salade

De staakbonen herleven plots.


Toen ik deze morgen naar de kippen ging zag ik dat er bonen moesten geplukt worden.
Dat er 3/4den van een emmer zouden worden had ik helemaal niet verwacht.


Naast oude afgeleefde bladeren komt hier en daar jong fris blad opduiken met jonge boontjes en bloemen.

En het is niet enkel op een paar plaatsen maar op alle staken.
De bonen leiden een nieuw leven.
Maar als het vlug begint te regenen en kouder blijft al het rap af gelopen zijn.
Bonen zijn vijanden van nattigheid. 
Het hoogstnoodzakelijke is hen voldoende om te kiemen en te groeien.
De bloei heeft geen regen vandoen, in tegendeel.

Eind augustus dacht ik dat het over was met de staakbonen.
Maar dan kwam er een fameuse nazomer met echt zomerdagen in september.
En juist dat zonnige warme weer heeft de bonen een nieuwe impuls gegeven.
Dat maak je niet zo dikwijls mee hoor.

Ja, deze nacht is het weer ook hier omgeslagen.
Het heeft fel geregend en de temperatuur is enkele graden lager dan gisteren.
We zijn onze stevige nazomer kwijt...tijd voor de herfst.


Omdat ik tot niet veel meer in staat ben heb ik enkel het hoogstnoodzakelijk gedaan, oogsten.
Ik heb het gaas boven de broccoli afgewenteld e, de vruchten afgesneden.


Tot mijn zeer grote verwondering was de emmer voor drie kwart vol.
De vorige keren hadden we telkens maar een paar handen vol.
Toen was het weer nog niet of niet zo lang op zomer gezet.


En het is nu reeds maanden aan een stuk dagelijkse gewoonte om telkens minstens 2 komkommers te snijden.
Gisteren waren het er zes.
2014 is een zeer uitzonderlijke komkommeroogst. Toen ik gisteren fier met mijn zes fijne komkommers binnenstapte zuchte Colette.
Wat moet ik op het einde daar mee aanvangen? 
Ik heb zonder aarzelen geantwoord...'weg geven' er zullen er velen je graag zien komen.
Wie nu bij ons op bezoek komt krijgt de oogst van de dag aangeboden.
Hou er rekening mee dat die nu, na 3 maanden, stilaan wel zal verminderen.

Gisteren heb ik het hoogstnoodzakelijke in een half uur geklaard.


Het hout is voorlopig afgedekt.


De courgette – en komkommeroogst gaat verder.


Terwijl ik toch aan het knippen was en ik maar door gegaan met de pompoenen.
In jaren hebben we niet meer deze hoeveelheid gehad.
Wij houden niet van die grote soorten.  Van sommige heb ik de steel afgestoten.
Deze zullen eerst moeten klaar gemaakt worden want de kans is groot dat ze niet bewaren.


Alles samen heb ik er nu nog 40 gesneden, de butternut inbegrepen.
Daarvan had ik er wat meer verwacht.
Colette gebruikte reeds enkele butternuts en ook oranje Hokaïdo's.
Die groene vind ze een wat harde pel hebben.

Dit jaar is voor ons gekenmerkt als een jaar met heel weinig fruit.


Geen enkele moerbesievrucht voor het tweede jaar op rij.


Laat ons even overstappen op bloemen. Deze eerder stekelige plant bloeit dit jaar niet.



Op de hoppe, slechts enkele pietluttig kleine bloemetjes.


De pruimelaar 'belle de Louvain' zou veel vruchten hebben gegeven.
Die korte zeer hevige storm in het voorjaar heeft daar een stokje voor gestoken.
We konden een klein beetje niet aangetaste vruchten eten.
Colette kon zowaar enkele potjes confituur maken.
De rest waren misvormde onteetbare en massas rotte vruchten.
We zijn half september en de boom is reeds al zijn bladeren kwijt.

Bij het kleinfruit waren het alleen de cassis die wat vruchten droegen
Het was echter niet de moeite waard om er een net over te spannen.

De vijgenboom bevroor twee winters na mekaar en hij moest van zero herbeginnen.
Vorige winter was helemaal zonder vorst.
De boom staat hij prachtig maar zonder vruchten.
Het ziet er zelfs naar uit dat hij volgend jaar nog niet zal dragen.

