VERVOLG 4

Arboretum Wespelaar

Grote Baan 63 3150 Haacht-Wespelaar

Open op woensdag en zondag van 1 april- 15 november

Met de Gespreksgroep Egenhoven bezocht ik dit bijzonder Arboretum op 11 september, een warme, zonnige dag.

We troffen het met gids Roger Creyf.

Halverwege de tachtigerjaren begon de dendrologisch geïnteresseerde Philippe de Spoelbergh, een lid van de familie bierbrouwers Artois te Leuven met speciale aanplant in dit 20 Ha grote park. Eerst werd er reliëf aangelegd en gedraineerd. Het geheel is een (Engelse) landschapstuin met soms lange doorkijken. Er zijn 4 tuiniers in dienst. Mij troffen de verzorgde boomschijven, soms met zuurder, verterend materiaal.

In 2011 werd de Stichting Arboretum Wespelaar opgericht en werd het arboretum opengesteld voor het publiek.

Wespelaar werkt wetenschappelijk. Men heeft bv oog voor bedreigde soorten in het wild: zo staan er 166 in het wild meer of minder bedreigde soorten. Men heeft er zelfs een soort Franklinia alatamaha die uitgestorven is in het wild. Groeide het laatst in het wild in de staat Georgië (Ver. Staten). We troffen het met deze boom. Hij begon pas te bloeien.

Er staan ongeveer 2 000 soorten. De families die het talrijkst vertegenwoordigd zijn zijn de Rhododendrons, de magnolia’s en de acers. Sommige van deze laatste begonnen al met hun herfstkleuren. De gids legde uit hoe door de minderende bladgroenverrichting andere stoffen zorgen voor de herfstkeuren. Bij de magnolia’s trokken de op vele manieren gevormde zaadvruchten de aandacht. De vroegste vertoonden al rijpe, knalrode zaden die begonnen af te vallen. Maar ik leerde ook de Magnolia grandiflora kennen die in zomer en najaar bloeit. Ik had die al opgemerkt in Engelse parken maar ken nu pas de naam.

Gids Roger Creyf wees ons op veel bijzonderheden bv de kort- en langloten bij lariks; Het zeer lange, geveerde blad van de hemelboom. Op ’t eerste zicht zou je de veertjes voor de bladeren houden.

Mij bekoorden de grote pawpaw vruchten. Zouden die het evengoed doen in de Kempische vrieslucht? Hier in het park is er het microklimaat van het bos. Sommige magnolia’s worden wat beschermd door een den of spar.

De dag werd op een originele manier besloten met koffie/thee en een stuk taart in het geklasseerde café-sashuis van Tildonk op de gekanaliseerde Dijle naar Leuven.                                                                              In de voormiddag genoten we van de fijne tentoonstelling over Brabant tijdens de Groote Oorlog 14-18 in het vroegere klooster van de Ursulinen te Tildonk. Mijn vader lag toen te Bost voor Tienen en ontsnapte aan de dood door zich dood te gebaren. Binnenkort komt zijn verhaal op de blog.

De KVLV heeft een stuk van de gebouwen geërfd. Daarin is nu een restaurant waar we ’s middags lekker gegeten hebben. Ik heb er kennis gemaakt met het verbluffend lekker streekbier van de hoevebrouwerij Hof ten Dormaal van Tildonk, de blonde in een geuzefles van 37,5 cc.

Ik had gehoopt de zaal met de art-deco glazenierskunst te zien, doch dit gebouw behoort nu tot de school en is wellicht enkel nog te bezoeken op open-monumentendagen. Zeven jaar terug had ik wel de kans het kunstwerk van het instituut te Onze-Lieve-Vrouw- Waver te kunnen bewonderen met Art Fan. Daarbij hadden we het geluk gegidst te worden door de non die jarenlang had ingestaan voor de rondleidingen. Het was een van haar allerlaatste gidsbeurten.

FOTO’S (betreffen enkel het arboretum)

Gids Roger Creyf

In het midden Marie-Anne Dewulf, voorzitster van de Gespreksgroep Egenhoven ( Heverlee). Links haar man Leo Lagrou die instaat voor het secretariaatswerk

Inleiding

Quercus Pondaim. Grote bladeren. Wie ziet er een eik in?

