Woensdag 25 april 2007

Guido Lauwaert en Knack

Guido Lauwaert en Knack (zie De Morgen van vandaag)

Guido Lauwaert, de schreeuwlelijk van de Vlaamse literaire scène heeft zich gemengd in de persoonlijke kruistocht die Noël Slangen de laatste tijd voert tegen Rik Denolf, de grote baas van Roularta en Knack.
Over de zin en rechtmatigheid van deze ruzie spreek ik mij niet uit, maar dat een van de meest anarchistische figuren van ons literatuurwereldje in de bres springt voor iemand die met zijn mediaconcern naar macht en monopolie streeft, is toch op zijn zachtst gezegd opmerkelijk.

Guido Lauwaert schrijft: 'woedende stukken leveren nooit goede stukken op'. Dat geldt voor zover het waar mocht zijn - onder meer Zola's beroemde 'J'accuse' is een bewijs van het tegendeel - alleszins voor de tekst van Lauwaert.

Misschien lijdt hij aan selectief geheugenverlies, maar zijn bewering dat Knack nooit 'een vuile mening' heeft verspreid gaat voorbij aan de talloze giftige, rechtse tot extreem-rechtse stukjes van Drek Jan Eppink en de démarche met de licentiaatverhandeling van Freya Vandenbossche. Op zich was dit zowat het domste wat men in de journalistiek kan doen: een eindwerk aan de universiteit ter beoordeling voorleggen aan je lezers. Licentiaatverhandelingen worden geëvalueerd door bevoegde professoren met kennis van de normen en de doelstelling.

Maar het ergste was het vervolg. Tom Naegels heeft uit de reacties van de Knacklezers een bloemlezing gepubliceerd in zijn column in De Standaard. Nooit eerder heb ik zoveel seksistische vulgariteit bij elkaar gezien.

Ik heb mijn abonnement op Knack dan ook meteen opgezegd.

Om Groucho Marx te parafraseren: van een clubje dat zo'n leden toelaat, wens ik geen deel uit te maken.

Maar misschien vindt Lauwaert vuilbekkerij een kunst op zich: noem je dan een stand-up comedian, maar geen journalist.

Geschreven door staf de wilde om 19:04 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Woensdag 25 april 2007

wijsje

uit Een stuk of wat

wijsje

liefde laat zich niet beloven

en vereffenen als een schuld

je kunt met zachtzinnig geduld

en hoop van zaaiers in haar groei geloven

maar liefde laat zich niet beloven

je wordt het ergst door valse hoop bedrogen

maar wie heeft het spel dan vals gespeeld:

de grijpende dromer of het vluchtende beeld

je wordt het eerst door eigen stem belogen

het ergst van al door valse hoop bedrogen

Geschreven door staf de wilde om 14:19 Reageer op dit bericht

Woensdag 25 april 2007

papaverklaring

papaverklaring

Multatuli schreef het al in een van zijn 'Ideën': kinderen krijgen mag iedereen, om oppasser te worden in een zoo moet men een brevet kunnen voorleggen.

In plaats van zo'n seksistische 'papaverklaring' zou men dus beter werk maken van een 'ouderschapsverklaring' of gelooft men in de onfeilbaarheid van het moederinstinct?

Eén detail uit het onderzoek springt in het oog: moeders besteden gemiddeld anderhalf uur aan het huiswerk van hun kinderen, vaders een half uur. Ik dacht dat het onderwijstijdschrift Klasse - en niet alleen Klasse, ook het departement onderwijs en de huidige minister - altijd de visie heeft verdedigd dat huistaken door de leerlingen zelf moeten opgelost kunnen worden. Indien dit niet zo is dan faalt het onderwijs in zijn gelijkekansenbeleid: kinderen van lageropgeleide ouders worden door dit soort huistaken zonder meer gediscrimineerd.

Wie ervoor pleit dat vaders zich meer bezig moeten houden met het huiswerk van hun kinderen zet de wereld op zijn kop: niet de vaders gaan in de fout maar de scholen.

Geschreven door staf de wilde om 10:03 Reageer op dit bericht

Dinsdag 24 april 2007

Els de Temmerman

Els de Temmerman (in Humo deze week)

Het is met de nodige schroom dat ik commentaar lever bij het interview met Els de Temmerman: het enige excuus van ondergetekende petit bourgeois is dat hij al jaren financiële steun verleent aan ngo's zoals Oxfam en Vredeseilanden en de verklaringen van de Temmerman geven hem de indruk dat hij geen nuttige maar een nutteloze idioot is.

