Archief

De Standaard – Opinie & Analyse p. 18 (22/06/04)

 

Zoals in het redactiestatuut en de deontologische code van de nieuwsdienst opgenomen is, stonden onpartijdigheid, afstandelijkheid en een kritische houding centraal. De journalistieke kernopdracht van een openbare omroep is informeren, uitleggen, duiden.

 

****************************************

 

Wij gaan door tot het grote publiek de waarheid kent i.v.m. Esperanto, namelijk dat het een taal is die wereldwijd verspreid is, die goed functioneert, wier efficiëntie reeds meer dan honderd jaar bewezen is en nog dagelijks bewezen wordt. Het feit dat de publieke opinie hiervan niet op de hoogte is, toont aan dat er iets fundamenteels mis is met de manier waarop de pers en de media het publiek informeren. Daarom, doe uw werk zoals u het hoort te doen: zonder vooroordelen, met open geest, eerlijk en objectief. Zeg de waarheid over Esperanto, dan zullen wij u niet meer hoeven lastig te vallen. 

 

 

Ni neniam rezignos ghis la publiko scios la veron. La vero pri Eo ne estas konata de la ghenerala publiko. Ghi ne scias, ke Esperanto ekzistas, bone funkcias, estas disvastigita en la tuta mondo, povas utili al chiu. Tiu nescio montras, ke estas io trompa, misprezenta au almenau serioze nekompleta, en la maniero, lau kiu la amaskomunikiloj informas la publikon. Diru la veron pri Esperanto, kaj kiam la tuta loghantaro ghin scios. Post kiam vi estos farintaj vian laboron honeste kaj objektive, ni ne plu bezonos gheni vin.

 

 

****************************************

 

Jean-Luc Dehaene (CD&V)

                             

Wij onderschatten nog altijd het psychologisch effect van een stuk Europa in je hand of zak te hebben. Je creëert nu een grensgevoel doordat je telkens een andere munt nodig hebt.

 

(Gemakshalve gaat hij echter voorbij aan die andere grens, met een nog veel groter psychologisch effect: de taalgrens.)

 

 De Morgen - 19 juni 2001 - bijlage: In de ban van Europa (deel 1) – pag. 5: ‘Europa is antwoord op uitdaging van 21ste eeuw’.

 

****************************************

 

André Flahaut (PS) – Minister van Defensie

 

“Wereldwijde eentaligheid is niet goed. Taalrijkdom is belangrijk. Ik heb liever geen taalmonopolie van het Engels dat de VS nog machtiger maakt en ons allemaal in dezelfde kneedvorm zou duwen.

 

De Morgen - 31/01/’04,  pag. 4

 

****************************************

 

Shimon Peres (Israël)

 

In het radioprogramma “Titaantjes” (16/12/2001) haalde Jo Lernout de woorden aan van Shimon Peres, toen hij het, in de betere tijden van Flanders Language Valley, had over het slopen van een muur van niet-communicatie door middel van de L&H vertaaltechnologie:

 

Hoe meer communicatie tussen de mensen, hoe meer kans dat ze mekaar begrijpen en minder haten. (november 1999)

 

****************************************

 

Marc Van Oostendorp

 

… Maar het Nederlands is, vergeleken met de dialecten, ook een kunstmatige taal, die ooit bedacht is.Met als doel een zo groot mogelijk gebied te creëren waar men de Bijbel – de Statenvertaling – kon lezen. Er is geen duidelijk criterium voor een natuurlijke taal… Hetzelfde geldt voor het Duits, dat bedacht is door Luther, het Italiaans dat bedacht is door Dante.

 

Hoogleraar interlinguïstiek en Esperanto aan de universiteit van Amsterdam (een Haagse krant: HN 4 juli  1998)

 

****************************************

 

E.J. Hobsbawm

 

Taal kan niet de basis zijn van een nationale cultuur omdat nationale talen ‘bijna altijd min of meer kunstmatige constructies zijn’

 

Britse historicus – Natie en nationalisme sinds 1780,  blz 74.

 

****************************************

 

Piet Van de Craen

 

Maar op school les krijgen in en/of over een taal wil nog niet zeggen dat je die taal ook beheerst.

