MEDIA in East Timor

Hoogtepunten :
* beklim de heuvel op Cape Fatucama met daarop het Kristus-beeld- geniet van een prachtig zicht over de baai van Dili.
* slenter langs het waterfront, sla het aktieve leven ga, bewonder de Portugese architektuur en kijk aan de overkant naar Atauro eiland.
* luier op het Areia Branca strand- geniet van verse vis in een van de vele strand-restaurants.
*winkel in de "tais market ", waar ge traditionele weefstoffen vindt van over het hele land. ( vergelijk met de Ikat van de Indonesische eilanden Flores en Sumba ).
* woon de zondag-dienst bij in Dili's imposante kathedraal - gebouwd door Soeharto en een jaar later ingezegend door de paus.

Dili is de enige "echte " stad in East Timor. Nergens anders vindt ge zo'n keuze aan hotels en restaurants. Het is  DE  plaats voor : het boeken van een vliegticket, om internationale telefoon-oproepen te doen, geld te wisselen of op internet te gaan.Het is ook de enige plaats met een benzine-station; elders moet ge u behelpen met een ton en overpompen met trechter.

http://www.travelnotes.org/Oceania/east-timor.htm

Momenteel zijn er slechts 2 vertrekpunten naar East Timor : Darwin in Australia en Denpasar op Bali ( Indonesia).
Dili's international airport is klein genoeg om er " fairly relaxed " binnen te komen.De inkom-balie om uw US$ 25 aankomst-tax te betalen is buiten de terminal; men betaalt voor het ophalen van de bagage.Op een mum van tijd zijt ge door " immigration " - douane en buiten is een open air cafe, een wisselkantoor ( waarschijnlijk gesloten...) en wachtende taxis...

Paspoort : een internationale reispas die nog 6 maand geldig is na vertrek volstaat.

Airports & Airlines : Dili is East Timor's enige internationale aankomst - en vertrekpunt, alhoewel niet de grootste luchthaven.
Dili's Nicolau Lobato International Airport ( vroeger : Comoro Airport ) heeft een piste van 1850 m, standaard-lengte voor 737's.
Er is geen radar op Dili ; vluchten opereren enkel tijdens " daylight  hours ".                     BAUCAU's airport ( met een piste van 2500 m ) wordt momenteel enkel door de  UN en voor militaire doeleinden gebruikt. Wel denkt men er aan om deze luchthaven terug open te stellen voor de burgerluchtvaart.
East Timor heeft zelf geen nationale luchtvaartmaatschappij.
Vluchten naar East Timor :
Air North ( vanuit Darwin Australia ) : http://www.airnorth.com.au 

Merpati ( Bali- Indonesia ) : http://www.merpati.co.id 

 * beste reis-tijd : tussen mei en november = droog seizoen. Er is geen toeristen-seizoen, vermits weinig toeristen ( tot nu toe ) East Timor bezoeken.
* East Timor is niet bepaald goedkoop- vergeleken met Indonesie ( en zelfs Australia).
Er zijn ook extremen - vb. een verblijf in MAUBISSE : het enige verblijf heeft kamers vanaf  US $ 67. In andere steden vindt men dan weer logement waar je US$5 of US$10 betaalt.
* de officiele munt is de Amerikaanse dollar. Vroeger hanteerde men de Indonesische rupiah( of course ..) en de Australische dollar.Toen de prijzen veranderden van Austr.$ naar Amerikaanse, werd enkel de munt-eenheid veranderd, maar de prijzen bleven... dezelfde. Iets war vroeger 10 Austr.$ kostte, kost nu .. 10 Amerik. $ !!!( = bijna 2x zo duur )

*ATM's : ANZ bank heeft er in DILI. De Portugese bank ( BNU = Banco Nacional de Ultramarino) en de Indonesische bank Mandari zouden er installeren.