Dit zijn de kortloten van de Pseudo larix amabilis

Een reeds verkleurende boom Paradior persica Jodrill Bank

Metaseqouia glytostraloides, een soort moerascypres, doch zonder luchtwortels, een zeer snel groeiende boom.                                             (Tussen haakjes, onlangs las ik dat de bomen nu beduidend sneller groeien dan vroeger, door de verhoogde koolstofdioxides (CO2) in de lucht.)

Idem

Quercus frainetto, Hongaarse eik

VERVOLG 1

Op het blad coconnetjes van een galwesp

Speciale linde

Met zaadvorming

Speciale vruchtvorming

Pawpaw vruchten

Van Asimina triloba

Nog grotere pawpaw’s. De vruchten zijn lekker en hebben iets van banaan. Ze zijn dankbaar voor kruisbestuiving.

Laaiste bloemen van een magnolia

Zaadvorming van een magnolia. De zaden vertonen veel variabiliteit

VERVOLG 2

Zaad van magnolia Weer een speciale vorm

Sobus caloneura

Vruchten van “   “

Weer een andere Magnolia

Tuonymus maximowiczianus  

Met speciale vruchtbloem  

Rijpe magnolia zaden

Idem

Doorkijk

VERVOLG 3

Cyclamen

Hemelboom (Ailanthus altissima)

Eén lang blad met deelblaadjes.

Populus tremula ‘Erecta’

De gewone ratelpopulieren groeien langs onze weg. Dank zij Aleide die de schepen aansprak mochten ze blijven staan als de gemeentearbeiders alle begroeiing kwamen opkuisen. De fastigiata had ik nog nooit gezien.

Rhododendron Yakushimanum

Bladeren met bloemaanzet

De bladeren hebben een fluweel-gele onderkant

De in het wild uitgestorven Franklinia alatamaha

Vervolg 4

De in het wild uitgestorven boom begint nu te bloeien.

Tulpenboom Liriodendron tulipifera. De bloemknop voor volgend jaar zit al klaar. Worden in de zomer prachtige witte bloemen.

Zeer typisch blad van de tulpenboom

Magnolia grandiflora, winterhard tot -18°

Bloem. Bloeit lang, vanaf juli.

Acer rubrum Red Sunset heeft zijn naam niet gestolen

De oudste bomen van het park zijn wellicht de 100 jarige moeraseiken (Quercus palustris), prachtige bomen.

Parklandschap

Een laatste babbel met de gids. We hebben ervan genoten.

‘Moedervan Velt’ overleden

Deze ontroerend, mooie tekst van directeur Jan Vannoppen van de Vereniging Ecologisch Leven en Tuinieren verscheen in Seizoenen 5/2014, het blad van de 14 000 leden.

Op 7 juli 2014 overleed op 80 jarige leeftijd Aleide Lagrou. Ze kan met recht ‘Moeder van Velt’ genoemd worden, want ze was al bij Velt betrokken in de ontstaansperiode, 40 jaar geleden. De stichtingsvergadering zat op 20 januari 1974 rond haar keukentafel ( in werkelijkheid was dit rond de grote, brandende open haard, maar dit kon Jan niet weten) en samen met haar man Daniel Willaeys heeft zij het Velt-secretariaat bijna 10 jaar lang gehuisvest en beheerd in hun huis in Halle-Zoersel.                                                                                                         Het mooiste moment op haar afscheidsviering was toen werd gezegd: “Nu volgt een gedicht en dan luisteren we naar haar lievelingsmuziek”. Na de verzen ‘Als ik sterf laat mij vrij. Kom niet naar mijn graf, want daar vind je mij niet. In de wind kan je mij horen’ werd het stil. De wind speelde in de populieren en ja het klonk als muziek. In dat moment en na alles wat over Aleide verteld was, konden we voelen hoe deze vrouw verbonden is met de natuur in al haar schoonheid.

Bezoek aan Soniën te Overijse

Dit is het enige biologisch (sinds 2000) serredruiven bedrijf in Vlaams Brabant. Met de minuscule beestjes van Biobest (Westerlo) worden de belagers in toom gehouden.