Over Somalië schrijft ze: 'Ik probeer nu al zes weken naar Somalië te reizen, omdat het daar op dit moment gebeurt (...) ik weet dat de verhalen daar voor het oprapen liggen.'

Je kan er niet naast lezen: deze blonde passionaria kickt op gevaar en miserie en is vooral uit op 'verhalen' - een duidelijker voorbeeld van de aasgier in de journalist (en in de schrijver) kun je niet verzinnen.(En dit is niet zomaar persoonlijke aanval: deze verhouding lijkt het lot te zijn van alle schrijvers)

Haar kritiek op Artsen Zonder Grenzen wordt bevestigd door allerlei mensen die in Afrika actief (geweest) zijn: deze witte cowboys racen maar al te graag in hun luxueuze 4x4 over de broussewegen alsof ze eerder met een rally bezig zijn dan met noodhulp. En zij merkt terecht op dat deze organisatie te kort schiet als het gaat om de kerntaak van alle ontwikkelingshulp: zichzelf overbodig maken - AZG leidt geen lokale mensen op maar hun dokters functioneren als de Zorro's onder de hulpverleners.

Het wordt pas bedenkelijk wanneer de Temmerman deze Bat Man-attitude gaat veralgemenen en alle ngo's eigenbelang verwijt.

Recente getuigenissen uit Afghanistan tonen aan dat men onmogelijk aan ontwikkelingssamenwerking kan doen, aan opbouw dus, op plaatsen waar men moet vrezen voor het eigen leven en dat van lokale medewerkers. Het Rode Kruis kan dit gezien zijn internationaal erkend statuut meestal nog wel.

Wanneer de Temmerman 98 % van de Oegandezen corrupt noemt - ook al voegt ze daar een culturele verklaring aan toe - dan herhaalt zij het dogma van haar rechtse collega Mia Doornaert: alle miserie in Afrika is toe te schrijven aan de eigen corruptie en hebzucht.

De Temmerman klaagt meer dan terecht de internationale onverschilligheid ten opzichte van Afrika aan, maar ik vrees dat haar uitspraken deze onverschilligheid veeleer zullen bevestigen dan corrigeren. Misschien voelt zij zich daar goed bij: de overtuiging dat men de enige zuivere is in een boosaardige wereld kenmerkt alle Witte Ridders.

En die strijd van één tegen allen levert inderdaad mooie verhalen op.

Geschreven door staf de wilde om 14:40 Reageer op dit bericht

Dinsdag 24 april 2007

de zee

mater et magistra

de zee is gelukkig. ze valt aan land

en loopt in eigen schoot terug. ongebroken.

zij werft niet en geen weigering kan haar verstoren.

de zee is gezond. zij weet van bewegen

het lenig en menigvuldig vertoon,

het enkelvoudig bestaan en evenwicht.

de zee is heel soepel. de maan heft haar

en legt haar op een muziek van meeuwen en mist.

de vezels, verzinsels der volledigheid

zijn haar louter water en zout.

ik ben licht, zegt ze, het luchtigste zand

kan mij dragen. zij draagt het zaad van alle

zwarigheid in d’r losse meisjesharen.

kom, zingt ze, zwel en ik zal je verzwelgen.

kom, zingt ze en wiegt, en wacht.

