BROELTORENS 1918

Schouwburgplein - Grote Hallen als lazaret – 1^e WO

Het Lazaret was gevestigd in de inmiddels verdwenen Grote Hallen. Het fungeerde als een belangrijk doorgangscentrum voor gewonden die van het front kwamen en verder werden overgebracht naar Deinze of Gent. Vanaf 1915 stond het bekend als het “Kriegslazarett des Gardekorps”, eerst onder leiding van Dr. Fuchs en later van Dr. Knoch. De toestroom van gewonden verliep onregelmatig. Tijdens de Derde Slag om Ieper, in de zomer van 1917, arriveerden er in slechts vijf dagen tijd meer dan 5.000 gekwetsten.

De Grote Hallen, ook wel Nieuwe Hallen genoemd, werden waarschijnlijk gebouwd in de jaren 1530 en in gebruik genomen in 1540. Het gebouw deed lange tijd dienst als textielmarkt. In de 19de eeuw was het de kazerne van het tweede linieregiment. In het begin van de 20e eeuw, na een grondige restauratie, nam het museum voor oudheidkunde en sierkunst van Kortrijk zijn intrek op de eerste verdieping van de Grote Hallen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog, in de zomer van 1944, werden de Grote Hallen gebombardeerd. De restanten van de Grote Hallen bleven nog staan tot in 1951, waarna ze werden gesloopt en een nieuw plein werd aangelegd. Pas in 1981 kreeg dit plein de naam Schouwburgplein.

Champetters Krulle en Verhulst.

Op 16 juni 1907 werd het Volkspark (Den Boulevard du Nord) aangelegd. De orde in het park werd bewaard door de "boulevardchampetters"  Krulle en Verhulst. Die hielden fietsers uit het park en kinderen weg van de verzorgde bloemen en grasperken.

De benaming “boulevard” komt van het Nederlandse/Middelnederlandse “bolwerk”, dat een verdedigingswerk of bastion betekende. Via het Duits (“Bollwerk”) en later het Frans (“boulevard”) kreeg het de huidige vorm.

Centraal op de achtergrond de “Laiterie de peuple” later het Waaihof.

Kortrijksestraat – Cavalcadegroep De Morgenstond – 1955.

De Kortijksestraat was toen nog de Heulsesteenweg (dicht tegen de Menenpoort). De Cavalcadegroep De Morgenstond poseert rechtover de ingang van het Astridpark. Op de achtergrond de herbergen “In De Wandeling” (later De Supporter) huisnummer 441 en “In Moorsele”.

Overleiestraat en St Elooiskerk vanuit Volkspark.

Rond 1906 – Het gebouw rechts was de school van de zusters van St Niklaas voor lager en beroepsonderwijs, gebouwd in 1836 en die in 1871 werd overgenomen door de zusters van Heule. Links achter de bomen de sigarenfabriek van Pannecoucke.

Kortrijk, 1 juli 1917 - Begrafenis Duitse piloot.

Karl Allmenröder, een befaamde Duitse vlieger met 30 overwinningen bij de Jagdstaffel 11, werd op 27 juni 1917 neergeschoten nabij Zillebeke door een Britse piloot en overleed kort daarop.

Op 1 juli 1917 vond er in Kortrijk een protestantse begrafenis plaats in de St Jozefkerk aan de Aalbeeksesteenweg. Onder grote militaire eer werd zijn lijk naar het station van Kortrijk overgebracht voor repatriëring naar zijn geboortestad Solingen‑Wald in Duitsland

Bij de afscheidsplechtigheid sprak Generaal Sixt von Arnim, commandant van het IVe Duitse Leger, enkele afscheidswoorden .

Het begijnhof, jaartal onbekend. Een vrouw kijkt sceptisch en bedachtzaam naar de fotograaf, terwijl op de achtergrond een meisje tegen de muur leunt en een boek leest. Op de tweede foto verschijnen dezelfde twee figuren, maar nu in een hedendaagse omgeving.

Oorsprong van de naam : Volgens een middeleeuwse legende zou er in het jaar 352 na Christus een Romeins echtpaar geweest zijn dat geen kinderen had en hun erfenis wilde schenken aan de Maagd Maria. In gebed vroegen ze haar om een teken waar ze een kerk voor haar moesten bouwen. In de nacht van 4 op 5 augustus zou Maria hen in een droom verschenen zijn, en hen gezegd hebben dat er op de plaats waar ze sneeuw zouden vinden, een kerk voor haar moest worden gebouwd. Deze titel is verbonden met een legendarisch mirakel en met een specifieke kerk: de Basiliek van Santa Maria Maggiore in Rome. Er bestaan meerdere legendes over. De feestdag van Onze-Lieve-Vrouw ter Sneeuw valt op 5 augustus.

