|
Voorwoord Nieuwsbrief 104.
De januari maand afgesloten met winterse omstandigheden. Ook tijdens zo’n koude periode zijn er altijd wel leuke en bijzondere meldingen in de natuur te zien. In de 2de helft van januari kwamen er bijzondere en interessante meldingen binnen. Opvallend waren de aantallen van de zwarte zwaan. Bijna 40 werden er eind januari gezien in het zuiden van Friesland. Of het allemaal Friese vogels zijn, paren met jongere vogels, is nog onbekend Mogelijk waren er op andere plaatsen in Friesland ook nog zwarte zwanen te zien en is het winteraantal nog hoger. Hoor het graag even. Volgens SOVON broeden er in ons land ca. 40-60 paren zwarte zwanen en lijkt de populatie stabiel. Het aantal broedparen in Friesland is nog onzeker (5 a 10), veel paren worden ook in gevangenschap gehouden. Het zou interessant zijn nu SOVON dit jaar weer begint met een broedvogeltelling in het hele land voor een nieuwe Atlas om ook de broedgegevens van deze exoot voor Friesland mee te nemen. Hopelijk komt er nu na 50 jaar weer eens een nieuwe Friese Vogelatlas, het oude Vogels in Friesland is sterk verouderd.
Naast de zwarte zwanen waren er de afgelopen weken op veel plaatsen opvallend meer velduilen te zien. Soms meer dan 15 in een bepaald gebied. In veel gebieden is de muizenstand hoog en veel grote zilverreigers profiteren ook van dit voedselaanbod. In de Greate Krite bij Grou werden zelfs een 15-tal buizerds (mûzebiter /Frysk) gezien.
Toch laten de eerste vogels al weten dat ze zijn begonnen te broeden. Zo ontdekte Tsjepke van der Honing in Joure al een broedende Turkse tortel in de Midstraat in Joure. Turkse tortels zijn er altijd vroeg bij. We zijn benieuwd wat de komende maand ons aan bijzonder vogelnieuws zal brengen. Ongetwijfeld zullen de eerste grutto’s weer vroeg terugkomen en zal het binnenland al snel weer bewoond worden door weidevogels en vroege zangers mits de kou niet te lang aan houdt. Ben erg benieuwd hoe een “nieuwkomer” als de Cetti’s zanger het na dit wintertje zich zal handhaven. Ze staan er bekent om dat ze maar moeilijk tegen kou kunnen. Ook ijsvogels hebben vaak veel te lijden van winters als alles langdurig dichtgevroren is.
Veel leesplezier met deze 104e Nieuwsbrief.
Mocht U de komende weken bijzondere waarnemingen, vondsten of interessant natuurnieuws meemaken dan horen we dit graag.
Groeten,
Jan de Jong (75)
Vogelkundig medewerker Leeuwarder Courant.
NIEUWSBRIEF 104.Vogelnieuws Leeuwarder Courant.
Door Jan de Jong
Binnen gekomen nieuws van 15 januari t/m 31 januari 2026.
Appelvink 17-01. In Bakkeveen 15 aanwezig (Martin Boomsma). Zes gezien in Dokkum (Simon Sprienstra). 22-01. In Wijnjewoude 14 aanwezig (Christiaan de Vries). 25-01. Groep van 16 aanwezig te Beetsterzwaag (Willem Bosma). 29-01. De afgelopen week heb ik drie keer een appelvink gezien bij het vogelvoer in onze tuin in Beetsterzwaag (Anneke Snijder).
Baardman 27-01. In het Oosterschar te Sintjohannesga groepje van 5 aanwezig (Stefan de Vries).
Boomleeuwerik 16-01. Zes bij de Veerdam te Holwerd (Remco van Hijum). 23-01. Vorige week bij een vriend in de tuin hier te Franeker 1 boomleeuwerik aanwezig (Klaas Plat Franeker).
Bosuil 15-01. In landgoed Oranjewoud 1 gezien in holle boom (Sietse Bernardus).
Buizerd 19-01. Groep van 17 aanwezig in de Greate Krite bij Grou (Jaap Westra).
Dwerggans 26-01. In de polder Nes op Ameland 3 (gekleurringde) aanwezig (Theo Kiewiet).
Groenling 15-01. Groepje van 36 te Balk (Ale Overwijk).
Grote barmsijs 24-01. Groepje van 30 te Oosterend op Terschelling (Jacob Lotz).
Grote bonte specht 28-01. In Haulerwijk een leucistische grote bonte specht in de tuin (Hielkjen Westerhof).
Foto © Hielkjen Westerhof
28-01-2026. Een leucistische grote bonte specht wordt zelden gezien.
Grote canadese gans 17-01. Op de Grutte Wielen bij Leeuwarden 205 aanwezig (Marnix Oudega). In de Grote Sintjohannesgaaster veenpolder bij Oudehaske 21 gezien (Johannes en Gea Koster). 18-01. In de polder De Ontginning bij Nijeholtwolde groep van 44 (Peter de Vries).
Grote gele kwikstaart 25-01. In Leeuwarden bij Van Hall Larenstein 1 gezien (Abe Bakker).
