Berichten van 5 april 2010 tot 11 april 2010

BELOKEN PASEN

Maar Thomas zei:

‘Ik wil zijn handen zien, met de gaten van de spijkers erin;

ik wil ze met mijn vingers voelen.

Ik wil met mijn hand de opening in zijn zijde voelen.

Anders geloof ik niet.’

(Johannes 20,25)

---

Natuurlijk, die roos van mij,

een gewone voorbijganger zou denken

dat ze op jullie lijkt.

Maar zij alleen is veel meer waard

dan jullie allemaal samen,

want het is aan haar

dat ik water heb gegeven.

Want zij is het,

die ik onder een stolp geplaatst heb.

Want zij is het,

die ik beschutting bood tegen de wind.

Want het is naar haar dat ik geluisterd heb,

toen ze aan het klagen was,

of aan het ijdeltuiten.

En het prinsje keerde terug naar de vos:

‘Vaarwel,’ zei hij ...

‘Vaarwel,’ zei de vos.

Kijk, dit is mijn geheim.

Het is heel eenvoudig:

je ziet maar goed met het hart.

Het wezenlijke

is onzichtbaar voor de ogen.

Het wezenlijke is onzichtbaar voor de ogen,

herhaalde het prinsje,

om het goed te onthouden.

(Antoine de Saint-Exupéry, in: ‘De kleine prins’)

---

Een foto van Jezus

Ik heb nog nooit een foto van Jezus gezien;

ik weet ook niet hoe Hij liep, wel met wie.

Ik weet niet hoe zijn stem klonk,

wel de woorden, die Hij gebruikte.

Ik weet niet welke kleur van ogen Hij had,

maar wel hoe Hij keek.

Ik weet niet of Hij een sterk hart had,

wel dat Hij een groot hart had.

Ik weet niet alles van zijn karakter,

maar wel dat de kinderen Hem graag mochten

en armen zich bij Hem thuis voelden.

Dat Hij mild was voor eerlijke mensen

en streng voor ogendienaars.

Dat Hij niet snel oordeelde

maar eerder verontschuldigde.

Dat Hij niet haatdragend was,

maar ongelooflijk vergevingsgezind.

Ik weet eigenlijk veel meer van

Jezus dan ik aanvankelijk had gedacht.

Bron onbekend

BIECHT BIJ BEJAARDEN

Gisteren was ik gevraagd om biecht te horen in een bejaardentehuis in de buurt. Het was op de ‘gesloten afdeling’ en dus waren er wel wat mensen, die min of meer dementerend waren. Het was een echte Paaservaring!

Naast het biechtgesprek, was het mogelijk om toch een tijdje ‘gewoon’ met hen te praten. Enkelen konden zelfs nog echt honderduit vertellen over vroeger. Verschillende gesprekken, of beter, verschillende mensen hebben een doordringende indruk nagelaten. Zo was er een vrouwtje van bijna 91, haar man was enkele jaren geleden gestorven: ‘Het was een brave mens’, dat zei iedereen, vertelde ze, met de tranen in de ogen. Ik moest een paar foto’s bekijken. Eén ervan toonde hem in de fleur van zijn leven, krachtig en sterk, samen hadden ze een boerderij gehad, wat hectaren en wat beestjes ook, zei ze, hard werken was het altijd geweest.

Op een andere foto stond hij in een legeruniform van toen. Bij het begin van de tweede wereldoorlog was hij gemobiliseerd, een tijdje naar het front gestuurd, en nadien krijgsgevangen genomen. 9 Maanden had dat. Daarna waren ze getrouwd. Maar over zijn verblijf aan het front had hij niet veel willen vertellen, hij had ook nooit gewild om nog eens terug te keren naar het kamp waar hij gevangen geweest was. Daar had hij te veel afgezien en dat wilde hij niet opnieuw oproepen. Hij had een tijdje de leiding gehad over een kleine groep soldaten, en dan moest hij eerst schieten, als dat nodig was, pas daarna mochten ook de anderen beginnen. Maar hij had dan altijd in de lucht geschoten, hij wilde geen mensen doden.

Een ander vrouwtje was te ziek om nog een gesprekje te hebben, het bleef dus bij een klein gebedje, kort, maar haar ogen toonden dat ze er zoveel deugd aan had en met moeite maakte ze nog een kruisje, en deed dan weer de ogen dicht.

Elk had zijn leven, elk had zijn verhaal te vertellen. Vooral over vroeger, hoe hard het soms geweest was, maar dat ze altijd gelukkig geweest waren met elkaar. En ook nu nog, als de kinderen eens kwamen, de kleinkinderen, de achterkleinkinderen. Want die wilden pépé zus of mémé zo ook nog eens zien.

