Archief

Mijn eerste Franse woordjes

Naast de netten woonde een Franstalige familie, met veel kinderen, van alle leeftijden.

Ik hoorde ze af en toe in de tuin spelen met veel rumoer, ik verstond er niets van maar ze hadden veel plezier en af en toe zat het er eens duchtig op.

Vader werkte in een of andere overheidsinstelling, hij keek altijd stuur en streng en moeder was een vriendelijk madamtje die af en toe eens met mijn mama een praatje sloeg, ze was de goedheid in persoon.

Maar ik had geen contact met de familie, hoewel, tot op een dag dat ik aan mijn mama vroeg om eens te mogen gaan spelen.

Maar hoe moest ik dat gaan vragen, mijn mama leerde me toen mijn eerste zinnetje in het Frans: “Bonjour, est-ce que je peux venir jouer?”

Ik ging met een klein hartje aan de deur bellen, er weerklonk een schelle luide bel, het leek wel dat ik aan een kasteeldeur of aan een kloosterdeur belde.

Ik hoorde stemmen in de gang en mijn hart begon nog harder te bonzen.

De deur ging open en de mevrouw des huizes zei: “Bonjour” en ik declameerde trots mijn zinnetje in het Frans, ze bleek het begrepen te hebben, want ze antwoordde: “Bien sur mon petit gars, entre seulement”. Oef, ik was binnen geraakt. De kinderen waren heel blij met hun nieuw Vlaams speelkameraadje.

De jongens hadden een elektrische speelgoedtrein en de meisjes speelden in een keukentje met alles er op en eraan.

Hoe we elkaar verstonden herinner ik me niet meer, maar waarschijnlijk ging mijn kennis van de Franse taal er fors op vooruit.

Op een zondagnamiddag werd ik zelfs eens uitgenodigd op een feestje van de Franstalige scouts op de Heysel in Laken, met onder andere een optreden van een overbuur die allerlei goocheltruckjes uitvoerde op de scène, dit was zonder woorden te begrijpen maar voor de rest van het optreden was mijn kennis van de Franse taal nog niet voldoende genoeg.

De Cokes en Pajjke

In de loop der jaren, werden er nieuwe huizen bijgebouwd.

Toen was het acetyleenlassen nog niet zo bekend.

Telkens er een nieuw huis werd gebouwd, diende men het gebouw aan te sluiten aan het waternet en aan de gasleiding. Stalen en loden buizen dienden aan elkaar gelast en gebogen te worden.

Dit gebeurde met cokes, die in een metalen korf opgewarmd werden tot een roodgloeiend vuur, vergelijkbaar met de huidige staalovens .

Wanneer de mannen van de “Gaz” en het “Water” in de namiddag klaar waren met hun werk, werden de nog gloeiende cokes uitgekieperd op de zijkant van de straat en gedoofd met water en aarde.

Pajjke kwam dan vlug naar buiten met een kolenschopje en een emmer om de gedoofde cokes te recycleren, deze werden dan nog gebruikt in de kolenkachel, gemengd met de gewone antracietkolen gaven ze nog behoorlijk wat hitte af, zodat de Leuvense stoof er gloeiend rood van stond.

Op een dag dat Pajjke niet zo goed uit de voeten kon, had mijn moeder het aangedurfd om de resten van de cokes te gaan opscheppen voor te gebruiken in onze “Feu continu”.

Hierop schoot Mariakke naar buiten en beschuldigde mijn moeder van diefstal, ze werd in het Lembeeks voor alles en nog wat verweten.

Gelukkig voor mijn moeder: ze snapte er niet veel van, het was de eerste burenruzie, maanden werd er niet meer gesproken tegen ons.

Het had wel zijn voordelen: we waren een tijdje verlost van hun gezaag.

Over de “Netten”

Aangezien we in een rijhuis woonden, hadden we twee buren.

Aan de linkerkant woonden de Netten, bijnaam, bedacht door mijn moeder, waarom ????
Een vader “Pajjke”, papa op zijn Lembeeks, Lembeek bekend om zijn zattekesprocessie op paasmaandag, woonde er samen met zijn dochter Mariake, een oude jonge dochter die na de dood van Majjke voor haar vader is blijven zorgen. Achteraf hebben we vernomen dat Mariakke gescheiden was, haar man gaf haar regelmatig een pak slaag als hij dronken thuis kwam en dan zat er niets anders op dan terug te keren naar haar ouders.

Op zon- en feestdagen kwam er een andere dochter, Jeanne, naar huis om alles te komen controleren. Ze was de “Chef-Tut” en gaf op zondagavond haar directieven voor een ganse week aan Pajkke en haar zuster.

Ze diende bij nen doktoor in Lembeek, meestal deed ze de reis met de boerentram tot in Halle en dan verder naar Lembeek. Af en toe bracht den doktoor haar naar Strombeek met een sjieke automobiel.

