Zondag 2 december 2007

Rik van Looy

Rik van Looy

In het zoveelste sensatiestuk over doping in de wielersport noemt Walter Pauli Rik van Looy een 'berucht dopeur'. Mocht dit waar zijn dan is doping toch verschrikkelijk gezond: hoeveel 73-jarigen lopen er nog bij als de Herentalse Keizer?

Zijn beloftevolle kleindochter kan hem nauwelijks volgen op haar koersfiets. Ongetwijfeld omdat grootvader nog altijd slikt en spuit: zo ziet hij er wel uit.

Terwijl sportjournalisten blaken van fitheid en gezondheid dankzij alcohol, sigaretten en sterrenrestaurants.

Intussen zijn er duizende Belgen die hun ziekenhuisrekening niet meer kunnen betalen, maar daar besteedt De Morgen geen twee volle pagina's aan. Je zou zo eens kunnen verdacht worden van linkse sympathieën.

Aanvulling:
Gisteren heb ik nog eens overdacht waarom verarming en sociale uitsluiting zoveel minder aandacht krijgen in onze media als doping:
- armoede beantwoordt minder aan de sensatiezucht en doet dus minder kranten verkopen, maakt geen verhitte discussies los aan een cafétoog.

-de schuldvraag ligt totaal anders: beelden en berichten over armoede kunnen ons welgestelden wijzen op onze eigen verantwoordelijkheid, ze kunnen ons een onbehaaglijk gevoel van enige schuld bezorgen. Bij doping bevinden de boosdoeners zich duidelijk aan de overkant en zijn wij de moreel zuiveren, ons kan niets worden aangewreven want wij nemen allerlei middeltjes maar toch zeker geen doping?

Om die redenen is de 'overexposure', het overbelichten van het dopingprobleem in pers en tv-uitzendingen een gemakkelijkheidsoplossing en een vorm van populisme of demagogie: het leidt de aandacht af van wezenlijke vraagstukken zoals de sociale rechtvaardigheid en de (on)menswaardigheid van het bestaan.
De opgave van de media is juist noodzakelijke veranderingen in de geest van het publiek als noodzakelijk te doen aanvaarden zodat een en ander in beweging komt. Morele vraagstukken gaan in de eerste plaats over onszelf: in welke mate en op welke domeinen schieten wij tekort tegenover de moraal die wij in woorden belijden - de christelijke, humanistische of socialistische - en de splinter zien in het oog van de andere is zoals men weet niet de eerlijkste keuze Daarom noem ik Mister Proper Jacques Rogge een hypocriet en farizeeër: hij strijdt rabiaat tegen doping maar gaat met zijn organisatie naar een land waar de mensenrechten aan de lopende band worden geschonden zonder enige voorwaarde op te leggen.
De gadgets die volgend jaar op de Olympische Spelen zullen worden uitgedeeld zijn gemaakt in onmenselijke arbeidsomstandigheden tegen een hongerloon. Het gaat om prioriteiten: wat is voor jou het meest essentiële?

Geschreven door staf de wilde om 14:16 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Vrijdag 30 november 2007

nargileh

nargileh ***

aan parelmoer dacht je

een lichaam van rozen

en nachtegalen, het sluike

haar een wuivende franje

aan een altaarkleed

wie zag ze toen ze omkeek:

een fluitspeler in een tuin

terwijl een waterpijp wordt

doorgegeven, een koningspalm

werpt de schaduw van een hand

weef dit beeld in woorden

van zijde en filigraan:

strooilicht, een wegzweven

dat bleef achter gesloten ogen

van parelmoer dacht je

een wezen van rozen

en nachtegalen, en jij

verdoofd aan een waterpijp

*** begin november bekroond met de poëzieprijs 2007 van de Stichting Beeldspraak in Nieuwegein bij Utrecht.

Geschreven door staf de wilde om 13:35 Reageer op dit bericht

Vrijdag 30 november 2007

slaapdorp

slaapdorp

het leven houdt zijn adem in

alleen een steels bewegen

in de hoogste bomen

het dorp draait met de aarde mee

zoals een sticker op een fietswiel

met eindeloze spaken

de huizen staan leeg

arbeid gebeurt

aan de rand der steden

de velden slapen

hun winterslaap

dit zou vrede zijn

als je niet zou lezen

als jouw hoofd zo’n kamers had

heimelijk nageurend

naar zaad en scheerzeep

als je struikelen zou

over een slaapkleed of een beertje

maar jij moet lezen

jij draagt de wereld

als een ijlkoorts

als een huidziekte van woorden

en geen ogenblik zit je stil

soms vallen de schilfers

op je blad

en blaast een windje

uit een onbekende windstreek

er patronen in:

ansichten van de wereld

van de kamers

waar ze wonen

de genoten van een andere soort

die je benijdt en verkettert

het geluk woont in een slaapdorp

en het is ongeletterd

Geschreven door staf de wilde om 09:30 Reageer op dit bericht

Donderdag 29 november 2007

lapje stof

van een lapje stof komen vodden

De titel is ontleend aan een pamflet dat JM Dedecker vandaag publiceert in De Standaard: 'als de identiteit afhangt van een lapje stof komen er vodden van.'
Op de bladzijde rechts staan een filosoferende tekst van Patrick Loobuyck van UIA (Universiteit Antwerpen) en een ironiserende column van de onnavolgbare Rik Torfs.
Ik had me voorgenomen over het onderwerp 'hoofddoek' niets meer te schrijven, maar deze drie teksten dwingen me ertoe.
De basisstelling van Dedecker is dat de drie monotheïstische godsdiensten de seksualiteit onderdrukken en in het bijzonder de vrouwelijke seksualiteit. Dit is zonder meer juist.
Dedecker eindigt zijn betoog met: 'Moslima's aller landen verenigt u.'
Ik twijfel eraan of Dedecker hierin oprecht is: 'Moslima's aller landen bekeert u tot de enige juiste waarheid van Dedecker en andere rabiate vrijzinnigen' lijkt me correcter.
Ik heb het al eerder gezegd: vrijheid impliceert de keuze om zich te onderwerpen. Iemand kan op religieuze gronden kiezen voor de maagdelijkheid - wat iets anders is als daartoe gedwongen worden door een machtsinstituut zoals de roomse kerk.
We kunnen aantonen dat zo'n levenslange maagdelijkheid een dwaasheid is: niet alleen ontzegt de betrokkene zichzelf een belangrijke bron van genot en levensvreugde, de feiten bewijzen dat opgestapelde seksuele frustraties vaak ontploffen of sluipwegen zoeken die ziekelijk of zelfs misdadig zijn. Maar deze feiten zijn enkel een aansporing voor de wetgever en het gerecht om deze ontsporingen te bestrijden en te bestraffen, ze doen in wezen niets af aan de persoonlijke vrijheid van elk individu om ervoor te kiezen geen seks te hebben.

Patrick Loobuyck heeft het over de moeilijke omgang van een geseculariseerde samenleving met geloof en godsdienst: ook juist. Een groot aantal landgenoten kijkt met enige rancune, of zelfs intense haat, terug op zijn/haar godsdienstige opvoeding en wil hiermee afrekenen. En een aantal vrijzinnigen ziet overal uitbarstingen van godsdienstwaanzin die hen sterken in de overtuiging dat godsdiensten verderfelijk zijn. Het punt is dat ruim 90 % van de wereldbevolking een of andere godsdienst aanhangt en je zal er hoe dan ook nog enige tijd mee verder moeten. Eventueel tot in de eeuwigheid. De scheiding tussen kerk en staat is een noodzaak om te voorkomen dat het leven van iedereen door de regels van een godsdienst wordt gedicteerd, maar de even grondwettelijke vrijheid van godsdienst houdt in dat mensen het recht hebben om hun godsdienst te beleven, ook in de openbare ruimte. Godsdienst is immers, zoals Loobuyck terecht opmerkt, niet louter privézaak - een vrijzinnige overtuiging trouwens evenmin tenzij het gaat om vrijzinnigen die kiezen voor 'the splendid isolation' in hun superieure moraal en levenswijsheid. Ons dagelijks gedrag wordt door onze intieme overtuiging bepaald. Althans in de mate dat we enigzins oprecht blijven en consequent.

Rik Torfs vraagt zich schertsend af of we niet beter ook trouwringen zouden verbieden: iedere vrijgezel of gescheiden burger kan zich ergeren aan deze demonstratie van huwelijkstrouw.
En zo kun je inderdaad bezig blijven: waar ligt de grens tussen de kenmerken waaraan iemand zich met reden mag storen en de ergernissen die op racisme of onverdraagzaamheid neerkomen?
Burgemeester Termont heeft het simpel en overtuigend verwoord: 'Ik zit ruim 31 in het Gentse stadsbestuur en heb nooit één probleem met die hoofddoek meegemaakt.' Sommige zaken worden pas een probleem als je er een probleem van maakt. Dan kun je leerlingen de klas uit sturen omdat ze sportschoenen dragen of te lange haren of te korte rokken etc Of je kan mensen bespuwen die een keppeltje dragen, een kruisbeeld, een hanenkam.