Op de gesloten afdeling, allemaal min of meer dementerend. Toen ik weer naar huis reed speelden de babbeltjes door mijn hoofd. Hoewel niet echt toepasselijk, dacht ik vanzelf aan dat prachtige gedicht van M Vasalis: ‘De idioot in het bad’. Vasalis is het pseudoniem van Margaretha Droogleever Fortuyn-Leenmans (1909-1998). Zij studeerde geneeskunde en antropologie in Leiden, vestigde zich eerst als arts in Amsterdam en later als kinderpsychiater in Assen en Groningen. Eigenlijk vertelt haar gedicht ook een wekelijks weerkerende verrijzenis.

De idioot in het bad

Met opgetrokken schouders, toegeknepen ogen,
Haast dravend en vaak hakend in de mat,
Lelijk en onbeholpen aan zusters arm gebogen,
Gaat elke week de idioot naar 't bad.

De damp die van het warme water slaat
Maakt hem geruster: witte stoom…
En bij elk kledingstuk, dat van hem afgaat,
Bevangt hem meer en meer een oud vertrouwde droom.

De zuster laat hem in het water glijden,
Hij vouwt zijn dunne armen op zijn borst,
Hij zucht, als bij het lessen van zijn eerste dorst
En om zijn mond gloort langzaam aan een groot verblijden.

Zijn zorgelijk gezicht is leeg en mooi geworden,
Zijn dunne voeten staan rechtop als bleke bloemen,
Zijn lange, bleke benen, die reeds licht verdorden
Komen als berkenstammen door het groen opdoemen.

Hij is in dit groen water nog als ongeboren,
Hij weet nog niet, dat sommige vruchten nimmer rijpen,
Hij heeft de wijsheid van het lichaam niet verloren
En hoeft de dingen van de geest niet te begrijpen.

En elke keer, dat hij uit 't bad gehaald wordt,
En stevig met een handdoek drooggewreven
En in zijn stijve, harde kleren wordt gesjord
Stribbelt hij tegen en dan huilt hij even.

En elke week wordt hij opnieuw geboren
En wreed gescheiden van het veilig water-leven,
En elke week is hem het lot beschoren
Opnieuw een bange idioot te zijn gebleven.

M. Vasalis

DIETRICH BONNHOEFFER

Vandaag is het precies 65 jaar geleden dat Dietrich Bonnhoeffer, op uitdrukkelijk bevel van Himmler, werd opgehangen in het concentratiekamp van Flossenbürg. Minder dan drie weken later werd de stad bevrijd.

Bonnhoeffer werd geboren in Breslau, Silezië, op 4 februari 1906, en werd luthers predikant en theoloog. De kerk was, in zijn ogen, geroepen om een ‘gemeenschap van heiligen’ te zijn. Niet gewoon maar een plaats waar over Christus gesproken werd, maar het levende Lichaam van Christus. Voor zichzelf zag hij dit als zijn levenslange roeping, in de moeilijke tijdsomstandigheden van het opkomende nazisme en de tweede wereldoorlog.

Reeds kort na de stichting ervan treedt hij toe tot de ‘Bekennende Kirche’, een beweging binnen de protestantse geloofsgemeenschap, die zeer kritisch stond tegenover de nazi's en daar ook openlijk voor uitkwam. Zo nam hij duidelijk stelling tegen de Jodenvervolging. Het leverde hem een spreek- en schrijfverbod op. In april 1943 werd hij gearresteerd wegens hoogverraad, omdat geld voor hulpverlening aan de Joden van hem afkomstig bleek. Daarna verbleef hij in verschillende concentratiekampen.

Hij vond aansluiting bij een groep van hoge Duitse officieren, die het naziregime omver wilde werpen. Toen ook deze betrokkenheid aan het licht kwam werd hij ter dood veroordeeld in 1944. Het vonnis werd uitgevoerd op 9 april 1945, op persoonlijk bevel dus van Himmler, die na Hitler als de hoofdverantwoordelijke voor de Holocaust wordt beschouwd. Zijn laatste woorden waren:

‘Dit is het einde,

voor mij het begin van het leven.’

Zijn zielengrootheid spreekt onder meer in deze overweging:

‘Ik neem de lijdenskelk dankbaar onbevreesd
Uit Christus’ goede en geliefde hand.
In goede machten wonderlijk geborgen
ontvangen wij getroost wat komen mag.
God is met ons, of ’t avond is of morgen
En vast en zeker elke nieuwe dag.’

Op de gedenkplaat ter zijner ere lezen we:

‘Ons geloof al christen zal twee zijden vertonen:

bidden voor en beoefenen van

gerechtigheid tussen de mensen.’

Dietrich Bonnhoeffer

Pastor en Verzetsstrijder.

Geboren: 4.2.1906 in Breslau

Vermoord: 9.4.1945 in Flossenbürg

Onthouden we ook deze overweging:

‘Ik ben van mening dat niets zinloos mij is overkomen.

En eveneens dat het voor ons goed is

als de dingen anders verlopen

dan wij gewenst hadden.