Geschreven door staf de wilde om 11:24 Reageer op dit bericht

Dinsdag 24 april 2007

potig discours

potig discours

Kunnen de verkiezingsuitslagen in Frankrijk een les zijn voor de campagne van de Belgische partijen en in het bijzonder de Vlaamse?
Volgens een commentaar in De Standaard wel: die krant schrijft de nederlaag van Le Pen toe aan 'het potig discours' van Sarkozy - lees de straffe uitspraken van Sarkozy over de banlieus: 'ik ga u van dat gespuis verlossen'.
Wie het nieuws uit Frankrijk heeft gevolgd zal inzien dat de meerderheid van de Fransen vooral geen herhaling wou van 2002: Le Pen in de tweede ronde en schaamte alom.
De potige taal van Sarkozy betekent voor Vlaanderen natuurlijk 'het verhaal van rechten en plichten' dat CD&V wil brengen, meer bepaald hun aanval op justitie in het algemeen en ons gevangeniswezen in het bijzonder.
Mochten de campagneleiders van CD&V enige eerlijkheid aan de dag leggen dan zouden zij toegeven dat de problemen in dat domein het gevolg zijn van tientallen jaren verwaarlozing, ook door hun eigen partij.
Daaruit volgt dat Renaat Landuyt voor één keer gelijk heeft: dit probleem moet over de partijgrenzen heen worden opgelost, het is te ernstig om er een partijpolitiek spelletje van te maken.
Ten tweede is de nadruk die door CD&V propagandisten - denk aan Tony van Parys - wordt gelegd op de onveiligheidsgevoelens bij de bevolking een zeer gevaarlijk manoeuvre: hoe meer je praat over onveiligheidsgevoelens, hoe meer deze gevoelens toenemen. In het Engels noemt men dit: 'a selffulfilling prophecy'. En dan hebben Dewinter en co wellicht gelijk: 'de mensen verkiezen het origineel boven de namaak'.
Angstige mensen luisteren niet meer naar een genuanceerd betoog, zij willen harde maatregelen.
Inspelen op angsten is het basiskenmerk van alle demagogen en misdadige regimes. Een waardige politieke campagne geeft het publiek vertrouwen, zegt in alle rust waar de problemen zijn en hoe men tot een oplossing kan komen. En voegt er in alle bescheidenheid aan toe dat men als politicus niet alle problemen kan oplossen. Er zijn machten die sterker zijn op economisch vlak - denk aan de 'herstructureringen' wat een eufemisme is voor massaal ontslag - en op sociaal vlak: ieder van ons is als opvoeder en burger medeverantwoordelijk, de staat kan niet op elke straathoek een gewapende agent plaatsen. Het volk beliegen kan ook betekenen jezelf sterker voordoen dan je bent, en omgekeerd beliegt en bedriegt het volk zichzelf door de eigen verantwoordelijkheid te ontkennen.

Geschreven door staf de wilde om 10:15 Reageer op dit bericht

Maandag 23 april 2007

vijf jaar

vijf jaar Groene Gordel Front

Tot mijn schande moet ik bekennen dat ik gisteren pas voor de eerste keer door het Brugse Lappersfortbos heb gelopen en dan nog omdat het mijn beurt was om er gedichten voor te lezen. De foto's van Sabine Luypaert volgen.
Je wordt er getroffen door de rust, de lachende gezichten van kinderen, de majesteit van een forse beuk. En je vraagt je af waarom het Brugse stadsbestuur hier wandelpaden heeft ingehuldigd, voorzien van de bekende bordjes met informatie over fauna en flora, als ze toch het bos minstens gedeeltelijk willen omleggen ten voordele van de firma Bombardier en een bijkomende ontsluitingsweg. Bombardier kwam vorige week nog in het nieuws vanwege een staking: de 550 werknemers vrezen dat hun bazen of aandeelhouders het bedrijf willen overbrengen naar Oost-Europa. Kan het kappen van een bos de werkgelegenheid garanderen? Moet er telkens weer die tegenstelling gemaakt worden: ofwel natuur ofwel economie en tewerkstelling?
Karel van de Woestijne schreef: 'Vlaanderen o welig huis, waar we zijn als genoden aan rijke tafelen...'
Wat ben je met overvloedige feestmalen wanneer je aan tafel zit met een gasmasker voor je mond?
Brugge is een centrum van toerisme, kleinhandel en onderwijs: vaak zie je de auto's en autobussen er bumper aan bumper aanschuiven. Kan zo'n agglomeratie het zich veroorloven om zo onverschillig om te springen met de laatste restjes groene zone?
Brugge kunnen we beschouwen als een model voor onze economie, al is de belangrijkste bedrijvigheid daar het toerisme: nog altijd geloven onze politieke leiders en investeerders dat er geen grenzen zijn aan de groei.
Brugge ontvangt jaarlijks ongeveer een miljoen toeristen, maar blijkbaar is dit nog niet genoeg - of de Bruggelingen zelf nu weggedrukt worden, vaak letterlijk, door de toeloop of niet. Reeds in 1967 of 68 (?) publiceerde de zogenaamde Club van Rome haar rapport: 'Grenzen aan de groei'. Het waren geen tuinkabouters of geitenwollensokken anarchisten, maar gespecialiseerde professoren. Maar om het denken, de attitudes en het dagelijkse gedrag te veranderen zijn er rampen nodig: je zou bijna gaan bidden tot de duivel.

