Donker hazenoor

Dit is wel geen "normale" "Gewone franjezwam" (Thelephora terrestris). Wij vonden hem op een zanderig fietspad. Hij was daar wel plat aangedrukt op de weg maar zag er toch nog treffelijk uit. Hij is opgebouwd uit halfronde rozetsegmenten. De bovenzijde is donker purperbruin met een lichte aangroeizone die hier vooral opvalt. Hij is verder borstelig behaard als men van heel dichtbij kan zien of met een loep. De geur is scherp zurig als men hem wrijft. Zoals zijn wetenschappelijke naam "terrestris" aanduidt is het zeker een bodembewoner en wel een mycorrhiza zwam. Hij leeft hier samen met de wortels van allicht de dennen uit het bos ernaast.

De "Gewone berkenboleet" (Leccinum scabrum) kan 12 cm breed worden en is licht- of donkerbruin maar kan ook kaneelbruin zijn, roodbruin, bruinzwart of wit! Hij is dus zeer variabel in kleur. In de jeugd is hij half bolvormig en daarna wat vlakker. De buisjes zijn roomwit , later vuilwit en donkerder bij kneusplekken. De steel is witachtig met ruwe, grijsbruine tot bijna zwarte schubben. Het vlees is witachtig en bij aansnijden niet verkleurend daarom hebben wij deze ook eens doorgesneden om zeker te zijn. Omwille van zijn zeer variabele kleur werden er al eens verschillende variëteiten van gemaakt, maar dit lijkt wel wat ver gezocht. Hij komt natuurlijk voor bij berk waar hij mee in symbiose leeft. Van de geschubde steel maakten we nog een detail, deze is in "bijlage" te zien.

Van deze "Waaierbuisjeszwam" (Polyporus varius) namen we een foto onderaan en met de steel.
De kenmerken hier zijn het belangrijkste. De buisjes zijn witachtig of geelachtig en kunnen later geelbruin worden. Ze lopen ook wat af langs de steel. De steel is ook wat zijdelings geplaatst en is aan de voet wat zwartachtig. Bovenaan ziet deze zwam er wat grijsgeel of geelbruinachtig uit.. Hij komt voor op dode takken (is een saprofyt) van loofbomen vooral op beuk. Op dunne takken komt en variatie "nummularis" voor deze heeft ook een nogal kleine hoed. Het exemplaar hier moeten wij daarom tot deze variatie rekenen.

De "Berkenridderzwam" (Tricholoma fulvum) kan een 8 cm breed worden, is geelbruin tot donker roodbruin en de hoedhuid is daarbij vettig aanvoelend en nauwelijks geschubd. De geur is duidelijk meelachtig en de smaak is ook zo. Zoals de naam ook reeds aangeeft is hij te vinden in gemengde bossen vooral bij berk waar hij mee in symbiose leeft. Hij wordt ook als eetbaar bestempeld maar moet dan wel goed verhit worden om er geen darmstoornissen aan over te houden.! Voorzichtigheid is dus geboden!

De hoed van de "Gewone viltkop" (Inocybe dulcamare) kan 4 cm breed worden en blijft lang convex. De kleur is beige, olijfkleurig of rossig-bruinachtig. De hoedhuid is fijn viltig, viltig vezelig of viltig geschubd als suède-leer. De steel is ongeveer in de kleur van de hoed. De geur is gronderig of muf. Hij komt voor in loofbossen en gemengde bossen onder eiken, dennen en berken. Het is ook een symbiont en giftig zoals de vezelkoppen.

De "Paarse schijnridderzwam" (Lepista nuda) kan wel 12 cm breed worden en is een van de mooiste paars gekleurde zwammen. De kleur is vlezig, lila of violetbruin, soms alleen bruinachtig maar bij het drogen altijd verblekend wat ons exemplaar hier duidelijk aangeeft. De lila kleur is nog wel op de steel waar te nemen en onderaan op de lamellen is hij ook nog mooi gekleurd (zie de bijgevoegde foto in "bijlage"! Deze is eetbaar en een goede voor veel doeleinde geschikte consumptiepaddenstoel. Zelfs geschikt om in diepvries te bewaren. Er wordt wel vermeld dat hij bloeddrukverlagend werkt!