Grote lijster 17-01. Een op de Delleboersterheide gezien (Ytsje Dijkstra, Lemmer). 17-01. In het Morra park te Drachten 2 waargenomen (Sjouke Scholten). 18-01. In polder De Ontginning bij Nijeholtwolde 1 gezien (Peter de Vries). 26-01. In Polder Ravenswoud 1 aanwezig (Tom Jager).
Foto © Ytsje Dijkstra, Lemmer
17-01-2026. Grote lijsters zijn schaarse broedvogels in Friesland.
Goudhaan 27-01. Al enkele weken zit er een groep goudhaantjes in het Flietsterbos in Witmarsum, het gaat om ongeveer 5/6 stuks, druk zoeken naar insecten of iets dergelijks, vanmorgen zag ik er ook een vuurgoudhaantje bij (Arnold van der Wei, Witmarsum).
Holenduif 22-01. Groep van 40 in Mandeveld bij Bakkeveen (Koert Scholten). 25-01. In Sint Nicolaasga een groep van 23 gezien (Ida Bek). 27-01. Groep van 60 op Merskenheide (Koert Scholten).
Houtduif 26-01. Groep van 200 bij de Nieuwe eendenkooi op Vlieland (Carl Zuhorn).
Houtsnip 16-01. Door VRS Schiermonnikoog 39 (!) houtsnippen gevangen (methode dazzlen) op Schiermonnikoog. Op 17-01 nog eens 30 gevangen en geringd op dezelfde plek (Holmer Vonk e.a.). Te Vrouwenparochie 11 opvliegend in polder Attesweg (Andries Zijlstra e.a.).
Indische gans 15-01. Te Burum/’t Greate Ear/De Keegen 1 aanwezig (Erik Gorter).
Kievit 15-01. Groep van 200 in Poppenwiersterkrite (Durk Lautenbag).17-01. Groep van 4500 in Jellumer en Beersterpolder bij Jellum gezien (A. Jansma).
Klapekster 16-01. In de Brandemeer bij Wolvega 1 aanwezig (Henk Ruitenberg).
Kleine zwaan 17-01. Tachtig bij de Bocht van Molkwar gezien (Klaas Zwaan). 21-01. Bij Molkwerum nog maar 40 aanwezig (Tjerk Kunst).
Kraanvogel 17-01. Deze ochtend was ik te wandelen bij Delleboersterheide. Daar zag ik een groep (11 stuks) kraanvogels over vliegen en eerder 2 ook landen (Ytsje Dijkstra).
Kramsvogel 25-01. Groepje van 40 in Buitenpost (Marco van der Velde).
Lepelaar 16-01. Twee aan de kust bij Kimswerd (Hans Terpstra).
Nonnetje 16-01. Groep van 35 in het Oosterschar bij Sintjohannesga (Bauke Sienema/Wiebe Poppe e.a.).
17-01. Groep van 25 op het Nannewijd (Johannes en Gea Koster).19-01. Groep van 40 aanwezig in It Swin bij Elahuizen (Jorrit Zondervan). 25-01. In Lemmer groepje van 35 aanwezig (Vincent Douwes e.a.).
Nijlgans 23-01. Groep van 150 bij Roptazijl (Albert Fopma).
Oeverpieper 24-01. Groep van 156 bij de vijfde slenk /Noordkaapduin op Terschelling (Joost van Brugge).
Pestvogel 18-01. Op Ameland 1 gezien (Sebastiaan). 20-01. Bij ’t War te Franeker 1 aanwezig (Marnix Oudega).
Raaf 17-01. 1 aanwezig op Delleboersterheide (Ytsje Dijkstra).
Roerdomp 16-01. Vandaag rond half 11 zag ik een roerdomp de weg oversteken tussen Dijken en Langweer(Pietie van Keimpema, Broek).19-01. Zag vanmorgen een roerdomp in de rietkraag staan in de sloot achter ons huis in Terkaple. Bijzonder moment, heb ik hier thuis nog nooit eerder gezien (Cobi Veldman, Terkaple).
28-01. In Bantega aan de Grietenijdijk een jagend op muizen gezien (Ytsje Dijkstra, Lemmer).
Foto © Ytsje Dijkstra.
28-01-2026. Roerdomp net voor het moment dat ze een veldmuis probeert te bemachtigen.
Roodhalsgans 16-01. Vandaag 1 roodhalsgans Friens, tussen een groepje kolganzen (Hans de Jong, Grou).
Sperwer 16-01. Vandaag 1 sperwer tussen Grou en Warten (Hans de Jong, Grou). 26-01. Een sperwer pakte een spreeuw van de voertafel en ging het beestje bij ons in Rotsterhaule consumeren achter in de tuin. (Geert van der Meer.).
Foto © Geert van der Meer
26-01-2026. Jonge sperwer vrouwtjes jagen graag in de omgeving van voedertafels.
Staartmees 19-01. Twintig bij Karmelklooster in Drachten (Willem Bosma). 25-01. Groep van 15 aanwezig in Lendepoolder bij Wolvega (Richard Hoogstraaten).
Steenuil 17-01. In Oranjewoud bij Oranjestein 1 gezien (Edzard Osinga).