Reeds meermaals heb ik proberen duidelijk te maken dat het in essentie gaat om een discussie over doel en middelen. Het gemeenschappelijke doel is, hoop ik althans, een verdraagzame en veelkleurige samenleving. Is het verbod op de hoofddoek voor gemeentelijke ambtenaren een geschikt middel om dat doel te bereiken? De heisa in de media en onder het volk toont aan dat dit niet zo is: de tegenstellingen worden aangescherpt en de kans is zeer groot dat moslims en moslima's het voorbeeld volgen van de joden, namelijk zich terugtrekken in een getto en psychologisch in een 'egelstelling'. Het is zeer waarschijnlijk dat meisjes en vrouwen zullen kiezen voor hun geloof en tegen de openbare samenleving, en dat moslimjongens en -mannen juist door deze hetze gaan radicaliseren.
De lekenstaat is geen dogma of exclusieve mogelijkheid: het voorbeeld is Frankrijk, de bakermat van de Verlichting, maar Engeland is niet minder verlicht en daar gaat men totaal anders om met deze problematiek; symbolen van culturen en godsdiensten zijn daar wel toegelaten in officiële functies. En bij mijn weten is de openbare dienstverlening in Engeland niet slechter dan in Frankrijk noch is daar de greep van de godsdiensten op de samenleving een grotere bedreiging voor het verdraagzaam samenleven. Tenzij men denkt aan de aanslagen maar die hebben duidelijk politieke en buitenlandse oorzaken.
Dedecker argumenteert dat de hoofddoek in Turkije verboden is sedert de stichter van de moderne natie, Ataturk. Wat hij er niet bij zegt is dat het kemalisme, zoals de beweging van Ataturk wordt genoemd, als decennialang zorgt voor een ondemocratische invloed van het leger met alle uitwassen vandien: massamoord op de Koerden, folteringen in de gevangenis, muilkorven van de pers etc Onvrijheid blijft zelden beperkt tot één thema, we moeten niet van Turkije gaan leren hoe we met onze minderheden moeten omgaan.
Tenslotte zal ik het tot in den treure blijven herhalen: mensen zijn nooit neutraal en wat mensen in wezen zijn, is niet altijd af te leiden uit hun uiterlijk. Het zit essentieel in en niet op of rond hun hoofd.
Zoals Rik Torfs spits opmerkt: een das en een hemd worden gedragen door fatsoenlijke burgers maar net zo goed door regelrechte gangsters.

Geschreven door staf de wilde om 12:26 Reageer op dit bericht

Donderdag 29 november 2007

scholierenprotest

scholierenprotest in Nederland

De beelden van het scholierenprotest in Nederland bewijzen dat men ten noorden van de Moerdijk met een ernstig pedagogisch probleem heeft te kampen.

Zelfs indien de contestatie gerechtvaardigd is, dan nog is de taal van het verzet alarmerend: we zien vernietigingen, gewelddaden louter voor het plezier van het vernietigen en voor de kick van het geweld. Heel wat op straat geïnterviewde relschoppers weten niet eens waarover het gaat of verklaren dat ze helemaal geen last hebben van te veel lesuren. Ze doen mee omdat ze het 'leuk' vinden.

Het lijkt me kras dat uitgerekend in Nederland de studiebelasting te zwaar zou wegen: wellicht is men nergens anders in Europa zo tolerant tegenover de jeugd als in de Nederlandse scholen.

De scholieren protesteren onder meer tegen 'zinloze uren' waarin geen les wordt gegeven bij gebrek aan leerkracht.

Maar waarom is er in vele scholen een tekort aan lesgevers? Precies omdat steeds meer leerkrachten er de brui aan geven: zij zien het niet meer zitten om te fungeren als oppasser, als dierentemmer. In heel wat Nederlandse secundaire scholen is de discipline totaal zoek en is het gewone lesgeven door wangedrag onmogelijk gemaakt.

Zo klagen de scholieren over een reëel probleem dat ze zelf hebben veroorzaakt.

In elk geval: als de beelden de juiste weergave zijn van de Nederlandse jeugd, dan is de tijd definitief voorbij dat we onze noorderburen als een gidsland konden beschouwen. Nederland met zijn verruwing in taal en zeden, met zijn onderwijsproblematiek en opvoedingsdeficiet in het algemeen lijkt eerder een waarschuwing te geven: laten we hier in Vlaanderen toch liever een minimum aan discipline en respect voor leerkrachten en opvoeders handhaven. En een rechtmatig respect voor de jongeren: je kan van hen inderdaad niet alles eisen en zeker niet alles tegelijk.

Geschreven door staf de wilde om 09:38 Reageer op dit bericht

Woensdag 28 november 2007

68-plus

soixantehuitard

vondeling van 68,

geloof jij nog in dat mooie

lied: ‘ontwaak verworpenen,

slaak de ketens’?

je slaakt de kreten, woorden

met loden vleugels:

geloof je in lood?

gekneusde leuzen piepen uit je

keel alsof een laars

op je borstkas staat

staar je vannacht in kinderogen

die staren naar een stille moeder,

toegedekt met zand en bladeren,

meisjesogen misschien die mannen

kennen aan bajonet en bevel?

geloof je nog in een ochtend

van vogels, een nachtelijke

hemel die van louter

sterren trilt, verhalen ademt

als een oude vader?

leuzen, slagzinnen staan

in je ribben gegrift als in

een opgegraven bot, versteende

kreten, onleesbare droom

je zegt, ouwe zoon van 68,

ook zonder geloof zijn er

de werken: pas wie getild

heeft, mag klagen over zijn rug

Geschreven door staf de wilde om 18:05 Reageer op dit bericht

Woensdag 28 november 2007

opwarming

een merel in november
fluit alsof het lente is:
een lied van CO2

Geschreven door staf de wilde om 13:49 Reageer op dit bericht

Woensdag 28 november 2007

Etienne Vermeersch

Etienne Vermeersch en het hoofddoekenverbod

Van alle argumenten pro hoofddoekenverbod slaat dat van emeritus professor Etienne Vermeersch in De Standaard van vandaag werkelijk alles: goed geholpen worden door een moslima met hoofddoek betekent reclame voor haar godsdienst.