Mariakke en Jeanne hadden ook nog een broer, die ook in Strombeek woonde in de Avenue Privée, sinds lang is de naam veranderd in “Treft”. Maar ze “lagen in ruzie” met hun broer.

In de leefkamer hing er een oude familiefoto met vader, moeder en de drie kinderen, maar over de broer was er een bloem geplakt, zoals de sterretjes die aangebracht waren op het bloot vrouwelijk snoepgoed op de foto’s van de cinema’s van licht allooi.

In een halve eeuw is er veel veranderd, het kan tegenwoordig niet bloot, bloter en blootst zijn.

Zo waren ze niet meer verplicht het aanschijn van de verdoemde zoon en broer te aanschouwen.

Bij de netten hadden ze een televisie aangeschaft en af en toe mochten we ook eens gaan kijken naar “Brussel Frans”, in die momenten liep er een serie “Le Saint” met Roger Moore in de hoofdrol, zelfs in wit-zwart was de man heel populair bij de dames.

Ze hadden een kleine tuin met dahlia’s en op een klein gedeelte werden er elk jaar opnieuw uien en sjalotten gekweekt. In de lente werden ze gemest op natuurlijke wijze, sorry voor de gevoelige lezer, ze deden hun behoefte een paar dagen in pispot en dit brijtje werd gedurende een tijdje bijgehouden om te laten rijpen, zoals bij de bereiding van Lambick, en werd dan verdund met water in een oude melkkan en over het plantgoed gegoten. Tijdens die periode kon mijn moeder haar was niet buiten hangen of anders kregen onze lakens en het ondergoed een viezelijk geurtje mee.

Tussen onze beide achterkoertjes hadden ze betonnen platen laten zetten, zodat ze niet gestoord konden worden in hun privacy. Af en toe werd ik luidop verwenst van achter het muurtje omdat ik een kwajongensstreek had uitgehaald, want van boven in een slaapkamer werd alles nauwgezet geobserveerd wat er zich allemaal in onze tuin afspeelde. Het rolluik dat half opgetrokken was, wees er op dat ze aan het spioneren waren.

Mijn vader had een haag met thuja aangeplant om de saaie grijze muur weg te stoppen, maar als er zich maar een takje doorkwam, werd het prompt weggeknipt.

Herinneringen aan een straat

Ik heb vanaf mijn derde levensjaar tot ik gehuwd ben, dat is zo ongeveer 21 jaar in dezelfde straat gewoond in Strombeek, de vele Franstaligen die er toen al woonden zochten tevergeefs naar een vertaling in het Frans van de straatnaam. Ze suggereerden: “Richeval”, maar gelukkig heeft het nooit aangeslagen. Een nieuwe wijk in Koningslo-Vilvoorde werd in diezelfde periode prompt Beauval gedoopt, waar de wijk officieel “Het Voor” heette.

De toenmalige Burgemeester van Vilvoorde had immers er niets beters opgevonden dan de gronden te laten verkavelen door Brusselse immobiliakantoren die de franstaligen naar Het Voor lokten.

Enkele jaren later, ontpopte diezelfde Meneer Gelders zich als één van de  “Rode Leeuwen” die de verfransing in deVlaamse Rand wilden tegenhouden. Helaas het kwaad was geschied.

Het huis staat er nog altijd en is al een paar keren doorverkocht, sinds mijn moeder het verkocht heeft. Eindelijk zijn de buitenramen en voordeur, vervangen door PVC, het werd zo stilaan tijd, want toen ik er nog woonde waren ze al in een erbarmelijke staat en zullen er kilo’s witte verf alles samengehouden hebben.

Het is nog altijd dezelfde kalme straat gebleven zoals in mijn jeugdjaren.

Vele buren zijn ondertussen overleden en de meeste huizen zijn doorverkocht.

De straat was aanvankelijk een smalle doodlopende weg met assesteentjes , niet zo plezant als je er op viel met blote knieën, ellebogen en met je gezicht.

In verschillende fases werd de straat gebetoneerd en doorgetrokken.

Af en toe kan ik het toch niet laten om er even voorbij te rijden en kan ik vast stellen dat de gemeente Strombeek constant verandert en de weinigen die ik nog ken, zijn veranderd, ouder en dikker geworden.

Voor de zoveelste keer heb ik onderstaand mailtje gestuurd naar de Ombudsman van “Airportmediation”

De laatste weken hebben we enorm veel te klagen van overvliegende vliegtuigen, zowel tijdens nacht, de vroege ochtenduren en de avond, kortom de ganse dag.

Om 7 uur 's morgens heb ik angst dat er eens kop-staart aanvlieging gaat gebeuren, ongelooflijk als ik dit allemaal hoor.

Trillende glazen in de kast zijn dagelijkse kost.

Met moeite hoort men soms het radionieuws in de ochtend en het TV-nieuws 's avonds.

Dit wordt stilaan ondraaglijk, Trop is Teveel, dixit VDB.