De hoed van de "Gevlekte vezelkop" (Innocybe maculata) kan wel 7 cm in doormeter bereiken.
De kleur is donker roodbruin tot hazelnootbruin. Wat zeker opvalt is dat hij radiair vezelig is. Dit exemplaar is daar wel een goed voorbeeld van! De geur van deze zwam is sperma-achtig zoals van vele vezelkoppen. Hij komt voor in loofbossen vooral onder beuk. Het is een symbiont! Een "mycorrhiza-zwam", hiermee wordt juist bedoelt dat de schimmeldraden met de wortels van de boom contact legt om water en voedingsstoffen en mineralen uit te wisselen. De zwam schijnt maar weinig muscarine te bevatten maar is toch giftig zoals ook veel van deze vezelkoppen.

De "Uitlopersschimmel" (Rhizopus stolonifer) is een saprofyt op plantenresten maar ook op mest en zo zien wij hem het meest. In het najaar zien we op wandel dikwijls hondendrollen die achtergelaten zijn en die helemaal bedekt zij met deze "Uitlopersschimmel". Van dichtbij is te zien dat het ook (zoals hieronder) uitlopende bundels zijn die bijna straalsgewijs uitstruiken. Op het einde zien we de bolletjes (sporangiadragers) die eerst wit en later zwart worden. Dit zijn dus de doosjes waar de sporen in aangemaakt worden.

"Spinellus" is een geslacht van parasieten vooral op plaatjeszwammen maar deze stond op een "Bruinsporig sapbekertje" (Phaeohelotium monticola) (nog moeilijk herkenbaar). De zwamvlok is sterk vertakt met stekelvormige zijtakken en daarop ronde sporedoosjes die eerst wit maar bij rijping bruin tot zwart kunnen worden. Ook zwammen lijken dus niet te ontsnappen aan parasitaire belagers!

De "Biefstukzwam" (Fistulina hepatica) heeft wel een smakelijke naam en lijkt ook jong eetbaar te zijn, al moet men dan wel eerst het looizuur door afkoken verwijderen. De smaak blijft dan wel wat zurig. Of dit de moeite loont blijft een vraagteken. Hij is tong-  tot balkonvormig en aan de aanhechting versmald. Bovenaan is hij vleeskleurig roze en het vlees is rozeroodachtig met lichtere overlangse streperige vlekken als rauw rundvlees. De naam is dus alleszins goed gekozen! De onderzijde is witachtig tot crème en bestaat uit vrijstaande buisjes die dicht tegen elkaar staan. In "bijlage" een opname van deze onderzijde. Hij staat vooral op de stamvoeten van levende bomen vooral van eiken en tamme kastanje. Het is dus wel een parasiet. Hij veroorzaakt bruinrot (cellulose wordt verteerd).

Deze "Fluwelige stekelzwam" (Hydnellum spongiosus) is een symbiont met naaldbomen. Hij wordt wel 10 cm. Jong is hij fluwelig wit maar hier is hij al wat ouder en wordt dan kaneel- tot roodbruin. De oppervlakte is ruw viltig. Later wordt hij helemaal donkerbruin en bij druk krijgt hij roodbruine vlekken. Onderaan heeft hij natuurlijk stekels die we hier niet zien. Het is wel een zeer zeldzame zwam. We zien hem niet dikwijls.

Deze "Gezoneerde stekelzwam" (Hydnellum congrescens) is ook een symbiont met loofbomen en vrij zeldzaam. Als hij jong is dan is hij fluwelig en roomkleurig-roze en wordt daarna gezoneerd met lichte en wat donkerbruine banden, zoals wij hem hier zien. Onderaan (links in beeld) heeft hij bruine stekels en bruine sporen. De geur is melig. Gezien zijn zeldzaamheid is het altijd een aangename ontdekking!

De "Gewone pelargoniumgordijnzwam" (Cortinarius flexipes) heeft zijn naam omdat hij naar gekneusde pelargoniumbladeren (tuingeraniums) ruikt. Hij ziet er hazelnootbruin uit maar dat kan tot zwart aanlopen. De schubjes zijn ook opvallend. Zij zijn grijs-zijdeachtig later wordt de zwam wel kaler en verbleekt hij. De spitse middenbult mag er ook wel zijn. De steel heeft zo wat de kleur van de hoed en de lamellen die we ook wat kunnen zien zijn oker- tot roestbruin. Het is ook een zwam die in symbiose leeft in loof- en dennenbossen maar vooral met fijnsparren. Een mooi zwammetje. In "bijlage" nog een opname alleen van de hoed en wat dichterbij.

