quizvraag 241 - de oplossing

De benaming van het huis die men nu gebruikt refereert naar de korte periode vanaf 1585 toen de Engelsen dit gebouw als consulaat gebruikten.  Men had het evengoed "huyze Jan Bart" kunnen noemen want we weten dat deze Jan, samen met zijn broer Alvin dit huis bewoonde.  Zij waren afkomstig van Estland en woonden hier in de eerste helft van de 14de eeuw.  Niet te verwarren dus met de beroemde Jan Bart.
Dit huis had ook "huyze Smythusens" kunnen noemen, want op het einde van die 14de eeuw waren het vooral Duitsers die in deze wijk van Brugge woonden en we weten dat vanuit Dortmund de koopliedenfamilie Smythusens zich hier kwam vestigen.
Nog enkele namen dat men dit huis had kunnen meegeven:
De Vos, Van Themsecke, De Courieres, Neyts, Triest, Pardo, Veranneman (een toenmalige heer van Watervliet, dus: waarom niet nog een 'hof van Watervliet'?), de Béthune, D'Hondt of Verbeke ..., want dit waren achtereenvolgens de namen van enkele van de bewoners van dit huis.
Neen, men kiest momenteel voor de ronkende benaming "Huyze oudt Inghelandt".

Het wordt de hoogste tijd dat ik verder vertel over dit huis in Brugge.  Keren we terug naar de vroege middeleeuwen, dan moet hier, net zoals op andere plekken in Brugge trouwens (zie daarvoor bijvoorbeeld mijn blogartikels over hotel Jan Brito) het hele huizenblok tussen wat nu noemt de Sint-Jansstraat, de Engelsestraat en de Boudewijn Ostenstraat één leenhof geweest zijn.  In dit geval was het het leenhof Splinters en de toenmalige graaf van Vlaanderen gaf het aan één van zijn vazallen.  We spreken in alle geval van een tijd van voor 1127 want van toen af werden alle stadsgronden vrij gemaakt en moest men aan de graaf geen grondbelastingen meer betalen.  Later geraakte dit woonblok meer en meer verdeeld.  Vanaf de 13de eeuw was het al zo dat de huidige Sint-Jansstraat nummers 13 en 15 één domein waren en toebehoorden aan een rijke handelaar.  Bijna elke eeuw onderging het gebouw wijzigingen, maar de meest drastische die nu nog altijd zichtbaar zijn situeerden zich tussen 1836 en 1844.  Straks meer daarover.  We bevinden ons nu voor de ingang, tevens de koetspoort.  In tijden toen auto's nog uitgevonden moesten worden lieten rijke burgers zich graag verplaatsen in koetsen, getrokken door paarden, en hun herenhuizen hadden altijd een koetspoort waarlangs zij naar binnen gereden werden, uitstappen konden, waarna de koets door het personeel naar het koetshuis geleid werd.  Dat was hier dus ook het geval.

Joehoe!  Terug van weggeweest!  Blijkt dat in de tussentijd niemand van u de plek in het centrum van Brugge herkend heeft.  Ik heb een klein vermoeden dat dat vanaf vandaag wèl het geval zal zijn.  Waar is 't?

Dit is er nog eentje van OMD 2007.  Voor wie de afkorting niet kent: OMD staat voor een popgroep uit de jaren tachtig, maar OMD heeft in Vlaanderen een nog veel betere betekenis als men het voluit leest als Open Monumentendag.  De organisatie die daarachter zit laat ons allemaal een keer per jaar binnenkijken in huizen waar we normaal gezien nooit in binnenkijken kunnen.  Dit 'huis oud Ingelandt' is er een voorbeeld van.  Gelegen op de hoek van de Sint-Jansstraat met de Engelsestraat dateert de hoge lijstgevel van dit gebouw waarschijnlijk uit 1836.  Bouwsporen binnenin verwijzen echter veel verder terug, meer bepaald naar eind 13de en 14de eeuw.  En via archeologisch onderzoek mogen we op deze plek zelfs terugklimmen naar de 5de tot de 9de eeuw na Christus.  Rond die tijd moeten er op deze plek in ons Brugge dus Merovingers en/of Karolingers gewoond hebben.  Dit is haast onvoorstelbaar, hé?

Vroeg moeten opstaan, een hele dag in de weer geweest, daarna 's avonds thuis gezellig gaan zitten in de zetel terwijl de verwarming een aangename temperatuur produceerde...   De laatste dagen is het buiten fel frisser geworden en bovendien is het tegenwoordig ook nog zo vroeg donker.  Gisteren maakte de combinatie van al die factoren dat ik veel vroeger dan ik gewoon ben ging slapen.  Voor bloggen voelde ik me plots te moe en ook mijn favoriete slaapmutsje (een nieuwe aflevering van 'De Slimste Mens ter Wereld'), ja daar kon ik helemaal niet meer voor wakker blijven.
Vandaag voelde ik me na een extra lange nachtrust stukken beter.  Vanmorgen heb ik lekkere hutsepot klaargemaakt, maar dat wilt u  natuurlijk niet weten.  Wat u interesseert is een nieuwe foto voor de quizvraag.  Wel, hier is hij.  Nu is het aan u om te zeggen waar precies in het centrum van Brugge deze foto genomen werd.