De zon doet haar best om in september goed te maken wat ze verzuimde in augustus.
Is het de mist of ben ik te bedrijvig geweest maar ik ben enkele dagen buiten strijd. 
Misschien is het een samenspel van beide elementen.
Mijn gewrichten willen niet mee en eisen enkele dagen rustig te blijven.


Gelukkig is mijn broer weer paraat en kwam hij vooral om het gras te maaien.



De lange plantenboord werd gewied en het gemaaide gras werd daar uitgegoten.


De grote linde, achteraan de tuin, begint vlug zijn bladeren te verliezen. Vanaf nu zal het een groot deel uitmaken van de verzamelde mulch.
Het gras is pas gemaaid en er liggen al opnieuw bladeren en er is geen wind.

De brandhout reserve is schuin gevallen en moet herschikt worden en weer overdekt.
Daar is mijn broer vandaag mee begonnen en hoop ik binnen een paar dagen  verder af te werken.
Maar morgen probeer ik alvast met het voorlopig af te dekken want er is nattigheid op komst.

De pompoenen kunnen stilaan geoogst worden.


Ik ben begonnen aan de noordkant van de serre om de pompoenen weg te halen.


Het heeft een vijftal vruchten opgeleverd die reeds te drogen staan in de veranda.
Ook een volle kruiwagen ranken en bladeren staat klaar.


De potten, die in juli dienden om water in te geven zijn verwijderd.
In augustus waren ze absoluut overbodig en nu in september zijn ze niet meer nodig geweest.

De ranken zijn verwerkt als een groenlaag op de composthoop en bedekt met een laag verse paardenmest.

In de serre ontdekte ik plots tussen een dikke bladerpak twee verscholen komkommers.
Ik was reeds verwonderd dat die plant heel traag nieuwe vruchten aan maakte.
Toevallig vandaag wilde ik wat bladeren wegnemen en deed mijn ontdekking.Ze zullen nog goed zijn voor de soep.

Eindelijk heb ik de eerste veldsalade gezaaid.


Alle benodigdheden worden klaar gezet voor de eerste zaai van veldsalade.


Het korte eindje van perceel 2 wordt afgeboord in het geheel van het paadje.


De andere zijde wordt ook afgeboord.


Omdat ik niet veel goesting had door de warmte zou ik eerst niet het volledige pad afboorden.
Ik wilde echter niet toegeven en heb dan maar het volledige pad een afboordbeurt gegeven.
Wij noemen dat , eventjes een hoge rug leggen. Om het pad te harken had niet niet meer voldoende fut.
Bij zulk weer is het ook beter om even de knorren plat te lopen


Dan volgt de gewone gang van zaken met eerst uitmeten en greppeltjes maken die met potgrond gevuld worden.


De zaaigleuven worden getrokken.


Voor bladgroente, behoorlijk dik zaaien.

Er wordt in geharkt en plat geklopt.

Tenslotte wordt duchtig begoten want alles begint behoorlijk droog te komen.
Nu is het aan de Oerkracht om over te nemen en alles vlot en wel te laten kiemen.

Dit heb ik nooit voor gehad.

Nog vóór half september kunnen wij geen tomaten meer plukken.
Ik heb de serre leeg gehaald omwille van de vlugge aantasting van de tomaten door de plaag.
Maar aan komkommers geen gebrek want ik knipte er reeds een paar keer 8 op een dag.


De grond wordt helemaal vrij gemaakt.


Met behulp van 2 plankjes kan ik het pad afboorden.


Dan wordt de eerste kruiwagen gevuld.

Met de platte schop wordt de grond uitgehaald.


Die wordt gebruikt om de prei wat meer aan te aarden.

Doordat de grond zeer droog is weegt een kruiwagen relatief licht.
Het is ook de bedoeling om zoals bij het halen van mest het gedoseerd te doen.

Ik leg reeds een tijdje de nadruk op het halen van mest.
Daardoor geraakte het andere werk wat op de achtergrond.


Het is niet de bedoeling enkel mest te halen om de composthoop op te zetten.
Ik probeer ook een voorraad aan te leggen om in het voorjaar te gebruiken in de tuin.