De "Dwergcollybia (Collybia cyrrhata) Is niet zo groot natuurlijk. Zijn hoed is maar maximaal 1,5 cm in doorsnede. Het is een saprofyt die op resten van andere paddenstoelen groeit of op ander plantaardig materiaal op de bodem. Hij heeft onderaan geen knolletje en dat sluit hem uit van bv. de Okerknolcollybia en de Purperknolcollybia. Deze zijn ook niet groot en alleen aan de knolletjes onderaan te herkennen "in het veld".

Deze "Roodbruine slanke amaniet" (Amanita fulva) is nog jong maar reeds opvallend door zijn lange steel en de mooie vleeskleurige tot roodbruine hoed. Nu nog gekromd zal hij later openplooien en dan is zijn rand geribd. Onderaan heeft hij een knol en die steekt nogal diep in de grond en kunnen we hier niet zien. Het is een symbiont met vooral berk en den bij voorkeur dan nog op zure en vochtige bodem. Hij wordt ook als eetbaar bestempeld maar dan moet hij goed verhit worden en dan is hij nog smakeloos en daarom ook niet aan te bevelen. 

De "Armbandgordijnzwam" (Cortinarius armillatus) is steenrood of vosachtig rood tot roestbruinachtig (ook weer mooi geschreven)!De hoedhuid is daarbij ook viltig-vezelig. De steel is langer dan de hoed en door het velum opvallend rood gebandeerd (vandaar de naam). De steel is ook slank en onderaan duidelijk knotsvormig. Hij staat in loof- en naaldbossen onder berken waar hij in symbiose mee leeft. De meeste gordijnzwammen worden trouwens "mycorrhiza-zwammen" genoemd. Zij gaan verbinding aan met de wortels van de boom waar zij suikers van krijgen en zij gaan op hun beurt aan de boom water en mineralen doorspelen. Het wortelstel van de boom wordt zo eigenlijk nog uitgebreider!

Deze "Berijpte russula" (Russula parazurea) wordt beschreven als met een blauwgroene tot grijsblauwe kleur of ook nog bruingroenachtig en vaak daarna nog bruinachtig verkleurend bij het ouder worden. Hier mogen we wel zeggen dat de kleur mooi blauwgrijs is. Het is ook nog een jong exemplaar. Bij droog weer lijkt de hoedhuid duidelijk berijpt. Hij staat vooral bij eiken, beuken en minder bij dennen waar hij in symbiose mee leeft. Hij behoort dus bij het geslacht russula waarvan kenmerkend is dat de steel gemakkelijk breekt als een "krijtje". De structuur van de cellen van het mycelium (zwamdraden) zijn kort en niet lang zodat het inderdaad gemakkelijker breekt. Zoals vele russula 's is hij ook eetbaar...

Deze "Berkenrussula" (Russula claroflava) is ook een symbiotische zwam die vooral met Berk in symbiose gaat maar ook bij Elzen te vinden is. Zijn kleur is wel specifiek nl. helder citroengeel tot chromaatgeel en nogal eenkleurig in het centrum soms wat donkerder oranjegeel. Deze specifieke kleur maakt het onderscheid met de Geelwitte russula waarvan de hoed eerder strogeel is en de lamellen wit. Bij de Berkenrussula worden de lamellen botergeel! Deze russula is wel gegeerd door slakken! Deze ziet er dan ook wel wat gehavend uit maar de kleur was toch nog wel prachtig, om er een foto van te maken.

De "Gele ringboleet" (Suillus grevelei) Is bij uitstek een symbiotische zwam die specifiek bij "Lorken" voorkomt. Hij lijkt dus alleen maar met Lork in symbiose te leven! Hij kan tot 10 cm breed worden is stralend goudgeel of oranje tot roodbruin. De hoedhuid is in vochtige toestand slijmig. De buisjes onderaan zijn in de jeugd ook goudgeel, later vuil geelbruinachtig en vaak iets aflopend. De steel is geel- tot roodbruin met een smalle  geelachtige ringzone. Deze kunt u zien in de foto bij "Bijlage".