Het is dus waar wat ik een paar maanden geleden al aankondigde: in de lente van volgend jaar is men van plan om deze oude toren van de vroegere Sint-Jorisgilde te restaureren.  De bekendmaking ervan hangt al uit.

  Omdat de vorige fotovraag zo vlug opgelost werd is hier al onmiddellijk een nieuwe.  Waar in het hartje van Brugge is dit te zien?

Kijk, daar is geen houden aan.  Op basis van de vorige vage foto 'gokte' Marnix Knockaert op een der 4 beeldjes die staan op het muurtje van de binnenkoer van Gruuthuse.  Het detail dat ik gisteren toonde is inderdaad een detail van het meest linkse ventje, dat zich bevindt vlak tegen het Gruuthuse zelf.  De gevel van het museum wordt al sinds vorige winter gerestaureerd.  De twee stenen stoelen die ervoor staan werden uit voorzorg beschermd.   Eigenaardig genoeg vond men het niet nodig om die vier beeldjes te beschermen, met als gevolg dat vooral dat meest linkse beeldje onder stof en vuil zit.
Proficiat aan Marnix.  Je antwoord was dus opnieuw correct.
Bij dezen wil ik graag iets meer over die beeldjes vertellen.  Ze zijn gemaakt als vier zinnebeelden van enkele uitzonderlijke gaven die de uit Pittem afkomstige Jezuïet Ferdinand Verbiest bezat.  Die man heeft een ongelooflijk leven gehad en voor de verkiezing verleden jaar van 'de grootste Belg' belandde hij in Vlaanderen 'slechts' op een beschamende 79ste plaats.  Als ik me niet vergis werd hij in Wallonië bij eenzelfde verkiezing niet eens vernoemd.  In Brugge startte de man in het najaar van 1635 zijn studies humaniora bij de Jezuïeten.  Daarom zijn die beeldjes hier in onze stad zeker niet misplaatst.  Maar men zou er toch iets meer respect voor mogen betonen dan nu het geval is.
Wilt u meer te weten komen over deze bijzondere man die het schopte tot vertrouweling van de toenmalige keizer van China, leest u dan bijvoorbeeld hier of hier, of als u het in het Westvlaams wilt: hier.

Verschillende oude huizen en vooral vroegere pakhuizen in Brugge vertonen nog sporen van een dergelijk takelsysteem, maar bij mijn weten is het een zeldzaamheid dat die systemen nog intact zijn en dat die daarenboven ook nog werken.  Dat is hier in de oude Rijksnormaalschool dus alleszins nog het geval, want het spaarde vandaag enkele mannen heel wat tijd uit.

Vandaag werd dus dit oude takelsysteem opnieuw vanonder het stof gehaald.  Waar in het begin van de 2Oste eeuw dit systeem nog regelmatig gebruikt werd om de valiezen van de internen naar boven of naar beneden te takelen, heeft deze katrol sedertdien sinds minstens 4O jaar nooit meer dienst gedaan.  ... tot nu, toen werknemers van het bedrijf Vandermarliere het nogal omslachtig vonden om het overtollige van de zolder via een omweg naar de lift en naar beneden te krijgen.  Daarom vroegen ze of dit ding nog werkte, en ... jawel hoor: het werkt nog altijd naar behoren!

Nog altijd is op Bruggeblog het hoofdstuk van de school die nu HOWEST noemt, afdeling lerarenopleiding, niet afgesloten.  Rond deze tijd is men er namelijk een der grote zolders van de school onder handen aan het nemen.  Een gespecialiseerde firma uit het Poperingse werd daarvoor aangesteld.  Niet alleen die houtwormbestrijding trekt mijn aandacht.  Neen, het is vooral het feit dat een onderdeel van het gebouw dat ruim 4O, 5O jaar nooit meer gebruikt werd plots voor deze firma opnieuw heel practisch gebleken is.  Ik heb het over het katrolsysteem.

Na 239 komt 240, zo hebben de Frères het mij toch geleerd.
Wat ik van mezelf geleerd heb is om soms eens kriskras door onze stad te slenteren en daarbij in het wilde weg dingen te fotograferen.  Dat levert af en toe iets moois op, maar nog veel meer krijg ik door zo'n manier van werken afschuwelijke zaken voor de lens van mijn Canon geschoven.  Mooi of niet mooi: klikklik, en het staat er voor mij altijd op.   Achteraf gezien kan zo'n verwaarloosd plekje in Brugge perfect dienen voor een nieuwe quizvraag.  Herkent u het?  Zoals altijd bij de quizvragen  moet u helemaal niet buiten de Brugse stadsmuren gaan zoeken.  't Is daarbinnen dikwijls al moeilijk genoeg.

