Bespreking van portret Kleinzoon Loyens

Gisteren is het een vrij zware dag geweest gezien ik in laatste instantie besloten heb om mee te doen aan een tentoonstelling van onze kunstkring.
Wanneer je reeds een tijdje niet meer zo "actief" bezig bent in het arbeidscircuit en je het laatste anderhalf jaar alles op je eigen tempo gedaan hebt valt zulke hectische dag niet mee.
Toch blik ik met tevredenheid terug op deze dag. Ik heb heel veel goede reacties gehad en zelfs twee schilderijen kunnen verkopen. Doet zeer veel deugd dat je werk ook bij andere mensen in de smaak valt en dat die er zelfs redelijk wat geld voor over hebben om een werk in hun bezit te krijgen.. Maar het meeste deugd heeft het contact met oude bekende gedaan. Ik was een beetje bang dat ik die contacten niet meer zou aan kunnen maar het is bijzonder goed meegevallen. 
Vandaag zou ik opnieuw starten met een bespreking over een portret maar wegens medische onderzoeken moet ik dit voorlopig uitstellen tot morgen.
De foto die ik geplaatst heb is gisteren genomen op de tentoonstelling met de enkele leden van onze Kunstkring.

De weerman heeft ons belooft dat er nog een mooi nazomertje kan aan komen. Laten we hopen dat hij het bij het rechte eind heeft.
Gisteren begon voor mij niet als een feestdag omdat de specialist geen goede vooruitzichten had bij mijn aan de gang zijnde behandeling van reumatoides artrides. Een ziekte die bij mij de laatste maanden erg veel pijn veroorzaakt, maar zo zei zij, met de nieuwe en zwaardere behandeling zou binnen een zestal weken een redelijke vooruitgang niet onmogelijk .zijn. Achteraf werd deze dag toch een grote dag eerstens door de verjaardag van mijn eerste kleinkind maar ook dat het mij gelukt is om voor de eerste maal in mijn leven een gedicht te maken dat heel wat emoties bij mij en bij mijn omgeving heeft los gemaakt.
Ik heb het gedicht gegeven aan mijn zoon als cadeau voor hem en zijn vrouwtje Anne en ook voor de feesteling van de dag Pieter. 
Wel ik moet zeggen het gedicht is van hand tot hand gegaan nadat het werd voorgedragen door Maarten. Op dat moment wareren de emoties  voor mij enorm met zoals Paarten het verwoorde "deze enorme tears catcher" (ik hoop dat ik dit goed schrijf want mijn engels is nog slechter als mijn ......). Het gedicht heeft een prachtige plaats gekregen in hunb niewe huis en ik denk dat ik hiermee een van de meest donkere periodes in mijn leven vanaf nu voor altijd voorbij is.
Deze morgen was ik vroeg uit de veren en heb me verder aan het schrijven gezet, ik moet zeggen dat ik heb de smaak te pakken heb en bij tijd en wijle zal er nog wel eens iets op mijn blog verschijnen.
Wat mij gisteren avond zeer erg geraakt heeft is een commentaar op mijn blog waarin te lezen stond "dat mij dat niemand zou nadoen zo een gedicht te schrijven" zeker als je weet dat dit komt van iemand die met kennis van zaken de prachtigste gedichten schrijft over "De Zee en over Mensen met hun gevoelens en hun wereld." Nogmaals bedankt Fons.
Morgen zondag 28 augustus 2005  hebben we een tentoonstelling met onze Kunstktring Alkanna in het zaal "Het Kabotske" in  Munsterbilzen en dit in het kader van "Alle Dertien Goed". Dit is een organisatie van de stad Bilzen en ik heb pas in de laatste ogenblikken besloten om mee te doen omdat ik mij nog niet klaar achtte om terug in de openbaarheid te verschijnen.en terug in contact te treden met verschillende mensen (lokale politici) uit mijn werkomgegeving.
Deze tentoonstelling loopt van  14 uur tot 19 uur en we zijn met een zestal exposanten die een zestigtal pastels tentoonstellen. Door deze voor bereidingen heb ik vandaag iets later dan normaal mijn dagelijkse blog bezocht en ook vrij laat mijn dagelijkse interventie klaar gemaakt. Vanaf morgen begin ik terug met een bespreking van een schilderij en ditmaal weer een portret. 

