boek onder lava

Vrijdag 2 november 2007

satori

satori

hoeveel ogen moeten dicht

voor ze zich laat proeven

de zoete vrucht

van de verzoening

hoeveel vingers toe geplooid

die priemen in je vlees

hoeveel huiden gelooid

voor je in je lichaam woont

zonder nood en zonder vrees

hoeveel woorden uitgewist

eer je toon gezuiverd is

hoeveel en hoe velen

moeten eerst ontbreken

voor je niets en niemand mist

hoeveel ogen moeten dicht

eer je neerzit als dat buikig beeld

met zijn handjes open

hoeveel duister vraagt het licht

dat het halve en behalve heelt

en als een krans van heliotropen

het geheel en Al omspeelt

Geschreven door staf de wilde om 11:28 1 reactie Reageer op dit bericht

Donderdag 1 november 2007

gezondheid in het onderwijs

de gezondheid van ons onderwijs

Een grafiekje in De Standaard van zaterdag 27 oktober leert ons dat het ziekteverzuim in ons onderwijs aanzienlijk is gedaald sedert 1999.

Bedrijfs-economisch gezien is dit pure winst.

Maar voor wie is het werkelijk een succes? Alleszins voor de controlediensten, die hebben hun efficiëntie bewezen.

Zeggen de cijfers ook iets over de gezondheid van het personeel?

Voor mij is het geen succes dat een depressieve leerkracht zich door de schoolgangen sleept of dat een chronisch pijnpatiënt zich dagelijks suf moet slikken om aanwezig te kunnen blijven.

De kwaliteit van ons onderwijs staat of valt met het enthousiasme van leerkrachten en opvoeders; als men met feiten kan bewijzen dat het enthousiasme is toegenomen, dan zeg ik: proficiat.

Maar ik hoor geluiden van ontmoediging, defaitisme: ooit geëngageerde krachten leggen zich bij allerlei tendenzen neer, bij het gebrek aan kennis of leergierigheid van hun leerlingen, de toenemende brutaliteit. Steeds meer leerkrachten sluiten een verzekering af omdat ze zich bedreigd voelen. Steeds meer 50-plussers slepen zich naar een voorttijdig einde van hun carrière, niet de job zelf maar het inkomensverlies doet hen aarzelen etc

Gezondheid betekent niet dat men niet afwezig is wegens ziekte: het staat voor arbeidsvreugde, zowel voor leerlingen als voor het personeel.

Cijfers die wijzen op een stijgend spijbelprobleem bieden een tegenindicatie: leerlingen die zich lekker voelen in de klas, spijbelen niet.

Tegenover absenteïsme staat het woord presenteïsme: aanwezigheid op het werk omdat men vreest voor sancties. Ons onderwijs is pas gezond te noemen als er meer stralende gezichten rondlopen. Dit is niet te meten door het aantal ziektedagen op te tellen.

Geschreven door staf de wilde om 08:54 1 reactie Reageer op dit bericht

Woensdag 31 oktober 2007

de Post

reorganisatie bij de Post

Als gevolg van de reorganisatie bij de Post zien we nu bijna elke dag een andere postbode in onze straat en ook aan de loketten van het postkantoor zijn de vertrouwde gezichten verdwenen.

Daarmee speelt de Post een van zijn sterkste troeven uit handen: vertrouwdheid en vertrouwelijkheid.

Een vaste postbode werkt sneller en kent de buren bij wie eventueel een pakje kan worden achtergelaten.

Vaste loketbedienden weten welke klanten zij wat meer moeten assisteren dan andere en ze hoeven een vast publiek niet telkens om een identiteitsbewijs te vragen.

Het lijkt erop dat aan de top van de Post een aantal cijferdeskundigen aan de slag is gegaan die graag met mensen schuiven zoals met pionnetjes op een schaakbord.

Of dit de klantvriendelijkheid ten goede komt, en op langere termijn het rendement, zal later wel blijken.

Op mij komt deze reorganisatie over als een demonstratie van kille zakelijkheid die onder het mom van competitiviteit alle affectieve banden met een openbare dienstverlening vakkundig doorknipt. Of je zo marktaandelen verdedigt of herovert lijkt me zeer twijfelachtig.

