Archief

In het het bos achter het kasteel van Ooidonk is een reigerkolonie gevestigd. Vanaf 1950 ongeveer wandelde ik samen met opa Alphonse Van de Reviere tot aan de rand van de statige eiken alwaar verscheidene reigerfamilies nestelden. Als kleine snaak was ik verwonderd van de grote vogels die wel 90 cm groot worden. Het zijn blauwe reigers met een witte kop en een zwarte band door het oogvlak lopend. De rug de vleugels en de staart zijn grijs en de gele scherpe snavel verandert soms van kleur.

De reigers trekken er steeds alleen op uit om zelfs tot kilometers ver de vijvers en doorwaadbare plekken af te schuimen. Wie zag nog geen reiger op zijn lange steltpoten stokstijf wachtend in een of ander ondiep water. Zijn kop schiet zeer snel het water in nadat zijn computer de breking van het licht in het water heeft berekend. In vochtig grasland zoals de Leiemeersen tussen de bossen van het kasteel en de Leie te Bachte Maria Leerne, prikt hij wel eens een kikker. In hun vlucht maken ze langzame maar krachtige vleugelslagen.

Het broedseizoen van de blauwe reiger loopt van februari tot juni.

Dit voorjaar zal het wat later in gang geschoten zijn.

Het broeden dat door beide vogels gebeurt, gaat gedurende 23 à 28 dagen.

De bosbouw is het beheer van bos als natuurlijke hulpbron. De bosbouw is gericht op bosteeltsystemen ten behoeve van de houtproductie. Natuurlijk is het ook mogelijk om in houtproductiebossen te recreëren. Maar veel bosteeltkundig beheerde bossen zijn veel armer aan soorten en eenvormiger van structuur. De biodiversiteit is dan ook beter gediend met bossen zònder bosteeltkundig beheer. Tegenwoordig geldt dat een half dood bos een levendiger bos is, omdat op en in het dode materiaal talloze organismen leven. In bosteeltkundig beheerde bossen worden veel omgewaaide en dode bomen uit het bos verwijderd. Maar uiteraard verdwijnen er ook levende bomen uit bosteeltkundig beheerde bossen. Anders is immers houtproductie niet mogelijk.

Vader Valère had de basis van een bosbouwkundige opleiding. Hij zag het dan ook als een plicht voor zijn werkgever op het domein Ooidonk en tevens als een zorg dat het bos kon voortbestaan door alwaar geveld werd, nieuwe aanplantingen gebeurden met kennis van zaken.

Daarbij maakte hij keuze uit verscheidene soorten bomen, had inzicht in de soort grond, bekeek de lichtinval en de overwegende windrichting enz.

De verkopen werden georganiseerd, de aankoop van nieuw plantgoed werd gedaan.

Er werd toezicht uitgeoefend op het kappen en het wegvoeren van verkochte bomen en vervolgens toezicht  op de verkoop en weghalen van het slaghout.

Verder moesten zieke bomen herkend worden, gemerkt en gekapt. Jonge heraangeplante boompjes moesten beschermd worden tegen knaagdieren en in een later stadium, degelijk gesnoeid worden

De opzichter moet notitie’s hebben van biologie, wiskunde,economie en daarnaast inzicht in de bodemkunde, scheikunde, meteorologie, technologie en kennis van het recht.

Vanzelfsprekend kwam er ook bij dat hij goede kennis had van de jacht, jachtrecht, natuurbescherming,verdelging van schadelijke dieren en andere organismen en een beetje planologie.

Boswachters werden aangesteld om te bereiken dat er aan bepaalde voorwaarden werd voldaan om te kappen of nog beter dat er eisen waren om bomen te rooien en te verkopen en nieuwe aanplantingen te doen;

-         omloopstijd = vaststellen van de leeftijd van de in aanmerking komende bomen voor het vellen

-         rekening houden met de houtsoorten want niet alle soorten groeien goed en even snel in deze of gene grond

-         het product moet marktwaarde krijgen (vb. populieren zijn kaprijp na 25 jaar in gunstige omstandigheden en hebben de afmetingen van een eik die reeds 150 jaar of ouder is

-         de grondgesteldheid

Het bos

Vader sprak over het bos in het algemeen als een van de waardevolste vegetaties die in de natuur bestonden.

Het bos is meestal beinvloed door de mensen omdat de bomen die er groeien moeten opbrengen omdat zij er aangeplant zijn om dit te verwezenlijken of bomen worden er geplant om zelf iets te realiseren zoals de bodem droger maken door aanplant van populieren bv.

Hij vertelde mij dat veel vroeger de bossen meestal bestonden uit naaldbomen zoals sparren dennen en lorken. Dat tegenwoordig de bossen in onze streken meestal bestaan uit loofbomen zoals eiken, beuken en populieren enz. Verder zij hij dat het bos grotendeels in stand werd gehouden door de edelen die deze gebieden beschermden om hun jachtpartijen te kunnen laten doorgaan.

Bosbouw

De naam “bosbouw” is het beheer van het bos in het algemeen. De bosbegroeiing, bestaande uit bomen en daaronder de planten en struiken. Deze begroeiing wordt vermeld als strooisellaag, kruidlaag, struiklaag en bomenlaag.

Vroeger had een bos een andere betekenis. Het was een rijke bron van allerhande dingen, die door de mens werden geëxploiteerd, om in zijn levensonderhoud te voorzien. Het hout voor woonst en verwarming, het wild en vissen samen met vruchten en bessen, voor voeding.

Nu in onze moderne tijd, is natuurontwikkeling een vrij jong verschijnsel. De invloed van de mens heeft vele soorten zowel van planten als dieren, ingrijpend gewijzigd.

De bomen bleven hun houtopbrengst en hun kwaliteit tot op heden ongeveer behouden. In de bosbouw wordt echter momenteel meer gekeken naar de opbrengst. Daarom worden dikwijls snelgroeiende types aangeplant en spreekt men van een productiebos.

In onze lage landen, komen verschillende soorten bossen voor. Er zijn natuurlijke bossen en er zijn productiebossen. Er wordt eveneens een onderscheid gemaakt in, bomen groeiend op zuurstofarme  veengrond, zandgrond of  zware kleigrond en alle varianten daartussen.

Broekbossen, zoals er een achter ons woonst, de kapelanij, in de Ooidonkdreef te Bachte Maria Leerne, ligt, is ontsproten uit vochtige, kleiachtige grond. Lage plantengroei, struiken allerhande, wilgen en populieren hebben er de bovenhand.

Naaldbossen zijn arm aan ondergroeiende plantensoorten. De grootste oorzaak is, dat de afgevallen naalden, een zure grond veroorzaken zodat een armtierige plantengroei ontstaat. Varens en mossen kunnen er wel min of meer gedijen.