*Klassieke reisroutes :
a) QUICK Taste : 1 week/ Dili- langs de Oostkust en de bergen
b) EXPLORER : 2-3 weken/ heel het land door met inbegrip het enclave-gebied OECUSSI met als stad Pantemakassar. Er naartoe vliegen is mogelijk met het Dash-7 UN vliegtuig, of per Ferry Dili- Oecussi( de MV Uma Kalada heeft  2 afvaarten per week )
http://www.discoverdili.com/tourismactivities.html

A land of amazing variety, of crumbling Portuguese churches, misty mountains,pristine reefs, translucent seas rich with fish, and an inspiring people who wouldn't accept anything less than an independent homeland.
Experience the pleasures and treasurers of the world's newest nation...- this is your ticket to a brand-new journey.
see: Lonely Planet Travel Guide Books- search EAST TIMOR
klik op : http://shop.lonelyplanet.com/ search East Timor

East Timor : zelfs de nieuwste natie en een van de armste landen op deze aardbol heeft een site over toerisme.
Klik op de officiele  website : http://www.turismotimorleste.com/ 

Een gloednieuwe bestemming ... met vriendelijke mensen.

Voor een eerste kennismaking, klik op : http://www.discoverdili.com/tourismactivities.html 

Hoe er geraken ? Vlieg met Air North vanuit DARWIN ( Australia) naar DILI ( East Timor)
Voor flight schedules, klik op:  http://www.airnorth.com.au/ 

1ste editie van Lonely Planet ( LP) over 's werelds NIEUWSTE natie !Is ook de enige gids op de markt over S.E Asia's nieuwste natie- geschreven door Tony WHEELER, met bijdragen van President Xanana GUSMAO en First Lady Kirsty SWORD- Gusmao.
East Timor is een gloednieuwe bestemming, een plaats om PIONIER te zijn !!
Behalve dit fijne gevoel als eerste op de scene te zijn, genieten de weinige bezoekers van de vroegere Portugese koloniale smaken en de kristal-heldere onderwaterwereld, zonder zich zorgen te maken over massa-toerisme.

Klik op : http://shop.lonelyplanet.com/  search east timor

Michelle Bennett ( Victoria, Austr ) en Jocelyn Harewood ( Melbourne, Austr ).
TANK YU TUMAS : aan al dat geweldige volk dat ik op mijn weg door VANUATU mocht ontmoeten.
In een land waar iedereen wil helpen, moet ik ... een massa mensen bedanken.
Vooral " All the wonderful people who laughed and gave me flowers or lopped the tops of coconuts,or helped me over boulders. I had a great time because of you and your fascinating country. Thank you all. "

Klik op : http://www.lonelyplanetimages.com 

http://shop.lonelyplanet.com/ search vanuatu

Dit enige Onderwater Postkantoor vindt ge op VANUATU - op Hideaway Island.
klik op  : http://www.underwaterpost.com/

Eens een wijdverspreide industrie, waarvan vondsten terug gaan tot 500 v Chr, blijven er vandaag slechts 2 geisoleerde dorpen over waar deze keramiek-bakkers te vinden zijn : nl.op SANTO in WUSI en LINDURI ( ZW  Santo).
Deze 2 laatste, door vrouwen gebakken potten staan in het Bislama bekend als LAPITA
In Wusi noemt men ze Groanpots- vlak gemodelleerd zonder " potter's wheel ".
In Linduri worden de lagen klei opgebouwd op een bamboo stellage. Na de vormgeving worden ze verscheidene dagen gedroogd voor dat ze in het vuur ( 700 gr ) gaan.
Om deze geisoleerde dorpen te bereiken , kontakteer de Sanma Provincial Council Office in Luganville ( tel. 36712 ) - zij bereiken de dorpen per HF teleradio.
Een one-way taxi van Luganville tot TASIRIKI (waar de weg eindigt ) kost 7000 Vt (= 47 euro).
Een boot huren van Tasiriki tot Wusi en terug kost 9000 Vt (= 60 Euro).
klik op : http://www.positiveearth.org/bungalows/SANMA/santo.htm 

SOUTHERN RIGHT is een kleine Pinotage en Sauvignon specialist, gelegen in de mooie Hemel-en-Aarde Vallei, achter het oude vissersdorp HERMANUS, slechts 3 km van de koude South Atlantic Ocean ( Kaap de Goede Hoop ).
De Southern Right  ( een terroir rijk aan stenen en klei voor de Pinotage ) is de naam van de walvissen die elk jaar Walker Bay bezoeken tussen mei en december.
Van elke verkochte fles gaat een kleine contributie naar het " Conservation Plan ".