Marnix Knockaert was weer maar eens de eerste om de plek te herkennen.  Deze tegel ligt inderdaad in de Prof. Dr. J. Sebrechtsstraat, meer bepaald op het trottoir voor de gevel van wat nu Huize Minnewater oftewel de vroegere Minnewaterkliniek is.
Ik deel ook de vraagtekens die Roland Rotsaert stelt bij de aanwezigheid hier van deze tegel.  Vooral ook omdat in wat we als een standaardwerk noemen kunnen, namelijk het boek "Watervoorziening te Brugge van de 13-de tot de 2O-ste eeuw" van Ernest Vandevyvere, de Sebrechtsstraat nergens vermeld staat.  Precies alsof hier nooit een waterput of waterpomp geweest is.  Maar waarom ligt hier dan deze tegel?
Deze quizvraag mag dan al opgelost zijn, het raadsel van de aanwezigheid van deze tegel blijft bestaan.  Wie kan ons hierover eventueel meer vertellen?

Dit is nu precies wat ik bedoelde met "mogen uitproberen".  Bij een competitiesport die het roeien toch is hoort absoluut een trainer.  En die trainer van de Brugse Trim- en Roeivereniging fietst telkens mee langs de boord van het Boudewijnkanaal, instructies en aanmoedingen gevend doorheen zo'n koperen 'roeper'.  En dat moesten de jongens van het OAN-klasje natuurlijk ook eens uitproberen!  Allez, niet dat fietsen, maar toch op z'n minst dat roepen doorheen zo'n roeper.

Aan de jeugdherberg Herdersbrug is ook een roei- en trimclub verbonden.  De kinderen van de klas werden niet alleen in het heiligdom van deze club rondgeleid, ze mochten er ook het een en ander uitproberen.  Zie volgende foto.

Dit is min of meer een groepsfoto van de kinderen van OAN.    Bij hen staan enkele medewerkers van de jeugdherberg Herdersbrug, maar ook 'meester' Luc Fossaert.  Deze Luc Fossaert is bij de cultuurminnende Bruggeling vooral gekend als de hoofdredacteur van het voortreffelijke cultuurmagazine 'Exit'.

O.A.N.
Dit drieletterwoord zegt u hoogstwaarschijnlijk niets, vandaar dit woordje uitleg.
O.A.N. staat voor Onthaalonderwijs voor Anderstalige Nieuwkomers.  Het is een soort onderwijsvorm die hier uit de grond gestampt werd om vooral kinderen van bijvoorbeeld asielzoekers in ons land een degelijke eerste opvoeding mee te geven, gericht op onze taal, maar ook en vooral praktijkgericht.  Dergelijke uiterst jonge kinderen worden plots gedropt in een leefwereld en cultuur die ze nauwelijks kunnen begrijpen.  Daarom is er tegenwoordig dit specifiek soort onderwijs, waarbij die kinderen op een pedagogisch verantwoorde manier ondergedompeld worden in onze Vlaamse cultuur.  Daar hoort bijvoorbeeld een bezoekje aan een markt bij, maar bijvoorbeeld ook een bezoekje aan een zaak waar geproefd kan worden van onze heerlijke Belgische wafels.  Vandaag waren de kinderen van OAN uitgenodigd in de jeugdherberg Herdersbrug en blijkbaar genoot iedereen met volle teugen van de wafels.  Niet iedereen kon onmiddellijk die grote wafels meester, maar niet alleen de leerkrachten, maar ook leden van het personeel ter plaatse waren uiterst behulpzaam om te maken dat deze kinderen (waarschijnlijk voor het eerst in hun leven) op een treffelijke manier van onze wafels konden proeven.
Zelf was ik er vandaag niet bij, maar bij het zien van deze foto krijg ik nu al het water in de mond.  Met van die donkerbruine suiker erop, en eventueel nog een beetje "creme-freche" daarop, mmm.... lekker!

Ik geef het zelf toe: dit was en is totnogtoe een heel moeilijke.  Waar in de binnenstad van Brugge kunt u dit zien?  Afgaande op het feit dat die Brugse binnenstad echt maar "een schorte groot is" zou men denken dat de oplossing rap gevonden zou worden.  Niks is minder waar dus.
Allez, komaan, nog een laatste inspanning.  Waar is 't?
Tot slot wil ik nog even het enige reglement van deze quiz ten berde brengen.  Per foto die er geplaatst wordt (dat gebeurt meestal elke avond tussen 21 en 22 uur) mag iedereen van u slechts 1 (EEN) antwoord indienen.
Dus, helaas Els Pannecoucque, ook al zou één van uw twee antwoorden correct zijn, ik zou het echt niet mogen goedkeuren.  Dit is gewoon een kwestie van iedereen altijd gelijke kansen te geven, begrijpt u?  Eén antwoord per persoon per foto, da's de regel.

Want in het bos, daar staat een huisje, gezellig en o zo klein
De deur, die staat er altijd open, ja, en zelfs het raamkozijn!