Morgen wordt mijn kleinzoon Pieter 1 jaar. Voor hem ga ik iets speciaals uit proberen op mijn blog.

Afgewerkt schilderij

Zoals u kan zien is in deze laatste fase over de gehele tekening gewerkt .Alle onderdelen hebben hun aanpassingen gekregen zowel in vorm als in kleur. In de afwerking van de draad waar de vogels op zitten kan je dit het beste zien, je  kan nu mijns inziens beter het onderscheid maken tussen de stukken waar de draad geplastificeerd is en waar de draad kapot is. Op deze laatste plaatsen is deze draad reeds aan het roesten. Ook de haak waar de draad geknoopt is, is beter uit gewerkt en heeft ook een betere kleur gekregen. En in laatste instantie is er ook nog een laatste hand geweest aan onze gevederde vrienden waardoor deze iets beter in hun pluimen komen te zitten.

In deze fase begint het schilderij in zijn definitieve vorm te geraken. Zoals je kan zien is de rechter kant volledig afgewerkt met natuursteen. Het mooie is vind ik het contrast dat er ontstaat tussen de verweerde bakstenen(door de mens gemaakt, maar na een tijd redelijk aan het verweren en aan het afbrokkelen) en de ruwe natuursteen (ontstaan uit de natuur en blijft veel langer zijn ruwe maar mooie textuur behouden). De les die hieruit te trekken valt is dat de natuur mischien wel kan nageboots worden maar nooit in ziijn eenvoud en gloed kan geëvenaard worden. Dit wordt mijns inziens in dit schilderij aardig benaderd. Wat er nog meer opvalt is dat het aantal zwaluwen van vijf naar twee is gebracht. Hoe komt dat zul je je mischien afvragen? wel vrij eenvoudig er zijn er twee gaan vliegen!!!!!!!!!! of niet ????????
Je kan ook zien dat er aan de onderkant van het schilderij nog degelijk wat werk dient te gebeuren en ook de rechter kant dient nog zijn afwerking te krijgen. Dit zal in de laatse fase duidelijk zijn. 

In deze fase heb ik verder gewerkt aan het de verschillende soorten natuursteen die ik wilde weergeven.
In de eerste plaats heb ik aan de rechterkant van het schilderij een lichtgrijs/blauwe steen ingetekend. Deze stenen vormen een hoek ten op zichte van de deur waardoor zij uiterst rechts meer licht vangen ,dan juist langs de deur(in dit specifiek geval). Dit heb ik gedaan om het schilderij lichter te laten overkomen. Onder de balk heb ik gekozen voor een gedeelte dezelfde steen maar ook voor een aantal gewone keien, dit om uit te zoeken welke het beste passen in deze tekening;  Het hoofdthema de zwaluwen heb ik verder uitgewerkt en ook heb ik iets meer van de draad waarop zij zitten weergegeven. Ik ben niet echt tevreden over de foto maar zoals een spreekwoord zegt "je moet roeien met de riemen die je hebt" heb ik ze toch maar weergegeven
In de volgende fase worden een paar wijzigingen toegelicht en wordt het schilderij verder afgewerkt.

Ook van deze fase nog een extra detail van de deur waarop je alles nog beter kan bekijken.

In deze fase kan je zien dat er een aanzet is gemaakt van de verschillende steensoorten die gebruikt zijn in deze hooizolder. Ook de deur is voor een groot stuk uitgewerkt. Er zitten op dit moment nog een vijftal zwaluwen op een geplastificeerde draad te wachten op de grote trek. De deur is reeds voor een redelijk groot gedeelte afgewerkt en ook ben ik begonnen met een glimp mee te geven van het hooi op de zolder. Met de deur en de balk  onder de bakstenen heb ik heel wat moeite gehad om deze er verweerd te laten uitzien. Ook om de houtstructuur weer te geven heb ik een  mijn heel arsenaal aan tekenvaardigheden moeten bovenhalen om ditonderdeel tot een goed einde te brengen. Hier zijn ook weer enkele opvallende details aanwezig zoals de dikte van de houten deur. Ook de nagels en scharnieren die nogal roestig diende te zijn hebben wat moeite gekost om ze geloofwaardig te maken. Over de natuursteen die aan de rechterzijkant van de tekening aanwezig is vertel ik in een volgende fase meer . Tot slot hoop ik dat je kan zien dat de kleur van de deur praktisch totaal verweerd is en dat er enkel, nog enkele loshangende stukken verf aanwezig zijn.

