Archief

BBC Two Television heeft in het programma een documentaireserie opgenomen waarin de oorsprong en de geschiedenis van het christendom wordt onderzocht door professor Diarmaid MacCulloch. Op zaterdag 16 januari wordt de aflevering The first christianity in die reeks uitgezonden tussen 19:00 uur en 20:00 uur onze tijd.

Gebleken is dat grote aantallen mensen geloven — respectievelijk ervan overtuigd zijn — dat de oorsprong van het christendom ligt op het moment dat Paulus zijn geloof heeft meegenomen van Jeruzalem naar Rome. In feite ligt de origine van het christendom verder terug in de tijd en tevens veel verder naar het Oosten.

__________

Afbeelding: De Apostel Paulus, geschilderd door Rembrandt van Rijn (1606-1669), in 1633 of 1635.

In het vooravondprogramma van de televisiezender Nederland 2 wordt op donderdag 14 januari — vanaf 19:25 uur — een klein half uur ingeruimd voor de historicus van Neerlands bodem, die — nu hij niet meer aan de Universiteit van Utrecht is verbonden — meer tijd heeft voor andere zaken. Hoewel . . . . . jaren geleden was Maarten van Rossem naast al zijn andere functies toch regelmatig van de partij in het VPRO-programma over literatuur dat onder leiding van Michaël Zeeman (1958-2009) voor de beeldbuis werd gerealiseerd, en dat diens naam droeg: Zeeman met Boeken.

Nu reist Maarten van Rossem voor die zender door Nederland om oude cultuurlandschappen te bezoeken en in dat kader nog eens in kaart te brengen, zij het in de gecomprimeerde vorm vaneen televisieverslag onder de titel Natuurlijk — Op reis met Maarten van Rossem.

Eertijdse coalitiegenoten

Inmiddels hebben die beiden afscheid genomen van de dagelijkse partijpolitiek, maar niet van het bedrijven van politiek of het kiezen van partij, en al helemaal niet van het uitoefenen van invloed en macht. In de wereld van olie en gas, één der drie belangrijkste drijfveren welke de komende tijd nog veel problemen zullen veroorzaken in het dagelijks leven van enige miljarden mensen; oorlogen zijn daarbij niet uitgesloten.

Het dictaat van Gerhard Schröder

Schröder legt al zijn gewicht in de schaal voor een Russisch project — Nordstream — dat gas vanuit Siberié naar het Westen wil transporteren via de Oostzee. Zijn functie is zeer omstreden, aangezien hij zich reeds in zijn tijd als bondskanselier daarvoor heeft ingezet; thans is hij voorzitter van de raad van aandeelhouders van dat consortium. Zijn positie is inmiddels in westerse streken welo wat verder omstreden geraakt door het gasconflict dat tussen de Oekraïneen Rusland heeft gewoed.

Fischers pretenties

Fischer pretendeert daarentegen dat hij onafhankelijk wenst te blijven van Rusland, en is als adviseur verbonden aan Nabucco, een firma die een pijpleiding die het gas uit het urkse Ezerum moet doorpompen. 

Daarbij weet hij zich gesteund door de Europese Unie en door de Amerikanen. Toch zit er aan zijn gaswerkzaamheden eveneens een vreemd luchtje: dat van de riekende pecunia. Volgens sommige insiders heeft hij voor zijn inzet een bedrag ontvangen dat zes nullen telt.

Reportage op ZDF

De reportage Duell ums Gas zal door het ZDF worden uitgezonden in de nacht van woensdag 13 op donderdag 14 januari, tussen 00:35 uur en 01:20 uur.

Details omtrent de verschillende posities van de beide heren en de verschillende consortia in kwestie zullen daarin zeker aan de orde komen, en als het even meezit, wordt de eportage binnen niet al te lange tijd door het ZDF, al is het op de cultuurzender Arte, herhaald.

____________

Afbeeldingen

1. Voormalig bondskanselier van de BRD Gerhard Schröder.

2. Voormalig minister van Buitenlandse Zaken der BRD, Joseph Martin Fischer.

In de avonduren van woensdag 13 januari presenteert het tweede Nederlandstalige, Belgische televisienet Canvas, tussen 21:15 en 23:30 uur de speelfilm Chinatow, een Amerikaanse productie uit 1974, van en met Roman Polanski. Verder zien we Faye Dunaway en Jack Nicholson. Heel kort komen we de regisseur John Huston (1906-1987) in een rol tegen. Nicholson zet de figuur neer van privédetective J.J. Gitter, die onderzoek doet en daarbij verscheidene wegen, omwegen en dwaalwegen bewandelt. Kortom, de kijker krijgt een gecompliceerde geschiedenis voorgeschoteld, op basis van een scenario van Robert Towne, dat door Polanski nog dichter naar diens eigen wensen is aangepast.
Al snel na de premère steeg Chinatown snel tot grote hoogte op de ladder van de categorie film noir, en sedert decennia geldt de rolprent als cultfilm.