Deze bestemming zie ik in mijn huidig bestaan

en ik hoop dat ik bij machte zal zijn

om dit ten uitvoer te brengen.’

Terwijl ze nog aan het vertellen waren,

kwam Jezus zelf in hun midden staan en zei:

‘Vrede zij met jullie.’

(Lucas 24,36)

Lied van de vrede

Heer, U zegt ons vrede aan:

vrede die van U moet komen

en waarvan wij mensen dromen

elke dag van ons bestaan.

U die, met de Vader één,

deelhebt aan het eeuwig leven,

U kunt ons een vrede geven

die zal blijven, U alleen.

Vrede die kleinmoedigheid

uit de zielen zal verjagen,

vrede die van hongervragen

en van zelfbedrog bevrijdt.

Vrede die in hart en hoofd

rust en goede moed zal stichten

en er liefde aan zal richten, -

Heer, die hebt U ons beloofd.

Vrede die voorgoed geneest,

vrede voor de moede zinnen, -

ja kom zelf ons leven binnen

met de Vader, met de Geest.

Schenk ons gaaf en ongerept

harmonie en toon uw vrede

als de diepste en liefste reden

dat U ons geschapen hebt.

Michel van der Plas

WOENSDAG IN DE PAASWEEK

‘Heer, blijf bij ons, de zon gaat onder’

Wij boden dan het avondbrood

den vreemden man, die langs de baan

met ons was meegegaan.

En wijl Hij, ’t zegenend, de ogen sloot,

gebeurde het: Zijn aangezicht

verklaarde in een hemels licht,

waarin Hij plotseling verdween…

Dit was het wonder.

Wij stonden weer alleen,

doch vouwden blij onz’ handen.

Het was alsof Hij door ons heen verdween

en ’t licht in ons is blijven branden.

Blijf zo in ons, o Heer, de zon gaat onder!

Felix Timmermans

CHRISTUS

was hij familie, stond hij te boek.

Alle seizoenen hielden hem vast.

Hij hing aan het kruis, maar verrees op tijd.

Als het jaar doodging werd hij geboren.

Om te bestaan had hij niet veel nodig:

vader en moeder in de kamer,

hand op het voorhoofd, kruisje op het brood,

gesloten ogen voor en na tafel.

In latijn en gerinkel van altaarschellen

kreeg hij een kleed aan met witte zomen

en vlijden zich lammetjes om hem heen.

Zijn naam was hard, maar als monniken zongen

heette hij Jezus, begin van muziek,

en leek hij een vriend. Ach, mooi bedrog,

misschien was hij enkel het zingen maar,

de zestien kaarsen op het altaar,

misschien was hij gisteren alleen maar

de warmte van binnen, mensen bijeen.

Buiten op zee is hij gestorven,

roemloos, zonder geschiedenis.

O, in het donker van storm en regen

heb ik zijn naam nog geroepen, in doodsangst

wildweg beloofd al wat ik geleerd had

te moeten beloven in nood en berouw,

maar hij was zoek tussen golven en wolken,

nergens meer tussen hemel en aarde.

Christus, Christus, het wordt hoog tijd.

De tijd van woorden is voorbij.

Eeuwigheid staat in de nacht voor de deur.

die thuis in het boek stonden en wees waar,

hier op de kolkende zee, de broeder

die zijn vrienden zoekt aan het water,

magere visser op het meer,

timmerman van het scheepje van Petrus.

Maak je los uit de hopen touwen

voor op het dek en kom naast me staan,

schreuwend tegen de stormwind in:

‘Kleingelovige, weet je dan niet

dat ik de stormen kan gebieden?’

Kom tevoorschijn, ik wil leven,

hier en nu, want ander leven

later, vergeef me, vertrouw ik niet.

Michel van der Plas

als wat onmogelijk leek

mogelijk wordt

als in wat uitzichtloos was

en dood

nieuw leven daagt

als angst en onzekerheid plaats ruimen

voor hoop en verwachting

als pijn en verdriet gelouterd zijn

tot dankbare herinnering

als na verdeeldheid

verbondenheid mogelijk blijkt

als woestijn oase wordt

als afkeer tot inkeer komt

als alleen groeit tot samen

als geweld en misbruik ombuigen

tot tederheid en liefde

als grijpen herverdelen wordt

dan vieren wij Pasen…

Exodus, Egypte, Beloofde Land,

zijn meer dan begrippen en plaatsen

uit een versleten verhaal.

De vragen die we ons moeten stellen zijn:

Waar is ons Egypte, onze exodus, ons beloofde land?

Waaraan zitten wij vast?

Wat maakt ons echt vrij?

En welke stappen moeten we daarvoor zetten?

Of hebben we ons zo ‘aangepast’

aan de ‘Egyptische levensstijl’

dat ‘exodus’ ons niets meer zegt?

(uit: ‘De woestijnweg op’)