Archief

309 Tweetalig
In EOS verscheen een artikel “De kracht van het tweetalig brein”.
Ze maken een onderscheid tussen vroegtweetaligen,die beide talen thuis leerden en schooltweetaligen, die les kregen in twee talen.
Tweetaligen zijn gewend om een onderscheid te maken tussen inhoud en vorm. Door het mentaal jongleren zijn tweetaligen beter in het negeren van irrelevante informatie en het wisselen tussen
verschillende taken. Bialystok bewees dat in 1992 met de ingebedde figurentest.  De Stroop-test leverde dezelfde resultaten.
Dit alles heeft te maken met automatisering.  Piet Van de Craen doet aan de VUB onderzoek naar meertaligheid en onderwijs.
Er gaat blijkbaar eenstimulerend effect uit van het actief gebruik van twee talen. Dit prikkelend effect zorgt voor een versteviging van de neuronenbanen en een toename van de grijze materie, de twee basiselementen van het brein.
Tweetaligheid centraliseert zich rond het gebied van Broca en Wernicke in de
prefrontale kwab.
Tweetalige taalverwerving verloopt even moeiteloos, efficiënt ensuccesvol als
eentalige taalverwerving.

308 Nederlands
“Vier op de tien leerlingen in de Rand spreken thuis geen Nederlands”, schreef De Standaard op 25 augustus.
Men zou hier een onderscheid moeten maken tussen Franstalige Belgen en Franstalige vreemdelingen en anderstalige vreemdelingen. Want de invasie van vreemdelingen, illegaal en legaal, vertekent de cijfers grondig!
Zo ook in Brussel, waar de Franstaligen de meerderheid hebben!?
De CVO’s gaan er wat aan doen. Maar met welk Nederlands ? En met welke methode om het aan te leren.
Ik herhaal nog maar eens dat :
- gesproken Nederlands nooit vastgelegd werd
- dat Nederlands opnieuw aangeleerd wordt alsof het Moedertaal is
- dat een eigentijdse en efficiënte cursus Nederlands op het 0-niveau nodig is
- dat die moet gegeven worden door gespecialiseerde leerkrachten
- dat de specialisering grondig moet gebeuren
- dat hierin de didactiek van Nederlands aan anderstaligen nodig is
- dat die audiovisueel en structureel globaal hoort te zijn

307 Niveau onderwijs
Deze week was er heel wat te doen over de zogezegde daling van het niveau van ons onderwijs.

De enquête werd afgenomen bij 5000 leerkrachten en nog eens 20000 mensen die geen job hebben als leerkracht of docent. Qua representativiteit klopt dit, maar men had beter de leerlingen
ondervraagd. Twee op de drie leerkrachten vindt dat het Vlaamse onderwijs steeds minder kwaliteit biedt. Ik ben het daar niet mee eens! Is dit geen opgezet spel, om subsidies binnen te rijven voor omkadering. Mijns inziens moet er dringend meer ingezet worden op de verdere specialisering en bijscholing van de leerkrachten. Want moest dat al zo zijn, ligt het niet aan
het gebrek aan doelgerichte nascholing van de leerkrachten ?
Het zogezegde verwaarlozen van de doelstelling kennis, als de oorzaak aanduiden, wijst op een gebrek aan vakkennis van de leerkracht. Want die zou moeten weten dat de hoogste doelstelling “het integreren” de lager liggende inhoudt. Dat is dus een voorbeeld van de ogen sluiten voor het probleem en de oorzaak elders zoeken!
Laat de beoordeling maar aan objectieve experten over.
Dat de oudere leerkrachten het subjectief gevoel van “vroeger was het beter” benadrukken is van alle tijden.  Bovendien bieden de nieuwe media voor de leerlingen en de leerkrachten voldoende waarborgen voor een hoger niveau van onderwijs. Maar dan moeten ze efficiënt ingezet worden. En daar wringt het schoentje. Het is gekend dat het onderwijs hopeloos de modernisering na hinkt, zogezegd bij gebrek aan middelen.

306 Website
Bezoek eens : http://www.everyoneweb.com/cmftacl
http://www.YouFreeWeb.com/cmfalcl

305 Situatie
In de St.-Annakapel in Meise had ik een aangenaam weerzien met een oud-student Duits. Hij
herinnerde zich nog levendig wijlen pater Stans, van het St.-Theresiakollege in Kapelle op den Bos. Deze leerkracht Duits gaf toen het derde jaar en het specialisatiejaar. Hij had daar nog aangename, levendige en blijvende herinneringen aan.
Ik kreeg ook een interview op You-Tube toegestuurd over de huidige politieke toestand. De
spreker beweert dat alle Walen al 180 jaar pertinent weigeren Nederlands te leren. Hij mag niet veralgemenen, want de anderstalige oud studenten van het AVC, waaronder vele Franstaligen uit de rand, leerden bij ons uitstekend Nederlands.  Dank zij de avsg-methode en het a.a.ac.zc.-talenpracticum, kon je nog amper horen dat zij anderstalig waren.  Ik heb steeds enkel Nederlands gesproken bij mijn contacten, drie maal per jaar, in de klassen. Nooit heeft hier iemand problemen over gemaakt!
Maar als er een ranzig politiek tintje bijkomt is de situatie misschien anders? Bovendien spreken onze Vlaamse handelaars in de rand, al te graag Frans.  Mij n oud-studenten kwamen dan ook regelmatig klagen dat zij de gelegenheid niet kregen om Nederlands te praten in de winkel.Er blijft dan nog de vraag : welk gesproken Nederlands? En dan spreken we nog niet over de revival
van de verkeerde didactiek in de lessen!

