FRAMBOZEN-NETELJUNGLE

Generatieboom weer compleet

Vorig jaar is een tak helemaal onderaan in de boom afgestorven. Aldus verdween het ras Melba, een van de zachtste appels en toch een niet onaardige smaak, een appel voor tandeloze senioren! Deze tak was in de loop der jaren helemaal in de verdrukking gekomen.

De top van de vondeling in de Oude Landen (Luchtbal) heb ik afgezaagd. De vondeling op het vroegere oefenterrein is volgens Piet Neelen, van wie ik de ent kreeg, een kruising met Sterappel. Ik heb er als nr 17 Jan Steen opgeënt, ook een kruising met sterappel; nu met Cox’s Orange pippin, verwezenlijkt rond 1950 door het IVT te Wageningen (Ned.).

Meer over onze generatieboom kunt u vinden in de blogs van 8/6/2006 en 13/04/2005

Vandaag kwam er een reactie. Zie onder (klikken op reactie) ‘Wormpjes in Aardbeien’

Nu zijn het wormpjes in peterselie. Ook nog nooit gezien.

De wortels en onderstengel van peterselie kunnen wel ten prooi vallen aan dezelfde maden van de wortelvlieg, die gangetjes eten in wortelen en een onwelriekende pulp achterlaten in de gangen, zodat de wortel oneetbaar wordt. 

In het vroege voorjaar heb ik eveneens het aanbod van boompjes in pot bij Aveve gezien, als ik me niet bedrieg €19; luxe boompjes als je ’t mij vraagt. Bij een goede boomkweker koop je veel betere kwaliteit en van een goed ras voor minder geld. Misschien goed voor mensen die enkel een terras ter beschikking hebben. Er stonden een hele boel boompjes van diverse soorten en rassen, die blijkbaar als zoete broodjes verkocht werden. Ik heb geen restanten gezien.

Het zou kunnen dat het ras dat u kocht gevoelig is voor meeldauw, witziekte. Dit is een schimmelaantasting die begint aan de uiteinden (Zie foto). Deze schimmel houdt van warm weer en liet zich dit jaar opmerken. De beste maatregel die men kan nemen is de aangetaste top afbreken en verbranden.

Ik veronderstel dat u de bomen uitgeplant hebt.

Vroeger plantte ik bomen in compost in het plantgat. Maar dat is een verkeerde tactiek. De wortels moeten niet op zoek gaan naar voedsel. Meerdere korte wortels volstaan. Nu vul ik het plantgat met aarde, gemengd met een beetje compost. Bovenop komt als afdekking wel een dikke laag compost en die moet nog niet eens helemaal rijp zijn. Het plantgat behoudt aldus veel beter zijn vochtigheid en gieten is na het planten enkel een keer nodig in een lange, droge voorjaarsperiode.

Een gezonde grond voorkomt een hoop narigheden.  

Dunnen van Pruimen

Herman vroeg iets te schrijven over het dunnen van pruimen.

De laatste jaren was dat bij mij haast niet nodig. Vorig jaar heb ik bij schoondochter Marie wel de Queen Victoria gedund. De pruimen hebben hen gesmaakt. Dit is een van de rassen die niet te dik mogen hangen, zoniet hebben de pruimen geen smaak.

Een ras dat nog goed smaakt, niettegenstaande te grote dracht is de Opal.

Een ras dat ik dit jaar zeker zal dunnen is Jubileum. In het verleden is het gebeurd dat er veel pruimen waren, alhoewel in mijn ogen toen niet te veel (nu weet ik wel beter!). Jubileum is een zeer grote, donkerblauwe pruim, met een uitstekende smaak. Vorig jaar was dat het geval met 30-40 vruchten. Dit ras begint praktisch onmiddellijk te dragen. In dat jaar met de vele vruchten werden het nog behoorlijke vruchten, die er zogezegd goed uitzagen, maar erg flets van smaak waren. Dan leer je wel dat dunnen noodzakelijk is!