Om een nog beter zicht op de geschilderde bakstenen te geven heb ik een nieuwe foto gemaakt . Hierop zie je zeer goed de uitgevallen voegen en de onregelmatige structuur van de verweerde bakstenen zelf, en de grote kleurenvariëteit in de bakstenen. Als je goed kijkt zie je hier ook hoe de korrel van het papier meespeelt.

In deze eerste fase kan je zien dat de bakstenen getekent zijn en ook hun kleuren variatie hebben gekregen. In de algemene bespreking gaf ik reeds aan dat er verschillende onderdelen in dit schilderij zaten die de moeite waren om op zich te bekijken. Deze bakstenen zijn een eerste bespreking waard denk ik. Ik heb deze pastel gemaakt op een middelgrof aquarelle papier .
Waarom dit middel grof papier ?
 In de eerste plaats omdat dit papier reeds een zekere structuur van zijn eigen heeft en daarom bij het bewerken en uittekenen van bepaalde materialen zeer goed van pas komt. Als je goed kijkt dan kun je zien dat de voegen van deze oude en ruwe stenen ook redelijk verweerd en zelfs gedeeltelijk uitgevallen zijn. Deze onderdelen boeien mij enorm omdat dit een werkelijke uitdaging vormt om dit op papier te krijgen. Ik weet dat sommige critici zullen zeggen als je dit zo graag ziet dan kun je beter een foto nemen dan heb je dit onderdeel zoals het werkelijk is, dit klopt natuurlijk, maar bij een foto is er voor mij niet die creatieve uitdaging zoals ze nu is door dit te tekenen. Wat ik wel ga proberen is , om met mijn digitaal fototoestel detail opnames te maken welke ik kan gebruiken als didactisch materiaal in mijn schilderijen. De kleuren van de bakstenen is een mengelmoes van verschillende kleuren maar zij geven mij volledige voldoening door hun uitzicht. Ook is er in deze fase reeds een aanzet gegeven van de de houten balken en deur maar daarover in de volgende bespreking meer.
Ik kan wel nog zeggen dat dit beeld heel goed de werkelijke kleuren van het schilderij weergeeft waar dit bij enkele volgende fotos iets minder het geval is, als verzachtende omstandigheid hiervoor wil ik aanhalen dat ik toen nog niet over een digitaal foto apparaat beschikte. 

Als voorlaatste in de rij "hoe komt een schilderij van PVs tot stand" wil ik een van mijn Wild Life schilderijen onder de loep nemen. Waarom het schilderij zwaluwen? In dit schilderij heb ik nogal wat verschillende materialen tot uitdrukking kunnen brengen. Ik heb dit reeds eerder gezegd denk ik, maar voor mij is het goed afwerken van elk onderdeel van een schilderij van kapitaal belang wil ik zelf 100% tevreden zijn over het totale schilderij. Het kan nogal egocentrisch klinken maar elk schilderij dat ik maak, moet in de eerste plaats mijzelf een gelukzalig gevoel geven. Wanneeer dit niet het geval is zal ik ofwel verder werken tot ik dit gevoel heb, of het schilderij zal  weggezet worden tot een latere datum om dan een nieuw leven te krijgen door middel van het hierboven beschreven proces.
Welke materialen vormde een uitdaging? In de eerste plaats waren er de bakstenen die oud en verweerd diende over te komen. Op de tweede plaats waren er een aantal natuurstenen die een bepaalde textuur diende te hebben. Op de derde plaats was er een oude geverfde deur voor een hooizolder waarin de houtstructuur diende zichtbaaar te zijn maar ook de afbladderende verf en haar roestige nagels. Als laatste element maar niet onbelangrijkste element diende ook de vogels in dit geval een aantal zwaluwen goed weergegeven te zijn. Toen het schilderij zijn voltooing naderde dacht ik eigenlijk zitten hier verschillende kleine schilderijen vervat in een groter geheel. Hiermee wil ik ook aangeven dat wanneer men een schilderij bekijkt men even moet verder kijken dan het hoofd thema en meestal gaat men zien dat een aantal onderdelen een zeer belangrijke taak hebben om een goede of slechte indruk bij de toeschouwer na te laten.