Vijftien jaar terug ben ik er al eens geweest.

We worden ontvangen door Flup Luppens die de druiventeelt beheert. De serres zijn gemoderniseerd en zijn computergestuurd. Enkel in het derde compartiment hangen nog druiven. Japanse kinderen van de International School zijn ijverig vragen aan het invullen.

Flup geeft uitleg over de druiventeelt aan de hand van platen en een druivenstok. In de voorwinter worden de ranken ingeknipt tot op 2 ogen. Na het uitlopen wordt enkel de sterkste scheut behouden. Het grote werk is het uitkorrelen van de trossen. Met een klein schaartje worden de kleine en naar binnen groeiende druiven weggeknipt; gedurende 5 weken werk met vijf man.

Het resultaat, de reuzengrote druiven hangen boven ons hoofd. Tot ongeveer half oktober kan er worden geoogst. Vanaf begin januari worden er, opeenvolgend, compartimenten verwarmd, zodat het oogsten kan beginnen vanaf juli.

Een gedeelte van de oogst en ingekochte druiven worden verwerkt tot sap en schuimwijn en ook likeur.

Daarvoor dalen we af in de kelder, het rijk van broer Pips. Hele rekken met champagneflessen staan er te rijpen. Dagelijks worden die geschud en een beetje gedraaid. Pips geeft uitleg over het proces. Hij demonstreert ook hoe hij door het mangat in het 6 000 litervat kruipt om dit te reinigen.

Het proeven gebeurt in het winkelzaaltje boven. Je kan uit een zestal producten kiezen voor het gratis proevertje en additioneel betaal je €1 voor een andere smaakmaker. Mij bekoorden de likeuren.

FOTO’S

De laatste foto: Flup met Fons De Meutter, voorzitter van OKRA Halle-Zoersel

VERVOLG

In de kelder en het proeflokaal

De grote Wandeling

De vorige dag hadden we al een bezoek gebracht aan het menhirveld van Suleczino. In een folder schreef men dat het van de 1 ste eeuw zou dateren? Ik dacht dat men de menhirvelden in het laat-neolithicum situeerde, zo’n 3000 tot 2 000 voor Chr. ?

Een wagen blijft staan aan de aankomst. De andere wagen brengt ons naar het vertrekpunt. Na de wandeling gaat de wagen bij de aankomst de wagen van het vertrekpunt ophalen.

De te volgen weg wordt aangeduid met een donkergroen teken. Meestal lopen we in bebost gebied, maar ook tussen grote, open velden. Een paar keren dwarsen we plaatsen met enkele woningen.

We doorkruisen een gebied met eerder schrale zandgronden: dennen en berkenbossen. Je zou heiderestanten verwachten, doch ik heb hiervan weinig gezien. Meerdere keren komen we bosbessen tegen met nog enkele vruchten. Enkele keren groeien er ook schrale, rode vossenbessen (Vaccinium vitis-idaea) en jeneverbes struiken. Ik zie een rijke flora, bekende en onbekende planten. Ook hier zijn de vlinders eerder schaars. Roofvogels zijn er nauwelijks te zien.

In open veld zijn het praktisch uitsluitend stoppels van grote graanvelden, soms een nog niet geoogst veld boekweit met de blauwe korenbloemen uit mijn jeugd. Een zeldzame keer zien we een koe op een wei bij een boerderij.

Op de terugweg, nadat we de wagen bij het vertrekpunt hebben opgehaald, zie ik een aanduiding van een reservaat met een uithangbord met kraanvogels en iets later zien we inderdaad 2 kraanvogels op een veld naast de weg!

En zeggen dat ik die wandeling van ongeveer 15 km zonder veel averij overleefd heb.

FOTO’S

We rijden met een wagen tot het vertrekpunt

Vlinder

Boekweit met korenbloemen (Peter)

Verzorgde tuin

Zwaluwen verzamelen hier nog vooraleer de terugtrek aan te vangen. Een beeld dat we al 40 jaar niet meer zien bij ons.

In het bos

In open Veld (P)

Vallei

Even uitblazen (P)

Vervolg

De wandelaars (P)

De velden hier beslaan vele hectaren (P)

Idem (P)

We komen aan het menhirveld, dicht tegen het eindpunt van de wandeling

Restanten van een begraafplaats?

