En wat dan? auteur : Jotie 't Hooft

.

Method-acting

Alles voor het personage

Affiche Raging Bull

Hoe goed een acteur of actrice overkomt, heeft te maken met de overtuiging waarmee hij of zij een bepaalde rol speelt. Een acteur is overtuigend als zijn personage geloofwaardig overkomt.

Acteurs in een film bepalen in grote mate hoe goed het verhaal overkomt. Een slecht acteur kan een goed verhaal verknallen, terwijl een goed acteur het kijken naar een slecht verhaal kan veraangenamen. Het overtuigend neerzetten van een geloofwaardig personage is op verschillende manieren te bereiken.

In de huid van

De Amerikaanse traditie van method-acting gaat ervan uit, dat je een rol pas goed speelt, als de acteur in de huid kruipt van zijn personage. Alle kenmerken, trekjes en gewoonten van het personage moet de acteur eigen maken; hij wordt zo het personage.

Waanbeelden

In de film Apocalypse Now (Francis Ford Coppola, VS 1979) leidde dit 'method-acting' tot grote problemen. Acteur Martin Sheen ging zo op in zijn rol als langzaam gek wordende legerofficier, dat hij daadwerkelijk last kreeg van waanbeelden.

Gewicht

Een ander voorbeeld is acteur Robert de Niro. In de film Raging Bull speelt De Niro de zeer gewelddadige bokser Jake La Motta. Om dit personage goed neer te kunnen zetten, moest hij enorm aankomen.

.

Weggaan.

Als een auto die lang in de regen gestaan heeft
optrekt en wegrijdt, blijft waar hij stond achter
een plek die zich van de rest van de straat
onderscheidt, even nog, tot hij ook nat is
en niet afzonderlijk meer bestaat.

Dat is wat blijft als je weggaat.

.

.

De leeuw

Een leeuw is eigentlijk iemand,

Die bang is voor niemand,

Zijne ogen en zijn neus

Zijn groter dan die van een reus,

En zijn muil

Is een ware moordkuil;

Met zijn klauw

Is een leeuw geweldig gauw;

Met zijn staart

Gooit hij een schutter van zijn paard;

En met zijn tanden

Durft hij de hele schutterij wel aanranden.

Enfin, hij is altijd het verscheurendste beest

Onder de dieren geweest

Onlangs heeft hij immers in Londen

Nog een juffrouw verslonden;

Doch, nu ik mij bezin,

Was hij het niet: het was de leeuwin.

De leeuw wordt viervoetig geboren:

Twee van achteren en twee van voren;

Of, volgens anderen, twee aan zijn rechterhand:

En de andere twee aan deze kant.

De leeuw zijn gemalin

Is mevrouw de leeuwin,

En de jongelui, zolang zij zich met de borst behelpen,

Noemt men gewoonlijk: welpen.

Gouden leeuwen en leeuwen van hout,

Mitsgaders de Hollandse, worden heel oud;

Men ziet ze nog wel op uithangborden en schilden, doch

zeldzaam in 't woud.

Komt ooit de ware leeuw rechtstreeks op u aan,

Dan is 't beste om maar regelrecht uit de weg te gaan.

Doch niet als hij opgezet of dood is,

Daar er in dat geval volstrekt geen nood is.

.

.

.

Niets tweemaal

Niets tweemaal
Niets gebeurt tweemaal en niets
zal tweemaal gebeuren. Geboren
zonder kundigheden, sterven we
dus als onervaren senioren.

Ook al zijn we nog zo hardleers
op de grote school van ’t leven,
geen winter, geen zomer wordt ons
nog een keertje opgegeven.

Niet één dag keert ooit terug,
twee nachten zijn nooit identiek,
geen kus is als een andere,
elke oogopslag is weer uniek.

Gisteren noemde iemand plots
in mijn bijzijn luid jouw naam
- het leek alsof een rode roos
naar binnen woei door het raam.

Nu we samen zijn vandaag,
haal ik mijn blik van je gezicht.
Een roos? Hoe ziet een roos eruit?
Is dat een bloem? Een steen wellicht?

Onzalig uur, onnodige vrees,
waarom bemoei jij je ermee?
Je bent – je moet voorbijgaan.
Je gaat voorbij – en alles is oké.

Lachend en elkaar omhelzend
verzoenen we ons met elkaar,
ook al zijn we zo verschillend
als twee druppels zuiver water.

.

Zingen over het leven

Over het levenslied in Nederland en India

Het levenslied is niet alleen populair in Nederland. Ook in andere culturen neemt het levenslied een belangrijke rol in.

