Residentie Garenmarkt (2)

We gaan eens naar de Garenmarkt, een straat die door de eeuwen heen veel veranderd is en nog altijd onderhevig is aan veranderingen.  Deze gevel met huisnummer 17 verbergt een grote residentie gebouwd rond een binnenpleintje.  Architectuurburo Groep 3 bvba heeft de gebouwen omgevormd tot wat het nu is.

Een lapidarium is een verzameling van edelstenen of stenen.  In het geval van het lapidarium dat sinds 1983 op het Brugs kerkhof staat bedoelt men ermee het gebouwtje langsheen de Kerkhofblommenstraat dat grafstenen en grafzerken die verwijderd werden verzamelt, bijeenbrengt.  Het gebouw zelf werd ontworpen door de Dienst voor open Monumentenzorg van de Stad Brugge (architect Johan Bellaert) en het feit dat er bomen rondom staan en zelfs binnenin in combinatie met het open dak maakt dat er hier op elk moment van de dag een vreemdsoortige lichtinval aanwezig is.

Ik heb enkele fijne reacties gekregen op mijn reeks van artikelen over de Centrale Begraafplaats te Assebroek, alhier beter gekend als het 'Brugs kerkhof'.  Mijn bedoeling van de reeks was/is om u aan te tonen dat u deze plaats niet alleen op 1 of 2 november bezoeken moet.   U kunt er elke dag van het jaar terecht, en niet alleen om een dierbare afgestorvene te eren.  U kunt er ook gewoon tot rust, tot bezinning komen, zittend op een van deze stoeltjes onder deze tekst 'De Tijd Een Machtige Cirkel'.

Omdat de vorige fotovraag opgelost werd verschijnt er deze avond alweer een nieuwe.  Ik heb dit deze namiddag gefotografeerd.  U vertelt mij waar in het centrum van Brugge dit is.

Brugge heeft - in tegenstelling tot veel andere gemeenten - een politiereglement waarin duidelijk vermeld staat dat vogels niet mogen gevoederd worden.  In de nabijheid van de Smedenpoort en in het Astridpark zie ik regelmatig mensen die broodkruimels geven aan de eenden die daar verblijven.  Eigenlijk mag dat niet maar veel kwaad doet men daar niet mee.  Er zitten op die plaatsen eenden genoeg en die komen daar gretig op af.  Hier in het Minnewaterpark vanmorgen zag ik dit heel brood liggen.  Hier zitten weinig tot geen vogels en zeker geen eenden.  De sluikstorter die dit op zijn kerfstok heeft getroostte zich zelfs de moeite niet om het brood te verkruimelen.  Gelukkig voor die arme vogeltjes die er zich toch aan willen wagen blijkt het een gesneden brood te zijn!

Nog altijd het stukje Brugse vestingen nabij het station waar afgelopen zomer het zandsculptuurfestival plaatsvond.  Heeft u dit 'wandel' -pad al eens goed bekeken?

Bij het horen van de zandberg denken wij Bruggelingen misschien vooral aan de Zandberghoeve in Oedelem maar niks is minder waar!  De Zandberg ligt naast het station van Brugge en geraakt er maar niet weg.  Het afbreken van dit koperkleurig bergmassief vergt nu al meer tijd dan het plaatsen en verfraaien ervan.  Begrijpe wie het kan.  Maar ondertussen blijft dit stukje Vesten voor de Bruggeling nog altijd ontoegankelijk.

Natuurlijk bent u allemaal winnaars.  Zowel Stijn Dejaegher uit het verre Australië als Freak Adel, als Bart, Studax en Frederik Cloetens kwamen met de juiste oplossing.  (en waarschijnlijk nog enkele anderen die niet meer gereageerd hebben omdat ze zagen dat anderen hen voor waren).  Dit ding, een flitspaal waar sommigen zo kwaad op kunnen zijn dat ze het ter plekke in brand steken of beschieten, staat  als u van 't Zand de Unesco-rotonde passeert juist op de hoek waar de bussen naar rechts afslaan naar het station dat hier op deze foto van tussen de bomen komt piepen.  Rechtsbeneden is men de Buiten Begijnenrei aan het uitbaggeren.
Maar wie heeft er uiteindelijk gewonnen?  Ja, wie was de eerste?  Frederik Cloetens!  Hij mailde mij gisterenavond exact om 21 uur 41 minuten en 41 seconden het juiste antwoord door.  Tweede was Studax die om 22 uur 10 ook juist was maar zijn reactie verkeerd plaatste bij mijn bericht over Jules Fonteyne.  Een eervolle vermelding gaat naar Stijn Dejaegher die de grote handicap heeft om aan de andere kant van de wereld te wonen maar het toch ook lekker wist!  Stijn, u begrijpt dat ik moeilijk de quizvraag 's morgens vroeg om 08 uur Belgische tijd plaatsen kan. 

Dit huis hier links vooraan is het huis langs de Coupure waar Jules Fonteyne een groot deel van zijn leven woonde en werkte.