Geschreven door staf de wilde om 15:04 Reageer op dit bericht

Zondag 22 april 2007

jongensboek

jongensboek

de dag richt zich op als een boom

je kon een kijkhut bouwen

over de vlakte turen, stofwolken

lezen als een volleerde indiaan

misschien stormen de woorden aan

een kudde waar je een winter van kan leven

misschien de donderroede van een trapper

die je bladeren schudt en je voorgoed

verzoent met het zwijgen

je adem beslaat de glazen bladen

van een boek van vroeger:

versta de wolken, hun wollig schrift

dat uitwaaiert boven de daken

deze dag staat opgericht

als een vinger op de mond

van een dode moeder die geluidloos

strijkend om het strijdperk

van je helden stond

wen je ogen aan dit ochtendlicht

aan de kaft van schaduw

waar het haar naam

heeft in gegrift

Geschreven door staf de wilde om 10:01 Reageer op dit bericht

Zaterdag 21 april 2007

naief?

naief na al die jaren

Deze jongen is een van de goedgelovigen geweest die de oproep van Yves Leterme in De Standaard om ideeën op te sturen over de samenlevingsproblemen heeft beantwoord. In de illusie dat de minister-president het oprecht meende.
Bij het aantreden van zijn Vlaamse regering vroeg Leterme dat al zijn ministers 'de rit tot het einde zouden uitdoen'. De voorbije maanden houdt hij Vlaanderen en de rest van België in spanning: doet hij het of doet hij het niet.
Daar komt nu bovenop dat hij en de andere bonzen van zijn partij hebben beslist om minister van welzijn, Inge Vervotte, uit te spelen als joker bij de federale verkiezingen in de provincie Antwerpen. Het smoesje wordt door Bart Brinckman in De Standaard terecht een ouderwetse jezuïetenstreek genoemd: Vervotte zou moeten wegen op de komende communautaire onderhandelingen terwijl iedereen weet dat deze gewezen syndicaliste zich nooit eerder met communautaire stammentwisten heeft bezig gehouden.
Met minister Vervotte heb ik een aantal keren kunnen corresponderen wat mijn indruk bevestigde dat zij ernstig met haar vak bezig was. Nu laat zij haar departement in de steek om zich te laten misbruiken als pion op het partijpolitieke schaakbord. Tegen de tijd dat haar opvolger of opvolgster zich heeft ingewerkt zijn de wachtlijsten nog wat langer geworden en zit de termijn van de huidige Vlaamse regering er ongeveer op.
Isdit een voorbeeld van 'goed bestuur voor de mensen'?
Sommige politici slagen met grootste onderscheiding in het ondermijnen van hun eigen geloofwaardigheid.

Geschreven door staf de wilde om 18:22 Reageer op dit bericht

Zaterdag 21 april 2007

Mirabrug

uit Van Toen en Thuis

Mira(ge)brug

je weet nog hoe ze was:

roest karkas, rottende knoken

een uitgestoken hand

maar de arm gebroken

geknakt , een zeverende pee

scheefgezakt, klak op half twee

vergeten hoe de vogels zongen

en de gaten in het vlechtwerk

zijn de vlekken op zijn longen

maar ze ligt er weer

gelijk een vrouw van weelde

die haar warmte optilt

en zingt: kom, wanneer je maar wil,

kom, ik vervoer je, breng je over

boven het zilver van de rivier

buren zijn opnieuw buren, lopen in en

uit, wielen draaien een zilveren molen

een bel rinkelt als een meisjeslach

metaal tintelt gelijk jong bloed

de Durme kronkelt van plezier

in benen die weer over lopen

de brug zingt van vervoering: kom,

ik voer je naar een gedroomde overkant

Geschreven door staf de wilde om 09:53 Reageer op dit bericht

Vrijdag 20 april 2007

rite II

rite de passage II

nog zie je na jaren

de dierlijke plooi

op de hoogste trede

naar een tobogan

woorden later buiten

het voorjaarsduister

zal ze zal je alsof alle

vogels van de nacht

de hostie breken

van de maan

zoals een ver weg huilen

is ze, geritsel van regen

in een wuivend bladerdak

dierlijk, zegt men, maar

geen rite ruist zo heilig

aanwezig de geest die

in neusgaten van dode

aarde blaast, en zie:

de siddering, leem

dat ademt

nog beef je, beleef je

dit ontstaan, en wie

wekt op tot leven: man,

meisje, nu ze de hostie

delen van de maan

Geschreven door staf de wilde om 10:41 Reageer op dit bericht

Donderdag 19 april 2007

ecce homo

ecce homo

- bij een vernissage van Joris van Opstal –

kunst is verzwijgen, zeggen:

zie de mens in het maaksel

lees zijn geschiedenis

in dit nauwelijks spreken

het wijst met geheime

en tastbare handen

waar hij vandaan komt

langs wat voor weg

het herbergt relieken

in een schrijn, soms niet

om aan te zien tenzij

met bloedende ogen:

zie het bot van een bloeiende

vrouw, de kramp in vingers

tot op het bot ontbloot

lees en herschrijf deze geschiedenis

in haar schuwe taal van bijna

zwijgen: neem in je mond het zand

van de akker des doods, het zaad

in deze bittere aarde – er is geen

kunst dan wat moeizaam

opstaat uit dit miasma

van ontbinding

zie jezelf in het maaksel,

de vinding, vreemde die je bent,

de gezichten die je hebt getoond

in een vergeten droom

rouw om de geschiedenis

van de mens, de jouwe,

raad de verborgene

op de bodem van de slaap

kunst is slaapwandelen

in de jubel van raadsel en rouw,

doen wat een ander slechts droomt,

nog een ander in jou

Geschreven door staf de wilde om 14:50 Reageer op dit bericht

Donderdag 19 april 2007

ode aan Blanpain

ode aan Roger Blanpain

kom, neem de hoorn maar op,

geef je vader aan: hij zit

te roken op de sofa en

lazarus dat ook, ja

geef je moeder aan, waar

hangt die weer uit, bij welke

vreemde maakt ze haar

vreemd geluid

geef jezelf maar aan, je hebt

het weer gedaan, je was

nog eens onkuis in gemoed

duivelse beelden op je buis

je weet toch waar het heen

moet: de Heer wacht op

de zuiveren van hart

de zuiveren van long en laken

geef je vader aan, hij bedong

alweer een prijs die niet

op zijn facturen staat

geef je zuster aan, die

wiebelkont op straat met

een piercing in haar poes

geef je broer maar aan, die

snoeshaan fokt zijn brommer op

kom op, zeg het in de hoorn:

het is hier zonde alle dagen

de muziek zo luid dat niemand

nog de worm hoort knagen

kom, zuiver je ziel en lichaam

geef ze aan, geef je aan

Geschreven door staf de wilde om 14:45 Reageer op dit bericht

Donderdag 19 april 2007

rookverbod thuis

verboden te roken in de huiskamer

Ik heb zo'n vermoeden dat Roger Blanpain ooit een verstokte roker is geweest, hij vertoont alleszins het typische gedrag van de zeloot, de bekeerling: die wil met wortel en tak uitroeien wat hij eerder zelf heeft bedreven of beleden.

Noem dit het Saulussyndroom: de christenvervolger die van zijn paard werd gebliksemd en zich ontpopte tot de vurigste soldaat van Christus.
Blanpain denkt zelfs aan een kliklijn voor kinderen om hun rokende ouders aan te geven.

De methode verraadt de gedachte die erachter zit. Sommige mensen lijken heimwee te hebben naar de goeie ouwe tijd van de collaboratie: zonder een Stasi of GEstapo kunnen ze niet leven.

Wie zal de volgende zijn: iemand die met veel moeite een dieet heeft gevolgd en daarom het frieten bakken thuis wil verbieden?

Mijn mooiste jeugdherinneringen hebben te maken met een pijprokende grootvader. En op zondag de kaarters met hun sigaren en cigarillo's.

Wij, de kinderen, hadden er geen last van omdat we voortdurend bezig waren, in en uit liepen, spelend of vader helpend in de tuin. Waarom de ouders niet bestraffen die hun kinderen uren voor een computer of een tv-toestel laten zitten?
Ik beklaag nu al de kinderen die vanwege gezondheidsfundamentalisten als Blanpain nooit zulke ervaringen van gezelligheid zullen meemaken.