Geschreven door staf de wilde om 09:46 Reageer op dit bericht

Dinsdag 30 oktober 2007

ecotoerisme

ecotourists

tussen de krikri die

sprongen van rots naar rots,

boos gonzende bijen in een

canyon op Kreta, dachten we:

dit is de berg Ida, de wieg

der goden, na twintig eeuwen

kaalslag rondom: bomen

werden bogen, schepen,

as in een ingestorte haard

en boven een heuvel

in de vijfhoek van een

schutterspost wuifden

klaprozen hun

bloedrode afscheid

we stonden in het snijpunt

van steen en tijd, deel

van voorbijgaan en blijven

twee rusteloze goden

met een digitaaltje

de toren van een uitgebrand

klooster deed alsof hij nog

bonsde van gebeier

twee rustelozen rustig alleen

tot de bussen kwamen

met digitalen en kabaal:

let op de bloemen, bloed-

spatten van de goden

een toerist in een mist

van stuifmeel, is een gorilla

met baseballpet: don’t

feed the animals

Geschreven door staf de wilde om 13:18 Reageer op dit bericht

Zondag 28 oktober 2007

Götterdämmerung

Götterdämmerung

toen was het donker

uit klonters en klieders

van raadsel en angst

boetseerden ze beelden

bedachten de namen

Jahweh, Quetzalcoatl

aanbaden een steen

geslingerd naar de aarde

het duister is gebleven

in dromen, in het handschrift

van een afscheid: nog steeds

het raadsel, de onverklaarbare

pijn, droefenis vroeg om

een reden en geen klonk zo

meeslepend als de oude namen

met ontzag en verlaten

als kinderen keerde men weer

naar steen en zuil, legde

een vinger in de groeven

der tekens, las het onuitsprekelijke

in een voorgeschreven woord

men duizelt in het licht

in de hoogtevrees van een oordeel:

handel en wandel naar eigen wet

schrijf stenen vol, richt ze op

als een toren, een baken

van herkenning wanneer je weerom

van beeld en lichaam verlaten

de donder hoort, de bliksem ziet

krassen in de zwarte schors

van de hemel – weet dat alles

een boom is en jij van wortel

en vrucht een vezel: vast en

vloeibaar, veranderlijk

volgens seizoenen, uren

je bent van het weefsel

dat licht zuigt uit het duister

adem haalt uit het ademloze

je hebt de klieders, de klonters:

boetseer je evenbeeld, schrijf

onder je geschiedenis je eigen naam

Geschreven door staf de wilde om 13:45 Reageer op dit bericht

Vrijdag 26 oktober 2007

stakingsrecht

stakingsrecht

Het is merkwaardig dat in het huidige debat over stakingsrecht en minimale dienstverlening de liberalen bij monde van voorzitter Somers zich opwerpen als de grote verdedigers van het algemeen belang.

Als we dezelfde Somers bezig horen over het toekomstige tewerkstellingsbeleid met de nadruk op flexibiliteit dan is het algemeen belang verschrompeld tot het belang van de werkgevers.

Er valt wat voor te zeggen dat stakingen bij overheidsdiensten de gebruikers van deze diensten niet mogen gijzelen. Het domste wat een vakbond kan doen is de bevolking tegen zich in het harnas jagen. Wat betekent dat het wapen van de staking enkel kan gehanteerd worden na mislukt overleg en na afweging van baten en kosten, ook voor de gemeenschap.

Daartegenover staat het feit dat een staking pas zin heeft als ze wordt 'gevoeld': het is een illusie te denken dat een syndicale actie effect kan oogsten zonder iemand enige schade te berokkenen - dan wordt ze gewoon weggelachen.

Te vrezen is dat de eis van een minimale dienstverlening geïnspireerd wordt door het principe van Romeinse keizers: 'divide et impera'. Zet bevolkingsgroepen tegen elkaar op en je handhaaft het status quo of je voert ongestoord je asociale maatregelen door.

Het doet denken aan het bekende gedicht van dominee Niemöller over het verzet tegen de Nazi's: eerst heb ik niet geprotesteerd omdat ik geen spoorwegman was, dan niet omdat ik niet bij de post werkte etc Op de duur blijft niemand over om nog te protesteren en zitten we inderdaad met een rechts ultraliberaal systeem. Wat blijft in dat geval over van 'het algemeen belang'?

Stakingsleiders dienen daarom de nodige omzichtigheid in acht te nemen, niet alleen uit respect voor de mensen die zij treffen en die in wezen niets met het conflict te maken hebben, maar ook vanwege de ervaring dat de demagogen klaar staan om hen af te schieten en om het publiek tegen hen op te zetten.