Zoals je op deze foto kan zien is de laatse fase van het schilderij aangebroken. In deze toestand laat ik het schilderij meestal een paar weken staan om telkens ik voorbij kom te kijken wat er eventueel nog aan verbeterd kan worden. Al de opmerkingen die mij bij dit soort overpeinzingen te binnen schieten schrijf ik op en na een drietal weken bekijk deze opmerkingen en indien het nodig is breng ik aanpassingen aan. Als beschrijving van deze fase kan ik zeggen dat de detaillering verder doorgezet is op de voorgrond. Je kan zien dat de dakbedekking zeer nauwkeurig uit getekend is waardoor je de indruk krijgt dat je op zeer korte afstand op dit gebouw neerkijkt. Door de bladeren van de boom die de linker zijde van het schilderij bedekt redelijk gedetaileerd weer te geven en hen ook een overlappend effect te geven op verschillende gebouwen krijg je de indruk dat deze nog korter bijstaat dan de verschillende gebouwen. Door een schilderij met deze structuur op te bouwen krijg je een schilderij dat bestaat uit verschillende lagen en waardoor een  grotere dieptewerking ontstaat. Zelf vind ik dat dit een geslaagde impressie is van een fantastische vakantie.
Tot slot wil ik nnog iets over de Passe-partout kwijt: Ik heb hier gekozen voor een dubbele passe-partout waarvan de buitenste een neutrale creme kleur kreeg en de binnenste een donker bordeau tint heeft. Hij is tamelijk breed (12 cm zijdelings) en heeft ook een verhoogde onderkant (14 cm). Deze verhoogde onderkant geeft het schilderij meer steun waardoor het mijns inziens nog beter de dieptewerking ondersteund. De totale afmeting (passeparout en kader inbegrepen) is 125cm /90cm.

Zoals je kan zien is er in deze fase werk gemaakt van de voorgrond. Hier heb ik alles wat er in de vorige fase besproken is "hoe kan je diepte krijgen in een schilderij" toegepast. In de eerste plaats is de achtergrond gebleven zoals hij was in de vorige fase, aan het middengedeelte is er nog een klein beetje verder gewerkt wat de kleur betreft en op de voorgrond ben ik begonnen  met alle details te tekenen die nodig waren om een goed onderscheid te maken tussen de drie onderdelen. Ik heb vooral dit gebouw op de voorgrond geplaatst omdat dit gebouw een zeer typische dakformatie had enerzijds door de dakkapellen die zeer ver naar voor kwamen en anderzijds door zijn diversieteit aan dakbedekking. Je kan dit gebouw in werkelijk heid ook van bovenaf bekijken en het leek me een interresant standpunt om dit al schilderend weer te geven. Wat opvalt is dat ik de linkerzijkant van het schilderij tot nu toe heb opengelaten, wel deze kant zal ingevuld worden door een gedeelte van een boom maar daar kom ik in de volgende fase op terug.