Op maandag 21 januari zendt BBC One Television weer een aflevering uit van het internationaal gewaardeerde, maar hier en daar ook gevreesde, kritische programma Panorama uit, dat niet alleen kwalijke praktijken en aanverwante zaken aan de kaak stelt, maar eveneens niet zelden diepgravende reportages organiseert waarbij regelmatig kwesties worden belicht, die voor justitieel onderzoek in aanmerking blijken te komen. Kortom, een tak van journalistiek die het algemeen belang dient en alleen al daardoor zijn bestaansrecht ruimschoots heeft bewezen.

Gustav Mahlers beroemdste stuk nu eens geheel anders

In het Middagconcert dat de Tros op maandag 11 januari vanaf 13:03 uur zal uitzenden via onze Radio 4, zal in afdeling C, als tweede onderdeel, onder meer het Adagietto uit de Symfonie nr. 5 in cis kleine terts uit 1901-02, van Gustav Mahler (1860-1911) worden uitgevoerd in een versie die in hoge mate afwijkt van hetgeen de componist in zijn oren lag: in een arrangement voor a capella koor — waarmee de strijkers en de harpen uit Mahlers eigen instrumentatie van dit vrijwel overal ter wereld befaamdste stuk van deze componist worden vervangen. Verantwoordelijk voor die ingreep is de musicoloog en dirigent Clytus Gottwald (*1925). Hij wil de luisteraars van dat wijd verbreide gedeelte uit Mahlers Vijfde — vooral door het gebruik in de film Death in Venice uit 1971 door regisseur Luchino Visconti (1906-1976) — het eens op een volstrekt andere manier laten beleven. Hoezeer dat eventueel de inmiddels eventueel ingeklonken emotie eventueel zal beïnvloeden, zal moeten blijken.
Nu nog fluks een versie met harmoniumbeleiding en ééntje met een close harmony koortje en rond is de vicieuze cirkel.

____________

Afbeelding: Dirigent en musicoloog Clytus Gottwald.

Nieuw Amsterdam Uitgevers — ook alweer gevestigd in de Amstelstad — treedt anno 2009 in de voetsporen van de hierboven genoemde boekenmakers, zij het in een ietwat minder geschakeerde vorm. De uitgave is voorzien van een andere benaming — De Wintercollectie, en daarnaast bestaat de inhoud uitsluitend uit tien verhalen van evenzovele Nederlandse auteurs, die allen bij Nieuw Amsterdam publiceren. Verder hebben zij gemeen dat zij allen na de Tweede Wereldoorlog zijn geboren. Onder hen treffen we gevestigde namen aan, maar gelukkig eveneens enkele schrijvers, die nog niet echt een oeuvre op hun naam hebben staan.

De oudste van hen is Hans Münstermann (*1947) — docent aan de toneelacademie in Maastricht —, de jongste is Anke Scheeren (*1982), die biologische psychologie studeerde aan de Universiteit van Maastricht. Negen van de genoemden zijn nog in leven, Adriaan Jaeggi (*1963) daarentegen, columnist en romancier, overleed in 2008.

Alle verhalen zijn eerder verschenen, hetzij als onderdeel van een roman, als verhaal in een verzamelbundel van één auteur of van een groep, dan wel in een tijdschrift, variërend van Elegance tot Hollands Maandblad.

Hartje winter

Hoewel tal van lezers en anderen niet hebben verwacht dat we in de maanden december en januari met zulke intense winterdagen zouden worden opgezadeld, aangezien men in het achterhoofd de gedachte heeft dat we, wellicht langzaam maar in ieder geval heel zeker, in de richting van warme(re) winter zouden opstoten. Het weertype van dit moment zal dan ook bij een enkeling de gedachte hebben doen postvatten dat het met die opwarming van de aarde net zo'n vaart zal lopen. Dat dezen zich ernstig vergissen, mag dan een feit zijn, het zal niet gemakkelijk vallen ze van hun misvatting te overtuigen. Misschien dat het lezen van de juiste artikelen en boeken ze op andere gedachten zal brengen, althans als ze zich nog niet compleet hebben vastgebeten in het vooroordeel van hun wensdenken.

In ieder geval hebben de mensen met de juiste inschatting en degenen die een open oor hebben voor de feiten, alsmede allen die graag lezen, nu de mogelijkheid zich een beetje te verdiepen in het gevoel dat enkele generaties geleden veel meer was verspreid: men kon terugvallen op de inhoud van het Winterboek, en nu — ondanks alle veranderingen als televisie en elektronica in tal van andere gedaanten — op de inhoud van een — de onderhavige Wintercollectie.

__________

De Wintercollectie 2009 — Goenoeglijke verhalen voor de donkere dagen. Bijdragen van Gerard van Emmerik, Adriaan Jeaggi, Geert van der Kolk, Hans Münstermann, Rascha Peper, Ton Rozenman, Anke Scheeren, Henk Spaan, Eva Maria Staal, Thomas Verbogt.

144 pagina's, paperback; Nieuw Amsterdam Uitgevers, Amsterdam 2009. ISBN 978-90-468-0463-6. Prijs € 5,—.