Menhirs

Idem

Idem

We zijn de wagen gaan ophalen en zien 2 kraanvogels

Laatste Suikermaïs

Samen met dochter Mieke vandaag de laatste suikermaïs van dit jaar gesnoept.

Mieke kreeg in 1965 de borst van Aleide en ik bracht volop suikermaïs aan. Toen was het het zaadvaste ras Golden Bantam. Nog steeds interessant, doch het ras kan niet op tegen de super sweet hybride rassen.

Met de actie van Colruyt dronk ik er Cava Gran Baron bij. Een positieve verrassing. Jaren terug dronk ik deze cava. Toen ontgoochelde die mij.

Tijdens deze maand bij het genieten van de suikermaïs met heel wat verschillende cavas, was ik opgetogen met de cava Gran Baron, wat een vooruitgang!

Gdansk

We trekken een dag uit om het schitterende Gdansk te bezoeken. Zo'n 60km rijden. De stad had erg te lijden tijdens de tweede wereldoorlog. 90 % van de oude stad verwoest, maar is steen voor steen weer opgebouwd. Het is een kleurig schouwspel. Veel volk en overal kramen. Tijdens de Middeleeuwen was het een van de Hanzesteden.

Even moesten we schuilen voor een kort, doch hevig onweer. Tijd voor een stevige pint. Ze hebben er de Duitse Hefe Weisse. Vroeger heette de stad Dantzig, de hoofdstad van Pommeren. Duits gebied. Na de oorlog werden de Duitsers uit deze streek verdreven.( In juni 1945 telde men 8 000 Polen en 124 000 Duitsers. Die werden in 1946 uitgedreven).

FOTO’S

De eerste halte was de St-Catherinakerk met in de toren een museum van oude uurwerken en klokken en een panoramisch zicht op de stad.(foto Peter)

Dak van een oud Hanzehuis

Panoramisch zicht op de stad. Links de massieve Maria baseliek met torentjes; rechts dakenspel van de herbouwde oude stad.

De Hoge poort, het begin van de koninklijke route, met op het einde de Groene poort en daarachter de Kade.

Leen en Lucia (foto Peter)

Tom en Lucia (Peter)

Peter

Nico en Keda

Aminou en ik

VERVOLG

Nico, Keda, Kiron en Philippe

Dorst gelest (Peter)

Gouden poort

Gdansk 1945

Kleurrijke huizen

Idem (Peter)

Toren van het stadhuis

Stadhuis met ernaast de Neptunus fontein

Huizen

VERVOLG   2

De Groene Poort

De Lange Kade met rechts het hoge gebouw met de middeleeuwse kraan

Groepsfoto

Oude boot

Mariackistraat met op de achtergrond de basiliek

Ervoor de Koninklijke kapel

Maria Basiliek, massieve toren en zijtorentjes

Huizen

We passeren een zijkant van de basiliek

Opening Tentoonstelling Fred Bervoets

Nog te zien in De Bijl dorp 1, op de hoek tegenover de kerk van Zoersel van 06/09/14 tot 27/09/14 open zo van 11:00 tot 18:00, za van 13:30 tot 18:00

Johan Pas, prof kunstgeschiedenis in Antwerpen en auteur van een boek over Fred Bervoets verzorgde de inleiding. Fred Bervoets heeft nu een enige weg gevonden via etstechniek. Op deze manier worden grote doeken geassembleerd via deelstukken, die achteraf nog enkele toetsen verf krijgen.

FOTO'S

Kerk Zoersel

De schilder met Lionel Vandenberghe

Franky Michielsen, gemeentelijk ambtenaar Cultuur, Johan Pas en Lionel Vandenberghe, voorzitter Davidsfonds Halle-Kempen

Werk

Werk

Werk

Werk

Werk

Werk

Vervolg

Werk

Met bezoeker

Werk

Na de schepen van Cultuur Katrien Schrijvers belichte Johan Pas het werk van de schilder

