Archief

« Belg? Van Vlaanderen? Die separatistische regio? vraagt een Parisien. Imago van Vlaanderen in buitenland verdraagt vaak enige bijsturing. »

Bedenking :

5.

Met enige hulp van de Europese crisis vergelijkt Bart De Wever de 'culturele' grens in België met deze die in Europa de – zogezegde onverantwoordelijke en verkwistende - zuiderse landen scheidt van de ernstige landen in het noorden, die de moed hadden om tijdig onpopulaire maatregelen te nemen om de toekomst te vrijwaren. Dit argument slaat wel in bij de Vlaamse publieke opinie wanneer men het bekijkt vanuit de situatie van Griekenland, dat zichzelf in de problemen nestelde waarin het zich nu bevindt. Maar waar de pers en bepaalde partijen Angela Merkel nu belagen met alle mogelijke lelijke namen omdat zij geen blanco cheque wil ondertekenen. Veel Vlamingen verdragen het inderdaad niet meer om telkens het verwijt te krijgen dat zij enkel hun rijkdom voor zich willen houden en solidariteit met het zuiden van het land weigeren. En dat kritiek op het economische en sociale beleid daartoe enkel een voorwendsel zouden zijn.

6.

Laten we niet vergeten dat het succes van De Wever ook te wijten is aan het feit dat hij een groot deel van de stemmen heeft aangetrokken die eerder naar het Vlaams Blok/Vlaams Belang gingen. Gezien haar xenofobe karakter was er een cordon sanitair rond het VB. De verkozenen werden als het ware 'bevroren' en de stemmen voor het VB waren in feite verloren stemmen. Dus, veel kiezers die voor het VB stemden – en die niet allen racisten zijn van extreemrechts, verre van zelfs – brachten liever hun proteststem over naar de N-VA om aldus nuttig te stemmen. Hierdoor verliezen de  klassieke Vlaamse partijen een politieke 'rente'. Want vermits het Vlaams Blok werd geïsoleerd, was vaak een tripartite noodzakelijk om een Vlaamse meerderheid in de Kamer te hebben wat voor deze partijen dus bijna een waarborg was om continu aan de regering deel te nemen. Deze partijen hebben onvoldoende begrepen dat het VB niet enkel de koorts was maar ook de thermometer. En zij hebben onvoldoende gedaan om te overtuigen en hun electoraat opnieuw voor zich te winnen.

7.

Er is in Vlaanderen plaats voor een grote centrum-rechtse partij, een partij die zegt dat degenen die werken meer moeten verdienen dan degenen die van een uitkering leven. Die zegt dat er niet alleen rechten zijn maar ook plichten. Een partij met het imago van de CDU in Duitsland of de UMP in Frankrijk. Het is op deze basis dat Yves Leterme zijn alliantie met de N-VA had gesloten, die op dat moment een kleine partij was dat iets extra bracht. De VLD van Guy Verhofstadt had ook de ambitie om de grote volkspartij in Vlaanderen te worden. Maar CD&V en VLD hebben nooit duidelijk willen zeggen dat zij (centrum)rechtse partijen waren en hebben te veel een “links” imago gecultiveerd. CD&V wegens haar syndicale (ACV) en linkse (ACW) vleugel. De VLD met haar progressieve standpunten in ethische aangelegenheden. Het resultaat is dat de N-VA de populaire partij aan het worden is. De partij trekt alleen veel voormalige christen-democratische kiezers aan, maar dreigt ook de VLD plat te walsen vermits haar economisch en sociaal programma het meest liberale van alle Nederlandstalige partijen is. Bart De Wever is zeer populair bij ondernemers en zelfstandigen die niet enkel het Belgische beleid bekritiseren, maar meer en meer gevoelig zijn voor de manie van reglementeringen door de regering en de Vlaamse overheid.

Besluit

Het electoraat van N-VA is divers en verschillende kiezers willen verschillende zaken: meer liberale economie, minder bureaucratische rompslomp en lasten voor de ondernemingen, meer Vlaamse autonomie, meer actieve politici voor de verdediging van het Nederlands en het stopzetten van de Franstalige “olievlek” rond Brussel, enz. Het is ook treffend om vast te stellen dat de meerderheid van de N-VA-kiezers niet willen van een belangrijk punt van het partijprogramma, namelijk de splitsing van België.  Alle peilingen zijn daar om dit aan te tonen. De beste manier om de argumenten van dhr. De Wever tegen België te counteren is dus niet door hem in een hoek te zetten en te negeren. Het is om aan de kiezers – in het Noorden en het Zuiden van het land - aan te tonen dat België een meerwaarde heeft en een meerwaarde ís. Dit gebeurt door te luisteren, een open geest, een weigering van het schema “zij tegen ons”, het respect, de dialoog. Dat is helemaal het tegenovergestelde van de simplismen en het amalgaam waarmee onze Europese leiders zich blijken tevreden te stellen, inclusief Elio Di Rupo.