"Het taalonderricht zit in een crisis", zegt professor Piet Van de Craen van de Vrije Universiteit Brussel. "Uit een inspectieverslag van 1995 over vreemde talen in het middelbaar bleek dat het Frans - behalve in Brussel - achteruitgaat en dat het met het Duits erg slecht gesteld is. In het middelbaar zijn leraars nogal tevreden over de kennis van het Engels, maar de universiteiten zijn het daar niet mee eens."

 

Marc Spoelders

 

Ook Marc Spoelders van de Universiteit van Gent pleit voor tweetalig onderwijs. Hij heeft drie jaar geleden het vreemde-taalonderricht in de lagere school van naderbij bekeken. In zijn rapport "Frans op de basisschool vergelijkt Spoelders het Frans leren met leren zwemmen:

 

Als je die vergelijking doortrekt, betekent dat vandaag in de meeste klassen van de lagere school dat de leerlingen leren zwemmen van een niet-zwemmer, in de klas, liggend op een krukje. De leerkracht legt uit wat de kinderen moeten doen en splitst de zwembewegingen op in armbeweging, beenbeweging, ademhaling... De leerlingen herhalen eerst wat de leerkracht zegt en gaan vervolgens aan de slag op het krukje in de klas.

Op die manier leren kinderen wel heel wat, maar ze missen ook veel. Watergewenning bijvoorbeeld, die mogelijke angst zou voorkomen als ze écht in een zwembad springen.

Ook Spoelders ziet meertalig onderwijs zitten, maar hij waarschuwt dat het geen elitaire bedoening mag worden.

Taal moet gaan over communicatie, over naar mensen toestappen en ergens bijhoren.

 De Standaard 02/01/2001

 

****************************************

 

Jozef T. Devreese

 

In een vreemde taal is men als een pianist met houten vingers (Poll)

 

Hoogleraar UIA en TU Eindhoven. Uit: Hoe Vlaams zijn de Vlamingen? Davidsfonds Leuven, 2.000,  pag. 64.

 

****************************************

 

Louis Baeck

 

In Vlaanderen kan de amerikanisering rekenen op meer gangmakers, met name de jeugd, de culturele en maatschappelijke elite, de wetenschappers, de mediamensen en laatst maar niet in het minst de managers van het transnationale zakenleven.

 

Professor-emeritus KUL. Uit: Hoe Vlaams zijn de Vlamingen? Davidsfonds Leuven, 2.000, pag. 32

 

****************************************

 

Alexandra De Laet / Guy Tegenbos

Kwart van laag-en middengeschoolden heeft talen nodig. 2001 Europees Jaar van de Talen

 

Vacatures die talenkennis vergen, raken moeilijk ingevuld. Van de vacatures waarin Engels vereist is, wordt 6 tot 7 procent ingevuld met kandidaten die het Engels niet of nauwelijks lezen, begrijpen en spreken, en 12 procent met kandidaten die geen Engels schrijven.

Van de vacatures waarin Frans gevraagd wordt, wordt zeker 10 procent ingevuld met kandidaten die het Frans "weinig of niet" kunnen begrijpen en lezen, en 15 à 20 procent met kandidaten die de taal niet of nauwelijks spreken of schrijven. Voor vacatures met Duits worden 20 procent mensen aangeworven die de Goethe-taal niet begrijpen en lezen, 27 procent die geen Duits spreken en 34 procent die het niet schrijven.
 

De Standaard 02/01/2001

 

****************************************

 

Annick Schramme

 

We zijn inderdaad opnieuw in een fase van cultureel nationalisme aanbeland. Vlaanderen ziet de oorspronkelijke taak van de Vlaamse Beweging plots geactualiseerd: het moet opnieuw opkomen voor de verdediging van taal en cultuur. Ditmaal niet tegen het verfranste België maar tegen een algemene opmars van het Engels binnen de Europese instellingen, aan de universiteiten, in de IT-wereld en het bedrijfsleven.

 

Docente Cultuurmanagement aan de Universiteit Antwerpen. -  "OMTRENT", het tweemaandelijks magazine van het Davidsfonds. Nr 4, Juni 2002, pag. 34

 

****************************************

 

Willem van Oranje

 

Il n’est pas nécessaire d’espérer pour entreprendre ni de réussir pour persévérer.