Langs de Coupure, meer bepaald het gedeelte naar de Predikherenbrug toe, staat een huis met deze gedenkplaat.  Met die tekenstift of graveernaald bedoelt men de teken- en grafische kunst van de man die bijvoorbeeld illustraties leverde voor boeken van onder andere Stijn Streuvels.  Maar hiermee doet men de man oneer aan om enkel dat te vermelden.  Hij was ook schilder en ontwerper van - ik noem maar wat -  glasramen voor diverse kerken en kapellen.

Een tweede foto van deze plaats in Brugge waar tussen het drukke verkeer in dit lieflijk kastje opgesteld staat.  Het is aan u om te vertellen waar.
O ja, er stond een nummer op de paal maar die heb ik eventjes geschrap.  't Was esthetisch niet mooi.

Het ziekenhuis heeft een groot domein en op dat domein staat her en der moderne kunst opgesteld.  Het meest in het oog springende kunstwerk is uiteraard deze 'Open Poort' van Paul Perneel (geb. 1954, Brugge; woont en werkt nu in Jabbeke).  Verlaat u regelmatig Brugge via het spoorwegviaduct in de richting van de autostrade Oostende-Brussel, dan heeft u dit indrukwekkende 13 meter hoge ding zeker al eens gezien.  Vroeger was er hier een bakstenen muur die als het ware symbool stond voor het wegstoppen en opsluiten van psychiatrische patiënten.  Sinds 1989 is er geen muur meer maar wel deze 'Open Poort'.  Doorbraak tot het Zelf noemt de artiest het ook.  Symbolischer voor de nieuwe psychiatrische aanpak kan bijna niet.  De kunstenaar koos voor twee soorten materiaal.  De blauwe granietsteen verwijst naar het tijdloze, het diepere zelf dat zich moeilijk blootgeeft.  Hij plaatste die reuzenblokken zeer uitgekiend op elkaar en omringde ze met metalen constructiebuizen die het vergankelijke voorstellen als uitdrukking van het handelend denken.  Het geheel van steen en stellage wijst op een steeds zoeken naar evenwicht tussen het zelf en de omringende wereld.  De opening in de muur laat de buitenwereld binnen en de binnenwereld naar buiten komen.

Diezelfde gang als op de vorige foto, maar nu in de andere richting bekeken.

Tot slot wil ik u vanavond nog even laten genieten van een der prachtigste gangen die het psychiatrisch ziekenhuis Onze-Lieve-Vrouw te Sint-Michiels Brugge voor ons in petto heeft.

Een heel simpele vraag: "Waar in het centrum van Brugge heb ik dit nestkastje gefotografeerd?"

Het 'oude' gedeelte van het Psychiatrisch Ziekenhuis Onze-Lieve-Vrouw bevat lange rechte gangen met kruiswelven die kriskras door elkaar lopen en waar bezoekers maar ook menig psychiatrisch patiënt hopeloos in verloren loopt op zoek naar de cafetaria bijvoorbeeld.

Een ziekenhuis dat de naam draagt van Onze-Lieve-Vrouw zonder OLV-beeld is natuurlijk niet denkbaar.  Boven de hoofdingang prijkt deze Maria met kind.
Het ziekenhuis zelf heeft een internetsite waar o.a. meer te lezen valt over de historische achtergrond en over het kunstpatrimonium dat zich in de gebouwen en op het domein bevindt.

De hoofdingang van het psychiatrisch ziekenhuis waar in 1910 vierhonderd vijftig vrouwelijk patiënten naar verhuisden, vooral vanuit het Sint-Juliaanskrankzinnigengesticht.  De mannen zelf bleven nog in Sint-Juliaan tot in 1931 toen ook zij verhuisden, maar dan wel naar Beernem, naar de Broeders van Liefde.
Sedert de tweede helft van de 20ste eeuw werd het psychiatrisch ziekenhuis Onze-Lieve-Vrouw nog verder uitgebreid met gebouwen, vooral met paviljoentjes, dit alles om de patiënten een betere behandeling en meer privé te geven.  Zo komt het dat honderd jaar na de oprichting, ondanks de uitbreiding aan gebouwen, er minder patiënten verblijven.  In 2005 waren er dat bijvoorbeeld 412.  Tegenwoordig bestaan de patiënten al lang niet meer uit vrouwen alleen.  Ook mannen worden hier opgevangen en elk (m/v) krijgt een aparte behandeling in een der vier opgesplitste klinieken hier:
-verslaafdenzorg
-psychosezorg
-persoonlijkheidsstoornissen
-ouderenpsychiatrie en depressies

Opdrachtgever voor het bouwen van dit psychiatrisch ziekenhuis was de congregatie van de zusters van Bermhertigheid Jesu.  Centraal moest de kapel staan met links en rechts een vleugel met daarbij verschillende dwarsvleugels.  Op die manier ontstonden verschillende binnentuintjes.  De gebouwen zijn opgetrokken in een licht geelrode soort baksteen en vooral deze voorgevels zijn een prima voorbeeld van (Brugse) neogotiek: grote en kleine bouwvolumes, trapgevels, getrapte dakkapellen, gekanteelde gevelranden, spitstorentjes en vensternissen met fijn maaswerk.  Het geheel is een plezier voor het oog.