Nawoord van de redactie:  

• Het is spijtig dat Doornaert in haar analyse niet aangeeft welke de “meerwaarde” van België vandaag nog mag zijn... voor de Vlamingen. We waren zo benieuwd. Een gemiste kans… ?
• Doornaert start haar analyse voornamelijk in 2007. Nochtans werd de voedingsbodem voor het huidige “nationalistisch” stemgedrag – lees: de roep van de Vlaming naar respect voor de eigen taal, cultuur, economie (wat is daar in godsnaam verkeerd aan ??) – al gelegd in de jaren, ja decennia voordien. Laten wij niet vergeten dat de huidige ingewikkelde institutionele structuren het gevolg zijn van jaren gebricoleer en compromissen waarbij de Vlamingen telkens opnieuw werden in de luren gelegd. Op economisch vlak hebben de paarse regeringen Verhofstadt schuldig verzuim gepleegd door het budgettaire huishouden niet op orde te zetten en door de hoge staatsschuld niet terug te dringen op een ogenblik dat de middelen nochtans voorhanden waren.

De wil naar onafhankelijkheid vanwege Catalonië, Schotland, Vlaanderen (of Wallonië) lijkt misschien een dwaasheid voor veel Europeanen. Maar dat maakt deel uit van de vrijheid van meningsuiting. Partijen die, op een democratische wijze, voor deze onafhankelijkheid ijveren zijn daarom niet noodzakelijk extreemrechtse partijen. Ze gelijk stellen met xenofobe partijen, extreemrechtse partijen, populisten, is een amalgaam maken wat fout is op intellectueel vlak en gevaarlijk op politiek vlak. Dat is nochtans wat sommige Europese leiders, waaronder Elio Di Rupo, deden na de top vorige week in Brussel. En het toppunt van simplisme is het feit dat zij het groeiende succes van verschillende van deze radicale partijen toeschrijven aan “de economische crisis”. Dat is spijtig want deze verschillende fenomenen noodzaken veel meer genuanceerde analyses.

Met betrekking tot het succes van de N-VA van de Bart De Wever in de recente gemeenteraads- en provincieraadsverkiezingen, had een aantal Europese vrienden me gevraagd hoe ik dat kon verklaren. Ik heb geprobeerd om hen zo eerlijk mogelijk te antwoorden, door hen uit te leggen welke percepties en gevoelens er leven in Vlaanderen. Percepties en gevoelens die ik niet noodzakelijk deel maar die je moet kennen en proberen te begrijpen om er nadien een antwoord op te kunnen geven. Ziehier mijn “lijst” die niet beweert volledig te zijn.

1.

Bart De Wever blijft oogsten wat de Franstalige politieke partijen hebben gezaaid na de verkiezingen van 2007 door te weigeren om ernstig te onderhandelen  met Yves Leterme en de Vlaamse traditionele partijen.  Op dat moment was de N-VA slechts de vijfde partij in Vlaanderen! Ze hebben niet willen inzien dat het aanvaarden van bepaalde oude Vlaamse eisen, zoals de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde, een conditio sine qua non was om de communautaire relaties te bekoelen.

Resultaat van de bittere tegenslag van formateur en Eerste Minister Yves Leterme: Vlaamse woede, teleurstelling van de kiezers tegenover de CD&V en de andere 'zachte' partijen, en een stemmenverschuiving naar de N-VA in de opeenvolgende verkiezingen, met de overwinning van de N-VA tijdens de verkiezingen van 2010. Na de langdurige crisis en onder impuls van Elio di Rupo die zich uiteindelijk bewust werd van de geestesgesteldheid in het noorden van het land, werden de koppig vastgehouden blokkades opgeheven. Maar de Vlaamse kiezers hebben het de Vlaamse partijen in de regering niet vergeven. Velen hebben er een andere les uit getrokken: het is dank zij Bart De Wever dat de andere Vlaamse partijen deze keer voet bij stuk hebben gehouden en een einde hebben gemaakt aan de Franstalige onverzettelijkheid. Dus om Vlaanderen te doen respecteren, moet de N-VA worden versterkt.