Ik ben als overtuigd atheïst reeds meermaals 'goed geholpen' door een eerwaarde moeder in een ziekenhuis: dit heeft bij mij nog geen bekering veroorzaakt. Wel kijk ik dan met respect naar deze religieuze vrouw en oordeel ik met meer mildheid over geloof en godsdienstigheid.

En precies deze mildheid lijkt me het grote struikelblok bij sommige vrijzinnigen. Zij argumenteren vanuit een bedreigde minderheidspositie en gedragen zich op de duur als een alternatieve sekte.

Laten we nogmaals herhalen: een verbod op godsdienstige en andere 'zichtbare' symbolen is niet in theorie maar wel in de feiten discriminerend. Het is in de praktijk immers alleen van toepassing op vrouwen met hoofddoek, chassidische joden met keppeltjes vinden werk in eigen milieu en niet bij de overheid.

Mag ik opmerken dat de tranen van Anne Maertens, die naar eigen zeggen tegen haar persoonlijke overtuiging in voor het verbod heeft gestemd, voor mij krokodillentranen zijn: als je jouw persoonlijk geweten het zwijgen oplegt voor de kadaverdiscipline van een partij dan ben je bezig met 'Befehl ist Befehl'. Morele vooruitgang is juist alleen mogelijk wanneer mensen hun eigen verantwoordelijkheid opnemen in heel concrete situaties.

Ten gronde: als men uiterlijke kenmerken van personen problematiseert, dan moet men niet verwonderd te zijn dat allerlei heethoofden deze afwijzing overnemen of zich in hun al dan niet racistische afwijzing gesterkt voelen. En dan krijg je bijvoorbeeld moslimpubers die met stenen gooien naar joodse scholieren met keppeltje of skinheads die een anders gekleurde medemens in elkaar slaan.

Aanvulling:
Sommige vrijzinnigen zullen toch eens moeten leren aanvaarden dat ongeveer 90% van de wereldbevolking een of ander geloof of godsdienst aanhangt. Men kan dit vanuit rationele overwegingen betreuren, maar in deze eeuw gaat men dit niet meer veranderen en tot een mutatie van de menselijke soort evenmin. Iets anders is de scheiding tussen godsdiensten en staat inzake wetgeving: vermits wetten op iedereen van toepassing zijn moeten ze respect betonen voor ieders overtuiging en mogen ze nooit de uitdrukking zijn van één welbepaalde levensvisie die dan aan anderen met juridische dwang wordt opgelegd. En met 'levensvisie' is dan bedoeld een stelsel van waarheden en gedragsregels gebaseerd op metafysica. Een grondwet of universele conventie zoals die over de mensenrechten draagt ook een 'levensvisie' uit maar die is dan gebaseerd op controleerbare feiten.

Geschreven door staf de wilde om 08:24 Reageer op dit bericht

Dinsdag 27 november 2007

fiscus

fiscus en staatshervorming

De nieuwe SP.a-ondervoorzitter Dirk Vandermaelen is aan de weet gekomen dat vorig jaar bijna 34 000 bedrijven niet eens een belastingaangifte hebben ingediend.

Loontrekkenden en kleine zelfstandigen vallen hiervan toch achterover? Sommige vrije beroepen worden tot op de laatste eurocent gecontroleerd, grote bedrijven vaak slechts om de zoveel jaar terwijl precies bij hen de fraudebestrijding voor de schatkist veel zou kunnen opleveren.

Je hoort de fiscus dan voortdurend klagen over een tekort aan mensen en middelen, maar is dit geen politieke keuze: bewijst deze klacht niet, voor zover ze terecht is, dat fiscale fraude niet echt een topprioriteit kan worden genoemd?

Dit leidt tot de dubbelzinnige situatie dat België in Europa mee op kop staat inzake belastingtarieven en net zo goed inzake belastingontduiking. De vraag is: wat komt eerst, de aanslagvoeten of de ontduiking?

Laten we het erop houden dat beide factoren elkaar versterken. Als we een efficiënte en betaalbare dienstverlening van de overheid eisen (onderwijs, gezondheidszorg, ordehandhaving, wegennet etc) dan moet de overheid over voldoende middelen kunnen beschikken.