Eenmaal in de meer dan veertig jaar ervaring met de wortelechte pruim die ik hier aantrof en die ik achteraf bedacht met de naam Kempische pruim, droeg deze fenomenaal. De overdaad aan vruchtjes, de een tegen de andere slaagden er zelfs niet in te rijpen en bleven blauwgroen! Totaal niet te genieten. Bij een matige dracht zijn het best lekkere, blauwe pruimen.

Ik heb vele tientallen uitschieters uitgedeeld. Dit jaar is er eindelijk weer een behoorlijke zetting, gelukkig niet overdreven. Dunnen is niet bepaald nodig. De topsmaak bekom je echter ook hier met wat dunnen.

De theorie zegt dat er een goede 20 bladeren nodig zijn per vrucht en dat er per 7 – 8 cm 1 vrucht blijft staan. In de praktijk laat ik soms van een cluster er wel 2 hangen.

Vruchtdunning past men toe om de vruchten tot volledige ontwikkeling te laten komen. Dan is de smaak optimaal met een optimum aan suikers.

Bij pruimen is vruchtdunning ook nodig  om schimmelaantasting zoveel mogelijk te vermijden. Pruimen in clusters vallen nogal gemakkelijk ten prooi aan monniliarot.

Overdreven vruchtzetting put de boom te veel uit met als gevolg een beurtjaar met heel weinig vruchten.

Bij overdreven dracht is er gemakkelijk takbreuk. Ik heb zelfs eens gezien dat een grote hoogstamboom uiteen gespleten was.

Als alle energie naar de vruchten gaat blijft de groei achterwege, zeker bij een boom die weinig voeding krijgt. Een pruim vraagt een goede bemesting. Let op de lengte van de nieuwe scheuten. 30 cm en meer wijst op de nodige levenskracht.

Na 30 jaar geraakt een pruimenboom stilaan versleten en kan er uitgekeken worden naar een jong exemplaar dat bij voorkeur op een andere plaats gezet wordt. Bij vervanging zet je op de oude groeiplaats beter een pitvrucht( appel-peer ), dan opnieuw een steenvrucht.

Op dit ogenblik is de spontane rui zo goed als voltooid en moet het dunnen niet meer uitgesteld worden.

Bij het dunnen blijft het steeltje staan. De vruchten kan je afpitsen. Met een snoeischaar gaat het een stuk gemakkelijker en vlugger. Bij wegrukken van het steeltje bij pruimen in clusters beschadig je de inplanting en gaan daarna ook de andere vruchten verloren.

Nu is het ook een goed moment om de rugscheuten uit te breken. De wonde geneest als vanzelf. Wanneer men wacht tot de wintersnoei zijn dit zware takken en bovendien blijven aan de basis een hoop adventiefknoppen zitten, die weer waterscheuten vormen.

Rode Bes met gaten

Al naar de trosjes van de rode bes gekeken? Nogal wat trosjes zijn weinig gevuld. Dat zal een probleem zijn bij de presentatie bij de beroepstelers. Zij moeten het hebben van lange, volledig gevulde trossen.

Tatran, bv, een Tjechisch ras, heeft zeer lange trossen.

Bij mij alvast vertonen die teveel gaten.

Een laat ras met lange trossen dat nog goed presenteert is bv.

Redwing, een Engels ras. Red Poll, eveneens Engels,

vertoont veel onvolledige trossen.

Hoe zit het bij Rovada, momenteel het standaardras? Ik heb

die voorlopig niet teruggevonden in het opkuilperceel.

Op de foto zie je Rondom, het ras van 30-40 jaar terug.

De verklaring zou te zoeken zijn in de te warme winter.

Rode bessen moeten een voldoende aantal dagen

winterkoude gehad hebben om goed te zetten.

In Engeland is men al aan het uitkijken naar Nieuw Zeelandse

Rassen die minder koudebehoeftig zijn.

Bezoek aan de Museumtuin van Gaasbeek

Vandaag met de KVLV Gaasbeek bezocht. Zowel het kasteel als de tuin zijn van de Vlaamse Gemeenschap. Deze tuin kan je enkel in groep en met gids bezoeken.

We kwamen eerst in de pruimentuin op halfstam. Dit gedeelte werd al aangelegd in 1997 en maakte van alles de zwakste indruk. Hier staan 49, vooral lokale rassen. Er waren weinig vruchten en een zwakke bladstand. Drie afstervende bomen.