Interessant om weten is dat het lokale nieuws te vinden is in NATANGORA cafe-  waar ze trouwens lekkere koffie en ander lekkers serveren.
Zo vindt ge er de uren voor de overzet naar  AORE-resort en BOKISSA- resort.
Voor AORE- resort : http://www.santotoday.com/aoreresort.htm 
Het beste eten is te vinden in CORAL QUAYS ( het voormalige Bougainville resort ). Het verblijf - met mooi zwembad en airco-bungalows - is erg aangenaam.
http://www.coralquays.com/ 
Een rit naar OYSTER-eiland is een must; het restaurant is gespecializeerd in zee-vruchten en vis.De mini-service bus Luganville-Port Orly kost 300 Vt. ( = 1 euro)
Om de boot aan de overkantte verwittigen, geef een b a n g  op de gasfles !
Vlak bij Champagne Beach- een der meest idyllische stranden met zicht op Elephant eiland-ligt LONNOC Beach, met bungalows in traditionele stijl.
Zie ook Bokissa Eco Island Resort op Bokissa -  http://santotoday.com/bokissaresort.htm 

Santo- zoals het  gewoonlijk genoemd wordt - is Vanuatu's grootste eiland. ( 116 km lang/ 59 km breed )
Men vindt er 's lands 4 hoogste pieken : Mt Tabwemasana- Mt Kotamtam- Mt Tawaloala  en Santo Peak : allen boven de 1700m.
Reisverslag in voorbereiding ! Ik bezocht 2x het eiland ; in 2003 en 2004.
Voor een eerste kennismaking, klik op : http://www.positiveearth.org/bungalows/SANMA/santo.htm  of klik op : http://www.positiveearth.org/bungalows/explorer.htm

zie ook mijn blog van 21-5-05 / klik op  http://www.coralquays.com/  

Pentecost is bekend voor de NAGHOL of land diving, Ambae heeft mooie krater-meren, terwijl MAEWO het eiland van watervallen en cascades is.
Alle drie eilanden hebben veel regenval.
Maewo's airstrip is in het Noorden van het eiland, nl. in NAONE. Een vlucht van Santo nr. Maewo kost 13250 Vt met Vanair.
Er zijn slechts 2 vluchten per week.
SARA airfield in het N. van Pentecost is de logische keuze indien men door Z. Maewo reist.De weg ( truck road ) op Maewo eindigt in NASAWA.
Vandaag de dag zijn er haast geen toeristen die Maewo bezoeken, behalve de cruise-boten van mei tot oktober, die in het Zuiden ASANVARI Yacht Club aandoen.
Voor meer gegevens , klik op : http://www.positiveearth.org/bungalows/PENAMA/maewo.htm

Gelegen 50 km ten Oosten van SANTO is het eiland vooral bekend voor zijn crater-lakes.
De Manaro crater lakes zijn een must!
1) Lake MANARO LAKUA (1397 m) verspreidt een blauw-grijze mist. Het is het hoogstgelegen meer in de South Pacific.
2) Enkele meters verwijderd en 57 m lager, ligt het mooie limoen-groene warme VUI-meer. Vulkanologen worden high wanneer het begint te koken.
3) Lake MANARO NGORU, 51 m hoger is droog met een centrale koud-water bron.
Binnenkort wordt de hele regio wellicht een " World Heritage site ".
AMBAE is makkelijk bereikbaar vanuit Santo. Zelf bezocht ik in 2004 het eiland aan boord van een 2-motorige Britten Norman van Vanair.
De 3 air-strips zijn : Walaha in het Z.W- Longana in het N.O en Redcliff in het Z.O.
Mensen van Ambae staan bekend als intellektuelen; de meeste direkteurs en managers, en 80% van de universiteits studenten in VILA zijn van Ambae.
Voor logement en meer details klik op :  http://positiveearth.org/bungalows/PENAMA/ambae.htm
o klik op :  http://www.positiveearth.org/bungalows/explorer.htm 