Kapel Onze-Lieve-Vrouw ter sneeuw, volgens het opschrift hersteld in 1849; gerestaureerd in 2001.

Fabrique de céruse

Op de hoek van de Gentsesteenweg en de Veldstraat kocht apotheker Amand Dobbelaere in 1843 de herberg Het Wit Kruis (Cabaret Croix Blanche). Op deze locatie richtte hij een loodwitfabriek op, uitgerust met een stoommachine. Later werd het pand ook gebruikt als schildermagazijn en als depot voor Franse en Engelse molenstenen.

 Reeds in 1847 werd het bedrijf te koop aangeboden. In 1848 volgde de ontbinding, waarna de fabriek, samen met de grond en de inboedel, openbaar werd verkocht.

 Loodwit :

Loodwit, ook bekend als witlead, ceruse werd historisch gebruikt voor verschillende doeleinden in  de schilderskunst, voor cosmetica, en in de architectuur. De belangrijkste reden voor het verdwijnen van loodwit is de giftigheid van lood. Loodwit is vandaag grotendeels verboden in commerciële toepassingen, maar het mag in sommige landen nog beperkt gebruikt worden door restauratoren en kunstschilders.

Mathilde Catteeuw een vedette.

Mathilde (°1856 - †1943) was dienstbode bij Guido Gezelle in Kortrijk vanaf 1877 tot aan zijn dood. Na de dood van Gezelle werd ze in 1901 begijn in het begijnhof van Kortrijk. Stijn Streuvels omschreef ze als een “Dibbe” en een onbeduidend schepsel, onhandig en pernekelachtig, hebbelijkheid aan pastoorsmeiden.

Vlasmarkt nr. 9 tot 15 – Flandria Hall.

Omstreeks de jaren 1960 bevond zich hier een grote fietsenwinkel, die later plaatsmaakte voor het restaurant “Club” en het cabaret ‘Maxim”. Blijkbaar was er rond 1930 op deze locatie ook al een fietsenzaak, toen van het merk Raleigh.

KYKC - RUITERSWEG 10 KORTRIJK

Maar liefst vier Belgische atleten werden geselecteerd voor deelname aan de Olympische Spelen in Londen. De verwachtingen waren hooggespannen, want tijdens een voorbereidende bijeenkomst in Frankrijk staken de Belgen er met kop en schouders bovenuit.

Bij de vrouwen viel Anna Vanmarcke (Kortrijk, 1924) op in de combinatieklasse. Ze wist door te dringen tot de finale, waar ze uiteindelijk zevende werd.

Bij de mannen nam Julien Bogaert (Kortrijk, 1924) deel aan de 1.000 meter, maar hij slaagde er niet in zich te plaatsen voor de finale. Jozef Massy (Sint-Niklaas, 1914) en Hilaire Deprez (Kortrijk, 1922) traden samen aan in de K2-klasse op de 10.000 meter en behaalden een achtste plaats.

Hilaire Deprez probeerde het vier jaar later opnieuw, ditmaal solo, tijdens de Spelen in Helsinki. Hij eindigde daar op een elfde plaats. Helaas kwam hij in 1957 om het leven tijdens een afdaling van de Ourthe.

Een mooie afsluiter van dit verhaal: Anna Vanmarcke en Jozef Massy leerden elkaar kennen via de sport en stapten later samen in het huwelijksbootje.

De Leiebrug.

In 1911 toen alles nog peis en vrede was, niemand had een idee wat hen te wachten stond.

In 1918 de brug is verdwenen, opgeblazen door de terugtrekkende Duitsers.

In 1921 met de Noodbrug die na de Oorlog werd opgetrokken door het Australisch leger, vele woningen dienen nog heropgebouwd of hersteld te worden.

(Met Youtube Video onderaan in bijlage)

In de tuin van het herenhuis Messeyne (Groeningelaan 17), tegenwoordig een hotel, bevindt zich een prachtige zeszijdige neogotische gloriette, die tot voor kort in erbarmelijke staat verkeerde. Te midden van kronkelende paden, glooiende gazons en een kleine vijver met een sierlijk smeedijzeren brugje biedt deze charmante tuinstructuur een idyllische plek om te vertoeven. Onder de gloriette ligt een mysterieuze krocht, wat bijdraagt aan de historische en romantische sfeer van de tuin.

