De Standaard en de koran.
Een voordeel van het internet is zijn ‘démasqué’: gebruikers geven zich bloot op een manier die ze in een andere context allicht niet zouden durven. Zo komt de pedofiel in de onopvallende burgerman naar boven en de primaire geest in de lezer van een kwaliteitsblad. Vorig jaar kon men al op de site van Knack lezen hoe gereageerd werd op de licentiaatsverhandeling van Freya Vandenbossche: wie dacht dat dit weekblad door intellectuelen of hoger geschoolden werd gelezen, door mensen met beschaving dus, zal wel geschrokken zijn van het seksisme en de vulgariteit. Vandaag schrijft een zekere Edwin Mincke in ons meest prestigieuze dagblad: ‘Proficiat aan de lobbymachine die jullie zover gekregen heeft. Ik ga mijn bon inruilen voor een koran om er mijn open haard mee aan te steken.’

Het gebeurt wel vaker dat je de opmerking hoort of leest: waarom moeten wij altijd verdraagzaam zijn, in landen zoals Marokko of Iran zouden wij met onze opvattingen en levensstijl in de gevangenis vliegen? Het punt is nu juist dat West-Europa expliciet of impliciet zichzelf als een hogere beschaving beschouwt en dat ‘hogere’ heeft pas enige geldigheid wanneer het blijkt uit concreet gedrag. Wij voeren geen doodsstraf uit omdat we deze praktijk barbaars vinden, ook al gebeurt het in andere landen wel. Op een gelijkaardige manier zijn we tegen het stenigen, handen afhakken en boeken verbranden. Zoals de grote dichter Heine het schreef: ‘waar boeken worden verbrand zullen weldra mensen worden verbrand.’ Sommige lezers van De Standaard, die zich sterk beroepen op het oorspronkelijk christelijk karakter van deze krant, demonstreren een duidelijk heimwee naar de tijd van de ketterverbrandingen.

Soms is het absoluut nodig om de wapens van een mogelijke tegenstander te kennen om hem te kunnen verslaan of tot rede te brengen. Kennis van de koran, en van de islamitische overlevering zoals die bewaard wordt in de hadith en de soenna, is noodzakelijk om argumenten te kunnen weerleggen als : ‘dit moet van mijn geloof, het heilige boek zegt etc.’

En het zou inderdaad geen kwaad kunnen mochten de heftige contestanten van het initiatief van De Standaard opnieuw in hun eigen bijbel gaan lezen. Dan niet in de verzen van het boek Exodus die oproepen tot ‘oog om oog’ maar in de uitspraken van hun goddelijke profeet Jezus die een joodse wijsheid herhaalde: ‘doe nooit aan een ander etc’

Wat de kern van de zaak betreft: het probleem met ‘orthodoxe’ gelovigen is dat zij hun heilig boek – de thora, de bijbel of de koran – beschouwen als het eens en voor altijd geopenbaarde woord van hun god. Deze openbaring moet letterlijk worden genomen, enige historische duiding is uit den boze. Je mag dus niet zeggen dat deze boeken werden geschreven door en voor mensen in een patriarchale tijd, in een maatschappij waarin de mannen het onbetwistbaar voor het zeggen hadden en de vrouw in de eerste plaats werd gezien als een baarmoeder, soms zelfs als een veredeld huisdier dat voor een nageslacht of erfopvolging moest zorgen en daarom moest onderworpen worden aan allerlei kuisheidsregels want alleen die seksuele gedragsregels konden garanderen dat de erfopvolger een wezen van ‘eigen vlees en bloed’ zou zijn. Omdat het lastiger is om de levensomstandigheden op aarde te verbeteren dan de gelovigen een verhaal te vertellen over een toekomstige beloning of straf, en omdat de mens blijkbaar van in de begintijd moeilijk om kon met zijn sterfelijkheid, werd een voortbestaan na de dood in het vooruitzicht gesteld: enerzijds om af te schrikken en anderzijds om te sussen. De koran is ondermeer daarom een wreedaardig boek: in geen enkele andere ‘heilige tekst’  wordt zo vaak met het helse vuur gedreigd als in de soera’s.