De composthoop groeit traag aan omdat er nog niet tenvolle groen beschikbaar is.


Terwijl er een volle kruiwagen mest staat te wachten om gelost te worden kom ik met de andere kruiwagen vers en gedroogd groen aanvoeren.

De hoop mest groeit rapper aan de de composthoop.
Je moet rekenen dat ik gemiddeld één kruiwagen haal per dag.
Omdat ik er soms twee haal kan ik de zondagen meerekenen.

Ik kan niet de hele ruimte vullen omdat de wand die de houtstapel tegen hield schuin gevallen is.
Gelukkig heeft de notenboom de wand tegen gehouden.
De notelaar is vorig jaar plots schuin gaan hangen.
Ik wil die op zijn minst tegenhouden door te onderstutten.

De tuinslang ligt klaar om telkens ik een laag mest bijleg, die duchtig nat te maken. Dat bevordert het verteerproces.

Ik heb de courgettes bij gesnoeid en wat hoger opgebonden.

De pikante pepers hebben dit jaar een uitzonderlijk hoge opbrengst.
Vandaag plukte ik er 26.

En er staan nog heel wat groene op de enige plant die ik in de kruidenhoek heb staan.

Toen de zon reeds behoorlijk laag zat, ben ik het resultaat van de werkzaamheden van de dag gaan bekijken.
Het leverde enkele uitzonderlijk zonnige beelden op.


Naast de staakbonen is het perceeltje waar de zapallito's stonden klaar gelegd om er veldsalade te zaaien.


Het korte pad achter de serre is weer piekfijn in orde.


De paksoi, groen- en roodlof zijn gewied, de grond los gelegd en het lange pad is onkruidvrij.


Nu de courgettes opgebonden zijn en de bladeren onder de vruchten afgesneden worden staan de planten er gezond bij.
Toen ik alles liet groeien zoals het was kreeg ik rond deze tijd van het jaar altijd schimmel op de bladeren.
Elk jaar gingen er één of meerdere planten vroegtijdig kapot.
In het vervolg worden de courgettes opgebonden en ik kan er eentje meer plaatsen over dezelfde lengte.


Vanaf nu moet ik niet meer rekenen op veel grasmaaisel bij een maaibeurt.
Het gras groeit minder vlug en het koudere weer moet nog aankomen.
Maar vanaf nu zullen de bladeren stilletjes aan beginnen te vallen.
Dat levert een betere mulch op dan grasmaaisel alleen.

Het maaisel van deze week was bestemd voor vak 5 van de wisselteelt.

Het suikerbrood (goenlofsoort) werd goed ingeduffeld met een niet te dikke laag.

Ook de paksoi is volledig gemulchd.

Voor het roodlof was er onvoldoende over om alle planten in te dekken.
Dat deeltje zal moeten wachten tot volgende week.

Het ongewenst kruid te keer gaan doe ik op vier manieren: wieden, kappen, mulchen of lichtjes afscheppen.


Moest ik beschikken over voldoende mulch dan zou ik hier de grond losmaken en bedekken .


Deze strook van 3 rijen wieden is toch een 20 minuten kruipen.

Ik heb de koepeltjes weggenomen bij het wieden en niet terug geplaatst.
Na het wieden legde ik de grond los met de driehaak.


Het eerste eind van het langste pad was vlug proper omdat het bedekt lag met hagewinde.


Het tweede deel van het pad is het onkruid gekapt met de zware kapper.

Op het korte paadje achter de serre, haaks op de 2langere paden is het onkruid ook gekapt.

Het 2de langste pad was veel meer begroeid dan de andere paadjes


Dat heb ik gisteren in de heel late namiddag nog vlug gekapt. Ik heb er pas vandaag een foto van genomen.

Het is het eerste jaar dat we naast de pauwoog en het koolwitje ook deze soort vlinder in onze tuin observeren.

Mulchen is een zeer doeltreffend middel om onkruid te bestrijden.
Het is niet arbeid intensief en je hoeft niet zo op je knieën te kruipen zoals bij wieden.


Maar soms moet je vooraleer de mulch te verdelen toch efkens wieden.
Het maaisel is rechtstreekst van de maaier uitgegoten tussen de planten.