Deze tuin werd oorspronkelijk aangelegd in de tweede helft van de 19de eeuw als privétuin. Het prieeltje, daterend uit 1882, maakte deel uit van het neoclassicistische herenhuis, dat in de 19de eeuw werd uitgebouwd door koopman en linnenfabrikant August Benoit en later bewoond werd door de Kortrijkse burgemeester Henri Nolf. De gloriette is een typisch voorbeeld van de Engelse landschapstuinstijl en staat op het hoogste punt van de tuin, waar ze een serene rustplaats biedt met een prachtig uitzicht over het groen.

In 1999 werden Hotel Messeyne, samen met de stadstuin en het prieeltje, beschermd als monument. De tuin is een zeldzaam en goed bewaard voorbeeld van een landschapstuinstijl in een stedelijke context en weerspiegelt de verfijnde levensstijl van de Kortrijkse burgerij in de 19de eeuw. De recent gerestaureerde ruimte is bedoeld om zowel de lokale gemeenschap als bezoekers uit te nodigen om deze historische tuin opnieuw te ontdekken en te waarderen.

Links de Grote Hallenstraat, sedert 1920 de August (Burgemeester) Reynaertstraat. Groot herenhuis gebouwd door Royer naar plannen van architect Vanhoenacker. In 1965 kwam er de Bank van Parijs en de Nederlanden. In 1977 gesloopt voor een flatgebouw. Rechts van het herenhuis, linnenmagazijn van de gebroeders Van Acker eveneens gesloopt in 1977.

Door een noodlottig ongeval op de Leie met meerdere doden eind de jaren 1960 kwamen de gebroeders Vanherp en Henri Vandyck op het idee een duikteam bij de brandweer op te richten. Tijdje later werden de eerste zeven duikers aangesteld. Dit team maakt nu deel uit van de Hulpverleningszone Fluvia, die verantwoordelijk is voor de brandweerzorg in de regio Kortrijk.

Foto’s – Familie Vanherp – Onbekende fotograaf.

Vervolg met foto's.

GROENINGEBRUG – HOUTEN NOODBRUG OP 05.02.1945

De houten brug met op de achtergrond de woning aan het Sluis 11 (inzet) en het gebouw van de Wikings (Inzet). De derde foto is genomen in de richting van het centrum.

Au Chevalier – Zandstraat nr. 21.

Op de hoek van de Moeskroenstraat (nu Conservatoriumplein) en de Zandstraat. De herberg bestond tussen 1888 en 1944. Gans de dag door kon men in de herberg een biefstuk verkrijgen. Tijdens de jaren 20 verkocht men er tevens textiel. Brasserie Lefort was van de brouwerij Vandamme-Verscheure aan het Plein. De uitbaters waren Alois Verschaete (°1862) en Marie-Louise Depestele (°1973). Tot 1903 was het koppel actief in de Meensesteenweg te Bissegem in café Au Coq Hardi. Buiten herberguitbater waren ze eveneens actief als vlashandelaars en winkeliers. Alois stierf in 1916 en zijn echtgenote in 1938. Na de vernietiging door bommen in de 2e WO opende de Caracas in een nieuw gebouw de deuren. Noemt momenteel de N'Diva. Foto waarschijnlijk genomen na 1903 en voor 1914.

Aanvulling door Filip Decock via Philippe Verschaete.

2005 – HERAANLEG KONING ALBERTPARK.

Het Koning Albertpark in Kortrijk werd aangelegd in 1905 op een gedempte Leiebocht en stond oorspronkelijk bekend als het Leiepark. In 1935 kreeg het de naam Albertpark, en in 1968 werd het omgedoopt tot Koning Albertpark. In 1957 huldigde wijlen Koning Boudewijn het Leiemonument plechtig in, met een standbeeld van Leopold III.

In 2005 onderging het park een grondige restauratie. Tijdens de grootschalige Leiewerken, die gericht waren op de verbreding en uitdieping van de rivier, werd het park aanzienlijk uitgebreid en heringericht. Als gevolg hiervan strekt het zich nu uit over beide oevers van de Leie.

Foto : Sam Verbrugghe