 

 

****************************************

 

Jan Mulder

 

Het seizoen 2002-2003 zal ook de geschiedenis ingaan als de jaargang waarin Anderlecht zijn naam veranderde in 'RSC Anderlecht Brussels'.Toen ik dat las, stond ik een uur versteend, zegt ex-Anderlecht-vedette Jan Mulder.Dit vind ik van een ongehoordheid, wie dit op zijn geweten heeft, moet onmiddellijk ontslagen worden. Ik bewonder Michel Verschueren, maar dit gaat te ver. Ik heb Paul Van Himst al willen bellen, ik vind dat er iets moet georganiseerd worden om dit te verhinderen, maar ik ben niet zo'n demonstrant.

 

Ik vind dit zelfmoord,  vervolgt Mulder. En dat allemaal voor een paar 'francs' van het Brussels Gewest (...) Dat Engels alleen al, ik zou er een mitrailleur voor boven halen. Laat ons Anderlecht dan liever maar meteen omdopen tot 'FC Manneken Pis'.

 

Het Laatste Nieuws - 09/08/02 p.23

 

****************************************

 

Pelé

"Het Esperanto zal in het algemeen voor sporters, voor de toenadering onder mensen en het vergemakkelijken van vriendschappelijke en sportersrelaties, zeer nuttig zijn."

http://nl.wikipedia.org/wiki/Pel%C3%A9

 

****************************************

Paul Ariste - taalkundige

 

Wat uitdrukkingsvermogen betreft, komt geen enkele van de nationale talen die ik ken op gelijke hoogte met het Esperanto, verklaarde de befaamde taalkundige Paul Ariste uit Tartu, die, behalve Esperanto, enkele tientallen talen beheerste.

 

****************************************

 

 

 

Ter gelegenheid van de Internationale dag van de moedertaal verstuurde ik onderstaand bericht o.a. naar enkele tientallen Vlaamse auteurs.

********************************************************************************************

2008 - Internationaal jaar van de talen - Europees jaar van de interculturele dialoog
21 februari: Internationale Dag van de Moedertaal

Geachte Vlaamse schrijver,

Vier leden van de interparlementaire commissie Taalunie (Tan,Van Kerrebroeck, Schinkelshoek en Caron) stelden in het artikel: Uitdaging, fait accompli of blessing? van de Vlaamse krant 
De Standaard  (31/01/08, pag.25):

Wij willen dat meertaligheid gebouwd is op een sokkel: een goede kennis en de beheersing van het Nederlands.

In een reactie aan de vier voegde ik daaraan toe: Die sokkel verdient een stevig fundament: Esperanto! In de praktijk echter zien we dat één bepaalde moedertaal op een sokkel geplaatst wordt en als een gouden kalf aanbeden. Haar sprekers krijgen zomaar de status van eersterangsburgers: enkel en alleen omdat ze toevallig in een bepaald land geboren zijn, krijgen zij het voorrecht altijd en overal hun moedertaal te mogen spreken. Daarmee wordt de overgrote meerderheid van de Europese talen/burgers gediscrimineerd want gedegradeerd tot tweederangstalen/-burgers. Men houdt ons nochtans voor dat alle talen/burgers gelijk zijn! Heeft bijgevolg niet iédere Europeaan het recht om zonder communicatieproblemen te kunnen reizen en verblijven in 'zijn' Europese Unie?

Ter gelegenheid van de Internationale Dag van de Moedertaal wil ik deze boodschap anders verbeelden. Ik bied u een eenvoudige tekening aan die laat zien hoe een eeuwenoud probleem op een eenvoudige manier met behulp van een eenvoudige taal op een democratische manier en met respect voor ieders taal en cultuur kan worden opgelost. (http://claudepiron.free.fr/articlesenneerlandais/drietaligeuropeaan.htm) Deze optie biedt op de koop toe een meerwaarde in de studie van de eigen moedertaal en vergemakkelijkt het leren van andere talen. (http://www.esperanto.be/fel/nl/esym7.html; http://www.springboard2languages.org/natlang.htm)

Kijk bij gelegenheid ook eens op http://forums.ec.europa.eu/multilingualism/ waar eurocommissaris voor meertaligheid, Leonard Orban, het vuur aan de schenen gelegd wordt omwille van zijn gratuite uitlating over het Esperanto: De woordenschat van een kunsttaal als Esperanto is nauwelijks beproefd in de sociale en culturele praktijk.

Over Esperanto: uitdrukkingsmiddel tot cultuur vindt u meer op http://www.esperanto.be/fel/nl/esym10.php 

Ik wens u een gelukkige moedertaaldag!