Geschreven door staf de wilde om 09:05 Reageer op dit bericht

Woensdag 18 april 2007

op weg naar Murcia

een vertelling over Spanje

en het streepje keert weer:

een garendraad asfalt

aan de naald van Murcia

de vlakte rondom, geen boom,

geen grens – voor ons:

de heuvelkam, een palissade

om de Costa, al wat paars

en oudroze wordt ’s avonds,

smaragd en karmozijn

jij, in je blote jurk

van tanend lila, op je schoot

dat gammel apparaat met

de mondharmonica uit

Once Upon a Time

vertel het niet voort

hoe de weg zich oprolde

als een draad om een klos

de dronken zigeuner

bij de tapas, de kamer boven

waar we vreesden voor zijn mes

en jouw lichaam op het laken

geen boom, geen grens

alleen een mondmuziekje

alsof het schreeuwt om een vader

Geschreven door staf de wilde om 09:10 Reageer op dit bericht

Dinsdag 17 april 2007

Dyaab Abou Jahjah

Dyaab Abou Jahjah (in Humo deze week)

Aanvankelijk had ik behoorlijk wat sympathie voor Abou Jahjah: eindelijk een trotse, weerbare moslim die met argumenten van zich af kon bijten.

Geleidelijk aan vertroebelde dat beeld: de strijdbare intellectueel werd meer strijder dan intellectueel.

In het Humo-interview zegt hij dat iedereen die zijn cultuur niet kan aanvaarden een racist is, maar een duidelijke omschrijving van die cultuur geeft hij niet. Hij noemt zichzelf eerder 'een culturele moslim' dan een koranvolgeling, maar hoe staat hij precies tegenover de sharia, tegenover de scheiding tussen kerk en staat?

In verband met het Palestijnse conflict stelt hij een onmogelijke eis: het is intussen praktisch onuitvoerbaar geworden om alle Palestijnse vluchtelingen terug te laten keren naar een toekomstig Palestina, tenzij je de meeste Joden van het grondgebied zou verdrijven. De wereldgemeenschap kan en zal dit nooit aanvaarden. Abou Jahjah zingt de lof van Libanon: kan een land dat jaren geteisterd is door burgeroorlog voor Europa een modelstaat zijn?

En wat is de democratische legitimiteit van zijn beweging in Europa: hoeveel stemmen haalde de AEL, hoeveel Belgische moslims voelen zich door hem en zijn organisatie vertegenwoordigd?Abou Jahjah probeert zichzelf te presenteren als een rationele en verzoenende geest, maar keer op keer verraden zijn uitspraken een conflictmodel, of het nu gaat om de Arabische wereld versus Israël of om de ware en valse medestanders in België: steeds spreekt hij over een wij tegen een zij terwijl hij openlijk flirt met de gewelddadigheid.

Brussel noch Antwerpen mogen een Beiroet worden, ik vrees dat deze man zijn hand overspeelt en geen meerwaarde te bieden heeft voor onze democratie.

Wat echter voor ons een aansporing zou moeten zijn om zelf de ongelijke behandeling van de Palestijnse en Israëlische regering aan te klagen: Israël gaat vrijuit voor de massamoord en grootschalige vernietiging die zijn leger in Libanon heeft aangericht, het Palestijnse volk wordt gestraft met ontbering omdat het op een democratische manier de verkeerde partij heeft gekozen. Dat hiertegen zo weinig wordt geprotesteerd - scherper geformuleerd: de laffe dubbelhartigheid van Europa -, verhoogt de kans dat iemand als Abou Jahjah toch nog wordt gezien als de woordvoerder van een rechtmatige strijd.

Geschreven door staf de wilde om 15:10 Reageer op dit bericht

Dinsdag 17 april 2007

ribes

ribes en watermunt

zegen de tuinen

waar ribes bloeit

Japanse kerselaar

je bent weer een kind, een hond

op twee poten, duw je neus

in een tros, je hoofd in je nek,

tol om je as, draai met de aarde

kom naar je land, volg

de verborgen rivier

onder halmen van zegge:

zeg zijn versjes op, doubletten

in paars - bitterzoet, watermunt

zegen de aarde nu je nog

ogen hebt, een spons van een neus:

wees gulzig, geduldig

blijf staan tussen schietwilg en lis, laat

de uren aan de uren, vertoef en zegen

de zintuigen van het dier, roem

zijn orgaan dat namen bedacht:

bitterzoet, watermunt, sluimer van een

verborgen rivier, zegge en ginds

in de zomen van het dorp: ribes

alsof een ongenaakbare dame de fiolen

open liet van haar paradijselijk parfum

Geschreven door staf de wilde om 11:50 Reageer op dit bericht

Dinsdag 17 april 2007

aan zichzelf te danken?