Marc Frateur, medewerker van de Bijl

De schilder

Werk

Werk

Werk

VERVOLG 2

Johan Pas

Werk

Werk

Werk

Werk

Werk

Werk

Werk

Fred Bervoets signeert een boek

Natuurbehoud

Schoonzoon Rene Beyers, bioloog in Canada, zette dit op Facebook

The new challenge, as Wilson sees it, is to link up national parks and wilderness reserves and restored landscapes to “protect in perpetuity entire faunas and floras.” He has high praise for several such projects out West—especially the Yellowstone-to-Yukon initiative to join vast areas of the U.S. and Canada, and the even more extensive Western Wildway vision, a tri-national arc of land along the length of the Rockies from Mexico to Alaska sponsored by the Wildlands Network, a consortium of biologists and activists headquartered in Seattle.

In early sketches of some proposed “cores and corridors” systems, the connecting corridors look thin and spindly, like brain cells yoked together by the wiring of narrow, protruding axons. Even the word “corridor” sounds restrictive and unwelcoming, conjuring up images of school and hospital hallways, non-places for hurrying along or skulking through on the way to where you’re really going. Davis’ new longleaf corridor had to be more than just a pass-through place. In a hotspot where so many species are so densely crowded together, each rewilded acre had to be a stopping place, as well—a haven and a highway.

Wilson, 85, is the author of more than 25 books, many of which have changed scientific understanding of human nature and of how the living part of the planet is put together. Known as the father of sociobiology, he is also hailed as the pre-eminent champion of biodiversity: Wilson coined the word “biophilia” to suggest that people have an innate affinity for other species, and his now widely accepted “theory of island biogeography” explains why national parks and all confined landscapes inevitably lose species. He grew up in and around Mobile, Alabama, and has been at Harvard for over 60 years but still calls himself “a Southern boy who came north to earn a living.” He is courtly, twinkly, soft-spoken, has a shock of unruly white hair, and is slightly stooped from bending over to look at small things all his life—he’s the world’s leading authority on ants. Wilson has earned more than a hundred scientific awards and other honors, including two Pulitzer Prizes. And perhaps his most urgent project is a quest to refute conservation skeptics who think there isn’t enough left of the natural world to be worth saving.

Throughout the 544 million or so years since hard-shelled animals first appeared, there has been a slow increase in the number of plants and animals on the planet, despite five mass extinction events. The high point of biodiversity likely coincided with the moment modern humans left Africa and spread out across the globe 60,000 years ago. As people arrived, other species faltered and vanished, slowly at first and now with such acceleration that Wilson talks of a coming “biological holocaust,” the sixth mass extinction event, the only one caused not by some cataclysm but by a single species—us.

Wilson recently calculated that the only way humanity could stave off a mass extinction crisis, as devastating as the one that killed the dinosaurs 65 million years ago, would be to set aside half the planet as permanently protected areas for the ten million other species. “Half Earth,” in other words, as I began calling it—half for us, half for them. A version of this idea has been in circulation among conservationists for some time.

“It’s been in my mind for years,” Wilson told me, “that people haven’t been thinking big enough—even conservationists. Half Earth is the goal, but it’s how we get there, and whether we can come up with a system of wild landscapes we can hang onto. I see a chain of uninterrupted corridors forming, with twists and turns, some of them opening up to become wide enough to accommodate national biodiversity parks, a new kind of park that won’t let species vanish.”

Forest has been reduced by 97 percent, and there are about three million acres of it left. That’s more catastrophic than what has happened to coral reefs (10 percent to 20 percent destroyed) or the Amazon rainforest (more than 20 percent). The longleaf pine forest’s “Big Cut,” as it’s still known, began after the Civil War and left behind what commentators referred to as “a sea of stumps.” Much of the land has since been reforested, but de-longleafed, and is now planted with row after row of faster-growing pines raised for pulpwood.

De lekkere Suikermaïs

Het verwondert mij nog steeds dat zo weinig mensen dit heerlijk gewas kennen. Bij mijn familie in Detroit (VS.) was dat wel even anders. In augustus stonden de verkoopstandjes langs de straat.

Mijn kolven staan te stomen. Ik snij nu de korrels los. Vroeger at ik die gewoon van de kolf.

Insmeren met een tikje boter en een snuifje zout en daarbij een frisse, parelende cava. Meer moet het niet zijn!