             

                                                                                

 

 

Zeer geachte professor,


Vandaag las ik met belangstelling uw bijdrage in De Standaard: "Verfransing gaat van rijk naar arm." Ik ben het daarmee volledig eens en heb dan ook het manifest ondertekend. Vreest u echter niet dat u evengoed zou kunnen schrijven: "Verengelsing gaat van rijk naar arm" en: van de intellectuele elite (zij spreekt immers 'goed' Engels) naar het 'intellectueel proletariaat' (dat gebrekkig steenkolenengels spreekt). Gaat dit proces ook niet met taalkundig-culturele onderdrukking gepaard? Zou dit ook niet van elke socialist en van elke verdediger van de mensenrechten een taaldemocraat (en dus esperantist) moeten maken?

Ter informatie voeg ik een tekst toe die ik naar tal van politieke, academische, culturele en journalistieke instanties geschreven heb naar aanleiding van: 2008 - Internationaal jaar van de talen - Europees jaar van de interculturele dialoog - 21 februari: Internationale dag van de moedertaal.

                                                                                          ************************************************************************************************************************

Geachte,


Ter gelegenheid van de Internationale Dag van de Moedertaal wens ik u een gelukkige moedertaaldag!

Bij deze gelegenheid wil ik uw aandacht vragen voor het probleem van taaldiscriminatie in de Europese Unie. Dit situeert zich op twee niveau’s: het niveau van de Europese instellingen en dat van de Europese burger. Ik beperk mij tot het laatste.

De discriminatie is tweeërlei:
1. In de huidige maatschappij is één moedertaal superieur aan alle andere: ze wordt op een sokkel geplaatst en als een gouden kalf aanbeden. Haar sprekers krijgen zomaar de status van eersterangsburgers: enkel en alleen omdat ze toevallig in een bepaald land geboren zijn, krijgen zij het voorrecht altijd en overal hun moedertaal te mogen spreken. Daarmee wordt de overgrote meerderheid van de Europese talen/burgers gediscrimineerd want gedegradeerd tot tweederangstalen/-burgers. Men houdt ons nochtans voor dat alle talen/burgers gelijk zijn! Zou het geen politieke prioriteit moeten zijn dat iédere Europeaan zonder communicatieproblemen kan reizen en verblijven in 'zijn' Europese Unie?

2. Ook het talenbeleid van de Europese Commissie, dat ervan uit gaat dat iedere burger minimaal twee vreemde talen moet leren, is discriminerend. Het leren van één vreemde taal vereist reeds een enorme investering van tijd, geld en energie. Stellen dat iedereen minimum twee vreemde talen moet leren is bijgevolg niet realistisch (http://claudepiron.free.fr/articlesenneerlandais/drietaligeuropeaan.htm). Temeer daar velen er niet eens in slagen de eigen moedertaal te beheersen. Bovendien lost meertaligheid het communicatieprobleem niet op in een gebied waar 23 officiële talen gesproken worden.

Het aanvaarden van een gemeenschappelijke, eenvoudige, neutrale, tweede (g.e.n.t.) taal, zoals het Esperanto, is de meest democratische-economische-fundamentele oplossing van het taaldiscriminatieprobleem: voor iedereen aanvaardbaar, voor ‘iedereen’ haalbaar en met respect voor ieders taal en cultuur. Ze doet geen afbreuk aan het belang van kennis van het Engels en aan de meerwaarde van meertaligheid. Studie van een plantaal als eerste vreemde taal leidt tot een aanzienlijke verkorting van de leertijd voor andere talen en bovendien ook tot een betere kennis van de moedertaal. (http://www.esperanto.be/fel/nl/esym7.html)  Kortom: Esperanto is de ideale springplank naar meertaligheid voor wie daarvoor gemotiveerd is op basis van interesse en/of behoefte.   (http://www.springboard2languages.org/natlang.htm)

Kijk ook eens op: http://forums.ec.europa.eu/multilingualism/ waar eurocommissaris voor meertaligheid, Leonard Orban, het vuur aan de schenen gelegd wordt omwille van zijn gratuite uitlating over het Esperanto: De woordenschat van een kunsttaal als Esperanto is nauwelijks beproefd in de sociale en culturele praktijk.

Over Esperanto: uitdrukkingsmiddel tot cultuur vindt u meer op http://www.esperanto.be/fel/nl/esym10.php

                                                                                            ************************************************************************************************************************

Mag ik, zeer geachte professor, hopen op een korte reactie?