Het verdelen en wieden deed ik in één tijd waardoor ik toch 10 minuten moest kruipen.
Als je eerst het maaisel in de kruiwagen vergaart, verdeel je het direct zoals het hoort.


Tussen de salade en de venkel muchte ik niet om maaisel te besparen.
Ik bedekte enkel de ruimte tussen de planten en een smalle strook ernaast.
Daarna werdt de vrije strook losgewoeld met de driehaak.


De paksoi, roodlof en suikerbrood zijn dringend aan een wiedbeurt toe.

Dan zijn we er nog niet want de paadjes zijn ook voor een groot deel aan het vervuilen.
Hopelijk houdt de zon nog eventjes vol.

Soms is het nodig er stevig in te knippen of diep te plukken.



Bij de pastinaak staan de bladeren breed uit elkaar en durven nog al eens neervallen.


De bladeren die neerliggen worden geplukt.
Dan worden de nog rechtstaande bladeren met een koord samen gehouden,
om het vallen te beletten.

Als de suikertop gewied is en de mulch geschikt rest er alleen nog het losmaken van de grond met de driehaak.


Dan begint het knippen van de prei.


Daarna volgt de opkuis.


Rond de salade wordt gewied.


Na het wieden komt nog als afwerking de blauwe haak die de grond mooi los legt.
Zo is het totale middenstuk van de combinatieteelt helemaal afgewerkt.
Er blijven nu nog drie rijen vooraan en drie rijen achteraan de tuin die in orde moeten worden gebracht.

De pompoenen die er nu nog bijkomen zullen na een tijdje afsterven.

De pompoenen op vak 4 bedekken meer dan de helft van het paadje.

Deze aan de achterkant van de serre zijn even erg.


Aan de noordkant naast de bessenstruiken is het van het zelfde liedje.


Pompoenen en Oost-Indische kers zouden alles overwoekeren.
Als de vorst komt veranderen ze in pap.



Ik heb een knipbeurt ingelast en ontdek overal ongewenst groen.


Ik had al vlug een volle kruiwagen ranken, goed voor bijna een groenlaagje op de composthoop.
Shimmelbladeren worden geweerd en werp ik op de gewone verteerhoop.


De komkommeroogst gaat ondertussen onverminderd verder.

Ik weet niet hoe ik de ziekte op de knolselder anders moet benoemen dan de plaag.
De bladeren worden bruin en schrompelen letterlijk op.


Ik heb de grasmaaier een tandje hoger geplaatst.
Hierdoor wordt wat hoger gemaaid waardoor het gras er veel mooier uit ziet.


Hier moet duidelijk eens afgeboord worden zodat we weer een rechte grasboord hebben.


Het bruin worden van de bladtoppen van de pastinaak kan je geen ziekte noemen.
Het is enkel het verouderen van het blad.
Als ik hier het blad gedeeltelijk pluk is het om de prei ernaast te kunnen aanaarden.
Door het plukken krijgen de groenten aan weerszijden ook wat meer ademruimte.


Bij de knolselder is het andere koek.
Hier zit je werkelijk met een verschrompelings plaag.
Ik had het reeds eerder moeten aanpakken maar met die Engelse les was ik mijn maandag kwijt.
Dinsdag hadden we een dringend familiebezoek.
Woensdag heb ik de voorrang gegeven aan het halen van paardenmest.
Ik zal eens een dagje moeten schrikkelen.


Ze staan er nu fris maar wat kaal geplukt bij.
Het is wel de enige manier om de besmetting van de andere bladeren wat tegen te houden.

Nu wordt de aandacht getrokken op het ongewenste groen.
Eerst zullen de te lange bladeren van de prei moeten geknipt worden.
Dan pas zal het onkruid kunnen aangepakt worden en zal het mogelijk zijn de prei aan te aarden.

De wilde wingerd naast de achterste garagepoort moet van de muur af.
Onze goot en ook die van de buurman verstopt.


Aan de afgedankte pomp zie je nog enkel wat overblijft als lianen en bladeren van de wingerd weggenomen zijn.

Het stuk platen afsluiting is ook vrij gemaakt.
Slechts drie maanden per jaar waren ze bedekt door de bladeren van de wingerd.