Wie de Belgische werkelijkheid niet door donkerblauwe contactlenzen bekijkt, kan niet anders dan vaststellen dat de huidige minister van financiën, Didier Reynders, hier een potje van gemaakt heeft.

Zijn triomfantelijke uitspraak: 'Een regering zonder socialisten is al een staatshervorming op zich' klinkt in het licht van deze vaststelling nogal vals.

De Waalse socialisten hebben de rekening betaald voor hun gesjoemel in Charleroi, maar een minister die weigert zijn opdracht te vervullen is niet minder corrupt. Een vertoon van onverantwoordelijkheid zoals het wanbeleid van Reynders wordt genoemd: 'schuldig verzuim'.

De glans op zijn gezicht is zeker niet de stralenkrans van politieke heiligheid.

Geschreven door staf de wilde om 13:11 Reageer op dit bericht

Dinsdag 27 november 2007

losers

losers

strepen van een kille regen

zoveel glas en nog veroordeeld

tot gespleten kijken

een kale tak, zwarte vogel

een treurnis van gebladerte

aan een beukenhaag

een witte vlek

die langs schuift

geluidloos

de bestuurder blijft

onzichtbaar

een tuintafel, vetplant

in metalen vaas

ze heeft een naam gehad

de vermetelheid

van zaden

de regen ontleedt

in onwezenlijke delen

verkilt het gebeente

schudt beenderen uit een zak

hij breekt het licht

zoals laarzen botten breken

en hakken een tak

een bosduif zet een hoge

borst op alsof ze zegt:

doodgaan is voor losers

Geschreven door staf de wilde om 10:34 Reageer op dit bericht

Maandag 26 november 2007

Hilde Crevits

interview met minister Crevits

In het maandaginterview met Vlaams minister van Leefmilieu Hilde Crevits in De Morgen staat dit opmerkelijk dialoogje:

'DM: Die neerbuigendheid merk je ook als het over de Vlaamse regering gaat.

H.C: We zijn verdorie bevoegd voor alles wat écht belangrijk is voor de mensen.'

Genadelozer kan je de communautaire hondsdolheid niet afschieten.

Ook het interview met de immer bevlogen Karel Van Miert in De Zevende Dag maakte weinig meer duidelijk dan zijn onbegrip voor de al maanden gevoerde strategie.

De term 'staatshervorming' - al dan niet voorafgegaan door het epiteton 'grote' - is een mantra geworden waarmee sommige omhooggevallen politieke tenoren zich in een trance chanten. Deze trance zou een vorm van boeddhistische onthechting kunnen zijn, mochten er minder persoonlijke en partijpolitieke belangen door versterkt worden.

De Vlaamse publieke opinie wordt door dit mantra gehypnotiseerd al weet de overgrote meerderheid niet wat ermee bedoeld wordt. Is het niet stilaan tijd dat de dames en heren uit hun extase weer afdalen naar de aarde, naar de dagelijkse werkelijkheid van 'de mensen' die zich door hun volksvertegenwoordigers steeds meer in de steek gelaten voelen?

De emopolitiek lijkt in deze tijd egopolitiek geworden te zijn. De prik van Hilde Crevits bewijst dat zelfs binnen het kartel aangevoeld wordt dat de opgeblazen ego's vooral veel wind bevatten.

Geschreven door staf de wilde om 11:42 Reageer op dit bericht

Maandag 26 november 2007

debutante

debutante van 60

- voor Lisette W. –

onzeker schermt ze haar

woorden af: betaamt het

wel, dit spreken met verhakkelde

stem, spiegelscherven na

het gooien van een steen

in een moedwillig verduisterde

kamer, een boudoir van

een dame zonder lamé

en zijde, een dertiende

uit een dozijn

verzamel haar wereld

scherf na scherf: lees hoe

veelvoudig je wordt weerkaatst

hoeveel handen grijpen

naar één brood: wie deelt

zal verdelen, maakt onderscheid,

zet de ene tegen de andere op

en alle behoren tot haar wezen

betaamt het dat haar naam

staat in een lijst van meesters

die net als zij beginnen

elke dag, elk blanco blad

een leeg venster waarin

ze een dag verzinnen

met verhaal en leven

onzekere leerlingen

van hun eigen school:

een vissenschool van

onderzeese tover, een ekster-

school van dieven, een vlucht

ganzen die voorspellen

betaamt het dat ze een

naam hanteren als een zwaard

doen alsof de duizend koppen

van de leegte rollen over hun blad?

