De 811 miljoen euro extra is nodig om het engagement van 2,8 procent tekort van het bbp in 2012 te respecteren. Die extra bijdrage volgt op de slechte economische perspectieven van eind augustus voor de tweede helft van het jaar.

De begrotingsaanpassing voor 2012 is niet verplicht: momenteel ligt onze begroting met een tekort van 3 procent van het bbp precies op de grens van de Europese aanbevelingen. Vraag is nu of alle zes regeringspartijen akkoord zullen gaan om de extra besparingen te doen. De onderhandelingen over de begroting moeten vanaf donderdag starten.

Ondertussen kijkt iedereen binnen de regering naar de cijfers van het begrotingscomité voor het jaar 2013. Om het tekort dan op 2,3 procent te krijgen, zou men tussen 3 en 4 miljard moeten vinden.

Wanneer de andere partijen langskomen op het Schoon Verdiep, moet nog worden vastgelegd. N-VA-voorzitter De Wever hoopt naar eigen zeggen alle lijsttrekkers nog deze week te zien. Over de inhoud van de gesprekken is hij niet van plan een verklaring af te leggen.

Gisteren verstuurde het secretariaat van de N-VA-voorzitter alle lijsttrekkers een uitnodiging. ‘Elke lijst mag komen vertellen hoe de kaarten liggen’, aldus De Wever. ‘Vervolgens mogen ze hun prioriteiten aanstippen. Ten slotte kunnen ze vertellen welke coalitie ze verkiezen. In een tweede ronde zal ik op basis van een tekst bepaalde fracties uitnodigen. Het moet de bedoeling zijn om stabiel te besturen.’

Welk coalitie?

Het liefst zou de N-VA zonder de socialisten regeren. Pas dan kan de verandering echt worden ingezet. Het wordt puzzelwerk. Met 23 zetels komt de N-VA vijf zetels te kort voor een meerderheid. Voor de stabiliteit lijkt 30 zetels een noodzaak.

De Stadslijst telt er 17, Groen vier en Open VLD twee. Een combinatie van Groen en Open VLD bezorgt burgemeester De Wever een krappe meerderheid. Groen-voorzitter Wouter Van Besien sloot een coalitie met de N-VA niet uit maar vond het ‘een moeilijke oefening’. Ook PVDA+ heeft vier zetels, maar Peter Mertens liet al verstaan ‘vooral uit te kijken naar de oppositie’. Met Vlaams Belang (de derde partij in Antwerpen en goed voor vijf zetels) wil de N-VA niet regeren, de uitnodiging is niet meer dan een blijk van beleefdheid.

Gisteren noemde uitredend burgemeester Patrick Janssens de kans 'extreem klein' om met De Wever in een bestuursploeg te stappen.

Ondertussen doet in Antwerpen het gerucht de ronde dat de fractie van de Stadspartij uit elkaar zou vallen in een SP.A en CD&V-fractie. Vijf van de 17 zitjes gaan naar de christendemocraten. Voor CD&V-schepen Marc Van Peel is dat alvast uitgesloten.

Janssens stelde in Café Corsari dat hij rekening had gehouden met een verkiezingsnederlaag. 'Als je aan een job als burgemeester begint weet je dat het op een bepaald moment gedaan kan zijn. Toen ik in april met rugpijn in bed lag zag ik een peiling die deze uitslag voorspelde. Ik dacht eerst dat het over een flutpeiling ging, tot ik zag dat ze was afgenomen door het onderzoeksbureau dat ik zelf had geleid.'

Toch was Janssens verrast door de omvang van de nederlaag 'Naarmate de campagne liep kregen we allemaal een beter gevoel. Ik had een milimeterspurt verwacht.'

Janssens is nog niet bezig met wat er fout ging tijdens de verkiezingscampagne. 'Ik ga nu geen analyse maken. Ik voel mij als een kapitein op een schip dat zware averij heeft opgelopen in een storm. Het gaat nu niet om de kapitein. Het gaat erom hoe we dat schip terug in de haven krijgen en om voor de bemanning te zorgen.'