De bladeren van de wingerd worden, samen met ander groen, naar de composthoop gebracht.
Ze zullen een volgend laagje groen vormen.


In de tuin zelf is het nog een weelde van groen, gewenst en ongewenst.

Walnoten kan je normaal rapen vanaf half september maar dan alleen voor de vroege soorten.
Zaterdag laatste waren we bij onze dochter in Mechelen.


Daar staan 10 notelaars en onder drie van deze bomen kon ik volop noten rapen.
Dat is zo'n veertien dagen vroeger dan normaal.


Ik heb die meegebracht in een plastiek zak en was die compleet vergeten.
Gisteren is het nieuw schooljaar begonnen en volg ik elke maandag Engelse les.
Toen ik thuis kwam van de les zag ik de noten staan in de gesloten zak.


Die waren behoorlijk vochtiger dan toen ik ze raapte.
Door de beslotenheid van de zak zijn ze beginnen zweten.


Het werd tijd dat ze open werden gelegd in een bakje.


Op het rek staat een bakje met de rest van de noten van vorig jaar.
Er naast lagen de twee eerst geoogste pompoenen die plaats moeten maken voor de nieuwe noten.


Nu kunnen de noten beginnen uit te drogen maar zo nu en dan moeten die gekeerd worden.
Dat keren bestaat erin dat je de noten een flink door elkaar roert.
Misschien is het wel beter dat ik ze verdeel over twee bakjes.

Het enige wat ik dit jaar van de tomaten kan zeggen is dat het één grote miserie is.
Reeds kort na het planten kon ik vaststellen dat er iets mis was.
Er zat geen groei in en het werd een armtierige bloei op alle trossen.


Eerst werden de buiten tomaatjes aangetast door de plaag.
Dan begon het in de serre met de plaag op de 'coeur de boeuf' tomaten.
Geleidelijk aan zullen alle tomatenplanten besmet zijn en zal ik ze moeten verwijderen.


Nu zijn de soort 'noir de crimée' reeds aangetast op de eerste vruchten.

Elk jaar moet ik die éne zin herhalen:
'Hoe ervaren je ook bent maar elk jaar zal de één of de andere teelt mislukken!'.
Dit jaar zijn het de tomaten. Wat zal het volgend jaar zijn?
Een jaar dat alles even succesvol is, dat bestaat gewoonweg niet.


Momenteel slaag ik er in om de mestvoorraad op punt te houden en zelfs een kleine reserve aan te leggen.


Laag na laag leg ik de composthoop verder aan.
Het gaat traag omdat ik elke groenlaag moet knippen en elke mestlaag moet bijgehaald worden.


Eindelijk ben ik er toe gekomen om de koriander in volle grond te planten.
Het lijkt wat laat maar koriander kan wat koude verdragen en hoeft niet in zaad te komen.

Er wordt nog aan gewerkt.

De tomatenplaag heeft ook toegeslagen in de serre.


Mijn eerste werk 's morgens, als mijn rug het toelaat, is een kruiwagen paardenmest halen.
Gisteren heb ik zelfs in de namiddag nog een voertje gehaald.
Vandaag zal het beperkt blijven tot één mest ophaalbeurt.


In het voorbijgaan heb ik vast gesteld dat de vijver opnieuw aan het dichtgroeien is.
Dit maal zijn het de waterlelies die de baas beginnen te spelen.


Na dit jaar komen geen 'coeur de boef' tomaten meer in de serre.
Vorig jaar kon ik het nog een beetje onder controle houden.
Dit jaar kan ik het, door het zeer natte weer, niet meer de baas.
Ik heb ze dan ook zonder uitstel weggenomen.
De twee minitomatenplantjes die naast de 'coeur de boeuf' staan, zijn in een zeer vlug tempo ook aangetast.


De rijpe tomaatjes heb ik geplukt en dan zijn alle aangetaste planten op de verteerhoop geworpen.


Ik heb eerst alle zieke planten buiten op een hoop verzameld om ze dan naar de hoop te brengen.
De groene mini's heb ik niet geplukt want tegen dat ze rood zijn zijn ze helemaal rimpelig.


Mijn mestvoorraad tracht ik op peil te houden.

Zo kan ik elke dag wel een paar laagjes toevoegen aan de composthoop.