Plomp bekermos - Cladonia borealis

Een bekermos met tamelijk smalle bekers op onderblaadjes waarop korrels te zien zijn. Soms zijn de korrels er afgevallen en zien we het wit -roze van de schimmel. De groen/grijze kleur aan het oppervlak geeft aan dat daar de algen inzitten. De ene beker kan ook op een andere staan. De verscheidenheid is soms zeer groot toch zijn de bekers hier niet zo breed en de korrels niet zo grof dat we van een Fijn bekermos mogen spreken. Te vinden o.a. op rottend hout, maar je moet er wel wat naar zoeken.

Hier hebben we dan terug nog eens een korstmos of licheen en wel uit het geslacht "Cladonia". Dit komt van het Griekse "clados" = tak +
'-nia' (als uitgang geeft een gelijkenis weer). Het zijn inderdaad takjes of staafjes die uit grondblaadjes opgroeien. Bovenaan zijn er soms zeer kleine (smalle) bekertjes die praktisch niet breder zijn dan de opstaande staafjes. Vandaar de Nederlandse naam "Smal bekermos". Het is opnieuw een "wonderlijk samenleven" van een alg en een zwam, die deze vorm hebben aangenomen!

Als men dit langs de ontschorste stam van een boom ziet is dit toch wel spectaculair! Als platte kabels lijken er strengen over te lopen. Zij zijn taai en sterk, met de hand niet stuk te trekken! Het zijn de myceliumdraden van de honigzwam die over de stam onder de schors van de boom gelopen hebben en die de boom uiteindelijk geveld hebben! Het is de enige zwam die zulke sterke myceliumdraden heeft. Het vruchtlichaam de Honingzwam zelf fotografeerden we reeds op 29/11/2007 en de Knolhoningzwam op 30/11/2007.

Over het Geweizwammetje hebben we reeds een uitleg gegeven op 09/12/2007 (zie aldaar). Hier hebben we eigenlijk de perfecte vorm zoals men zegt. Er zijn hier vruchtlichamen (kleine zakjes) men ziet het als bolletjes op het oppervlak. Daar worden door bevruchting echte sporen gevormd die daar later uit de bolletjes (zakjes) zullen ontsnappen. Het geheel is natuurlijk niet zo spectaculair al het Geweizwammetje dat ongeslachtelijke witte sporenvorming heeft.

Naar gelang de weersomstandigheden en volgens de leeftijd kan de kleur wat verschillen nml.: lila, purperviolet, purperbruin of lila-vleeskleurig. De bovenzijde is harig zoals we kunnen zien. Het vlees is elastisch-kraakbeenachtig en iets gelatineus. Komt voor op levend én dood hout. Hij kan dus eerst parasiteren en daarna het dood hout verder verteren. Hij veroorzaakt uiteindelijk "witrot". D.w.z. hij zal de celstructuur van het hout verteren. Wel prachtig om tegen te komen!

Dit is een klein meestal onvertakt, helder oranjegeel knotsvormig lichaam. Het oppervlak is kleverig glibberig en draagt de vruchtbare laag van het zwammetje. Te vinden op meestal vermolmd hout van naaldbomen of stronken. Ook weer een saprofyt (levend op dood hout).

Het is een stuifzwam die bij rijpheid zijn sporen in stofwolkjes zal verspreiden wanneer hij openscheurt en er gewoon maar een regendruppel opvalt. Jong heeft hij wat de kleur van café-au-lait tot grijswitachtig. De zeer fijne stekeltjes vallen gemakkelijk af en laten geen patroon achter op de buitenste huid van de zwam. Jong zou hij eetbaar zijn maar minder smakelijk dan de parelstuifzwam?

Er zijn al wel wat Mycena's hier aan bod gekomen en dat is er nog een die wel te erkennen valt in het veld. Ze komen altijd in toefen voor op dood hout. De hoed is kegel-tot klokvormig rood- tot kastanjebruin. de steel is wittig berijpt, bleek tot donkerbruin met witviltige basis. Hier valt duidelijk het wittig berijpt zijn op.

Deze heeft roomkleurige kleine tandjes over heel zijn oppervlakte. Er zijn wel verschillende soorten in en niet altijd gemakkelijk verder in het veld te onderscheiden. Maar als men dit ziet mag men wel zeggen dat het een Tandjeszwam is. De natuur heeft een verbazende verscheidenheid in zich!