De Wever verbaasd over snelle speech Janssens

 Janssens vertelde ook over het telefoontje dat hij voerde met Bart De Wever kort nadat hij zijn nederlaag publiekelijk had toegegeven. Daarin zei het N-VA-kopstuk dat hij verrast was dat Janssens dat zo snel gedaan had. De Wever verklapte ook aan Janssens dat hij zelf genoeg verkiezingen had verloren om te weten hoe de SP.A'er zich voelde.

'Zijn secretaresse heeft ondertussen met mijn secretaresse gebeld om te vragen wanneer ik beschikbaar was', verklapte Janssens. De burgemeester is bereid gesprekken aan te gaan met De Wever: 'We gaan uiteraard dat gesprek aan, maar het wordt moeilijk, we hebben een agressieve periode achter ons. We zijn geen dikke vrienden, maar dat hoeft ook niet altijd in de politiek.'

Janssens wou nog geen uitspraken doen over een bestuursploeg met hem en De Wever, maar noemde de kans 'extreem klein' dat het zover zou komen.

'Ik heb nu ongeveer hetzelfde gevoel als na mijn overstap van de reclame naar de politiek', besloot Janssens. 'Er komt een einde aan een hele mooie periode in mijn leven.' Janssens sprak ook van een 'collectief verdriet' dat hij samen met heel zijn campagneploeg diende te verwerken.

'Waar ik bang van ben, is een maatschappij waarin alleen de rijken en de sterken de kans krijgen om te overleven. De Wever had het gisteren over 'ons Vlaanderen' en 'onze stad'. dat is een taal die je ook in de jaren dertig hoorde', zei Termont.

Zijn taal, zijn woordenschat doen Termont denken aan extreem-rechts. 'Ik krijg koude rillingen van zijn overwinningstoespraak. Zijn stijl, zijn manier van handelen, zijn harde taal doen me denken aan extreem-rechts.'

Termont verwijst naar de kreet 'Antwerpen is van ons'. En naar zijn Gentse uitdager Bracke die zou gezegd hebben dat migranten en vreemdelingen alleen welkom zijn als ze een 'meerwaarde' bieden.

Op de VPRO moest Termont ook een verklaring geven voor zijn succes. 'Ik heb een progressief kartel gesloten met Groen met een vernieuwend programma voor meer groen, minder auto's en voor een kindvriendelijke stad.'

In Antwerpen heeft zijn partijgenoot Patrick Janssens niet voor een links kartel gekozen, maar voor een centrumkartel met CD&V, zei Termont nog. Misschien is dat ook een verklaring voor de nederlaag in Antwerpen.

Termont moest op de VPRO uitleggen waarom hij zo populair is en 44.000 stemmen kreeg. 'Ik ben nogal een volkse burgemeester die tussen de mensen staat en veel investeert in het contact met de mensen.'

Meteen waarschuwde hij zijn partijgenoten. 'Ik stop over zes jaar. Ze moeten zich klaarmaken.'

N-VA-kopstuk Bart De Wever richtte zich in zijn overwinningsspeech in Antwerpen meteen tot federaal premier Elio Di Rupo. 'Uw belastingsregering zonder meerderheid in Vlaanderen wordt niet gesteund in Vlaanderen.'

Maar Di Rupo weigert om de gemeenteraadsverkiezingen als signaal voor de federale regering te zien. 'N-VA moet nu de gesprekken beginnen in de gemeentes die ze heeft binnengehaald. Een verband tussen de federale regering en de gemeenteraadsverkiezingen is er niet', aldus Di Rupo voor de camera's van de RTBF.

De Wever kon wel om lachen met de uitspraak van de premier. 'Natuurlijk zegt Di Rupo dat.'

De N-VA is in liefst 14 gemeenten in de provincie Antwerpen de grootste. In Brasschaat, waar Jan Jambon trekt,  scoort de partij zelfs bijna 40 procent. Maar ook in Geel, Turnhout, Lier... is de partij de sterkste.

In Hasselt is het nog onzeker. Daar verliest de partij van burgemeester Claes fors. De voorlopige uitslagen maken nu eens van de N-VA de grootste partij, dan weer is Helemaal Hasselt de grootste.

Even spannend is het in Sint-Niklaas. Daar springt N-VA meteen erg hoog: liefst 27 procent. SP.A/Groen haalt ongeveer evenveel en verliest  5 procentpunten. ,

In Tongeren doet besturend burgemeester Dewael het dan weer erg goed met liefst 66 procent in kartel met CD&V. N-VA scoort hier atypisch zwak met 9 procent.

