Zeer vroege terugkomst  boerenzwaluwen in stallen in Friesland.

Al vanaf  begin maart  hou ik de boerenzwaluwen in Friesland in de gaten. Mede omdat we deze winter weer een zachte winter hadden en we in Portugal deze winter een flinke groep boerenzwaluwen hadden van enkele honderden die daar overwinterden. Waar deze vogels precies vandaan kwamen die in Portugal overwinterden  zijn we nog niet achter. Wel weten we dat het voornamelijk volwassen vogels waren.

Ook in Nederland  waren in december en januari op enkele plekken boerenzwaluwen te zien  buiten Friesland. Deze waren echter na enkele vorstdagen verdwenen. Zouden ze nu ook dit jaar vroeg terugkeren?

De eerste  boerenzwaluwen in Friesland dit jaar  worden  vaak al in maart gezien, doch het duurt  normaal we tot de 1e/2e week van april voor de vogels IN de schuren en stallen op de broedplek aanwezig  zijn.

Losse meldingen van boerenzwaluwen  kunnen dus nog zwervers zijn die niet  gebonden zijn aan hun broedplek. Door nu  van een groot aantal broedplekken de aankomst data  IN DE SCHUUR/STAL te noteren weten we de aankomst van de broedvogels in elke  gemelde stal.

In de afgelopen  periode tussen 25 maart en  5 april heb ik al een 20 tal aankomstdata IN stallen en/of schuren  vastgelegd uit de plaatsen; Katlijk, Terband, Ooostermeer, Bakkeveen, Tzum, Sint Anna Parochie, Terwispel( 3x), De Knipe, Metslawier, Haulerwijk, Langezwaag, Suamarderheide, Wommels, Oldeholtwolde, Hoornsterzwaag, Koudum, Dedgum en Goingarijp.

De gemiddelde aankomstdata  van deze 20 (!) lokaties voor Friesland is 31,55 maart.  Dus op  twintig plekken in Friesland is de 1e  boerenzwaluw dit jaar al op 31 maart terug. Dat is extreem  vroeg.

Graag ontvang ik dan ook van veel meer plekken de 1e aankomst data in schuren en stallen in de provincie om zo een indruk te krijgen of er ook verschil in aankomst is in het  noorden/oosten/westen of zuiden  van de provincie. Meldingen kan men doorgeven via deze Blog of rechtstreeks  zenden  naar J.de Jong E.A.borgerstraat 66 8501 NG Joure . Tel. 0513-414788 of email j.d.jongringer403@home.nl

De uitslagen van de tellingen  zullen in het Boerenzwaluwen Journaal 6 worden  gemeld, dit Journaal  zal omstreeks januari 2017 verschijnen in PDF op deze Blog.

Bijlagen:
boerenzwaluw zesling in Boelenslaan.JPG (266.5 KB)   

Miskleur kolgans bij de Veenhoop gezien.

Op 15 maart ontdekte Aletta Smit uit De Veenhoop aan de Kraenlanswei  bij haar woning een vreemde gans  die tussen de kolganzen op het weiland aan het voedsel zoeken was.  Snel de camera  gepakt en de vogel op de foto gezet.  Het bleek een opvallend  licht grijs  getinte  kolgans te zijn die er flets uit zag. Miskleuren bij vogels  komen regelmatig voor doch kolganzen die afwijkend  zijn zie je niet zo vaak. Waar de vogel weg komt is niet bekend en ook kon je niet zien of de vogel een pootring droeg. We zijn er benieuwd naar de herkomst van deze vogel ,is dit uit de broedgebieden in Noord Rusland of toch uit ons eigen Friesland waar de soort voor het eerst al in 1980 op de Workumerwaard als broedvogel  werd vastgesteld. In Midden Friesland  zit  de laatste jaren al een flinke  kolonie kolganzen die er broedt. Zou het toch een van de lokganzen zijn van jagers die in 1988 zijn losgelaten toen er niet meer met lokkers  gevangen mocht worden?

We weten dat kolganzen  een flinke leeftijd  bereiken kunnen. Zo werd de oudste kolgans in Duitsland  zelfs 25 jaar en 11 maanden oud. We weten dat verreweg de meeste  kolgansen flinke afstanden  kunnen afleggen, soms vele duizenden kilometers.

 In ons archief  bevinden zich vele honderden meldingen van geringde kolganzen. Zo vond ik nog een melding van  een kolgans die  op 24 juli 1992 als man na 1e kalenderjaar in het  Russische Tajmyr geringd werd en op  23 januari van het jaar daarop in Friesland op de Workumerwaard  werd geschoten.Een afstand tussen Tajmyr en de Workumerwaard is maar liefst 4581 km. Helaas heeft de vogel de pootring slechts 183 dagen mogen dragen.

opgemaakt  30 maart 2016. Jan de Jong, Joure

Bijlagen:
miskleur kolgans foto Aletta Smit De Veenhoop.JPG (199.5 KB)   

uitzonderlijke vroege terugkeer  van boerenzwaluw in schuur.

Door de zachte winter waren er in Nederland in januari nog boerenzwaluwen te zien. Dat is uitzonderlijk omdat  ze in de regel rond september/october  snel vertrekken naar hun overwintergebieden in Centraal Afrika. In Portugal in de omgeving van Aveiro waren er enkele honderden  die er ook overwinteren aldus correspondent Tim van Nus. Kennelijk proberen boerenzwaluwen uit de zachte winters er hun voordeel mee te halen door dichterbij te overwinteren.Of deze boerenzwaluwen in Portugal ook  lokale (broed)vogels zijn is nog niet zeker.

Toch is het daarom interessant om te constateren dat de eerste boerenzwaluw die hier in Friesland in de schuur/stal terugkeert dit jaar wel erg vroeg was. Op 25 maart 2016 ontdekte  men bij Hendrik en Atsje de Vries in Katlijk al een boerenzwaluw in de schuur en legde dit op de foto vast. Elk jaar broed er  1 paartje , aldus Liesbeth de Vries die me enkele fotos toezond. Normaal keren de eerste boerenzwaluwen in schuren zo rond de 1e/2e week van april terug  bij ons in Friesland, sommigen  zelfs eind april/begin mei!

Ik ben dan ook erg benieuwd of er dit jaar in Friesland op meer plekken vroege boerenzwaluwen terugkeren in de stallen/schuren waar ze ook elk jaar broeden. Alleen van boerenzwaluwen die in de broedschuur  terugkeren weten we dat het ook echt de eigen broedvogels zijn. Mannetjes komen in de regel het eerst  terug en beginnen vaak spontaan te zingen bij aankomst. Dit zingen word in de parktijk maar weinig  gehoord.

Maart meldingen van rondvliegende  boerenzwaluwen zijn er ook al diverse. Zo is er op 19 maart in het Lauwersmeer een gezien door Herman Bruggink. Op 23 maart vloog er een  boven de polder Oldelamer (Theo van de Graaf). Een dag  later zagen Jeroen Breidenbach en Merel Zweemer er ook al een boven het Leeuwarder Bos en werd er in de polder Langezwaag bij Luxwoude door Vincent Douwes  een boerenzwaluw  gezien.

Ik ben benieuwd of er de komende paasdagen ook meer boerenzwaluwen waargenomen  gaan worden. Vooral de meldingen van aankomende boerenzwaluwen IN de schuren zijn van groot belang.

Reacties  graag naar  j.d.jongringer403@home.nl

Bijlagen:
boerenzwaluw in Katlijk Liesbeth de Vries.jpg (78.4 KB)   
boerenzwaluw Thijs Glastra.jpg (321.2 KB)