Met veel van wat Fleur Jurgens, auteur van Het Marokkanendrama, in De Morgen van maandag verklaart kan ik akkoord gaan.

Minder met haar boude bewering: ‘Er is nog nooit een causaal verband aangetoond tussen opgroeien in een kansarm gezin en terechtkomen in de criminaliteit.’ Al sedert de deterministen eind 19^e eeuw – denk aan de Italiaan Lombroso – bestaan er voldoende sociologische studies die het omgekeerde vaststellen.

Het spreekt dat de deterministische visie achterhaald is: kansarmoede hoeft niet noodzakelijkerwijze tot mislukking in de maatschappij te leiden en er zijn nogal wat verwende rijkeluiskinderen die ontsporen, maar de problemen afdoen als een zaak van mentaliteit of cultuurverschillen gaat zeer kort door de bocht: trouwens die verschillen doen zich niet voor op een eiland maar wel in interactie met de sociaal-economische feiten.

Recent onderzoek wees uit dat 46 % van de ‘nieuwe Belgen’ (om dit eufemisme eens te gebruiken) beneden de Europese armoedegrens leeft: voor de kinderen uit deze gezinnen is ons consumptieparadijs één grote etalage met onbereikbare luxe. In de psychologie noemt men dit: een Tantaluskwelling – denk aan de hangjongeren in de Brusselse winkelcentra.

Mag ik als zoon van een fabrieksarbeider uit eigen ervaring spreken? Om te beginnen is er het elementaire niveau van huisvesting en accommodatie: om te slagen in studies heb je een eigen ruimte nodig, met rust en verwarming. Binnen het huisgezin heb je behoefte aan stimulantia: boeken, naslagwerken, internet. In het algemeen zijn er al de beperkingen door het inkomen. En buiten is er de invloed van de ‘peer group’: probeer het maar eens vol te houden als er onder je leeftijdsgenoten weinig voorbeelden te vinden zijn van schoolsucces maar omgekeerd wel van een ‘geslaagde’ criminele carrière.

Fleur Jurgens heeft gelijk als ze de ouders op hun verantwoordelijkheid wil wijzen, maar dreigen met sancties heeft pas zin wanneer je als overheid en maatschappij in eer en geweten kunt zeggen dat je er alles aan gedaan hebt om deze mensen kansen te geven.

En daar schort het bij landgenoten van vreemde origine in ernstige mate aan: inburgeren zou een begeleiding moeten omvatten, in het bijzonder van de moeders die in een voor hen volslagen vreemd milieu terecht komen. En je moet toch stekeblind zijn om niet in te zien dat langdurig werkloze vaders in een machocultuur hun natuurlijk gezag verliezen.

Jonge Marokkaanse en autochtone macho’s moeten op hun eigen verantwoordelijkheid worden gewezen en zonodig ernstig gesanctioneerd. Maar de overheid kan zich niet gedragen als een dolgedraaide scheidsrechter die met gele en rode kaarten staat te zwaaien, en zelf de basisregels van het spel – werkgelegenheid, begeleiding en non-discriminatie - aan zijn laars lapt.

Geschreven door staf de wilde om 11:08 Reageer op dit bericht

Maandag 16 april 2007

soms de boten

uit Van Toen en Thuis

soms de boten over de Durme

soms de boten ’s avonds op de Durme

schoven hun trombones con sordino

ze hadden ten hoogste twee noten

op hun zang, genoeg om genadig in te slapen

liefst nog bij het pizzicato

van jonge regen op de schuine veranda

een wasbordgeluid - je dacht er de bass bij

van een skifflegroep

zoals onze Worried Potatoes Digging

Jazz Band met Tsjebo als zanger-animator

je zag dan steeds zijn oren als teljoren

en zijn brede negerlippen die schaterden:

hij bracht Jantje en de Pruimen

in de pifpoefpaftaal van John Wain

en hoe heette het groepje weer

van Pol van Geert en Engelbeen

met een drummer die zijn stokjes

had gebroken, een zoon van de Peperbus

ze traden op in de Petrus-en-Pauluskerk

na het concilie toen de oude gewaden

leken afgelegd, en de vermolmde onderpastoor

van de deken zijn mond moest houden

over de Durme gleden de boten

je hoorde ze trompen ’s nachts

en regen trippelde dripdrip

met drumsticks over de veranda

onverwachts kwamen de woorden

met hun triangel, hun borstels op een

trommelvel die soms je leven veranderden

als een gewicht van steen in water: ze stroomden

door de trage bochten van een gedicht

Geschreven door staf de wilde om 17:06 Reageer op dit bericht

Zondag 15 april 2007

gringo

gringo in Nicaragua

Kijkend naar een quizprogramma ben je plots in Nicaragua, nabij de Mayastad Masaya: in een zandstraatje dat afdaalt naar een van de meren, komt een oude magere man naar je toe. Hij vraagt in het Spaans hoe laat het is. Je toont hem je polshorloge omdat je niet direct de juiste woorden vindt. Hij mompelt, neen hij schreeuwt bijna: 'Thank you, sir...'

Het laatste wat je daar op dat moment wil zijn is een Yankee, maar pas wanneer je weer in België bent, begrijp je het: die man had nooit het uur leren lezen, zoals er toen nog zoveel analfabeten rondliepen in Midden-Amerika.

En de schaamte roept nog meer beelden op van vier weken rondzwerven in een land dat jou overvalt met zijn fascinerende vreemdheid, mensen die willen praten maar jouw Spaans is zo onbeholpen dat het niet lukt. Op een feestdag in de hoofdstad Managua zwierf je rond in je short want je jeans was je kwijt geraakt. De leiders van je groep hadden nochtans verwittigd: laat geen broek aan een wasdraad hangen of 's anderendaags is die verdwenen; een broek betekent een maandloon voor die mensen.

Een short dragen mocht evenmin, in die machocultuur was je meteen een homo, een soortdragqueen als je blote knieën liet zien. Je liep een kerk binnen in een buitenwijk, tussen heuveltjes afval en onkruid. Volk stroomde van alle kanten toe, uitgedost als deelnemers aan een karnaval. In de kerk gaven moeders hun baby de borst, kleuters liepen joelend tussen de banken, achteraan zaten toneelspelers in bonte kostuums een scene uit het leven van de patroonheilige te repeteren - in de processie op een draagberrie: een levensgroot beeld in snoepkleuren omhangen met medaillons en bloemslingers: was het Sint Jozef, Paulus of Jacobus die als een veelvuldig gedecoreerde generaal aan wal kwam in Hawaï? -, een dronken vagebond sliep zijn roes uit, een priester liep rond met een brede glimlach: dit was Breughel in Nicaragua, een boerenkermis midden in een kerk.

Buiten kwam je terecht in het binnenste raster van het grote wafelijzer dat Managua is: vierkantjes in vierkantjes, de grote dikke lijnen asfalt met kuilen, de dunne bleke streepjes: stof, bultig zand dat bij elke stortregen een modderbeek werd, soms gutsend en gorgelend als een bergrivier. De favela bestond uit de bekende krotten: hokjes van golfplaat, planken van pakkisten, palen van een bouwwerf of uit een schutting gebroken. Een veertiger staart je aan, een van de vele werkloze vaders. Hij staat in zijn deur: een donkere opening tussen twee staken, als er al een deur is, dan doet ze denken aan een staldeur op een vervallen boerderij. Zijn ogen zijn zwarte spleten, zijn mond haaks als een kram.

Hij staart de gringo aan die zich volzuigt met beelden, die denkt dat hij zich bescheiden gedraagt maar voortdurend deze mensen beledigt met zijn voor hen onbetaalbare kleren, zijn fototoestel, zijn gulzige blik van verzamelaar.

Leg het niet uit aan deze werkloze dat je uit België komt, uit Europa: je bent een gringo en alle gringo's zijn Yankees, binnendringers, saboteurs, dieven en moordenaars. Zijn mond is nog de enige guerrilla waartoe hij in staat is: hij verdrijft deze gringo met schaamte. Je kijkt om je heen naar de vuilnisbelten, de halfnaakte peuters, de schurftige honden: Yankee uit dat verre, onbekende België, met welk recht loop jij hier rond?

Geschreven door staf de wilde om 10:10 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Meer van boek onder lava