Want in de rest van Vlaanderen komt N-VA fors binnen met haast overal minstens 15 procent. In Mechelen gaat de partij bijvoorbeeld meteen naar 25 procent, al blijft de partij van burgemeester Somers wel de grootste met 33 procent. In Leuven zit N-VA aan 22 procent en verliest burgemeester Tobback bijna 7 procentpunten om wel de grootste te blijven (31,5 procent).

In Roeselare is N-VA in de running om de grootste te worden, nek-aan-nek met CD&V.

Overal verliest Vlaams Belang. Waar CD&V niet langer in kartel opkomt met N-VA, verliest die partij heel wat stemmen. Maar vaak, en zeker in het landelijk Vlaanderen, blijft de partij nog wel de grootste.

Open VLD doet het in enkele gemeenten slecht (Maarkedal -11,7 pctpunten, Bree - 6,9 en Meulebeke -15 bijvoorbeeld), maar houdt stand in diep-blauwe gemeenten. In Gavere eindigt de partij bijvoorbeeld op  44 procent.  In Waasmunster bijvoorbeeld behaalt Open Vld 40,5% CD&V 31,7% N-VA 13,4%. In Brakel doet de partij het ook goed.In Poperinge gaat de partij zelfs vooruit.

In Ninove verliest de partij dan weer 12 procentpunten om te eindigen op 21 procent. Daar wint Forza Ninove (een ex-Vlaams belanger trekt de lijst) met 28 procent.

Ninove is een geval apart want in de andere Vlaamse gemeenten krijgt Vlaams Belang zware klappen en verliest de partij tot de helft van haar stemmen.

In Kortrijk staat Stefaan De Clerck aan de leiding en in Brugge is het nek-aan-nek tussen CD&V en SP.A. 

In de advertentie, die als een open brief moet opgevat worden, hekelen de Antwerpse bedrijfsleiders onder meer het 'politieke immobilisme' in hun stad. Volgens de ondernemers is Antwerpen het economische hart van Vlaanderen, maar de verkeersproblematiek werkt verstikkend.

Ook de stijgende belastingen en zogenaamde 'pestmaatregelen' zouden het de ondernemers moeilijk maken. Zelf blijven de bedrijfsleiders liever anoniem. Bruno Segers, vorige week opgestapt als ceo van Real Software, treedt op als hun woordvoerder.

'Ik voel me toch wel een beetje geschoffeerd en dat om diverse redenen', reageert Janssens in De Tijd. Hij vindt het onder meer niet kunnen dat de advertentie anoniem is. Hij stoort zich ook aan de voorbeelden die gegeven worden om het ongenoegen kracht bij te zetten.

'Een neutrale advertentie?'

Janssens hekelt het feit dat het zou gaan om 'een neutrale advertentie'. 'Ik word nog wat bozer als ik de voorbeelden lees die Segers in De Tijd gaf', zegt Janssens. 'Als de haven bestuurd zou worden zoals de Belgische politiek, voer er geen schip meer binnen of buiten, lees ik.'

'Pardon?', aldus de verbouwereerde Antwerpse burgemeester.  'De haven is wel 100 procent eigendom van de stad Antwerpen. Wij als politici bepalen daar het beleid, weze het samen met enkele uitstekende onafhankelijke bestuurders.'

Voor wie de kleine Limburgse gemeente binnenrijdt, is het eigenlijk een vreemd zicht. Geen borden of affiches voor de gemeenteraadsverkiezingen, geen schepenen die flyers bussen en vooral geen zware beloftes aan de voordeuren over wat er de volgende jaren allemaal beter moet. De burgemeester hoef je er deze week ook niet te zoeken op café, want zieltjes moet hij niet meer winnen. Neen, meneer zit op zijn akker. In Herstappe ben je precies heel even niet meer in ons landje.