Deze inktzwam kwam nog even door het bladerdek van beuken naar boven in een herfstzonnetje. Je kunt er echt inkt van maken! Hier het recept: "Neem wat goed verslijmende hoofdjes en stelen van deze inktzwam. Kook dit goed door met 5 kruidnagels er bij. Eventueel iets water er aan toevoegen. Daarna alles door een zeefje gieten." Als het wat lang gestaan heeft moet je wel eens schudden voor gebruik. Ideaal om met een ganzenveer te gebruiken, maar met een gewone pen gaat ook!

Soms zie je op een arduinen boord of kalksteen een rond gelig vlekje.
Bij nader toezien kunnen dat verschillende zijn. Deze heeft rondom smalle lobben en in het midden kunnen er vele fijne korrels zichtbaar zijn, daarom wat "stoffig" lijkend. Daarnaast heeft het natuurlijk ook wat de kleur van een citroen. "Stoffige citroenkorst" is wel en goede naam. Het is een "korstmos" of "licheen" een symbiose tussen een alg en een zwam. Meer uitleg over lichenen ook bij het Bosschildmos op 22-12-2007.

Dit is de enige soort kreeftachtigen die op land leven. Zij zoeken wel vochtige plekjes op. Ze leven ook maar één jaar en leven van rottend organis materiaal. Het vrouwtje draag eitjes tussen de 7 paar poten tot ze uitgebroed zijn en aan hun korte leven beginnen. Zij moeten daarom regelmatig hun oude pantser afwerpen. Hier hebben we er een kunnen verschalken met nog en stukje oud pantser in de buurt!

In de buurt van Drieboomkensberg in Oostmalle na een koude nacht zagen we dit geweizwammetje in wel bijzondere omstandigheden. Over deze "broekjes van Napoleon" staat meer uitleg bij de foto over dit onderwerp op 09-12-2007 ingebracht in dit blog (zie aldaar).

Na een koude nacht in december 2007 was alles ook nogal aangerijmd. Ook een grashalm had een vrachtje ijskristallen over zich heen. Foto opgenomen in het Zevenbergenbos te Ranst.

Hij staat op levende en dode naaldbomen. Hij is dus een parasiet en gaat dan verder als saprofyt de boom aanvallen en verteren. Zijn naam dus niet gestolen! De kleur is middelbruin tot donker roodbruin bij de aanhechting (die we hier niet kunnen zien) soms bruinzwart. De aangroeizone aan de rand is wit. Deze is wat "gesluierd" door gras dat er overhangt.

Deze is okergeelachtig en wordt later donkerder. Ook schelp- of cirkelvormig en wat ingesneden . De steel is in de kleur van de hoed en kleiig bepoederd. Onderaan zijn de lamellen ook weer goed afgelijnd tegen de steel aan.
De smaak zou bij doorkauwen scherp zijn als peper! Staat veel op loofbomen. Hij is ook zeer resistent daardoor is hij het hele jaar te zien en hij is ook moeilijk verwisselbaar met andere zwammen, dus goed herkenbaar!

Ook onderaan is hij speciaal. De lamellen lopen allen mooi tot aan het steeltje en vormen er ook een halve cirkel! Echt een schelpvorm. Fijn lichtgeel tot okerkleurig!

Hier hebben we een groenige schelpvormige of spatelvormige zwam. Een beetje als de oesterzwam maar niet zo lekker. De hoedhuid is droog op een gelatineuze laag. Met een steeltje is hij kort zijdelings aangehecht. Staat nogal veel op dode loofbomen zoals beuk. Het is dus een saprofyt. Prachtig van vorm en kleur!

Mossen worden veel naar de vorm van hun vruchtlichaam (hier een kapsel op een kapselsteel) genoemd. We zien hier veel rode dikke kapsels vandaar dus de naam. Ook de wetenschappelijke naam geeft dit aan: brachy = dik en thecium (theca)= kop (hoofd). De tweede naam "rutabulum" is ook plezant d.w.z. "vuurpook". Als we het geheel bekijken stengel + kapsel kunnen we ons een "gloeiende vuurpook" voorstellen!