Eén van de basisideeën in het boekje ‘De mythe van de individuele vrijheid’ is dat mensen het niet altijd aan kunnen om zelf keuzes te maken.

Dit inzicht is allesbehalve nieuw. Het komt reeds voor in De Gebroeders Karamazov van Dostojefski (de passage over de groot-inquisiteur) en is later uitgewerkt door Erich Fromm in zijn succesrijke boek: De Angst voor de Vrijheid.

De vraag is echter wat een beleid met deze onmiskenbaar correcte vaststelling moet aanvangen? Keert men terug naar meer bevoogding of zet men a contrario nog meer in op emancipatie?Mij lijkt het antwoord dubbel te zijn. Zonder een minimum aan zekerheden en geborgenheid kan geen mens zich staande houden. Daarentegen is het een wezenlijk kenmerk van de volwassenheid dat men zelfstandig kan beslissen en bereid is daarvoor de verantwoordelijkheid te dragen.

uit Overschotjes

geestigheden

als men de geest heeft

komt hij verdoven

zoals geestrijk water en

men kan zijn ogen weer geloven

men ziet beter

wat onzichtbaar blijft

en wat in en om de kamer leeft

raakt mild beneveld

het is de leegte die de geest geeft

loslippig soms

of met trage adem

een golf die vertroost

de dingen worden bekleed

met namen uit de mode

een greep naar de macht

die hun schaduwen beramen

als men de geest heeft

opent hij ogen die al jaren slapen

hun adem komt als kevers in jouw

nekhaar gekropen

men ziet beter

waar de leegte is gebleven

waar de namen staan

als dingen in de kamer

als men de geest heeft

komen de lettergrepen

gelijk lieve vingers uit de nevel

en raken je aan

De Zevende Dag
Je denkt dat je reeds alles hebt gehoord en dan kijk je naar De Zevende Dag en volgt het debat over het boekje van  CD&V-partijideoloog Wouter Beke.

Op het einde zegt Gerolf Annemans: 'ik betreur dat zij niet verwijzen naar het evangelie (...)'

Hallo, evangelie? In welk evangelie staat: 'Eigen Volk Eerst'?

Sommige mensen zijn toch echt de schaamte voorbij: zij mishandelen de woorden zoals zij dat in andere tijden met mensen zouden doen.

De koningin van de daverende lach, de Sirene van de Kempen, wil drugsverslaafden laten castreren. Tom Naegels stelt daar vandaag in De Standaard tegenover: een verbod op seks met Margriet.

Keer op keer moeten politieke partijen tot hun eigen schaamte toegeven dat ze met het binnenhalen van BV's een enorm risico hebben gelopen. Er was Marc Wilmots die door de MR werd overhaald om op hun senaatslijst te komen staan en  na  één zitting tot het inzicht kwam dat politiek niets voor hem zou zijn en dus liet hij zich betalen voor een functie die hij niet uitoefende.

Men wordt BV omdat men op de een of andere manier mediageniek is. Zelfs Betty van Big Brother, die de Nederlandse taal heeft verrijkt met een nieuwe betekenis van het werkwoord 'piekeren', had aan haar borsten en gegiechel genoeg om in Vlaanderen een beroemdheid te worden.

Politiek is een vak en vraagt zoals elk vak een vakbekwaamheid: een minimum aan intelligentie en wijsheid en een elementair fatsoen. Voor elk beroep moet je over een bekwaamheidsattest of diploma beschikken, kandideren voor een politiek ambt mag iedereen. Geen wonder dat er minstens af en toe - laten we beleefd blijven - onbenullen tussen zitten, zoniet regelrechte gangsters.