304 IDLO
Het Interfacultair Departement Lerarenopleiding wil “Samen werken aan de leerkracht van morgen” in de VUB.
Er zijn wel drie aanbieders en hier slaat de wildgroei ook weer toe. Het BEO (Brussels Expertisenetwerk Onderwijs bestaat uit de Erasmushogeschool Brussel, de Centra voor Volwassenenonderwijs en de VUB. De VUB doet het vakdidactisch onderzoek.
Er zijn 60 studiepunten vertaald in 9 nieuwe aangepaste programma’s. Er zijn even veel praktijk- als theorielessen. Een en ander vergt meer inspanning en men gaat ervan uit dat dit de motivering ten goede zal komen.
Inderdaad, veel leerkrachten en niet de minste, vertoonden een gebrek en belangstelling voor de didactische technieken.  Ze waren als mekaniekers in de tour, die over het beste materieel beschikken, maar geen fiets in mekaar kunnen zetten. Deze hervorming komt is ook op haar plaats, indien ze vruchten afwerpt. Want het is het resultaat dat telt.
http://www.vub.ac.be/IDLO

303 Ontmoeting
Bij een gezellige ontmoeting met enkele oud studenten van het Audiovisueel Centrum Meise en Jette, vielen twee woorden op : dialogen en inoefenen.
Door het wegvallen van de audiovisuele methode wordt er vanaf het 0-niveau te weinig gesproken. De dialogen worden niet ingeoefend. Zo spreekt men na 12 jaar les volgen van gebrek aan dialogeren.  Dit moet een andere situatie zijn, volgens ons didactisch schema. Als men de cyclus afgewerkt heeft moeten er onderhoudscursussen of bijspijkercursussen komen, om het geleerde te onderhouden. Individueel kan ik Skype aanbevelen. Zoek een native-speaker in het land van de door u aangeleerde taal en spreek er regelmatig mee via uw PC.
Het tweede woord was : gebrek aan inoefenen.
Door het oneigenlijk gebruik van het talenpracticum of het helemaal niet meer naar het talenpracticum gaan, ontbreekt inderdaad de gelegenheid om aangenaam en efficiënt het aangeleerde in te drillen. Want als men een taal wil beheersen ontkomt men daar niet aan. Ik vergeleek het destijds met “the loneliness of the long distance runner”.

302 Vakantie
De vakantie is de ideale tijd, om op een ongedwongen manier andere talen te oefenen.  Hiervoor gaat men in een milieu waar enkel de aangeleerde taal gesproken wordt.  Dus hier geldt ook ons eerste didactisch principe : de aangeleerde taal is de voertaal.
Voor kleuters van migranten is dat enorm belangrijk.  Vakantiekampen en speelpleinen zijn ideaal om hun taalachterstand bij te werken.  Ze gaan dan best alleen in een groep waar enkel Nederlands gesproken wordt. De taaluitwisselingen voor tieners zijn ook een uistekende gelegenheid.  Maar weer met dezelfde voorwaarde : de voertaal is de aangeleerde taal.  Als ze met enkele vriendinnen  op taalkamp gaan, komt er van de doeltaal niet veel in huis.  Discipline is hier op haar plaats.

In Schaarbeek opent een tweetalige kleuterschool.  Dat is een goede zaak, want kleuters zijn ontvankelijk voor talen.  Ik stond verbaasd, hoe snel en hoe goed mijn Chinees adoptie-kleinkind Nederlands leerde praten. Hieruit valt heel wat te leren.  Het moet echter deskundig gebeuren.  Ik pleit dan ook voor deskundige opleiding en begeleiding van de leerkrachten die dat op zich zullen nemen.  Ik kijk vooral uit naar de resultaten.
Ondertussen was er ook weer een klachtenlitanie van een leerkracht Latijn i.v.m. met het mogelijk afvoeren van uren van deze dode taal.  Over het nut kan gediscussiëerd worden.  Maar wat er te veel aan was, was het pleidooi voor theorie.  Het argument was dat ze anders nooit literatuur zullen integreren.  Of dat nodig is in een vreemde taal, valt te betwijfelen.  Maar dan zitten we weer in de disccussie over het functionele en het artistieke. Wanneer zal men eindelijk begrijpen dat men een onderscheid moet maken in Moedertaal en talenonderwijs aan anderstaligen.  De specifieke didactiek van talen aan anderstaligen vanaf het 0-niveau is hier essentieel.     Maar helaas : het percentage leerkrachten met grondige didactische vakkennis is bijzonder laag!