‘En dat vind ik een goede zaak’, zegt Louwet, die aan geen enkele traditionele partij gelinkt is. ‘Blij dat we hier niet aan die verkiezingen meedoen. Niet omdat ik op die manier zeker ben van de overwinning, hoor. Dat gedoe was gewoon niet goed voor de sfeer in onze gemeente. Het zorgde altijd wel voor onenigheid en strubbelingen. Hier woont nog niet eens honderd man en slechts een zeventigtal is er stemgerechtigd. We verplichtten de mensen te kiezen tussen hun linker- en rechterbuur. En we dwongen hen nog meer om te liegen. Ging ik op huisbezoek, dan kreeg ik te horen dat ze voor mij zouden stemmen. Kwam de oppositie er langs, dan hoorde die hetzelfde. Na zo’n ronde was je bijvoorbeeld zeker van dertig stemmen. Kreeg je er op zondag dan maar 21, dan wist je dat er negen mensen tegen je gelogen hadden. Negen mensen van wie je dacht dat je er toch wel goed mee opschoot. Geef toe, plezant is dat toch allemaal niet. Daarom dat ik blij ben dat iedereen zijn verstand gebruikt heeft.’

Gratis brunch

Met ‘iedereen’ bedoelt hij de vroegere oppositie, de lijst Gemeentebelangen. Bij de vorige verkiezingen nog goed voor twee van de zeven zetels. Nu sloot een van die twee leden zich aan bij de partij van de burgemeester, de andere stopte met de politiek. En zo komt het dat er zondag in Herstappe als enige gemeente van het land enkel voor de provincie gestemd wordt.

‘De inwoners moeten wel degelijk uit hun bed’, zegt Louwet. ‘Maar we gaan het leuk maken. Onze partij trakteert met een brunch. Spek met eieren, broodjes, snoep voor de kinderen en gratis drank. We kunnen dat makkelijk financieren, want we hebben de afgelopen weken en maanden geen cent moeten uitgeven aan verkiezingsfolders of -affiches. Ook niet voor de provincie, want daar doe ik niet aan mee. Ik denk dat de collega’s van andere gemeentes meer geld kwijt zullen zijn. Of ik geen jaloerse reacties krijg uit andere gemeentes? Van burgemeesters die ook wel een leven zonder oppositie willen? Och, ze moeten niet jaloers zijn. Het is niet dat burgemeester van Herstappe zijn voor veel luxe zorgt, hoor. 750 euro, dat verdien ik er maandelijks netto aan. Ik doe dit uit idealisme, zoals het hoort.’

Wortels en bieten

Het is ook niet zo dat Louwet zijn dagen nu doorbrengt met op zijn lauweren rusten. De man spreken kan enkel ’s avonds laat. Rond een uur of tien, als hij klaar is met zijn avondeten. Want terwijl burgemeesterend Vlaanderen kermissen en markten afschuimt, brengt Louwet zijn dagen door op zijn veld.

‘Ik ben naast burgemeester vooral boer’, zegt hij. ‘Er moeten momenteel wortels en bieten gerooid worden. Elke ochtend start ik om zes uur, ’s avonds ben ik ten vroegste om negen uur thuis. Je ziet, ik heb ook gewoon geen tijd om campagne te voeren. En ook niet om zondag te vieren. Als het weer meezit, trek ik mijn veld op. En laat me nu maar gaan slapen. Morgen is het werkendag .’

Vlaams parlementslid Eric Van Rompuy haalde gisteren in Villa Politica fors uit naar N-VA. Van Rompuy is het beu dat de N-VA zijn partij ‘frontaal aanpakt’, onder meer over de staatshervorming en de belastingen. Als de N-VA niet ophoudt met die aanvallen, dan is dat volgens Van Rompuy ‘niet houdbaar’ voor de Vlaamse regering.

Bart De Wever reageerde vanmorgen in Het Laatste Nieuws en lijkt zich niet geroepen te voelen om het verder functioneren van de regering in vraag te stellen. "Ik hecht weinig belang aan wat Erik Van Rompuy zegt. Die heeft al maanden zure oprispingen. Ik zal hem eens een doos Rennies geven. Alleen wat Kris Peeters en Wouter Beke erover denken, telt voor mij," aldus De Wever.

Vlaams minister-president Kris Peeters reageerde gisteren al via Twitter op de uitval van zijn partijgenoot Eric Van Rompuy naar de N-VA. ‘Er hangt zenuwachtigheid in de lucht, maar ik verzeker u dat deze VLAREG (Vlaamse regering, red.) voor en na 14/10 verder blijft regeren’, tweette Peeters.