. De afgesneden ranken worden aangevoerd van het veld en worden door een paar man opgehangen aan de aanvoerketting naar de plukmachine. Er hangt een aangename geur.

Als we terugrijden is er nog wat tijd over. De meerderheid wil niet over de schreve (de grens met Frankrijk in het West-Vlaams) maar verkiest verkenning van de stadscentra van Poperinge en Ieper.

FOTO’S

1. De stadskerk van Lo   Lo is immers een stad(je)

2. Op weg naar Proven

3. De streek

4. ’t Hoppecruyt

5. Proeven van Hommelbier

6. Hommelbier

7. Elisabeth met chauffeur Willem

8. Aanvoer van het veld

9. Inhaken ranken

VERVOLG

10. Toevoer naar de plukmachine

11. Hoppebellen

12. Benedicte

13. Het kaf dat vlug composteert wordt daarna op het land voor andere gewassen gevoerd.

14.Benedikte met Accordeon

15. Hommellied 1

16. Hommellied 2

17. Poperinge

18. Avond over De Polders