Liedjes over het leven zijn populairder dan ooit. Zangers als Jan Smit, Thomas Berge, Frans Bauer en Wolter Kroes trekken avond na avond volle zalen, en zijn in trek bij een breed publiek. Dit komt omdat het over emoties en gebeurtenissen gaat die iedereen kent. De muziek raakt je, je voelt de muziek in je buik. Rondom de dood van André Hazes liet het Nederlands publiek dan ook de tranen rijkelijk vloeien. Het afscheid van de Amsterdamse volkzanger raakte ook de mensen die geen fan van zijn muziek waren.

Uit het hokje
Tegenwoordig willen zangers van het levenslied niet meer in het hokje ‘levenslied’ worden geduwd. Liever spreken ze van Nederlandstalige muziek. Niet alleen de naam is veranderd, ook het imago van deze muziek is de laatste jaren sterk veranderd. Frans Bauer en Jan Smit beheersen de Nederlandse hitlijsten en bereiken niet meer uitsluitend een volwassen publiek.

Levenslied in India
Niet alleen in Nederland wordt muziek over het leven gemaakt. Een ander goed voorbeeld van dit genre vinden we in India, waar de Bollywoodmuziek razend populair is. Bollywoodmuziek komt uit Indiase films, Bollywoodfilms genoemd. (een samentrekking van Hollywood en Bombay, de voormalige naam van Mumbai). Bollywoodfilms zijn het best te vergelijken met de musical: in elke Bollywoodfilm zit minstens een nummer met zang en dans, en sommige films bestaan volledig uit songs. De liedjes uit deze films worden filmi muziek genoemd. De meeste acteurs zingen deze liedjes niet zelf, maar playbacken deze. Playback is tot een kunst verheven.

Liefde
De teksten van muziek uit Bollywoodfilms gaan, net als bij het Nederlandse levenslied, vaak over de liefde. Een fragment van een lied uit de film Hero (1983, beroemde tekstschrijver Anand Bakshi):

We zijn slechts een dag of twee gescheiden
Hoe ga ik dit jarenlang volhouden?
De dood komt niet, maar waarom komen de herinneringen aan jou wel?
O, dit lange gescheiden zijn!

Bollywood muziek leeft onder Hindoestaanse jongeren in Nederland. Verschillende bandjes treden wekelijks op met de liedjes uit de Bollywood films. Deze bandjes zingen in het Hindi, een taal die veel Hindoestaanse jongeren wel begrijpen maar zelf niet spreken.

.

Zwerversliefde

Laten wij zacht zijn voor elkander, kind -
want, o de maatloze verlatenheden,
die over onze moegezworven leden
onder de sterren waaie’in de oude wind.

O, laten wij maar zacht zijn, en maar niet
het trotse hoge woord van liefde spreken,
want hoeveel harten moesten daarom breken
onder den wind in hulpeloos verdriet.

Wij zijn maar als de blaren in den wind
ritselend langs de zoom van oude wouden,
en alles is onzeker, en hoe zouden
wij weten wat alleen de wint weet, kind -

En laten wij omdat wij eenzaam zijn
nu onze hoofden bij elkander neigen,
en wijl wij same’ in ‘t oude waaien zwijgen
binnen een laatste droom gemeenzaam zijn.

Veel liefde ging verloren in den wind,
en wat de wind wil zullen wij nooit weten; en daarom – voor we elkander weer vergeten -
laten wij zacht zijn voor elkander, kind.

.

.

Hoe maak ik een clip?

Snel je eigen clip

Je krijgt de opdracht om je eigen clip te maken. Waar begin je dan? Juist! Met een verhaal verzinnen. Probeer het verhaal eerst te vertellen voordat je het opschrijft. Van het verhaal maak je een storyboard. Zodra dit af en goed is, kan het opnemen beginnen.

Voor het maken van een clip heb je nodig:

• computerlokaal,
• computers,
• minimaal 10 digitale camera’s,
• USB-kabel,
• opnameapparatuur,
• headset en Ulead programma (Bijv. Ulead VideoStudio versie 8)

Ook is het aan te raden een systeembeheerder of informaticadeskundige bij de hand te hebben.

Onderwerp
Kies een onderwerp en schrijf een verhaal. Het meest handig is om een (betoog)vraag met antwoord uit te werken. Het betoog is dan de basis voor de clip.

