Gisteravond was de vierde en laatste uitzending op Canvas te zien van de reportage van Jos Bouveroux over de communautaire problemen van na WO II tot nu. We hebben zitten kijken naar dit "Onvoltooide Land" met nieuwsgierigheid, scepticisme, ontroering en verbolgenheid : het is een film van een deel van ons eigen leven.
In de jaren '70 cicrculeerde in VU-kringen het gerucht dat Jos Bouveroux
sympathie koesterde voor de partij. Er gingen toen veel stille boodschappen rond : het was niet aangewezen om nog veel over het Vaams-nationalisme te zeggen, want dat lag niet goed in de Wetstraat en bij de andere partijen. Hector de Bruyne, de VU-minister van buitenlandse handel nam dit zo letterlijk, dat hij zich niet meer herinnerde dat hij tijdens de oorlog even langs het Oostfront was gereden.
In de vierdelige reeks wordt commentaar geleverd door Bouveroux, professor Luc 
Huyse en een Waalse evenknie Vincent de Coorebyter. Er is geput uit het rijke BRT-archief en elke aflevering opent met een beeld uit een straat op de taalgrens, gefilmd in Westouter. De dorpsstraat wijzigt per aflevering : van de bevrijding en repressie af, tot de opening van een Turks groentewinkeltje dat een vrouw de bemerking ontlokt "en 't zin varsche groente, weeje ..." De RTBF zendt samen met de VRT deze groots opgezette documentaire uit ; zouden de geacteerde scènes in het Waals of het Frans verlopen ? Men wil alleszins de beide gezichtspunten op de staat belgië belichten.
Wij verwachten niet dat de VRT, die politiek nog nooit neutraal is geweest maar wel uitgesproken regimetrouw, een programma zou maken op basis van Vlaams-radicale revendicaties. Mocht men echter in de recente geschiedenis duiken van de milieuproblematiek, het zou ondenkbaar zijn dat Agalev en Groen niet aan bod zouden komen. Als het over de staatshervorming gaat, kan men dit wel doen zonder de voorstanders van de Vlaamse onafhankelijkheid één keer aan het woord te laten.
De Vlaamse standpunten, die aan bod kwamen, werden weergegeven door Wilfried Martens (die ik liever bezighoor over de orgasmes van zijn vrouwen), Dehaene en Verhofstadt. Heel even kwam Dewever er bij te pas om tegen te wringen in twee korte zinnetjes tijdens de regeringsonderhandelingen van 2007. De Franstaligen kwamen minzaam aan het woord bij monde van Philippe Moureaux, Gérard Deprez en heel even Spitaels. Deprez en Moureaux interpreteerden naast de eigen standpunten, voor de onwetende kijkers de gedachtengang van de Vlamingen. En werden bijgestaan door de linksige Luc Huyse, die er patent blijft uitzien, maar daar gaat het niet om, het is geen programma voor fitte 75-ers.
Wij zagen beelden van de repressie, de koningskwestie, de schoolstrijd en de eenheidswet in de eerste aflevering onder de hoofding "De onschendbare taalgrens". Het uit mekaar groeien van de gemeenschappen was rechtstreeks gevolg en oorzaak van die conflicten. Aflevering twee kreeg de evidente titel mee : "De unitaire staat is achterhaald". Er komt een eerste grote staatshervorming, onder premier Gaston Eyskens. De Vlamingen leveren definitief hun numerieke meerderheid in met de Grendelgrondwet in ruil voor een papieren tweetaligheid in Brussel. Deze laatste zin is onze interpretatie, want ze werd door niemand als dusdanig gefomuleerd.
We denderen vervolgens onder de titel "Daar is het federalisme" voorbij het Egmontpact en de oprichting van eigen parlementen en regeringen. Over de diepe verscheurdheid in de politieke Vlaamse Beweging worden enkele beelden getoond met de inmiddels bekende spandoek : "Nous avons été VUs" . In "De weg naar de splitsing" wordt even de implosie van de VU aangehaald, met een mij onbekend beeld van een wenende Hugo Schiltz. Zwarte Zondag wordt vernoemd, zonder enige duiding, men had net zo goed Blauwe Maandag kunnen zeggen.

En intussen rollen de koppen van de drie belgische ex-premiers over het scherm. Ieder bepleit de eigen waarheid en roemt de eigen verwezenlijkingen. Waarom deze finale "De weg naar de splitsing" genoemd wordt, is ons een raadsel, want elke deelnemer aan het programma houdt mordicus staande dat er geen splitsing komt. Dat Dehaene zich een belgische splitsing niet kan voorstellen, kunnen we begrijpen maar dan gaat de VRT/RTBF volledig uit de bocht en laten ze hun ware bedoelingen zien. Eerst grappig : enkele uittreksels van de gespeelde documentaire Bye-Bye Belgium met de Brusselse tram die stopt aan een fictieve grens, een Franstalige die de drie bogen van het Jubelpark verdeelt onder de drie gewesten en dan een zware tegenaanval van Luc Huyse, bijgesprongen door zijn Franstalige geleerde collega.
.
Er worden in mitrailleur-tempo vragen en stellingen afgevuurd op de kijkers om hen te overtuigen, dat de Big Bang onverklaarbaar is : 90% van de Vlamingen wenst géén afsplitsing, de boedelscheiding is juridisch onhaalbaar ; wat doen we met de staatsschuld ? welke rol zal Brussel krijgen ? hoe verdelen we de gemeenschappelijke bezittingen ? Europa zal in mekaar storten .
.
Kortom, er is geen sprake van splitsing. Heb je het beet ? Dit was uitgerekend hét moment geweest om de partij die al dertig jaar aan een stuk roept om een einde te maken aan belgië aan het woord te laten komen. Om ze desnoods te confronteren met de "onoverkomelijke" problemen. Maar neen, plots kreeg de ogenschijnlijk objectieve benadering van de documentaire Hollywood-allures. De camera scheerde over Brussel, we zagen het prestigieuze Europaparlement, de statige gebouwen, het paleis van de Keuning en zijn gevolg, het scheelde geen haar of op de achtergrond hoorden we de Tararaboem van de Brabançonne roffelen.

Nog één correctie : de Vlaams-nationalisten van Vlaams Blok kwamen even in beeld. In de federale kamer stond Filip Dewinter te briesen tegen Vic Anciaux (met als tussenschot de brave kolonel Herman Candries die even later zou overstappen naar de CVP, met kolonels in de politiek haal je zelden mannen van eer binnen, het zijn dezelfde zeteldieven als dee-jays). En toen flitste de camera naar Louis Tobback, die brulde "Dat is het crapuul van Vlaams Blok". Met andere woorden, Vlaams Belang mag niet klagen : ze zijn genoemd.
Er zijn verschillende commentaren bij de VRT om de vier uitzendingen te downloaden voor les-doeleinden. Het Ministerie van de Openbare Omroep weigert dit echter, want zij laten auteursgelden gelden. Ook eenzijdige, gekleurde en subjectieve producten hebben rechten in dit onvoltooide land, dat weldra het verdwenen land moge heten.
.
Ray
3 reacties op dit bericht
Hugo Concentratiecamps ... Ho neen ...
Hugo Concentratiecamps ook ? Wat jammer.
De beste pennen van Vlaanderen in staking tegen de Hoofdredacteur-Feldwebel Herr Klaus von Isakker : nu gaan de sossen zeker klop krijgen.
Mand, moet zijn...
En nog meer goed nieuws
Hopelijk publiceren ze dan ook vuile laster over het Vlaams Belang