In deze fase ben ik wat verder gegaan met de uitwerking van de verschillende gebouwen. Om dieptewerking te creëren worden deze gebouwen (op het middenvlak) iets beter uit gewerkt dan de gebouwen op de achtergrond. 
Diepte in een schilderij kan je krijgen door een atmosferisch gevoel op te wekken bij de toeschouwer van het schilderij.
Wat betekend een atmosferisch gevoel bij de toeschouwer?
Bijzonder bij landschappen is het opwekken van een atmosferisch gevoel van belang om een goede dieptewerking te krijgen. Men doet dit door bv de bomen, huizen of andere objecten op de horizon  een zelfde kleur te geven meestal is dit een blauwachtg grijs (alle onderwerpen hebben ongeveer dezelfde kleur). 
Ten tweede gaat men op het middenvlak de kleuren en vormen iets meer intensiveren. En tenslotte gebruikt men op de voorgrond de meest intense kleuren en werkt men de details het beste uit.
Als je goed kijkt zijn op dit moment in dit schilderij reeds enkele van deze wetmatigheden toegepast namelijk de achtergrond is waziger (je moet al goed kijken wat er eigenlijk staat) zie je bv de appartementsblokken en zie je de bomen . Indien ja dan zie je ook dat het kleurgebruik miniem is om het onderscheidt tussen deze objecten aan te geven. De achtergrond kleuren zijn nogal blauw- grijsachtig.
Omdat men hier moeilijk een horizon kan vinden (alhoewel die er wel is) heb ik een tussenvlak ingelast waar ik de kleuren iets intenser maakte en de details iets meer uit gewerkt zijn.
Je kan reeds de afbladerende verf bekijken aan de verschilllende gebouwen, ook zie je beter de onderverdeling van de ramen maar de daken zijn nog meer egale vlakken maar de aanzetten van de verschillende vlakken kan je wel onderscheiden. Ondanks je geen afzonderlijke dakpannen (deze zijn te klein en versmelten tot een vlak) kan zien ga je de daken toch bedekt zien met dakpannen.
 

In deze fase heb ik verder geborduurd op mijn herrinneringen en ik moet zeggen dit viel uitstekend mee. Na het eerste gedeelte of eerstefase werden de kleuren steeds lichter en aangenamer van kleur. Ook kwamen de vormen van de verschillende huizen volledig uit het niets te voorschijn. De wazige structuur van de monotome appartementsblokken op de achtergrond moesten plaats maken voor de grote soms drie-, vier-, ja zelfs vijf verdiepingen tellende gebouwen. De kleuren van de muren met hun afgebladderde gevels werden in een voorzichtige kleurschakering op gezet. De eenvoudige daken gaven in deze fase reeds kleur aan het tot dan opgezette gedeelte van het schilderij. Het was een waar genoegen hier aan te werken en wat het mooiste was ik moest niet vechten met mezelf om alles voor de geest te halen, neen alles vloog op de juist  manier op mijn tekenkarton. Bij het einde van deze tweede dag stond er ongeveer een derde van het schilderij op het tekenkarton.  Het vervolg van het schilderij was voor mij reeds duidelijk,  wat zich vertaalde in een nauwkeuriger uitwerking van de ondergrond tekening.

Zoals ik reeds aangaf is dit schilderij ontstaan uit een vakantiereis, foto's en enkele krabbels die gemaakt werden terplaatse. Terug thuis rustig op mijn terras rijpte een idee om een schilderij over dit prachtige stadje te maken. Als je ooit terplaatse komt zul je deze ineenvoorstelling nooit helemaal ineens kunnen overschouwen het is namelijk een samenvoegen van verschillende indrukken uit deze streek.. Eigenlijk is het fantastisch hoe het menselijk brein in elkaar zit te weten dat je na een bepaalde periode van gelukzalig nietsdoen, terug thuis de film van de voorbije weken terug kunt afspelen en dan bedoel ik niet een letterijke film maar meer een zalige gedachtengang van beelden die je al dat moois dat je gezien en beleefd heb terug op je netvlies branden.
Wel uit zulke momenten is dit schilderij ontstaan. Ik heb het voor het grootste gedeelte gemaakt op mijn terras en dit kan je ook zien in deze eerste fase. Ik ben begonnen met mijn herinneringen van boven naar beneden weer te geven en dit zonder een al te grote  voorbereidende schets. Op enkele dagen stond het schilderij erop en was volledig klaar . Ik zelf hou enorm veel van dit werk omdat ik weet op welke manier dit schilderij tot stand gekomen is.
Op dit schilderij zul je merken dat er praktisch geen lucht te zien is en toch heb ik een zeer grote diepte werking kunnen creëren.