Verfijnen
Nadat het verhaal is geschreven moet het eerst worden verfijnd.
Hierbij moet je letten op:

• Het benoemen van emoties
• Het benoemen van geluiden
• Het beschrijven van beelden
• Het interpreteren van handelingen en emoties

Dit verfijnen gaat beste door medeleerlingen naar je verhaal te laten kijken. Ga bijvoorbeeld in tweetallen zitten en beoordeel het verhaal van de ander, hij of zij beoordeelt jouw verhaal. Zet je naam onder het werk van de ander en geef aan:

• Wat je niet snapt
• Wat je aanspreekt in het verhaal
• Een tip meegeven

Verbeteren
Daarna krijg je je werk terug en ga je het met behulp van de opmerkingen verbeteren. Probeer de volgende elementen te verwerken in het verhaal:

• slow motion
• een versnelling
• een (nauwkeurige) waarneming

Opmerkingen
Daarna geef je je werk weer aan degene die het beoordeeld had en jij krijgt zijn of haar werk weer terug. Je leest het en let op de volgende punten:

• Verbeterpunten
• Beargumenteren een gewenste verandering
• Beargumenteren waarom het verhaal zo moet bli

Scenario
Daarna kiezen jullie het beste verhaal, als jullie in een groep werken. Werk je alleen, dan wordt dat verhaal herschreven tot een scenario. Een scenario kan worden gemaakt aan de hand van een schema.

Storyboard
Aan de hand van het scenario kan het verhaal worden overgezet op een storyboard. Een storyboard is een overzicht van beeld, standpunt, plaats en personen en voice-over. In feite geeft het storyboard de gehele clip papier. Hiervoor is een ook een schema gemaakt.

Filmen
Zodra het storyboard klaar is en bekeken is op praktische haalbaarheid, kan het filmen beginnen. Kijk voor meer informatie in de technische handleiding.

Beoordelen
Als de clips klaar zijn, kan het bekijken en beoordelen van het werk beginnen.

                                                                                                                                                         .

DJ's zijn ritme-experts

Dance to the beat

Een beat is een begrip waar iedereen wel eens van gehoord heeft, maar dat toch moeilijk te omschrijven is. Een beat is een ritmisch patroon dat de maat bevestigt, zodat de luisteraar mee kan bewegen of dansen.

Muziek waarin beat en ritme een grote rol spelen is de laatste jaren in opkomst. In de jaren zestig van de vorige eeuw experimenteerden baanbrekende klassieke componisten als Philip Cage met ritme. Bij het grote publiek is ritme ook steeds gewilder geworden. Denk bijvoorbeeld aan de grote populariteit van dance, maar ook van slagwerkgroepen.

Hoofdrol
In dance speelt beat de hoofdrol. Dansen doe je op een beat, en dance is gemaakt om op te dansen. Een goede DJ kan twee platen mixen (tegelijk draaien of naadloos op elkaar laten aansluiten) zonder dat je als luisteraar hoort dat er twee platen spelen. Hier heeft een DJ, naast vinylplaten, aardig wat apparatuur voor nodig: twee draaitafels, een koptelefoon, een crossfader (waarmee je kunt selecteren welke plaat je in je koptelefoon hoort), speakers, een mengtafel en een pitch control, waarmee je de plaat sneller of langzamer kunt laten lopen.

Mixen
Bij het mixen van twee platen speelt de beat een belangrijke rol. De DJ zoekt eerst het begin van de beat (of kick) van de tweede plaat op, uiteraard op zijn koptelefoon zodat de mensen in de zaal het niet merken. De beat wordt gebruikt als referentiemiddel om de platen precies gelijk te laten lopen. Pas als de DJ de tweede plaat in precies het goede tempo heeft gezet èn precies het begin van de beat heeft gevonden kan het geluid van de tweede platenspeler aan, en hoort de zaal de twee nummers door elkaar. Voor een beginnende DJ kost dit nog erg veel tijd, een geoefende DJ kan echter heel snel twee platen gelijk laten lopen.

DJ-opleiding
Ook DJ's kunnen tegenwoordig naar school: er zijn erg veel instituten die DJ cursussen geven. Op de Rockacademie in Tilburg bestaat sinds september 2004 een vierjarige HBO-opleiding voor dance-producers en DJ's.

.

Rijm

Ik was betoverd door haar charme
en droomde vaak hoe het zou zijn
om, als het rijm in dit kwatrijn,
ook haar eens innig te omarmen.

Verholen heb ik vele jaren
naar haar gesmacht. Helaas mijn paren
werd niet beoefend in haar bed
doch slechts als rijm in een couplet.

Ze is toen plotseling verhuisd.
Naar Groningen, naar Garrelsweer.
Mijn rijmen hebben zich gekruist
maar onze wegen mmmermeer.

Verstoken van haar stille lach
verloor ik me in zelfbeklag
en sedert deze onheilsdag
bleek ook mijn rijm geheel van slag.

Geen woord heb ik met haar gesproken,
ik weet niet eens of zij me zag.
Toch heeft ze mij het hart gebroken,
en ik het rijm van deze strofe.