Strandleeuwerik 21-01. Op het Westerstrand te Schiermonnikoog groepje van 32 aanwezig (Jan Bos). Op Ameland bij het Groene Strand 20 gezien (Jan Hendriks). 27-01. Groep van 150 op Groene strand op Ameland (Theo Kiewiet).
Sijs 16-01. Groep van 50 aan de Súderhegewei in Drachten (Willem Bosma). 17-01. In de Terschellinger polder op Terschelling groep van 80 gezien (Leo Bot). 19-01. Groep van 40 in de Wyldemerk bij Rijs in Gaasterland (Jorrit Zondervan). 21-01. In de Terschellingerpolder op Terschelling groep van 100 aanwezig (Leo Bot). 24-01. Bij Wallebosch in Beetsterzwaag 50 aanwezig (Willem Bosma). 30-01. Groep van 100 op Kortehemsterveld (Willem Bosma).
Turkse tortel 28-01. Zag een vroege Turkse tortel in Joure bij de Action op nest zitten (Tsjepke van der Honing, Joure).
Velduil 16-01. Vanmiddag op het Noorderleech 6 velduilen aanwezig (Jorrit de Boer, Leeuwarden). Tien velduilen te Woudsend (Tweety). 17-01. Vandaag 16 velduil geteld bij Woudsend (Dennis Keus). Er vertoeven momenteel een hele populatie Velduilen op het Noorderleeg. Ik telde vorige week wel 7 stuks ze zitten in de wat ruige begroeiing langs de walkant (Rinse Kuiken, Sint Annaparochie). 19-01. Zo’n 10 velduilen zijn al een weekje actief hier bij Readtsjerk, zitten op een roestplaats (Pyt van de Polder). 21-01. In Wijckel 3 aanwezig) Anke Ebbens). 24-01. Bij Readtsjerk 16 geteld (Pyt van de Polder). 30-01. In de Greonterperpolder groep van 15 aanwezig (Eelco W.F. Brandenburg).
Foto © Rinse Kuiken
14-01-2026. Tijdens de sneeuw en koude periode werden er op veel plaatsen in Friesland velduilen gezien.
Waterral 25-01. Vandaag liep een voor mij zeer bijzondere vogel (een waterral) op mijn terras in Goutum. Hij liep zeer elegant en wipte met een witte korte staart. In de 40 jaar dat ik hier woon nog nooit gezien (Tineke van Popta, Goutum).
Witkopstaartmees 22-01. In de Vegelinbossen bij Sint Nicolaasga drie in een groepje van 15 staartmezen (Sietse Bernardus).
Foto © Sietse Bernardus
22-01-2026. De witkopstaartmees wordt de afgelopen jaren steeds vaker gezien in Friesland, meestal tussen gewone groepen staartmezen.
Witte kwikstaart 17-01. In de Wide Mar bij Stiens 1 gezien (Henk Hiemstra). 26-01. In Leeuwarden bij Huizum West 1 gezien (Simon van Rijswijk).
Wulp 16-01. Vandaag zag ik tijdens mijn watervogeltelling voor Sovon in de polder Ritseburen - Exmorra een groep van 225 Wulpen (Kor Nijboer, Leeuwarden).
IJsvogel 16-01. Vandaag een ijsvogel Sneeker Oud vaartpolder nabij Raerd (Hans de Jong, Grou).
Zwarte zwaan 22-01. Groep van 18 aanwezig bij Heaburgen te Nijemirdum (Tonnie van den Berg). 25-01. Dertig geteld in de Rietpolder bij Nijemirdum (Vincent Douwes). 28-01. Ik heb vandaag 9 zwarte zwanen zien zwemmen in de jachthaven van Sint Nicolaasga (Catharinus Steneker).
Zwartkop 16-01. In Hardegarijp 1 vrouwtje gezien (Haije Valkema). 17-01. In het Boppefjild bij Olterterp 1 aanwezig (Annie Plant). 24-01. In Camminghaburen in Leeuwarden 1 vrouwtje (Linda Veeman).
Tot zover het overzicht van januari 2026.
Graag email berichten voor de volgende Nieuwsbrief voorzien van naam en adres. Soms komt er helaas naamsverwarring voor omdat woonplaats en of adres niet vermeld staat in de email berichten.
Nog steeds krijg ik meldingen binnen van correspondenten dat ze de Nieuwsbrief niet ontvangen hebben.
De Nieuwsbrief verschijnt alleen nog maar op mijn Blog.
Onderaan de Nieuwsbrieven in mijn Blog staat een pdf van de Nieuwsbrief die men kan downloaden.
Joure, 1 februari 2026
Jan de Jong, E. A. Borgerstraat 66 8501 NG Joure.
Email; j.d.jonglc@home.nl
Vogelkundig medewerker Leeuwarder Courant. (Sinds oktober 1977).
Ringer 403 Ringstation VRS Rohel Tjeukemeer
Vogeltrekstation Wageningen (vanaf 1985).
Tel. 0513-414788 of Mobiel 06-82754279
Bijlagen:
NIEUWSBRIEF 104.pdf (591.8 KB)
|