Geschreven door staf de wilde om 15:22 Reageer op dit bericht

Vrijdag 26 oktober 2007

media

onze media

Op een willekeurige dag, woensdag geloof ik, in De Morgen - gewoonlijk een linkse krant genoemd -: een piepklein berichtje vanwege de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten met de mededeling dat de armoede in Vlaanderen toeneemt. En wat verder een volledige bladzijde over doping, en eerder twee bladzijden over de communautaire ruzies.

Dit is meer dan symbolisch: armoede ook in eigen land is niet 'sexy', staat niet garant voor hoge verkoop- of kijkcijfers. Wrijf iedere burger maar in de ogen en oren dat onze moraal bedreigd wordt door zich doperende wielrenners, dan kan de brave burger rustig slapen en hoeft hij niet te piekeren over zijn stads- of dorpsgenoten die in de miserie zitten.

Hoe divers het media-aanbod ook mag zijn: steeds meer gelijkt het op een Pravda, een eenheidsworst van sensatie en spektakel. Onder de communisten mocht slechts één politieke waarheid worden verteld, in ons overgecommercialiseerd systeem geldt de verkoopbaarheid als enige waarheid.

Als zelfs een ooit rebelse krant als De Morgen hieraan meedoet, wat kun je dan nog verwachten van de populistische media die van primaire sensatie hun handelsmerk en bestaansreden hebben gemaakt?

Geschreven door staf de wilde om 13:45 Reageer op dit bericht

Vrijdag 26 oktober 2007

Jeroen Brouwers

Jeroen Brouwers

De 'zaak' Jeroen Brouwers lijkt me vooral interessant als symptoom van een ruimere problematiek. Volgens sommigen moet een kunstenaar nog altijd beantwoorden aan het romantisch cliché van de 'Hungerkünstler' (Kafka): deze hooggestemde geesten vinden allicht dat het obsceen is om met kunst geld te verdienen tenzij je handelaar in kunst bent.

Zou het niet vanzelfsprekend moeten zijn dat iemand die zo toegewijd met zijn vak bezig is en op zo'n voortreffelijk niveau presteert als Brouwers minstens over het inkomen van een universitair gediplomeerde in het onderwijs kan beschikken?

Een schrijver die van zijn/haar pen wil leven moet 'schnabbelen', columns leveren aan een krant of weekblad, vertaalwerk aanvaarden of een part-timejob in het onderwijs of in een obscure administratie: principiële kunstenaars moeten hopen op een werkbeurs of andere subsidie, de riante aalmoezen van de overheid.

Ofwel produceert de auteur aan de lopende band en is dat aan zijn productie te merken. Een gewetensvol kunstenaar als Brouwers die piekert over ieder woord en komma, maakt zich niet alleen existentieel het leven lastig maar zeker ook financieel.

Het probleem is zo complex omdat het te maken heeft met marktwaarde, met verkoopbaarheid en mediabelangstelling: Brusselmans is pas goed beginnen te verkopen na zijn optreden bij Mark Uyterhoeven.

Of je kan zoals Jotie t'Hooft een sensationeel leven leiden, een drugverslaving of zelfdoding is nooit weg al hebben alleen je erfgenamen daar profijt van.

De rol van de overheid in ons politiek-economisch systeem is om de marktwerking aan te vullen en te corrigeren: wat waardevol wordt geacht maar geen of onvoldoende commerciële potentie bezit, verdient meer dan een aanmoedigingspremie - het werk moet erkend worden als een relevante bijdrage aan onze cultuur, aan ons 'geestelijk' leven. En dat mag wat kosten.

Vergelijk het met de investeringen in de sport: het nieuwe voetbalstadion in Schaarbeek wordt op 50 miljoen euro geschat, daar kunnen al een paar kunstenaars van leven.

Het heeft dus alweer van doen met prioriteiten, met het debat over bereikbaarheid, toegankelijkheid en elitarisme. En met populisme: voor een politicus is het veel rendabeler om naast de overwinnaar van een wielerwedstrijd te gaan staan dan naast een halfbezopen schrijver. 'Everybody loves a winner' en zelden straalt een kunstenaar een overwinningsroes uit.

Noot:
Uit lezersbrieven in De Standaard blijkt overduidelijk dat vele mensen nog steeds niet door hebben dat kunst wel degelijk arbeid is en dat tegenover elke arbeid een loon zou moeten staan.
Twee kenmerken zijn essentieel in de kunst: noodzaak en arbeid. Noodzaak in de zin dat de kunstenaar zich onvolledig mens voelt zonder zijn of haar kunst te beoefenen, en arbeid in de zin dat kunst geen hobby is, maar een discipline die oefening en zelfverbetering veronderstelt. En uiteindelijk vakmanschap.
Niet iedereen die versjes maakt is daarom een dichter(es).