Geschreven door staf de wilde om 10:04 Reageer op dit bericht

Zondag 25 november 2007

Khnopf - bis

Khnopff

men zegt het is zijn zuster

die de deur gesloten houdt

maar het is geen bloed

dat hen verbindt

het was een tasten

naar de huid en klieren

van de ziel

de damp die om de aarde hing

toen ze ontwaakte

aanving met ademhalen

niet het vlees

dat mannen scheidt van vrouwen

ze doet briesen van ongeduld

om in elkaar te schuiven

zoals een hand schuift

in een handschoen

en dan de deurkruk

en het openen

ze moeten gesloten blijven

deur en jongedame

het hout gelakt in melkblauw

gebiesd in goud

de starende zuster in corsage

een hoge kraag

wit als een schim

zij moet verschijnen

één ogenblik daar zijn

en dan voorgoed voorbij

de afstand van het tasten

zijn verf: een vingerafdruk

van het eerste heimwee

dat op goed geluk

naar de aarde kwam

om even adem te halen

daarna op te staan

en voort te gaan

Geschreven door staf de wilde om 17:22 Reageer op dit bericht

Zondag 25 november 2007

Boedapest 6

in nomine patris et

namens wie kan je spreken

kind van spinner en huisvrouw

bloedverwant van behoedzame doden

niemand zo roekeloos toch

als wie overleeft?

ruik aan je vingers:

niet eens een restje inkt

of zweet, fouilleer je poriën,

zoek een gelijkenis, een teken

van vloek of zegen

lever, longen doen haast geluidloos

hun dagelijks werk, alleen een koord

rondom de hartspier trekt strakker

aan alsof een zak wordt dicht gesnoerd

waarin men een dier zal verdrinken:

het spartelt, klauwt naar de benauwenis

spreek namens benauwden opgetekend

in een verregend schrift: al wie brood

heeft gesneden, het mes gericht

op de buik; al wie hakte, schilde

de vrucht van eigen of gehuurde tuin

monden waar geen ronkend woord

in aardde, een sussende toon dat wel:

toen de slaap uitbleef als een bezopen

koetsier en koorts een tekening

toverde in de nerven van een linnenkast

namens gelijken kan je spreken

vanachter je gevel van burgerman:

spreek, vervreemde, over bewoners

van een rijtjeshuis, ze stonden

bij een kruidenier in het krijt

en bij de grote slager daarboven

het dier klauwt naar zijn benauwenis,

voelt een koord zich spannen, weerom

neerliggen in een streep

Geschreven door staf de wilde om 11:40 Reageer op dit bericht

Zaterdag 24 november 2007

depressies en zo

over walg en depressies

Een greep uit de kranten van vandaag zaterdag 24 november. In Brazilië werd een 15-jarige straatdievegge opgesloten bij 20 mannelijke criminelen; men kan zich inbeelden wat zich daar heeft afgespeeld.
In het vroegere Oost-Duitsland werd een 17-jarige tiener overvallen door 4 skinheads die een hakenkruis in haar heup tatoeëerden. In Burundi worden wekelijks 26 verkrachtingen gemeld, heel wat meer worden niet eens aangegeven uit schrik of omdat het toch niets uithaalt.
Wie schreef alweer: 'Ich kann nie so viel fressen wie ich kotzen möchte'?

Het doet me denken aan al de jaren dat ik als leraar Nederlands mijn leerlingen van de derde graag aanspoorde, soms verplichtte, om het nieuws te volgen. Steeds met een ondertoon van zelfverwijt en schuldgevoelens: had ik wel het recht om deze 16-18-jarigen te confronteren met alle gruwel en smerigheden van deze wereld?

Deze ambivalentie is gebleven: enerzijds lijkt het me noodzakelijk om de actualiteit te volgen en zich te informeren om zo correcter te kunnen oordelen en bij de volgende stembusgang een meer verantwoorde keuze te maken. Anderzijds heb je geregeld een 'time out' nodig. Je moet af en toe op een 'geestelijk eiland' gaan zitten, in de natuur, tussen de kaft van een heerlijk boek, in de armen van een geliefde. Anders riskeer je compleet gek, cynisch of depressief te worden.

Dat wordt blijkbaar bewezen door de cijfers van gisteren: ongeveer 17% van onze volwassenen lijdt aan depressies.
Een psychiater stemde in met mijn vermoeden dat dit te maken heeft met de dagelijkse lawine aan negatieve sensaties: ongevallen, rampen, criminaliteit, aanslagen en oorlogsbeelden. Dit overbeklemtoonde negativisme moet onvermijdelijk een weerslag hebben op de psyche van onze bevolking.
Ten tweede is er de toenemende druk op de werkvloer, een gevolg van de moderne leuzes 'flexibiliteit' en 'verhoogde productiviteit'. Het is al vaker gezegd, onder meer door Frank Vandenbroucke en Mieke Vogels: 'je kan de mensen niet blijven uitpersen als citroenen.'
Mensen zijn geen machines die je bij panne kan vervangen door een even goeie of nog betere.

Ten derde vrees ik dat het ritme van de arbeidsmarkt is overgeslagen op dat van de vrijetijdsbesteding: bijna iedereen heeft het druk, druk, druk. Bij elkaar binnen lopen zonder aankondiging kan niet vanwege een overvolle agenda. Toch weet deze hyperindividualistische dichter dat de mens wezenlijk een sociaal dier is: je hebt niet enkel behoefte aan samenzijn, maar aan kwalitatief samenzijn met mensen die je vertrouwt, tegenover wie je echt kan zeggen wat je denkt en voelt.