2.

Zelfs als Elio Di Rupo wordt beschouwd als een aardige man in Vlaanderen, mag niet worden voorbijgegaan aan het onbegrip of de irritatie van vele Vlamingen dat zo’n intelligente en gecultiveerde man, die bovendien nationale ambities heeft, slechts erbarmelijke noties heeft van het Nederlands. De taal van de meerderheid van de Belgen. Zij zien het als het zoveelste teken van minachting vanwege vele Walen voor hun taal en gemeenschap. En ze zijn van oordeel dat men niet kan beweren voorstander te zijn van het voortbestaan van het federale België en tegelijkertijd de taal van de meerderheid van de Belgen niet te kennen.

3.

Wat wordt beschouwd als een gebrek aan respect voor de taal en de Vlaamse cultuur wekt nog meer onbegrip en woede op  door de massieve budgettaire transfers sedert jaren van Vlaanderen naar Wallonië. Vandaar het gevoel: we zijn enkel goed om te betalen, maar voor het overige worden wij veracht.

4.

Zo komen wij bij de economische situatie  van Wallonië en de transfers. De meeste Vlamingen vinden het normaal dat er een solidariteit is tussen de verschillende landsdelen. Wat hen echter verontrust en irriteert is dat de transfers naar Wallonië lijken te verdwijnen in een bodemloze put. De perceptie blijft bestaan dat, behalve in de Waals-Brabant, men geen dynamisch beleid ziet dat gericht is op de modernisering van de politieke, syndicale en sociale gewoonten en dat een dynamische omgeving schept voor werkgelegenheidscreatie. De indruk blijft bestaan dat de PS de transfers gebruikt voor zeer genereuze sociale uitkeringen die de mensen plaatst in een 'cultuur' van werkloosheid en van afhankelijkheid, waardoor de Waalse economie nog meer verlamt. Er heerst dan het gevoel in Vlaanderen dat men wel wil betalen om Wallonië terug recht te helpen maar niet om een oude politiek verder te zetten die duidelijk niet werkt en die in feite meer lijkt op een politiek van cliëntelisme van de PS. Vandaar het wervend argument van De Wever (en niet alleen van hem) dat, indien Wallonië een fundamenteel verschillend economisch en sociaal beleid wil volgen dan dat van Vlaanderen, het de verantwoordelijkheden en de kosten moet dragen. Solidariteit kan niet enkel van een kant komen.

…Ben Weyts (N-VA)

Interview in De Standaard dit weekend.

Interessante quotes 

Over de overwinning van de N -VA

“We hebben jaren zwarte sneeuw gezien. En in die periode zijn er heel wat mensen afgehaakt. Het vergde veel doorzettingsvermogen om dan toch voort te doen. Ik geef toe dat je dan, als de zon eindelijk begint te schijnen, denkt: eindelijk!”

Over Bart De Wever

“Bart De Wever wordt tegenwoordig met een telelens in de gaten gehouden. Hele artikels worden geschreven over zijn glimlach, of beter: over het gebrek aan een glimlach. Weet je, op de verkiezingsavond heeft hij zijn verbetenheid gewoon even de vrije loop gelaten. Zijn gevoel was: “Na negentig jaar socialisme op het Antwerps stadhuis, na tien jaar in de woestijn met de N-VA en na een geweldig harde campagne, hebben we het toch maar gehaald.” En dus was er een moment van kortstondige ontlading. Toen sloeg zijn stem even over. Maar daar zijn ondertussen al veel te veel columns aan gewijd.”

“Bart is hot. De voorbije decennia hebben wij nooit een politicus van dat niveau gekend. Zijn charisma is uniek, zijn gaven al evenzeer. En dus zuigt hij heel wat aandacht naar zich toe.”

Over Vlaams blok/belang (VB)

“Ik heb die partij altijd beschouwd als slecht voor de Vlaamse zaak. Met hun extreem-rechts programma en hun ranzige propaganda hebben ze ons jaren achteruitgeslagen.”

"Dat soort mensen heeft het Vlaams-nationalisme in een extreem-rechts bad proberen te duwen waarin het bijna verzopen is. Nu zwemmen ze zelf om niet te verzuipen. Iedereen die de partij intern wilde veranderen, is ondertussen vertrokken. We hadden al een Lijst Dedecker, nu is er ook een Lijst Dewinter. Het zou nuttiger zijn als ze zich ook zo zouden noemen."