Ga op (verboden) jacht in het oerwoud rond... Kisangani. " ATTENTION : men jaagt ook op u !" en rijdt met Ernest naar Hotel Victoria- of wat er van overblijft...
Maar... alvorens DIT avontuur te ondernemen, lees de reis-gids van Walter ZINZEN " KISANGANI- Verloren Stad ".- al was het maar uit sympathie voor Kongo.
Leve de " Pharmacie Tout va Bien " waar ze voor het merendeel nep en prullen verkopen.
Nota : op zoek naar een altijd betaalde JOB in Kisangani - wordt doodskistenmaker.
SORRY ... dat de BIG PARTY toch maar vlug mag beginnen, he Peter !
voor de W.T- volgers :  http://www.petersworldtour.tk/  

Magie - hekserij ( man blong majik) - Rom-dansen - Tamtam- Zandtekeningen en natuurlijk ... de tweeling aktieve vulkanen : Mt. Marum  ( 1270 m ) en Mt. Benbow ( 1159 ).
Terwijl de eilanden van Vanuatu het " vergeten Paradijs " worden genoemd, lijkt Ambrym wel het speelhol van de duivel te zijn. Het wordt ook " Black Island " genoemd, omwille van zijn donker-zwarte vulkanische as. Het eiland wordt regelmatig getroffen door cyclonen en vulkanische uitbarstingen vernielen regelmatig hele dorpen. Zie de dramatische uitbarstingen in 2004 en maart 2005- met hongersnood tot gevolg.
klik op :  http://membres.lycos.fr/pblonde/ambrym.html 
ligging : klik op  http://www.positiveearth.org/bungalows/explorer.htm 

Epi's 2 airstrips liggen in het N. op Lamen Bay en in het Z.W. in Valesdir.
Lamen Bay strip, vlak aan de kust, geeft u een exact beeld van het eiland als het vliegtuig laag over de koraal-riffen en het kristal-klare turkoise water landt.
Lamen Bay is een goede swimming spot; het 1.5 km zwart-zandstrand is een van eiland's beste.
Er is overvloedig koraal voor snorkelen. De baai is tevens de thuishaven van massa's zee-schildpadden en vele DUGONG's ( zee-koeien).  BONDAS is een grote mannelijke dugong en in gezelschap van deze " Gentle Dugong" zwemmen is een aparte ervaring.

LAMEN : dit mooie, relatief vlakke eiland is omgeven door een wit zandstrand. Ongeveer 600 mensen leven er, alhoewel de oppervlakte maar 1.25 km2 bedraagt. Allen hebben ze hun tuinen op Epi.
De eiland-bewoners peddelen tussen Lamen en het mainland de ganse dag door.
Andere interessante plaatsen zijn : Valesdir- Mapuna Bay- de berg Nitaia- Laika eiland en Tefala eiland.
Voor logement zie Paradise Sunset Bungalows ( Lamen Bay)  en Epi Island Guesthouse in Valesdir.
klik op :  http://www.positiveearth.org/bungalows/explorer.htm  of op  http://www.positiveearth.org/bungalows/SHEFA/epi.htm  

Ten Zuid-Oosten van MALEKULA liggen de Maskelynes.De weg van LAMAP eindigt aan een aangenaam zandstrand, Point DOUCERE, de voornaamste aanlegplaats voor kano's en speed-boats die naar de Maskelynes varen. Her duurt ongeveer 20 min om er te geraken , vertrekkend van de airport door de koko's plantage.
De Maskelynes zijn overweldigend om er te duiken en te snorkelen.
Het voornaamste dorp op deze eilanden is PESKARUS. Voor logement in de guesthouses of bungalows klik op : http://www.positiveearth.org/bungalows/MALAMPA/maskelynes.htm  
of probeer : http://www.positiveearth.org/bungalows/explorer.htm  en klik verder op MALEKULA en de MASKELYNES.