Hartelijk dank bij voorbaat.

 

Oprechte hoogachting,

Voor al uw communicatieproblemen,

 

slechts één oplossing:

 

een Gemeenschapelijke, Eenvoudige, Neutrale, Tweede (= GENT) taal,

 

met name:

 

Esperanto

 

- 120 jaar internationale ervaring

 

- wereldwijd miljoenen tevreden gebruikers

- democratisch-economisch-efficiënt

- springplank naar meertaligheid 

Doen, hè !

 

*****************************************************************

 

Por chiuj komunikadproblemoj viaj,

 

nur unu solvo:

 

Komuna, Simpla, Neutrala, Dua (= KoSoNoD’) lingvo,

 

nome:

 

ESPERANTO

 

- 120 jaroj da sperto

 

- mondvaste miljonoj da uzantoj kontentaj

 

- demokrata-ekonomia-efika

- saltotabulo al plurlingveco

FARU!

 

 

http://www.demorgen.be/dm/nl/989/Binnenland/article/detail/221194/2008/03/27/Zomerinitiatieven-rond-taalbevordering-Nederlands.dhtml 

 

9 reacties

 

 

28/03/08 01u32

Dan Van Herpe, Oud-Turnhout

Zou de doelstelling van het Europese talenbeleid niet moeten zijn dat 'alle' Europeanen met elkaar kunnen praten via een gemeenschappelijke, eenvoudige, neutrale, tweede (= g.e.n.t.) taal (esperanto) die aanvaardbaar en haalbaar is voor iedereen, die ieders taal en cultuur respecteert en die, zoals de praktijk leert, een springplank kan zijn naar meertaligheid, zeker voor hen die hiertoe gemotiveerd zijn op basis van behoefte en/of noodzaak?

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

27/03/08 19u55

PS: Door een onoplettendheid van mijnentwege is er een fout in bovenstaande tekst geslopen. “... op basis van behoefte en/of noodzaak” moet zijn: “... op basis van behoefte en/of interesse”.

 

Christophe H,

@Dan Van Herpe: Esperanto is niet haalbaar. Het is en blijft een kunsttaal. Maak het gewoon zo dat iedere Europeaan 2 Europese hoofdtalen moet kennen buiten zijn moedertaal. Dan is het voor iedereen gelijk.

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

28/03/08 01u32

 

Dan Van Herpe, Oud-Turnhout

Christophe H: 1. Alle standaardtalen zijn 'kunstmatig' want gestandaardiseerd. 2. Wat is er mis met 'kunstmatig'? Weigert u een kunstheup als dat de enige oplossing is? 3. Zoals een kunstmatig verwekte proefbuisbaby uitgroeit tot een volwaardige mens, zo is het kunstmatig verwekte Eo uitgegroeid tot een volwaardige taal die dagelijks wereldwijd door duizenden als brugtaal gebruikt wordt. 4. Meertaligheid voor iedereen is 1/ een utopie, want elitair en 2/ lost het communicatieprobleem niet op.

Beledigend? Ongepast? Meld het ons

28/03/08 17u21

 

 

Geachte heer,

 

Betreft: België anders besturen. (DS, 18 april 2008, pag. 21)

 

Toch kras dat van de 26 ondertekenaars van dit artikel, waarin eens te meer gepleit wordt voor meertaligheid als norm en voor het nastreven van volkomen tweetaligheid, NIEMAND het geslacht kent van “België”. Men maakt er dan maar een potje van. Enerzijds: “België is een schitterend land… HAAR hoofdstad" en: “België en HAAR regio’s”. Anderzijds: “om België ZIJN plaats te geven”.

 

Zouden we niet beter pleiten voor wat meer intellectuele bescheidenheid en streven naar een voor de modale burger meer haalbare tweetaligheidsnorm, namelijk: 1/ ‘volkomen’ kennis van de moedertaal en 2/ kennis van een Gemeenschappelijke, Eenvoudige, Neutrale, Tweede  (= G.E.N.T.)taal , zoals het Esperanto, voor de ‘intertalige’/interculturele dialoog? Zou de lat dan al niet meer dan hoog genoeg liggen voor de meerderheid van de burgers? En laat de meertaligheid dan maar voor wie daarvoor gemotiveerd is op basis van interesse en/of noodzaak. Zo komt iederéén aan zijn/haar taalkundig-culturele trekken!