Over de VB-ers die naar N-VA overstapten

“Ik zou gedacht hebben dat de linkerzijde enige vreugde gevoeld zou hebben: het is toch positief dat sommigen zich bekeren tot het democratische kamp, dat ze breken met hun verleden? Maar ik zie daarover geen tevredenheid. Neen, men kijkt of er toch niet nog een beetje extreem-rechtse saus aan hun hielen is blijven hangen. Men wil te allen prijze bewijzen dat die mensen niet veranderd zijn.”

“En hun overkomst betekent niet dat onze partij haar standpunten wijzigt. Blijkbaar ligt dat bij andere partijen anders. Freya Van den Bossche heeft gewaarschuwd dat de ex-VB'ers de aard van de N-VA zouden veranderen. Allicht is het programma van de SP.A dan in trotskistische of maoïstische zin geëvolueerd na de toetreding van Frank Vandenbroucke en Johan Vande Lanotte. Zij kwamen immers uit die hoek.”

“Waarom is men zoveel toleranter tegenover de PVDA+ dan tegenover het VB?”

Over Karim Van Overmeire (N-VA-verkozene in Aalst)

“Mensen maken soms de immense fout om een intellectueel eerlijke redenering op te bouwen. Het klopt dat in het zeventigprogramma ook punten staan die ondertussen common sense zijn geworden. Maar in deze perceptiewereld mag je dat niet zeggen. Karim moest zeggen: “Ik heb vol-le-dig gebroken met dat plan.” Daarom heb ik dezelfde dag samen met hem een persmededeling opgesteld waarin het zo geformuleerd was. Anders nemen de sluipschutters de N-VA toch weer onder vuur.”

Over de Vlaamse ondernemers

“In België wordt elke zin voor ondernemen gefnuikt. Ondernemers lijken wel schurken.”

“Bij de socialisten gaat men er bijna van uit dat een ondernemer fraudeert. Alleen moet men het nog even bewijzen. Zo voelen de ondernemers het toch aan. Ze voelen zich aangeschoten wild. Terwijl net de kmo's zorgen voor het fundament van de Vlaamse welvaart. Ondanks de federale regering.”

Over de “ontnederlandsing” en een “schepen voor Vlaamse zaken” in Aalst

“Je moet als gemeentebestuur alles doen om de vervreemding te bestrijden. Daarom moet je vechten tegen de ontnederlandsing. Mensen herkennen hun eigen wijk niet meer, dat kan niet de bedoeling zijn. Zeker hier in de Vlaamse rand moet je daarom een gastvrij maar kordaat onthaalbeleid voeren, waarbij mensen gedwongen worden om Nederlands te leren. En je moet ervoor zorgen dat de autochtonen niet verder op de loop gaan. Als zij allemaal weg zijn, valt er niets meer te integreren.”

Over Patrick Janssens en zijn uitspraak “N-VA is een partij van de (Antwerpse) rand"

“Ik vond dat een gemeen statement van Janssens. Hij was toch de man die zei dat ‘t stad van iedereen was? Daarom viel hij Bart De Wever, de verdelende demon, toch zo aan? Wel, wie verdeelt er nu de stad, door te zeggen dat de N-VA in het centrum eigenlijk niet gewonnen heeft, maar alleen in de rand? Janssens lijkt me, ook met zijn persconferenties, vooral het werk van de informateur te willen bemoeilijken."

Over de verkiezingen in 2014 en een eventuele monsterscore van N-VA van bv. 40%

“Dan gaan wij voluit voor het confederalisme. Dan willen wij de copernicaanse omwenteling realiseren die Kris Peeters altijd heeft verdedigd. Wij willen dat het zwaartepunt bij de deelstaten komt te liggen. Op federaal niveau houd je dan alleen nog een paar restbevoegdheden over, zoals defensie, muntbeleid of buitenlandse zaken. De meeste andere bevoegdheden moeten volledig worden overgedragen. Zodat we in Vlaanderen bijvoorbeeld het hele arbeidsmarktbeleid in handen krijgen. Dat is wat Eric Van Rompuy de Big Bang noemde.”

“Als we 40 procent zouden halen in plaats van 28 procent, dan is een meerderheid zonder ons niet langer mogelijk. En dan verandert alles. Dan leven we in een nieuwe politieke wereld. Dat beginnen de Franstaligen ook te beseffen. Ik lees dat ze in het geheim al praten over een Plan B. Ze bereiden zich voor.”