Was er honingzwam in het spel?

De voedingstoestand van de bomen leek mij niet helemaal in orde.

Wat een verschil vormde de pas twee jaar geleden aangelegde hoogstamboomgaard. Hier een florisante groei en wat mij nog het meest verwonderde: meerdere bomen met vruchten, wat ik helemaal niet verwachte van jonge hoogstammen. De stammen zijn al wat dikker en wellicht werd de kruin sterk teruggesnoeid bij het planten.

Hier past men geïntegreerde bestrijding toe.

In een derde boomgaardgedeelte toont men de verschillende vormen van laagstamteelt. Bijvoorbeeld in drie rijen (met het ras Belgica) of in een speciale rij als bv het Lepagesysteem en de Jeukse haag.

Er is een leuke kleinfruittuin  en overige fruitsoorten als kwee, mispel, amandel, druiven, pruimen, die er hier stukken beter voorstonden.

 
De museumtuin van Gaasbeek is vooral bekend voor zijn grote verscheidenheid aan leivormen. Daarvoor heeft men rondomrond muren ter beschikking en een menigvuldigheid van constructies, die extra beschutting met vliesdoek tegen late vorst mogelijk maken.

Verder kan je kennis maken met een grote variatie groenten en bloemen.

Er is een prieel met orangerieplanten: appelsienen, citroenen, mandarijntjes met zowel rijpe vruchten als een menigte nieuwe bloemen, een granaatappel met enkele zich ontwikkelende vruchten, een olijfboom …

Het laatste gedeelte, de vroegere kasteeltuin is nu een formele tuin met tot op de millimeter vlak geschoren buxushagen en –figuren of was er ook taxus bij? We zagen in de verte nog een paar man bezig met koord en waterpas bij het scheren.

Aan een ding heb ik mij geërgerd: men maakt enkel gebruik van scheikundige mest.

Nergens een spoor van organische mest, stalmest of mulching met organische mest, hakselhout of bladeren. Geen spoor van recyclage of compostering.

Alles is er hyper clean.

Op dit gebied heeft de Vlaamse Gemeenschap een grote achterstand op bv The Royal Horticultural Society met zijn grote tuin in Wishley; om niet van Garden Organic van de Henry Doubleday Research Association, beiden in Engeland, te spreken.

Camebridge Gage

In Engeland hebben ze het over Gages wanneer zij over Reine Claudepruimen spreken. Een meneer Gage bracht namelijk dit Franse ras mee naar Engeland en gaf er zijn eigen naam aan. Er zijn diverse Reine Clauderassen.

Maar meestal zijn dit weinig dragende rassen, zeker op minder geschikte gronden.

Een uitzondering op de regel vormt de Camebridge Gage.

Hierbij een foto van de rijk beladen boom van Louis.

Let er ook op hoe mooi de boom gevormd werd.

In het midden ligt een bloempotje met hooi als schuilplaats voor oorwormen.

Oorwormen spelen een voorname rol als insectenverdelgers

Bezoek aan een Pruimenparadijs

Bij een vorig bezoek hier in Zoersel had Louis al gezegd dat zijn pruimen er uitzonderlijk goed voor stonden.

Vanmorgen gingen we ons vergewissen in Vorselaar. Aleide was fotograaf van dienst.

Ik kom al een aantal jaren bij Louis. Vele jaren terug raadde ik hem aan zijn pruimen beter te bemesten. Intussen heeft hij daar werk van gemaakt met eigen mest en veel compostmateriaal: boomschijven rond de bomen.

Wat we vanmorgen zagen was een openbaring. 

Haast alle bomen zeer beladen.

Louis had er ook geen verklaring voor.

Was het omwille van het uitzonderlijke, droge voorjaar en een lagere watertafel dan in voorgaande jaren?

Een van de redenen is alvast dat door de gegroepeerde beplanting een zeer goede onderlinge bestuiving plaatsvindt.

Intussen is de grootste pruimenrui wellicht achter de rug en nog hangen de meeste bomen overladen met vruchten.

Er wacht Louis nog heel veel dunwerk!    (Vervolgt)