Meer info op: https://blog.seniorennet.be/taaldemocratie

http://forums.ec.europa.eu/multilingualism/languages-for-young-people/#comments

Dan Van Herpe Zegt:
April 20, 2008 op 8:18 pm

607 ulysse Zegt: April 17, 2008 op 11:15 pm

Après une telle réponse il n’est plus nécessaire d’argumenter et perdre son temps. Les jeux sont fait d’avance.

NEDERLANDS
Ik denk niet dat wij onze tijd verliezen door te reageren op deze site. Het is natuurlijk naïef intellectuele nederigheid, openheid van geest en gezond verstand bij de Euro-intelligentsia te veronderstellen. Wij moeten echter de bezoekers van deze site er wel blijven op wijzen dat:
1. een aantal burgers van mening is dat meertaligheid als norm een ‘E.U.topie’ is, want niet haalbaar voor de modale burger, en bijgevolg ondemocratisch, asociaal en discriminerend omdat:
- niet iedereen de tijd en/of de motivatie heeft om duizenden uren aan talenstudie te besteden;
- tal van mensen er de voorkeur aan geven om in open lucht en met hun handen bezig te zijn in plaats van massa’s uren te besteden aan de studie van grammaticale regels met hun talloze uitzonderingen om dan vast te stellen dat het resultaat niet in verhouding tot de inspaning is.
2. er een eenvoudig, economisch, efficiënt en democratisch alternatief bestaat dat haalbaar en aanvaardbaar (niet-discriminerend) is.
Sites als deze bieden ons de mogelijkheid om de Europese burger hierover te informeren.

In 1202 AD publiceerde Leonardo di Pisa het boek ‘Liber Abaci’, een leerboek voor nieuwe rekenmethoden gebaseerd op een nieuw getalsysteem (met het getal 0) waardoor rekenen veel eenvoudiger werd. Het heeft nog meer dan 300 jaar geduurd voordat dit nieuwe systeem de traditionele Romeinse getallen verdrong en over de gehele wereld gebruikt werd.

Conclusie: de intellectuele elite heeft altijd al moeilijk gedaan over eenvoudige oplossingen voor problemen die er geen hoeven te zijn. Laten we de moed dus niet te vlug opgeven. Zoals een Esperantospreekwoord zegt: Ech guto malgranda, konstante frapante, la monton granitan traboras. (Zelfs een kleine druppel die konstant inslaat kan een granieten berg doorboren.)

ESPERANTO
Mi ne pensas ke ni perdas nian tempon reagante en chi tiu ejo. Kompreneble estas naive supozi intelektan humilecon, spiritmalfermitecon kaj prudenton che la Euro-inteligencio. Ni daurigu tamen atentigi la vizitantojn de chi tiu ejo pri la fakto ke nombro da civitanoj opinias: 1. ke plurlingveco kiel normo estas ‘E.U.topio’, char ne realigebla por la modala civitano, kaj konsekvence nedemokrata, kontrausociala, kaj diskriminacia, tial ke:
- ne chiuj havas la tempon kaj/au la motivadon uzi milojn da horoj por lingvostudado;
- multe da homoj preferas okupighi liberaere kaj ambaumane anstatau ol uzi multege da horoj por la studado de gramitikaj reguloj kun siaj sennombraj esceptoj kaj tiam konstati ke la rezulto ne proporcias al la strechado;
2. ekzistas simpla, ekonomia, efika, demokrata alternativo kiu estas realigebla kaj akceptebla (nediskriminacia).
Ejoj tiaj nin oferas la eblecon priinformi la Europan civitanon.

En 1202 (a. K.) Leonardo di Pisa publikigis la libron ‘Liber Abaci’, lernolibro pri novaj kalkulmetodoj bazitaj je nova cifersistemo (kun la cifero 0) per kiu la kalkulado multe plisimplighis. Dauris ankorau pli ol 300 jarojn antau ol chi tiu nova sistemo forpremis la tradiciajn romiajn ciferojn kaj tutmonde uzatis.

Konkludo: la intelekta elito chiam kontrauagis simplajn solvojn por nenecesaj problemoj. Ni do ne trorapide perdu kuraghon. Kiel Esperantoproverbo diras: Ech guto malgranda, konstante frapante, la monton granitan traboras.