Kortom, ik vrees dat we in een zieke en ziekmakende tijd leven. De overvloed van onze consumptiemaatschappij - althans voor wie er aan mag deelnemen - kan deze aanslagen op het welzijn niet compenseren.
De depressieven onder ons vervullen de functie van de kanaries in de vroegere steenkoolmijnen: zij signaleren ontploffingsgevaar. Niet alleen zij moeten worden behandeld, maar in de eerste plaats deze zichzelf beschadigende maatschappij.

Geschreven door staf de wilde om 11:59 Reageer op dit bericht

Vrijdag 23 november 2007

Anne Frankboom

Anne Frankboom

stamelt de kastanje:

raak me niet aan?

is niet het kruidje-roer-

me-niet steeds de eeuwige

stem die moppert om een

likdoorn, voorbij loopt

aan verbrijzelde schedels?

kom eens kijken, al wie meent

de last van de wereld te dragen

op weerloze schouders, allen

geschandvlekt door de geschiedenis

kom naar de kade van Pest

An die Schöne Blaue Donau

een lint van rode zijde

toen in dat uitzinnige jaar

zie, de laarsjes van dames,

de molières van een meisje,

de plompe bottines van

een vader, een zoon

in brons, egaal in brons,

metaal langs het water

brons moppert niet, het ruist

niet eens, het glanst in regen

en zonlicht, het treurt niet

om een zieke boom, alleen

van zieke geesten wil het

getuigen, van 600 000

omgehakt in één jaar

zo stamelt de kastanje,

zo rekent het meisje dat

vandaag een dame zou zijn:

indien, indien men op tijd

opkeek van eigen likdoorn,

schreeuwde om bijl en schedel,

indien men op de juiste dag

de geur opsnoof van een vlag

Geschreven door staf de wilde om 17:34 Reageer op dit bericht

Vrijdag 23 november 2007

hongerstaking

over hongerstaking en chantage

Vandaag lezen we in Visie, het weekblad van het ACW, een interview met ene Pol van Camp, gepensioneerd vakbondsman en vredesactivist.
Hij is pas terug uit Afghanistan en spreekt over de Afghaanse hongerstakers in Brussel:
'De hongerstakers hebben nu via een ongeoorloofd middel gekregen waar ze recht op hebben. Wat onrechtvaardig is, is dat ze daarvoor hun leven moesten riskeren.' De kop boven het artikel luidt: 'Hongerstaking is een wanhoopsdaad'.
Het mededogen van deze man staat in schril contrast met de verklaringen van de blauwe excellentie van binnenlandse zaken, Patrick Dewael, en de Dienst Vreemdelingenzaken die bij herhaling de hongerstaking 'chantage' hebben genoemd en : 'Op chantage gaan wij niet in, we laten ons niet chanteren.' De woorden 'chantage, chanteren' worden dan uitgesproken met een diep misprijzen door ongetwijfeld zeer eerzame burgers en democraten.
Terecht: volgens het wetboek is chantage, in de betekenis van afpersing, een misdrijf.
Maar een terugblik op de geschiedenis kan ons wat anders leren. Was niet de beroemdste aller hongerstakers in de voorbije eeuw Mahatma Gandhi?
Voelt iemand zich geroepen om Gandhi een crimineel te noemen? Verkiest men een verzetsleider (tegen de toenmalige Britse overheersing in India) die terreuraanslagen organiseert of een burgeroorlog op touw zet?
Als er iets crimineel is aan de hongerstaking, dan wel de situatie van uitzichtloosheid die iemand naar dit wapen van de machteloze doet grijpen.
Er zijn toch rare dingen aan de hand met de morele verontwaardiging: aan de ene kant stuurt men soldaten naar Afghanistan en aan de andere kant vindt men dat de slachtoffers van Taliban en 'war lords' maar in eigen land moeten blijven - Afghanistan is veilig genoeg volgens de experten van Vreemdelingenzaken. Idem dito voor Iran: telkens weer schreeuwen Westerse politici hun verontwaardiging uit over dit theocratische dictatoriale regime, maar opnieuw mogen Iraanse vluchtelingen door dit regime vervolgd hier niet binnen. Vluchtelingen moeten kunnen bewijzen dat zij persoonlijk het slachtoffer geweest zijn van vervolging: hoe doe je zoiets? De sporen tonen van foltering, wat impliceert dat je in de dictatuur moet blijven leven tot je inderdaad gefolterd wordt? Moet een vrouw de littekens van een verkrachting kunnen tonen? Hoe leg je de eigendomsbewijzen voor van een huis dat is onteigend of weg gebombardeerd? Hoe kom je aan documenten als je halsoverkop bent weggevlucht of halfnaakt uit een bootje of vrachtwagen wordt gehaald?
Kortom, eens te meer staan we voor het gezegde van Léo Ferré: 'La morale c'est la morale des autres.' Wij mogen ons wentelen in de luxe, dat is ons onvervreemdbare geboorterecht, de schooiers die hier aanspoelen moeten terug naar hun mesthoop en/of gevangenis met martelkamer.
Uit Hertoginnedal noch uit de Wetstraat hebben we al een signaal opgevangen dat de onderhandelaars erg in hun maag zitten met dit probleem, zeker de communautaire scherpslijpers niet. We leven in een land met een toenemend egocentrisme en groepsegoïsme, in de vele varianten op de kreet: 'Eigen Volk Eerst'. Wat gewoon een uitbreiding is van: 'ik eerst'.
Gandhi was niet gelukkig met de splitsing van India na de oprichting van de islamitische staat Pakistan - later heeft ook Bangladesh zich afgesplitst. En in India zelf bleven de gewelddadige conflicten tussen moslims, hindoes en sikhs voort duren. Het is niet met opruiende taal dat je mensen tot bedaren brengt en coëxistentie mogelijk maakt.
Vluchtelingen zouden moeten gezien worden als getuigen: hun ellende is een getuigenis van wat fanatisme aanricht, om het even over welk fanatisme het gaat.