Geschreven door staf de wilde om 13:31 Reageer op dit bericht

Vrijdag 26 oktober 2007

weldra november

nil inúltum remanébit

nog eens november

de lucht een natte dweil

alsof daarboven gang en drempel

zijn schoon geschrobd

in afwachting van de gasten

maar het zijn de bewoners

die naar buiten komen

in zwarte vogels

wiebelen op het druipen

van tak en draad

een veeg over de woorden

die ze spraken, verzwegen

een spons over de handen

die sloegen en droegen

je bent een lei

om nog eens te beginnen

met een gebroken griffel

flemend temend

voor dezelfde oude meester

in zijn stofjas als een dweil

Geschreven door staf de wilde om 10:38 Reageer op dit bericht

Donderdag 25 oktober 2007

Mia miauwt en krabt

Mia miauwt en krabt

Helaas moet ik het weer hebben over Mia Doornaert, straks kom ik op dit helaas terug.
Onder de titel 'Liever niet vechten' stelt ze vandaag in De Standaard de vraag waarom de Nato zo weinig troepen vindt voor Afghanistan.
Haar boodschap is duidelijk: België moet meer soldaten sturen niet enkel om de luchthaven van Kaboel te beveiligen maar om deel te nemen aan gevechten.
Deze christelijk geïnspireerde dame wil dus meer Belgische 'body bags', meer vaderlandse lijken.
Ik ga niet uitvoerig citeren uit haar artikel, het is de zoveelste herhaling van haar hysterische dogma's: onvoorwaardelijk pro-Amerikaans en bij gevolg een persoonlijke vijandschap ten opzichte van iedereen die door de VS als een vijand wordt gezien.
Iedereen kan voor zichzelf uitmaken of deze wereld dankzij de invasie in Afghanistan en Irak en dankzij 'the war on terror' in het algemeen een veiliger plek om in te wonen is geworden.
Ik vrees van niet, anders kan ik het niet verklaren waarom de veiligheidsdiensten zo actief zijn geworden.
En moeilijk te begrijpen is dit niet: militair machtsvertoon zal dit probleem nooit oplossen, integendeel, het lokt nog meer frustratie uit en de tegenpartij zal vechten met de middelen waarover zij beschikken en die middelen worden terreur genoemd.
Trouwens, kijk naar de binnenlandse politiek van Bush: voor de gezondheid van zijn bevolking en voor hun onderwijs heeft hij geen geld, des te meer voor zijn oorlogspolitiek.
Ik ben geen naieve pacifist: militaire operaties zijn soms onvermijdelijk en te vergelijken met medische operaties: soms kan een dokter niet anders dan snijden.
Maar laten we elkaar geen zand in de ogen strooien: de allereerste oorzaken van oorlogen hebben met armoede, onderontwikkeling en fanatisme te maken - en dit laatste, het fanatisme, wordt in de hand gewerkt door de overige factoren.

Ten slotte: ik heb reeds eerder geschreven dat een journalist zoals elke burger recht heeft op een eigen mening en overtuiging, maar beroepshalve is zijn of haar essentiële opdracht de feiten weer te geven.
Mia Doornaert doet stelselmatig aan feitenselectie: zij geeft weer wat past in haar dogmatisch betoog, de rest laat zij opzettelijk weg.
Daarom is zij naar mijn oordeel geen journaliste maar een propagandiste, iemand die is blijven plakken aan de Koude Oorlog en aan WO II: voor haar zijn de Amerikanen nog altijd onze bevrijders en onaantastbare bondgenoten.
Vergelijk het met vriendschap: ik geloof niet in vriendschap wanneer je elkaar de waarheid niet kunt zeggen. Mijn beste vrienden hebben mij bij herhaling gewezen op overdrijvingen of op risicogedrag, omgekeerd geef ik soms mijn mening op hun denken en doen.
Dat lijkt me de evidentie zelve, anders leef je in de leugen.
Het ergste is dat ik moet vaststellen in mijn kennissenkring dat de hysterica Doornaert wordt gezien als een 'verstandige vrouw': intelligent misschien, ja, maar zeker niet wijs. Noch in de Gentse betekenis van dat woord, noch in de Nederlandse.

Geschreven door staf de wilde om 09:09 Reageer op dit bericht

Archief

satori

gezondheid in het onderwijs

de Post

ecotoerisme

Götterdämmerung

stakingsrecht

media

Jeroen Brouwers

weldra november

Mia miauwt en krabt

Meer van boek onder lava