Meestal weet je niet waarmee eerst te beginnen. Je schrijft als een soort ‘tic nerveux’ je wekelijkse repliek op de column van Mia Doornaert, en eigenlijk wou je eerst op de brief van Kristien Hemmerechts reageren. De donkere vlam van ‘politiek correct Vlaanderen’ vindt dat we moeten ophouden met het wij-zijdenken en niet meer mogen vervallen in uitspraken zoals: ‘moslima’s moeten onze uitgestoken hand aangrijpen en niet weigeren.’ Wij zijn allemaal Vlamingen: joden, katholieken, moslims etc Het is hetzelfde mantra als door de liberalen wordt gezongen: ‘benader de mensen als individu en niet als lid van een groep’ want het eerste emancipeert, het tweede zaait verdeling.

Wat zien we in de praktijk: ook de liberalen spreken over ‘de houding van de vakbonden’ en daarmee bedoelen ze niet één gesyndiceerde afzonderlijk of één vakbondsleider, maar de vakbond als organisatie of groep. Er zijn nu eenmaal groepen die zich als geheel manifesteren. In het verleden zijn de sociale rechten niet toegekend aan de arbeider als individu maar aan de arbeiders als klasse of groep, net zoals álle vrouwen in 1948 of ’49 stemrecht hebben gekregen en niet vrouw per vrouw als individu.

zwemmen in een burka In zijn magistrale boek ‘Onder de gelovigen’ reist V.S. Naipaul van Iran over Pakistan en Maleisië naar Indonesië, en overal stelt hij hetzelfde vast: een verontwaardigde afwijzing van de Westerse decadentie en tegelijk een gretigheid om van de technologische voordelen van dat duivelse Westen gebruik te maken. In het zwembad van Temse komt daar nog een verduidelijking bij: een visie op zedigheid en op (vrouwelijke) seksualiteit. Die visie is ons Europeanen niet onbekend, wij hebben ze zelf meegemaakt in de negentiende eeuw.

euthanasie

In de wachtkamer van een tandarts vind je toevallig het novembernummer van het Tijdschrift voor Psychologie. Daarin wordt een emeritus-hoogleraar in de anestesiologie van de universiteit van Nijmegen opgevoerd. Die man beweert dat euthanasie overbodig is geworden gezien de vorderingen inzake pijnbestrijding. Deze stelling is al tegengesproken door andere specialisten in de oncologie en geriatrie, maar dit is niet het enige tegenargument: deze geleerde heer ziet maar één reden om voor euthanasie te kiezen, namelijk lichamelijke pijn. Dat mensen weigeren de vernedering te ondergaan van het verlies van zelfcontrole en van totale afhankelijkheid, dat kan er bij deze emeritus niet in. Menselijke waardigheid is voor hem geen criterium. Hij haalt verder een moreel én een emotioneel argument aan: ‘Medisch handelen is niet te verzoenen met doden; dokters brengen na een euthanasie soms slapeloze nachten door.’

Is medische deontologie dan wel te verzoenen met therapeutische hardnekkigheid, is laten sterven op verzoek hetzelfde als doden? Zou het niet net zo goed waar kunnen zijn dat een aantal dokters zich opgelucht voelt omdat zij patiënten uit hun lijden hebben kunnen verlossen?

Of omgekeerd: een dokter die persoonlijk meeleeft met een patiënt, kan er evenzeer wakker van liggen wanneer die patiënt ondanks zijn of haar goeie zorgen toch overlijdt. Is het al dan niet wakker liggen van een therapeut de beslissende norm in het medisch verantwoord gedrag? Hoe vaak liggen leerkrachten niet wakker na een deliberatie: soms omdat een leerling naar hun mening onterecht is tegengehouden of net omgekeerd onterecht een diploma heeft gekregen? Is deze slapeloosheid een indicatie van het juiste gedrag? En wat gezegd over rechters die moeten beslissen over vrijheid/onvrijheid of een regeringsleider die moet uitmaken of zijn land al dan niet aan een oorlog zal participeren?