Geschreven door staf de wilde om 11:29 Reageer op dit bericht

Vrijdag 23 november 2007

Boedapest 5

Magyaarse II: boswandeling door een stad

een Magyaarse heeft een huid

van berken, zij wandelt op de jonge

berken van haar benen, kijkt je aan

als een wezen uit de nacht verschenen

gelijk een huivering elke nacht verschijnt

zij heeft de blik die even snuffelt,

glimlacht om het schaarse licht:

het weten van een ouder wezen,

het hoort de bons door dunne vliezen,

herkent het verlangen aan zijn geur

ze glimlacht om het schamel licht,

de trilling waarop zij huivert

gelijk gebladerte: een boom heeft

dan een boom herkend, oog om oog,

blad om blad – zij glimlacht

zilverlicht over een zilveren pad

Geschreven door staf de wilde om 10:02 Reageer op dit bericht

Donderdag 22 november 2007

Boedapest 4

Magyaarse I

lees hun ogen: vrouwen

van Boedapest, ze hebben

de zekerheid van het vlees,

vragen weinig, eisen je vel

hun mannen staan gedwee

voor een halte, een zebrapad

zij komen langs, glijden

met zingende klinkers

door de metro van aders,

verkruimelen musea, zuilen:

gebouwen van eeuwen

begeven voor het bouwsel

van één nacht, één blik

als voorbode van die nacht

Geschreven door staf de wilde om 16:42 Reageer op dit bericht

Donderdag 22 november 2007

Boedapest 3

Schetsen uit Boedapest deel 3

Museum voor Schone Kunsten

aan het Heldenplein: een bronzen

pissertje van Georges Minne,

de Verloren Zoon van Constantin Meunier

in marmer – we zeggen al iets luider:

we are from Belgium

***

étterem Koh-i-Noor

a) conversation piece

‘then we were on the ground

he said I was part of his phantasy

went on till half past three

people who work for him

in Wall Street call him a monstre

no emotions you know

what could I add to his

conversation?

o dear, everybody in this restaurant

is listening to my sex life’

buiten omstrengelt een Pakistani

een Hongaarse tiener (een levend

bas-reliëf van een Hindoetempel)

binnen schenkt men geen wijn

inch’Allah

***

monument Attila József

bij Donau en parlement

een man van brons, jas met grote

knopen in het gras, hoed over knie,

knokige hand als een vogelklauw

grijpt niet meer, gebogen hoofd

op pezige nek: hoort hij de trein,

de trein, de laatste die voorbij

gaat, over hem heen gaat?

van glimmend brons twee versregels

in zijn handschrift: kalligrafie

van een stem die sprak

namens de sprakelozen

***

gedenkteken voor 600 000

op de kade aan de kant

van Pest: honderden schoenen

in alle maten, lege voetsporen

vóór de kogel en de plons

de Donau, zegt de geschiedenis,

waaierde uit als een lint

van versleten rode zijde

***

onze ober, een Roemeense

Oscar Wilde, golvende haarlok, ronde

kin, keurt twee flessen af: een geur

van kurk die ons ontging – zijn fooi

is volgens het boekje van Oscar Wilde

***

zeven dagen flaneren in regen,

sluiers van grauwte – Mehr Licht,

riep Goethe op zijn sterfbed

wij willen een ander licht desnoods

gedaanten die opdoemen uit slierten

van mist en liefst een zwarte tak

of gekrulde reling afgebiesd met

sneeuw; lange zwarte jassen op

de Duna Corso, dames in rijglaarsjes

en moffen, heren met wandelstok, ivoren

knop maar niet die regen en

regen die niet valt

Geschreven door staf de wilde om 09:38 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Meer van boek onder lava